İçindekiler
001.9 ve 130 Tartışmalı bilgi [ve] Normal üstü olaylar 16
003.5 ile 629.8 İletişim ve denetim kuramı ile Otomatik kontrol mühendisliği 18
004-006 ile 621.39 [Veri işleme Bilgisayar bilimi] ile Bilgisayar [Mühendisliği] 18
004 ile 005 Veri işleme Bilgisayar bilimi ile Bilgisayar programlaması, programlar, veriler 20
004.1 Belirli tip bilgisayarlarla ilgili genel eserler 20
004.11-.16 Sayısal bilgisayarlar 20
004.21 ile 003 Sistem analizi ve tasarımı ile Sistemler 21
004.24 Performans değerlendirmesi 22
004.6 Arabirim oluşturma ve iletişim 22
004.6 ile 005.71 Arabirim oluşturma ve iletişim ile Veri iletişimi 22
005 Bilgisayar programlaması, programlar, veriler 22
005.1 ile 005.3 Programlama ile programlar 23
005.1 ile 510 [Bilgisayar] Programlama ile Matematik 23
005.101 [Programlamada] Felsefe ve kuram 23
005.11 Özel programlama teknikleri 24
005.136 Makina ve birleştirici diller 24
005.362 Belirli programlama dillerinde [Programlar] 25
005.43 Sistem programları İşletim sistemleri 25
005.6 Mikroprogramlama ve mikroprogramlar 25
005.713 [Veri iletişimi] Programları 26
005.74 Veri dosyaları ve veri tabanları 26
020 Kütüphane ve bilgilendirme bilimleri 27
025.3 Bibliyografik analiz ve kontrol 29
026-027 Belirli tür kurumlar 29
027 Genel kütüphaneler, arşivler, bilgilendirme merkezleri 29
070.433 İç haberler, dış haberler, savaş haberlerinin verilmesi 30
081-089 Belirli dillerde ve dil ailelerinde [genel koleksiyonlar] 30
100 Felsefe, parapsikoloji ve okkültizm,psikoloji 30
100 ile 200 Felsefe, parapsikoloji ve okkültizm, psikoloji ile Din 31
130 ile 133 Normal üstü olaylar ile Parapsikoloji ve okkültizm 31
133 ile 200 Parapsikoloji ve okkültizm ile Din 31
140 Belirli felsefi okullar ve bakış açıları 32
150 ile 302-307 Psikoloji ile [Sosyal psikoloji] 33
150.19 [Psikolojik] Sistemler, okullar, bakış açıları 33
150.195 ile 616.89 Psikanalitik sistemler ve Psikiatrik hastalıklar 33
152.1 ile 153.7 Duyusal algılama ile Algısal süreçler 34
152.384 ile 153.69 Dışavurumsal devinimler ile Sözsüz iletişim 34
153.15 ile 155.4-.6 Öğrenme [Psikolojisi] ile Belirli yaşların psikolojisi 34
153.15 ile 370.15 Öğrenme [Psikolojisi] ile Eğitim psikolojisi 34
153.4 ile 153 Biliş (Bilgi) ile Bilinçli zihinsel süreçler ve zekâ 35
153.43 ile 160 Akıl yürütme ile Mantık 35
154.6 ile 612.821 Uyku olgusu [Psikolojisi] ile Uyku olgusu [Fizyolojisi] 35
155 Ayrımsal ve gelişme psikolojisi 35
155.34 ile 306.7 Cinsel ilişkiler [Birey psikolojisi] ile Cinsiyetlerin ilişkilerine ait kurumlar 36
155.84 ile 155.89 Belirli ırksal ve etnik gruplar [Psikolojisi] ile Ulusal psikoloji 36
155.92 ile 158.2,302-307 Sosyal çevrenin [bireyin psikolojisi üzerinde] etkisi ile Kişilerarası 36
156 ile 302-307 Karşılaştırmalı psikoloji ile [Sosyal psikoloji] 36
171 [Ahlaki] Sistemler ve öğretiler 37
174.1 Papazlar Sınıfı (Ruhaniler) [Mesleki ahlak] 37
180-190 Felsefenin tariihi, coğrafi, kişilere göre ele alınışı 37
180.938 Yunanistan [Antik felsefe] 37
200.1 ile 210, 291 Felsefe ve kuram [din] ile Doğal dinbilim ile Karşılaştırmalı din 38
209.2 [Hıristiyanlık ve Hıristiyan düşüncesi ile ilgili kişilerin biyografisi] 39
212.1 ile 231.042 Varlık [Tanrının] ile Tanrıyı bilmenin yolları [Hıristiyan dinbiliminde] 40
220.92 [Kutsal Kitap’ta] Toplu kişiler 40
230.16-.2 [Doğu kiliselerinin, Roma Katolik Kilisesinin Öğretileri] 41
232 İsa Mesih ve ailesi İsabilim 41
241.6 ile 241.3, 241.4 Belirli ahlak konuları ile Günah ve suçlar [ve] Hasletler 41
261.5 Hıristiyanlık ve laik disiplinler 42
261.8 ile 241 Hıristiyanlık ve sosyoekonomik sorunlar ile [Hıristiyan] Ahlak dinbilimi 43
280 Hıristiyan kilisesinin tarikatları ve mezhepleri 43
283-289 Protestan ve diğer mezhepler 44
284.143 Almanya’daki Lutherci kilise 44
289.9 [Diğer Hıristiyan tarikatları] 44
290 Karşılaştırmalı din ve Hıristiyanlık dışındaki dinler 44
300 ile 600 Toplum bilimleri ile Teknoloji 47
301 Sosyoloji ve antropoloji 49
301 ile 361-365 Sosyoloji ve antropoloji ile Toplumsal sorunlar ve hizmetler 49
302-307 Sosyoloji ve antropolojideki belirli konular 50
302.2308 [Medya’nın (iletişim araçları)] insan türlerine göre tarih ve tanımı 50
303.372 ile 170 Görenekler ve inanç sistemleri ile Etik (Ahlak felsefesi) 50
304.66 ile 363.9 Nüfus kontrol çabalarının demografik sonuçları ile Nüfus sorunları 51
305.9 ile 305.5 Mesleki ve çeşitli gruplar ile Toplumsal sınıflar 52
307 Toplulukların [sosyolojisi] 53
320 Siyasal bilimler (Siyaset ve yönetim) 53
320 ile 306.2 Siyasal bilimler (Siyaset ve yönetim) ile Siyasal kurumların [Sosyolojisi] 54
320.011 ile 320.5 Genel [siyaset] kuramı; sistemler ile Siyasal ideolojiler 55
320.5 ile 320.9, 324 Siyasal ideolojiler ile Siyasal durum ve koşullar ile Siyasal süreç 56
323.46 ile 361.614 Ekonomik haklar (Mülkiyet) ile Refah ve insan hakları 56
324.24-.29 Çağdaş dünyada belirli ülkelerdeki partiler 57
324.6 ile 342.07 Seçim sistemleri ve işleyiş ile Seçim hukuku 58
331.13704 ile 331.1372 İşsizlik türleri ile İşsizliğin nedenleri 58
331 ile 338, 658.15 Finansman ekonomisi ile Üretim ile Mali yönetim 58
332.024 ile 640.42 Kişisel finansman ile [Kişisel] Paranın idaresi 58
332.632044 ile 332.6323 Genel tahvil türleri ile bonolar 59
332.6322 ile 332.6323 Hisse senetleri ile bonolar 59
332.7 ile 332.1 Kredi ile Bankalar ve bankacılık 59
333.1-.5 ile 333.73-.78 Toprağın ve diğer doğal kaynakların mülkiyeti ve denetimi ile [Toprak] 60
333.7-.9 [Doğal kaynaklar ve enerji] 60
333.75 ile 338.1749 Orman arazisi ile [Ormancılık ürünleri] 61
333.8 ile 338.2, 553 Yeraltı kaynakları ile Madencilik ile Ekonomik jeoloji 62
333.94 ile 338.0919 [Doğal bir kaynak olarak] Uzay ile [Uzayda üretim ekonomisi] 62
333.954 ile 338.37 Hayvan kaynakları ile [Evcilleştirilmemiş hayvanlardan türetilen ürünler] 62
336 ile 351.72 Kamu maliyesi ile [Kamu] Mali yönetimi 63
336.2 ile 351.724, 343.04 Vergiler ve vergilendirme ile Vergi yönetimi ile Vergi hukuku 64
338.372 Balıkçılık, balina avcılığı, avcılık, tuzakla avlama ürünleri 65
338.76 Belirli sanayiler ve sanayi grupları içindeki ticari işletmeler 65
338.888-889 [Yabancılara ait işletmeler] 65
339 ile 332, 336 Makroekonomi ve ilgili konular ile Finansman ekonomisi [ve] Kamu maliyesi 66
340.023 Bir meslek, iş, hobi olarak hukuk 69
340.57 Örf ve adet hukuku sistemleri 69
341 Uluslararası hukuk (Devletler hukuku) 69
341.026 Antlaşmalar ve davalar 70
342-347 Belirli yargı yetki bölgelerinin hukuku 70
343.078 ile 343.08 İkincil sanayiler ve hizmetler [in düzenlenmesi] ile Ticaretin düzenlenmesi 72
345.02 ile 346.03 Suçlar (Cürümler) ile Haksız fiiller 72
346.02 Sözleşmeler ve temsil yetkisi 72
347 Hukuk Muhakemeleri Usulü ve mahkemeler 73
350 Kamu yönetimi ve askerlik bilimi 73
350-354 ile 658, T1-068 [Kamu yönetimi] ile Genel yönetim [ve] Yönetim [için standart altbölüm] 77
352 Yerel yönetimler (Belediyeler) 78
352.2-.9 Belirli alanların yerel yönetimi 79
353-354 [Belirli merkezi hükümetlerin yönetimi] 80
355 ile 623 Askerlik bilimi ile Askeri ve denizcilik mühendisliği 80
355.00711 Askeri yükseokul ve üniversiteler 80
355.134092 [Ödüllerin kişilere göre ele alınışı] 81
355.14 ile 355.81 Üniformalar ile Giysi, yiyecek, kamp donanımı, büro malzemeleri 81
355.1409 [Üniformaların tarihi, coğrafi, kişilere göre ele alınışı] 82
355.4 ile 355.02 Askeri operasyonlar ile Savaş ve savaş hali 82
355.82 Ağır Savaş gereçleri 82
356-359 Silahlı kuvvetlerin belirli türleri ve savaşları 82
358.4183 [Hava kuvvetleri nakliye araç ve gereçleri] 82
361-365 Toplumsal sorunlar ve hizmetler 83
361-365 ile 350-354 Toplumsal sorunlar ve hizmetler ile [Kamu yönetimi] 83
361.6 ile 361.7, 361.8 Kamu sektörünün eylemleri ile Özel sektör eylemleri ile Toplumsal eylem 84
362-363 Belirli toplumsal sorunlar ve hizmetler 85
362.1-.4 ile 610 Hasta ve sakatların sorunları ve onlara sunulan hizmetler ile Tıp bilimleri Tıp 85
362.17 ile 610 Belirli [tıbbi] hizmetler ile Tıp bilimleri Tıp 86
362.7083 Genç Yetişkinlere [ait sorunlar ve hizmetler] 86
363 Diğer toplumsal sorunlar ve hizmetler 86
363 ile 340, 350-354 Diğer toplumsal sorunlar ve hizmetler ile Hukuk ile [Kamu yönetimi] 87
363.1 Kamu güvenliği programları 87
363.1065 Belirli olayların soruşturulması 88
363.176 ile 604.7 [Tehlikeli maddelerin denetimi] ile Tehlikeli maddeler teknolojisi 88
363.6 ile 333.7 Kamu yararına işler ve ilgili hizmetler ile Doğal kaynaklar ve enerji 89
363.8 ile 338.19 Yiyecek arzına [ilişkin toplumsal sorunlar ve hizmetler] ile Yiyecek [ekonomisi] 90
364.1 ile 362-363 Ağır ceza suçları ile Belirli toplumsal sorunlar ve hizmetler 90
368.382 ile 362.1042 Sağlık sigortası ile [sağlık hizmetlerinde] Toplumsal özellikler 91
368.4 ile 362 Devletin finanse ettiği sigorta ile toplumsal refah sorunları ve hizmetleri 91
371.2 ile 379 Okul idaresi ve yönetimi ile Eğitimde devlet düzenlemeleri, denetimi ve desteği 92
380 Ticaret, iletişim, taşımacılık 92
380.1 ile 658.8 Ticaret (alım satım) ile Pazarlamanın yönetimi 93
383-388 İletişim ve taşımacılık 93
384.3 ile 004.6 Bilgisayar iletişimi ile Arabirim oluşturma ve iletişim 94
384.34 ve 384.352 Elektronik posta [ve] Yayın videoteksi (Teletekst) 94
384.555 ve 384.5554 Paralı televizyon [ve] Paralı televizyon (Abone sistemi) 95
386.8 ile 387.1 [İçsu] Limanları ile Limanlar 95
388.314 ve 388.41314 Karayolu kullanımı [ve yerel sokakların ve karayollarının kullanımı] 95
390 Gelenekler, görgü kuralları, halkbilim 96
394.5 ile 791.6 Alaylar, geçitler, yürüyüşler ile törenler 96
398.2 ile 291.13 Halkbilim ile Mitoloji ve [dinlerde] Mitolojik temeller 97
400 ile 800 Dil ile Edebiyat ve retorik (güzel anlatım sanatı) 99
401-408 [Dilbilimin belirli unsurları] 100
500 ile 001 Doğa bilimleri ve matematik ile Bilgi 101
500 ile 600 Doğa bilimleri ve matematik ile Teknoloji (Uygulamalı bilimler) 102
508 ile 574, 910, 304.2Doğa tarihi ile Biyoloji ile Coğrafya ve seyahat ile İnsan ekolojisi 102
520 ile 523.1 Astronomi ve ilgili bilimler ile Evren; uzay, galaksiler, kasarlar 104
523.8 ile 523.112 Yıldızlar ile Galaksiler 104
530 ile 500.2 Fizik ile Fiziki bilimler 104
530 ile 540 Fizik ile Kimya ve ilgili bilimler 105
530.12 ile 531 Kuantum mekaniği (Kuantum kuramı) ile Klasik mekanik Katı mekaniği 105
530.41 ile 548 Katı-hal fiziği ile Kristalografi 105
530.416 ile 539.75 Tepkisel davranış ve enerji olayı ile Nükleer tepkimeler ve etkileşimler 106
536.4 ile 530.474 Isının maddeye etkileri ile Evre değişimleri (Evre dönüşümleri) 106
544-545 ile 543 [Nitel ve nicel analiz] ile Analitik kimya 107
546 ile 541 İnorganik kimya ile Fiziksel ve kuramsal kimya 107
546 ile 549 İnorganik kimya ile Mineraloji 107
548 ile 549 Kristallografi ile Mineraloji 107
549.1 Tanımlayıcı mineraloji 107
550 ile 910 Yer bilimleri ile Coğrafya ve seyahat 108
551.46 ile 574.92 Hidrosfer Oşinografi ile Su biyolojisi Deniz biyolojisi 108
551.6 ile 551.5 Klimatoloji ve hava ile Meteoroloji 108
551.7 ile 560 Tarihi jeoloji ile Paleontoloji Paleozooloji 109
552 ile 549 Petroloji ile Mineraloji 109
559.9 [Yeryüzüdışındaki dünyaların yer bilimleri] 110
560 ile 575 Paleontoloji Paleozooloji ile Evrim ve genetik 110
573.2 Evrim ve insan soyunun genetiği 110
580-590 [Botanik ve zoolojik bilimler] 111
583-584 Angiospermae (Çiçekli bitkiler) 113
591 ile 610 Zooloji ile Tıp bilimleri Tıp 113
591.29 ile 616.079 [Hayvanlarda] Bağışıklık ile [tıp bilimlerinde] Bağışıklık (İmmünoloji) 114
598.81-.88 Passeriformes (Passerine, Tüneyen kuşlar) 114
599.03 [Memelilerin gelişmesi ve olgunlaşması] 114
608 ile 609 İcatlar ve patentler ile [teknolojinin] tarihi, coğrafi, kişilere göre ele alınışı 114
610.73 Hemşirelik ve tıp teknisyenleri ve yardımcı personelin hizmetleri 114
610.9 [Tıp bilimlerinin, tıbbın] Tarihi, coğrafi, kişilere göre ele alınışı 115
611 ile 616 İnsan fizyolojisi ile Hastalıklar 115
612.1-.8 Belirli işlevler, sistemler, organlar 115
611.3923 ile 612.01522 Su [Metabolizması] ile Sıvılar [Biyokimyası] 116
613. ile 615.8 Sağlığın geliştirilmesi ile Belirli tedaviler ve tedavi türleri 116
613.2 ile 641.3, 363.8 Beslenme bilimi (diyetetik) uzmanlığı ile Yiyecekler ile Yiyecek arzı 116
613.62 ile 363.11 Endüstriyel ve mesleki sağlık ile Mesleki ve endüstriyel kazalar 116
614.4 Hastalık vakaları ve hastalığı önlemek için alınan kamu önlemleri 117
614.5 Belirli hastalıklar ve belirli hastalık türlerinin oranı ve alınan önlemler 117
615.1 ile 615.7 İlaçlar (Materia medica) ile Farmakodinami 118
615.2-.3 Belirli ilaçlar ve ilaç grupları 118
615.2-.3 ile 615.7 Belirli ilaçlar ve ilaç grupları ile Farmakodinami 118
615.53 Genel tedavi sistemleri 119
615.7 ile 615.9 Farmakodinami ile Toksikoloji 119
615.7 ile 616-618 Farmakodinami ile [Hastalıklar, cerrahi, tıbbın diğer dalları] 119
615.8 Belirli tedaviler ve tedavi türleri 120
615.854 Diyetle tedavi (Diyetoterapi) 120
616 ile 610 Hastalıklar ile Tıp bilimleri Tıp 121
616 ile 616.075 Hastalıklar ile Tanı ve tahmin 121
616.01 Tıbbi mikrobiyoloji 121
616.01 ile 616.9 Tıbbi mikrobiyoloji ile Diğer hastalıklar [bulaşıcı hastalıklar] 121
616.1-.9 Belirli hastalıklar 122
616.1-.8 Belirli sistemler ve organların hastalıkları 122
616.123028 [Koroner damar hastalıklarında yoğun bakım] 122
616.932 ile 616.33 Kolera ile Mide hastalıkları 122
617 Çeşitli tıp dalları Cerrahi 123
617 ile 616 Çeşitli tıp dalları Cerrahi ile Hastalıklar 123
617.307 ile 617.9 Ortopedik araçlar ile AmeliyaT1ar ve cerrahinin uzmanlık alanları 124
617.4 ile 616 Sistemlere göre cerrahi ile Hastalıklar 124
617.4 Bölgesel tıp Bölgesel cerrahi 124
617.522 ile 617.605 Ağız bölgesi [Cerrahisi] ile [diş hekimliğinde] Cerrahi 124
618.92 ile 616, 618.32 Pediatri ile Hastalıklar ile Dölüt bozuklukları 125
618.9209 ile 617 [Pediatride] Tıbbın özel dalları ile Çeşitli tıp dalları Cerrahi 125
618.977 ile 617 [Geriatrik tıbbın özel dalları] ile Çeşitli tıp dalları Cerrahi 125
621 ile 530 Uygulamalı fizik ile Fizik 125
621.3822 ile 003.54 [İletişim mühendisliğinde] Sinyal işleme ile Enformasyon kuramı 127
621.38416 ile 621.38454 Amatör radyo ile Sivil radyo 127
621.3845 ile 621.38782 Radyotelefon ile [telefon hatlarında] Uzak mesafe sistemleri 127
624.1 ile 624 Strüktürel mühendislik ve yeraltı inşaatları ile İnşaat mühendisliği 128
628.7 Kırsal ve az nüfuslu alanlar için sağlık mühendisliği 128
629.046 ile 388 Taşımacılık araçları ile Taşımacılık Yüzey taşımacılığı 129
631.558 ile 338.1 [Tarımda ürün] Verimi ile Tarım [ekonomisi] 130
633-635 Belirli bitki ürünleri 130
636.088 Belirli amaçlar için yetiştirilen hayvanlar 131
636.72-.76 Belirli köpek ırkları ve grupları 131
643.1 ile 363.5 [Ev ekonomisinde] Konut ile [sosyal hizmetlerde] Barınma 131
643.7 ile 690 [Ev ekonomisinde] İyileştirme, yeniden şekillendirme ile Binaların [İnşaatı] 131
650 ile 330 Yönetim ve yardımcı hizmetler ile Ekonomi 132
657 ile 658.1511, 658.1512 Muhasebe ile Yönetim muhasebesi [ve] Raporların kullanımı 133
658 ve T1-068 Genel yönetim [ve belirli alanlarda] Yönetim [için l.Tablo notasyonu] 133
658.2 ve T1-0682 Tesis yönetimi [ve belirli alanlarda] Tesis yönetimi [için 1. Tablo notasyonu] 135
658.3 ile 331 Personel yönetimi ile Emek ekonomisi 135
658.42 ve 658.43 Üst yönetim [ve] Orta kademe yönetim 136
658.455 ile 658.4038 Enformasyon programları [yönetimi] ile Enformasyon yönetimi 136
660.2804 ile 604.7 [Kimya mühendisliğinde] Güvenlik teknolojisi ile Tehlikeli madde teknolojisi 139
680 Belirli kullanımları olan ürünlerin imalatı 140
690 ile 624 Binalar ile İnşaat mühendisliği 141
700 Sanatlar Güzel ve dekoratif sanatlar 141
700.74 Müzeler, koleksiyonlar, sergiler [sanatlarda] 141
700.92 Kişiler [sanatlarda] 141
711 ile 307.12 Fiziksel planlama (Şehir sanatı) ile [Topluluk] Planlaması 143
721 ile 690 Mimari yapı ile Binalar 143
726.1 Tapınakların ve sunakların [Mimarisi] 143
729 Yapıların ve aksesuarların tasarımı ve dekorasyonu 144
736-739 ile 731-735 Diğer plastik sanatlar ile Heykeltraşlık 144
745.5 ile 680 [Sanatsal] El sanatları ile belirli kullanımları olan ürünlerin imalatı 144
745.5928 [Elyapımı] Modeller ve minyatürler 145
745.67 Elyazmaları ve kitapların tezhibi 145
769.92 [Baskı sanatçıları] 146
778.3 ile 621.367 Fotoğrafçılığın özel türleri ile Teknolojik fotoğrafçılık ve foto-optik 146
782-783 Sesler ve vokal müzik 149
784-788 Çalgılar ve ve onların müziği 150
789 Besteciler ve müzik gelenekleri 152
780.079 ile 790.2 [Müzik ve gösteri sanatları] ile Genel olarak gösteri sanatları 155
780.268 Müzikle birlikte söylenecek sözler ve diğer vokal sesler 155
780.269 Öyküler, taslaklar, özetler 155
780.89 ile 781.62 Belirli ırksal, etnik, ulusal gruplara göre müzik ile Halk müziği 155
781.382- .388 [Düzenlemeler] Özgün sesler, çalgı, topluluğa göre 156
784-788 Çalgılar ve onların müziği 156
791.092 Kişiler [topluluk önündeki gösterilerle ilişkili] 157
792.5 ile 782.1 Opera [Sahneleme] ile Dramatik vokal biçimlerin [müzikal özellikleri] 158
794.82 Bilgisayar oyunlarının belirli türleri 158
795.015192 ile 519.2 Olasılıklar [şans oyunlarına uygulanmış] ile Olasılıklar 158
796 Atletik ve açık hava sporları ve oyunları 158
800 Edebiyat ve retorik (güzel anlatım sanatı) 159
800 ile 398.2 Edebiyat ve retorik (güzel anlatım sanatı) ile Halk edebiyatı 163
808.001-.7 ile 070.52 [Retorik-Güzel anlatım sanatı] ile [Yayıncının] Yazarlarla ilişkileri 164
808.1 ile 404.6 Şiirde retorik ile [dilbilimde] parça üstü özellikler 164
808.8 Birden fazla edebiyattan edebi metin koleksiyonları 165
900 Coğrafya, tarih ve yardımcı disiplinler 165
929.2 ile 929.7 Aile tarihçeleri ile Hanedanlar, asiller, seçkinler, şövalyelik rütbeleri 169
941 Britanya Adaları [tarihi] 172
968 Güney Afrika Güney Afrika Cumhuriyeti 172
Ek: Kongre Kütüphanesi Onlu Sınıflama Bölümü’nün Politikaları ve İşlemleri 173
000 Genel konular
Genel konular sınıfına giren iki eser kategorisi vardır:
- “Şemsiye” ya da “araç” disiplinlerdeki eserler, yani, birçok başka disiplinle ilgili ya da onlara uygulanan disiplinler. Örneğin, sistem analizi ve bilgisayar bilimi (003-006), bibliyografya (010 ve 090), kütüphane ve bilgilendirme bilimleri (020), müzecilik (069), gazetecilik ve yayıncılık (070). Bazı durumlarda, bu disiplinler arasında ve diğer disiplinlerle bağlantılar 001-999 aralığında bir numaranın eklenmesiyle gösterilebilir. Örneğin, 016.54 kimya bibliyografyaları, 026.61 tıp kütüphaneleri. Başka durumlarda, bağlantılar 1. Tablo’dan standart altbölüm notasyonu kullanılarak gösterilebilir. Örneğin, inşaat mühendisliğinde sistem analizi 624.011, ticaret alanında bilgisayar uygulamaları 650.0285.
- Çok disiplinli eserler. Örneğin, genel ansiklopediler (030), genel süreli yayınlar (050), genel kuruluşlarla ilgili eserler (060), genel koleksiyonlar (080). Bu eser tiplerinden üçü için 1. Tablo’da paralel standart altbölüm notasyonları vardır; böylece, belirli konularla bağlantılı olarak gösterilebilirler.
030 Genel ansiklopedik eserler
T1-03 Sözlükler, ansiklopediler, konkordanslar
050 Genel süreli yayınlar ve bunların dizinleri
T1-05 Süreli yayınlar
060 Genel kuruluşlar…
T1-06 Kuruluşlar…
001.9 ve 130 Tartışmalı bilgi [ve] Normal üstü olaylar
Hem 001.9, hem de 130, yarım bilginin alacakaranlık bölgelerinde yer alan, çürütülemeyen ya da kesin ve kanıtlanabilir bilgi alanına dahil edilemeyen konulan içerir. Bir eserin 001.9 ya da 130’da yer alması gerektiğine işaret eden belirli nitelikleri vardır:
-
- Gizli ya da okkült kaynaklara ulaşıldığı iddiası;
- Yerleşik yetkiyi reddetme;
- İkonoklastlara, meslek dışından gelip uzman olanlara ilişkin açıkça dile getirilmiş bir saygı;
- Çarpıcı olguların meslek dışından kişilerce yapılan gözlemlerini eleştirisiz benimseme;
- Açıklanamayan, muamma niteliğinde, gizemli olana ilişkin bir takıntı;
- Fesat tertiplerinin ve kötü güçlerin faaliyetlerinin varlığı konusunda kesinliğe varan bir güven;
- Yeryüzü dışı varlıkların ya da zekâların (dini varlıkların dışında) güçlerinin kabul edilmesi.
130’da sınıflanan olaylar, insanlarla, yani insan zihni, insanın yetenekleri ve güçleri, insanın mutluluğu ile yakından bağlantılıdır. 001.9’da sınıflanan olaylar, insanlarla yakından ilgili değildir. Emin olmadığınız durumlarda ve disiplinlerarası eserler için 001.9’u tercih edin.
003 Sistemler
Birbirlerinden çok farklı olduklarını düşündüren isimler almalarına karşın, sistem analizi ve yöneylem araştırması, genellikle aynı teknikleri, özellikle de matematiksel sistem modelleri kullanarak, aynı sorunlarla uğraşırlar. Aynı numaralar içinde sınıflanırlar, çünkü aralarında ayrı numaralan haklı kılmaya yetecek kadar fark yoktur.
İlgili disiplinlerdeki sistemleri ele alan eserleri, 1. Tablo’dan 011 notasyonunu kullanarak, bu disiplinler için uygun olan geniş numarada sınıflayın. Örneğin tıp, mühendislik, yönetim ve imalatta sistemler 601.1. Bir eserin 003 içinde sınıflanması için en az üç ana sınıfa uygulanabilir olması gerekir (örneğin 300, 500, 600).
Yönetimde sistem analizi ve yöneylem araştırması kullanımını 658.4032’de sınıflayın. Yöneylem araştırması ile ilgili eserler konusunda özellikle dikkatli olun, çünkü bunlar ilk bakışta sık sık genel gibi görülürler, ama aslında yönetim uygulamalannı vurgularlar.
004.21 ile 003’e ayrıca bkz.
003, T1-011 ile 510, T1-0151 Sistemler [ve] Sistemler [için 1.Tablo notasyonu] ile Matematik [ve matematiksel ilkeler için 1. Tablo notasyonu]
003’de gerektiği gibi sınıflanmış birçok eser, üst düzeyde matematikseldir. Bunlan, gerektiği gibi 510’da sınıflanmış eserlerden ayıran şey, matematiğin gerçek-dünya sistemlerine uygulanmış olmasıdır.
Sistemlerle ilgili bazı eserler, salt matematiksel sistemleri ele alır. Örneğin, denklem sistemleri. Bu tür eserler elbette 510’da sınıflanır. Dikkat: benzer ya da aynı terimler, hem matematiksel sistemler hem de gerçek-dünya sistemlerinin matematiksel tanımlan için geçerli olabilir. Örneğin, dinamik sistemler ile ilgili bir eser ya matematiği (515.352) ya da gerçek-dünya sistemlerini (003.85) tartışıyor olabilir.
003 kapsamındaki sistemlerle ilgili eserlerin yarısı matematiksel kavramlara göre düzenlenmiştir, ama tipik olarak girişte, matematiğin, sistem kuramına bir zemin oluşturması amacıyla kullanıldığını açıkça belirtirler. Böyle bir eserin sistem bölümü tipik olarak belirli uygulamalar, sistem tipleri ya da denetim, stabilite, girdi-çıktı, geri besleme, gözlenebilirlik ya da durum tahmini gibi sistem kavramlarına göre düzenlenmiştir.
Gerçek-dünya sistemlerine matematik uygulanıp uygulanmadığı konusunda karar veremiyorsanız 510’u tercih edin.
Sistemler ile matematik için standart altbölümler arasındaki ayırım, 003 ile 510 arasındakinden daha zordur, çünkü T1-0151 kullanılarak konuyla birlikte sınıflanan eserler, genellikle gerçek dünyaya uygulanmış matematiği içerir. Sistemleri, model hazırlamayı, tahmin yapma ya da 003’te adı geçen diğer konulan açıkça vurgulayan eserler için T1-Oll’i kullanın. Bu tür vurgular içermeyen eserler için ve emin olmadığınız durumlarda, T1-0151’i tercih edin.
519.5, T1-015195 ile 001.422, T1-072’ye ayrıca bkz.
003.2 Tahmin ve tahminler
Tahmin ve tahminlerle ilgili eserlerin çoğu ağırlıkla sosyal tahminleri ele alır; bu tür eserler 303.49’da sınıflanır. 003’de sınıflanan eserler, çeşitli sosyal ve sosyal olmayan disiplinlerde uygulandığı biçimiyle, tahmini ele alır. Bu tür eserler tipik olarak tahmin yöntemleri üzerinde odaklaşır. Belirli bir sistem türü içinde tahmini vurgulayan disiplinlerarası eserler 003.7-.8’de sistemle birlikte sınıflanır. Örneğin, stokastik (rastlantılı) sistemlerde tahmin 003.760112.
003.5 ile 629.8 İletişim ve denetim kuramı ile Otomatik kontrol mühendisliği
Canlı ve cansız sistemlerin kontrolü ile ilgili disiplinlerarası eserleri 003.5 ya da 003.7-,8’de belirli tür sistemlerle birlikte sınıflayın. İnsan yapısı fiziksel sistemlerin otomatik kontrolünü 629.8’de sınıflayın. Emin olamıyorsanız, 003.5’i tercih edin.
003.7 Sistem türleri
Birçok sistem türü, modellerini oluşturmakta kullanılan denklemlere ilişkin terimlerle tanımlanır. Örneğin, dağılımlı-parametre sistemleri, kısmi diferansiyel denklemlerin belirlediği sistemler olarak tanımlanırlar. Aynı gerçek-dünya sisteminin davranışına model olmak üzere başka denklemler de kullanılabilir. Belirli tür bir sistemle ilgili bir eseri, eserin sistemi tanımlama biçimine göre sınıflayın. Örneğin, sistemlere stokastik (rastlantılı) süreçler matematiğini uygulamaktan söz eden bir eser 003.76.
004-006 ile 621.39 [Veri işleme Bilgisayar bilimi] ile Bilgisayar [Mühendisliği]
004-006’da sınıflanan eserler, (a) kullanıcı açısından bilgisayar donanımını ve/veya (b) yazılımı ya da bellenimi ele alırlar. 621.39’da sınıflanan eserler (a) bilgisayar donanımını sadece mühendislik ya da imalat açısından ele alır ve (b) yazılımı ya da bellenimin program yönünü ele almaz. Bellenim yongalan imalatının fiziksel süreçlerini ele alan, bu yongalardaki programları tartışmayan bir eser 621.39’da sınıflanacaktır. Bilgisayarla ilgili bir konunun bilgisayar bilimi ve bilgisayar mühendisliğine ilişkin yönleri 004-006’da sınıflanır.
004-006 kavramlarını ele alan eserler, ancak 004-006 kavramları 621.39’a uygulanıyorsa, 621.39’da sınıflanabilir, bilgisayar devrelerinin tasarımına yardımcı bilgisayar grafik programlarının 621.3950285668’de olması gibi.
621.39, 006’ya benzeyen 621.399 hariç, yapısal olarak 004’e paraleldir. 621.39’da belirli numaraların yeniden kullanımını en aza indirmek için belirli numaralar aT1andığından, 004’e olan paralellik, olması gerektiği kadar yakın değildir.
Genel olarak bilgisayarlar; sayısal bilgisayarlarla ilgili kapsamlı eserler 004 621.39
Sayısal süperbilgisayarlar 004.11 621.3911
Sayısal ana bilgisayarlar 004.12 621.3912
Sayısal minibilgisayarlar 004.14 621.3914
Sayısal mikrobilgisayarlar 004.16 621.3916
Karma ve analog bilgisayarlar 004.19 621.3919
Sistem analiz ve tasarımı, bilgisayar mimarisi,
performans değerlendirmesi 004.2 621.392
Depolama 004.5 621.397
Arabirim oluşturma ve iletişim 004.6 621.3981
Çevrebirimleri 004.7 621.3984
Özel bilgisayar yöntemleri 006 621.399
004.3 İşlem tarzları için 621.39’da hiçbir karşılık yoktur, çünkü işlem tarzlarını odak alan eserlerin çoğu, yazılımı ya da bellenimin program özelliklerini ele aldığından, 621.39’da sınıflanmaz. Bilgisayarların, işlemcilerin(merkezi işlem birimlerinin), işlem tarzlarına göre ayrılan bilgisayar sistemlerinin mühendisliğini ele alan genel eserleri 621.391’de; bu tür makinalann belirli özelliklerini, özellikle birlikte sınıflayın. Örneğin, çokişlemcilerin mühendislik tasarımı 621.392.
Bilgisayar mimarisi ve bilgisayar performans değerlendirmesine ilişkin eserlerin çoğu, yazılımı ya da bellenimin program özelliklerini ele alır; dolayısıyla bu konular için 004.2’de ayrı altbölümler vardır (004.22 Bilgisayar mimarisi ve 004.24 Performans değerlendirmesi), ancak 621.392’de böyle ayrı altbölümler yoktur. Ancak, bu konularla ilgili ve gerçekten bilgisayar mühendisliğiyle sınırlı eserler 621.392’de sınıflanır.
Özel bilgisayar yöntemleri için 006’da belirtilen aygıT1arın mühendisliği, aygıT1ar ya da yöntemlerden orada söz edilip edilmediğine bakılmaksızın 621.399’da sınıflanır.
004’te 621.395 Devreler için bir karşılık yoktur çünkü devreler, bilgisayar kullanıcısının anlaması gereken birşey değil, kesinlikle bilgisayarların mühendislik yönüyle ilgili bir özelliktir.
Bilgisayar mühendisliği, 1. Tablo’dan 0285 notasyonunun bir parçası değildir. Ancak, genelde elektronik mühendisliğine uygulanan kuralın aynısı, onun için de geçerlidir: Belirli bir uygulama, uygulamayla birlikte sınıflanır. Örneğin, roboT1ardaki bilgisayarların elektronik mühendisliği 629.892.
004 ile 005 Veri işleme Bilgisayar bilimi ile Bilgisayar programlaması, programlar, veriler
Bilgisayar donanımına ilişkin eserlerle, hem bilgisayar donanımını hem de bilgisayar sistemlerinin “yazılım” yönlerini, yani programları, programlamayı ve verileri ele alan eserleri 004’te sınıflayın. Sadece bu “yazılım” yönlerini ele alan eserleri 005’te sınıflayın. Kuraldışı: 005’te belirtilen konulara uygulanmış donanımı, 1. Tablo’dan 028 notasyonunu kullanarak konuyla birlikte sınıflayın. Örneğin, veritabanı makinaları 005.74028. Kuraldışında kuraldışı: Arabirim oluşturma ve veri iletişimi için donanımı 004.6’da sınıflayın (005.71’de değil).
004.1 Belirli tip bilgisayarlarla ilgili genel eserler
Bu numarada, altbölümlerinde ve 004-006 ve 621.39’daki başka yerlerde bunlara karşılık olan numaralarda, bilgisayarlar ve işlemciler (merkezi işlem birimleri) sınıflama açısından aynı şeymiş gibi ele alınırlar. Aslında değildirler, ama işlemcilerle ilgili pek az eser, işlemcinin etkileşim içinde olmak zorunda olduğu diğer bilgisayar parçalarının tartışmasına girmeksizin işlemcilerden söz edebilir; dolayısıyla belirli tip bilgisayarlar ve işlemcilerle ilgili eserler, tipik olarak, ayrı numaralan haklı kılacak kadar farklı değildir.
Programlanabilir hesap makinaları 004.1 yerine 510.28541’de sınıflanırlar, çünkü bunlar, sınırlı işlevleri olan, alfabetik verilerle değil sadece rakamlarla çalışabilen bilgisayarlardır.
004.11-.16 Sayısal bilgisayarlar
Bu numaraları ve karşılığı olan mühendislik numaralannı (621.3911- .3916) kullanırken temkinli olun: Bunlan sadece, bilgisayarlann genelde ne yaptığını göstermek için çoğunlukla belirli tipten örnekler gösteren eserler için değil, belirli tip bir bilgisayan vurgulayan eserler için kullanın. Örneğin, tek bilgisayar türünün ana bilgisayarlar olduğu bir dönemde yazılmış genel bir bilgisayara giriş kitabında 004.12’yi değil, 004’ü kullanın. Emin değilseniz, altbölüm kullanmadan 004 ya da 621.39’u tercih edin.
Süperbilgisayarlar en büyük, en hızlı, en güçlü, en pahalı bilgisayarlardır; bunları ana bilgisayarlar izler; sonra minibilgisayarlar gelir; en sonda da, en küçük, en yavaş, en güçsüz ve en az pahalı bilgisayarlar olan mikrobilgisayarlar vardır. Bu tip bilgisayarlar arasında, özellikle de kelime büyüklüğü, hafıza büyüklüğü ve hız bakımından, belirli ayırımlar yapılmıştır; ama ayırımlar bir yetkiliden diğerine, bir imalatçıdan bir başkasına ve özellikle de zaman içinde farklılıklar gösterir. Belirli bir bilgisayarı, kütüphanenin o konuda edinmiş olduğu ilk eserde (eserin bilgisayara ilişkin tipik olmayan bir bakış açısı sunmadığı biliniyorsa) sunulduğu biçimde sınıflayın.
Birden fazla bilgisayar ya da işlemciyi ele alan bir eseri, aşağıdaki özellikleri taşımıyorsa, belirli bilgisayarlar için verilmiş 004-006’da sınıflamayın:
- Eser birbiriyle yakından ilişkili bilgisayarlar ya da işlemcilerden oluşan bir tek seriyi ele alıyorsa (örneğin, IBM 370® serisi ana bilgisayarlar 004.125 ya da Intel 8080® ve 8080A® mikroişlemciler 004.165); ya da
- Eser öncelikle belirli bir bilgisayar ya da işlemciyi ele alıyor ama benzer başka makinalara da uygulananabileceğini ekliyorsa (örneğin, IBM PC® programlamasının, “IBM-uyumlu” bilgisayarların programlanmasında da rehber olarak kullanılabileceği söylenen bir eser 005.265).
Not: Bir bilgisayar ve işlemcisini ele alan bir eser, aslında bilgisayarla ilgili bir eserdir ve böyle ele alınması gerekir (örneğin, Apple II® bilgisayarı ve 6502® mikroişlemcisi ile ilgili bir eser 004.165).
Emin değilseniz, belirli bilgisayarlar için bir numara kullanmayın.
004.21 ile 003 Sistem analizi ve tasarımı ile Sistemler
Bilgisayar temelli sistemlerin analiz ve tasarımına ek olarak, bir kullanıcı sorununu çözmek üzere bilgisayar temelli bir sistem tasarlamak için yapılan sistem analizini 004.21’de sınıflayın. Özel olarak bilgisayar temelli sistemlerle ilgili olmayan sistem analiz ve tasarımına ilişkin bir eseri 003 ya da belirli sistemle birlikte sınıflayın.
004.21 ile 004-22, 621.392 Sistem analizi ve tasarımı ile Bilgisayar mimarisi ile [bilgisayar mühendisliğinde] Sistem analizi ve tasarımı, bilgisayar mimarisi
004.12’de, bilgisayar temelli bir sistemin analiz ve tasarımı, bir bilgisayarla birlikte uygulama programlarını, bilgisayara bağlı başka donanımları, sık sık bir veri tabanı ve iletişim ağı kullanımını ve kullanıcı için bir görev yapmak üzere bunların tümünün birlikte çalışmasını gerektirir.
004.22 bilgisayar mimarisi, bilgisayarın kendi tasarım ve yapısı ile bilgisayarın çevrebilim aygıtlarıyla olan ilişkisi üzerinde odaklaşır. Bilgisayar mimarisine ilişkin eserlerin çoğu, donanımı olduğu kadar bellenimin yazılım ve program yönlerini de ele alırlar; ama programlara ilişkin tartışmalarda, kullanıcıya hizmet eden uygulama programlarını değil, bilgisayarın gerektiği gibi çalışmasını sağlayan sistem programlarını odak alırlar.
Bilgisayar donanımını ele alan ama yazılım ya da bellenime değinmeyen eserler 621.392’de sınıflanır.
004.24 Performans değerlendirmesi
Sadece bir bilgisayar sisteminin performansını tasarlama ya da geliştirmede yardımcı olacak performans ölçümü ve değerlendirmesini ele alan ihtisaslaşmış eserleri burada sınıflayın. Bilgisayarlara ilişkin genel değerlendirmeleri, uygun genel eser numaralarında sınıflayın. Örneğin, mikrobilgisayarların genel değerlendirmeleri 004.16, BBC Microcomputer® genel değerlendirmesi 004.165. Emin değilseniz, genel eser numarasını kullanın. Eğer vurgulanan nokta, satın alma konusundaki değerlendirme ise genel eser numarasına 1. Tablo’dan 0297 notasyonunu ekleyin. Örneğin mikrobilgisayarlar için değerlendirme ve satınalma el kitapları 004.160297.
004.6 Arabirim oluşturma ve iletişim
Bilgisayarda arabirim oluşturma ve bilgisayar iletişimi arasında sınıflama için yararlı olacak bir ayırım yapmak olanaksızdır. Örneğin (a) bir bilgisayarı hemen yanındaki bir yazıcıya bağlayan arabirim teknikleri ile (b) bir bilgisayarı fiziksel olarak uzakta bulunan bir yazıcıya, terminale ya da başka bir bilgisayara bağlayan iletişim teknikleri arasında pekçok benzerlikler vardır. Sınıflama cetveli, sınıflamacının bilgisayarda arabirim oluşturmakla, bilgisayar iletişimi arasında bir ayırım yapmasına gerek bırakmayacak biçimde düzenlenmiştir. 004.6, 005.71 ve 621.3981’de bilgisayarda arabirim oluşturma ve bilgisayar iletişimi aynı numaralarda sınıflanır.
384.3 ile 004.6’ya ayrıca bkz.
004.6 ile 005.71 Arabirim oluşturma ve iletişim ile Veri iletişimi
Bu iki numara paraleldir: Arabirim oluşturma her ikisinde de sınıflanır, bilgisayar iletişimi ile veri iletişimi ise eşanlamlıdır. Arabirim ve iletişim aygıT1arının, yani “donanım”ın seçimi ve kullanımını 004.6’da sınıflayın. “Yazılım” yönlerine, yani programlama, ve programlara ilişkin kapsamlı eserleri 005.71’de sınıflayın. (Arabirim oluşturma ve iletişime ilişkin belirli veri özelliklerini, özellikle birlikte 005.7-.8’de sınıflayın. Örneğin, hata düzeltme kodları 005.72, veri sıkıştırma 005.746, veri şifreleme 005.82). Bilgisayarda arabirim oluşturma ve iletişiminin hem “donanım” hem de “yazılım” yönlerine ilişkin kapsamlı eserleri 004.6’da sınıflayın.
005 Bilgisayar programlaması, programlar, veriler
Burada sınıflandığı biçimiyle metin işleme, kelime işlemeden daha geniştir; (numara olarak kodlanmış bilginin aksine) karakterler ya da karakterler dizisi olarak kodlanmış bilginin, örneğin sözcük sıklığının sayılması, dizin hazırlama, metni saklama ve erişim, listeleri alfabetik olarak sıralama gibi, her türlü bilgisayar işlemini kapsar. Metin işlemeye ilişkin belirli uygulamaları, uygulama ile birlikte sınıflayın. Örneğin, alfabetik sıralama 005.748, kelime işleme 652.5.
004 ile 005’e ayrıca bkz.
005.1 ile 005.3 Programlama ile programlar
Güvenilirlik, uyumluluk, taşınabilirlik ve diğer ideal niteliklere ulaşmak üzere yapılan programlamaya ilişkin eserleri 005.1 ve diğer programlama numaralarında sınıflayın. Mevcut programların bu niteliklere gerçekten sahip olup olmadığını tartışan eserleri 005.3 ve diğer programlama numaralarında sınıflayın.
Programcılar ve dokümantasyon yazarlarının iyi programlar ve dokümantasyon üretmelerini sağlamak için hazırlanmış program ve program dokümantasyonu standartlarını 005.10218 ve 005.150218’de sınıflayın. Kullanıcıların mevcut programlar ve dokümantasyon arasından seçim yapmalarına yardımcı olmak üzere standartları tartışan eserleri 005.30218 ve diğer programlama numaralarında sınıflayın.
Test ve ölçümü program geliştirmenin bir bölümü olarak 005.14’te sınıflayın. Kullanıcılara seçim yapmada yardımcı olmak üzere programları test ya da ölçme yollarını tartışan eserleri 005.30287’de ya da diğer program numaralarında sınıflayın.
Programlama ve programlan eşit ağırlıkla ele alan bir eseri 005.1 Programlama ya da 005.2 belirli tip bilgisayarlar için programlama’da sınıflayın.
005.1 ile 510 [Bilgisayar] Programlama ile Matematik
Bazı terimler hem bilgisayar biliminin bir kavramı hem de bir matematik kavramı olarak kullanılabilir. Örneğin, algoritma – bilgisayar yardımı olsun ya da olmasın- matematik problemlerini çözme işlemleri için kullanılabilir. Algoritma, çok çeşitli sorunlann, örneğin kayıp bilgiye erişim ve kelime işlem sorunlannın olduğu kadar, aynı zamanda matematik problemlerinin çözümüne ilişkin bilgisayar programlaması anlamında da kullanılabilir.
Programlama, uygulamalı matematiğin, bu dal için gerekli hesaplamaların genellikle bilgisayar yardımıyla yapılmasına karşın, bilgisayarlarla zorunlu bir bağlantısı olmayan bir dalı anlamında kullanılabilir. Örneğin, doğrusal programlama, X1 değişkenlerini içeren doğrusal eşitsizlikler halindeki verili sınırlamaların etkilediği doğrusal bir fonksiyonun f(x1 . . . . . x„) maksimizasyonu ya da minimizasyonu anlamına gelir. Doğrusal olmayan programlama, birkaç değişkenin belirli bir aralıkta yer alan diğer fonksiyonların değerlerini verecek biçimde etkilendikleri ya da etkilenen fonksiyonlardan en az birinin doğrusal olmadığı durumda, bir fonksiyonu maksimize ya da minimize etmeyi kasteder.
Uygulamalı matematiğin bir dalı olarak programlamaya ilişkin eserler 519.7’de sınıflanır. Programlama, aynı zamanda bir bilgisayarın ya da çevrebilim aygıtlarının işleyişini yönetmek üzere yönerge yazmak anlamına da gelebilir. Bu anlamdaki Programlama 005.1 ‘de sınıflanır.
005.101 [Programlamada] Felsefe ve kuram
Burada ve 005.1’in altbölümlerinde, programlamada mantığa ilişkin genel tartışmalar için 1. Tablo’dan 01 notasyonu kullanılmaz; çünkü mantık, programlamanın içinde zaten vardır ve programlamayla ilgili hemen hemen her eserde tartışılır. 1. Tablo’dan 01 notasyonu, mantıksal analiz konusunda alışılmışın dışında yoğunlukla odaklaşan ihtisaslaşmış eserler için kullanılabilir. Tipik olarak bu tür eserler, genel olarak mantığı değil daha çok sembolik (matematiksel) mantığı ele alırlar ve bunlar için 015113 notasyonu kullanılır.
005.11 Özel programlama teknikleri
Programlamanın birden fazla evresine uygulanan özel programlama teknikleri burada sınıflanır. Örneğin, program tasarımını, kodlamayı ve test etmeyi ele alan yapısal programlamaya ilişkin eserler 005.113. Programlamanın sadece bir tek evresine uygulanan özel programlama teknikleri, evreyle birlikte sınıflanır. Örneğin yapısal program tasarımlarına ilişkin eserler 005.12.
005.136 Makina ve birleştirici diller
Çoğu makina ve birleştirici diller, belirli bir bilgisayar ya da işlemciyle (ya da en azından belirli bir tiple) sınırlıdır ve belirli makina ve birleştirici dillerle ilgili çoğu eser, bu dillerle programlamayı vurgularlar; dolayısıyla, belirli makina ve birleştirici dillere ilişkin çoğu eser 005.2 belirli tip bilgisayarlar için programlamada sınıflanırlar. Belirli bir makinaya ya da birleştirici dile ilişkin, programlamayı vurgulamayan bir eser burada sınıflanmalıdır. Burada sınıflanan eserlerin çoğu genel olarak makina ve birleştirici dilleri ele alır.
005.15 ile 808.066005 Program dokümantasyonunun hazırlanması ile [Programlarla ilgili eserlerin bileşimi]
Program dokümantasyonunun, yani programı çalıştıracak, elden geçirecek ve geliştirecek olan personelin ihtiyacı olan teknik dokümantasyonun nasıl hazırlanacağına ilişkin kapsamlı eserleri (program kaynak listeleri, program komutları, akış şemaları, karar verme mantık tabloları, dosya özellikleri, program işleyiş tarifleri, program test tarihleri kayıtları, değişiklik günlükleri gibi şeyler dahil); biçimden çok içerik üzerinde odaklaşan program kullanım kitaplarının nasıl hazırlanacağına ilişkin eserleri; program dokümantasyonu için politikalara ilişkin eserleri 005.15’te sınıflayın.
Etkili teknik yazımı, yani açıklık için gerekli düzenlemeleri yapmayı, hedef kitleye uygun yazmayı, iyi bir paragraf yapısı kullanmayı, etken yapıları tercih etmeyi, tutarlı bir terminoloji kullanmayı vurgulayan eserleri 808.066005’te sınıflayın. Tipik olarak bu tür eserler sadece kullanıcı el kitaplarıyla ilgilidirler.
005.3 Programlar
îki tip bilgisayarda çalışmak üzere tasarlanmış bir programı ya da programları, ağırlıklı olan tiple birlikte sınıflayın. Örneğin, beş ana bilgisayar ve bir mikroişlemcide çalışan bir program 005.329. iki tipten herhangi biri ağırlıklı değilse, küçük olanla birlikte sınıflayın. Örneğin, minibilgisayarlar ve mikrobilgisayarlar için bir program 005.369.
Bilgisayar bilimindeki belirli bir uygulama için hazırlanmış programları uygulamayla birlikte 005-006’da sınıflayın ama asla 004’ü kullanmayın. Yazılım için 005.3 ve altbölümleri dışında sık sık kullanılan numaralar arasında, sistem yazılımları ve işletim sistemleri için 005.43, arabirim ve veri iletişim programlan için 005.713, veritabanı yönetim sistemleri için 005.74 ve bilgisayar grafik programlan için 006.68 vardır.
Belirli bir konu ya da disipline uygulanan programlar 1.Tablo’dan 028553 notasyonu kullanılarak konu ya da disiplinle birlikte sınıflanır. Örneğin, vergi muhasebesi için programlar 657.46028553.
77-0285; 005.1 ile 005.3’e ayrıca bkz.
005.362 Belirli programlama dillerinde [Programlar]
Programlan ve programlara ilişkin eserleri, ancak sınıflanmakta olan materyalin programlama dilini vurguladığı durumlarda burada (ve yakın numaralarda) sınıflayın. Kullanıcının, kullanılmakta olan çoğu yazılımın hangi dille yazılmış olduğunu bilmesine gerek yoktur; bu tür yazılımlar 005.3’ün belirli programlama dillerine aynlmamış altbölümlerinde sınıflanır.
005.369 Belirli programlar
Disiplinlerarası uygulamalan olan programları, örneğin (araştırma, ticaret, kişisel finansman, kısaca, bir matris gerektiren her durumda kullanılabilecek olan) elektronik dökümleri ve sadece araştırmalarda değil, çok çeşitli alanlarda kullanılan ve istatistiksel becerilerin çok ötesinde rapor düzenleme ve diğer özellikleri olan istatistik paketleri burada (ve yakın numaralarda) sınıflayın. Böyle bir programın nasıl kullanılacağını tartışan bir eser, kullanıcıların programı birçok alana uygulamalarında yardımcı olacak bir rehber niteliğindeyse, örneklerin çoğu bir tek alandan bile olsa, 005.369 ve yakın numaralarda sınıflayın. Ancak, eser böyle bir programın belirli bir alanda nasıl kullanılacağı üzerinde duruyorsa, 1. Tablo’dan 02855369 notasyonunu kullanarak o alanla birlikte ve yakın numaralarda sınıflayın. Örneğin, belirli bir elektronik dökümün mali yönetimde kullanılması 658.1502855369. Emin değilseniz, 005.369’u ve yakın numaraları tercih edin.
005.43 Sistem programları İşletim sistemleri
Metin düzenleyici denen bir tür yardımcı programla bir kelime işleme programı arasında teknik farklılıklar olmakla birlikte, her ikisi de 652.5’te sınıflanır; ancak metin düzenleyiciler özel olarak bilgisayar programlarına girdi olarak uyarlanmışlardır. Örneğin, programın dilbilgisini kontrol eden metin düzenleyiciler 005.13’te sınıflanır.
005.6 Mikroprogramlama ve mikroprogramlar
Mikroprogramlama, mikrobilgisayarlar için programlama demek olmadığı gibi, mikroprogramlar da mikrobilgisayar için program anlamına gelmez. Mikroprogramlama, her talimatta bilgisayarın küçük bir işlemini belirten programlar yazmak demektir. Bu tür programlar mikroprogramlardır. Mikrobilgisayarlar için programlamayı 005.26’da, mikrobilgisayarlar için programlan 005.36’da sınıflayın.
004 ile 005; 004-006 ile 621.39’a ayrıca bkz.
005.713 [Veri iletişimi] Programları
Veri iletişimi için bir program örneği, bir mikrobilgisayar ve bir modemi olan bir kullanıcının veri gönderip almasına ve genellikle verileri saklayıp değiştirmesine olanak sağlayan programdır. Program aynı zamanda, bilgisayan değişik biçimlerdeki verilerle uğraşmaya hazırlayabilir, veri gönderme hızlanm donanıma uygun olarak değiştirebilir, telefon numaralannı saklayabilir ve kullanıcının bağlantı süreçlerini tekrarlamasına gerek bırakmayacak otomatik yordamlar vb. sağlayabilir.
005.74 Veri dosyaları ve veri tabanları
Veri dosyalanyla veri tabanları arasında teknik farklılıklar olmakla birlikte, sınıflama açısından aynıymış gibi ele alınırlar.
Veri tabanlannın bilgisayar bilimi özelliklerini, yani veri tabanlannın ve veri tabam yönetim sistemlerinin tasarım, programlama ve yüklemeyle ilgili dar kapsamlı teknik konulannı, kısaca sistem tasanmcıları ve programcılann bilmesi gereken, ama kendi bilgisayarlarına bir veri tabanı yüklemenin dışında kullanıcıların bilmesi gerekmeyen türden şeyleri 005.74’te sınıflayın. Veri tabanlarının konu içeriklerini (ve bu içeriği tartışan eserleri) veri tabanları sanki birer kitapmış gibi sınıflayın. Örneğin, ansiklopedik veri tabanları 030, bibliyografik veri tabanları 010, bibliyografik olmayan kimya veri tabanları 540. Veri tabanlarının konu içeriğinden çok bilgisayar bilimi yönlerine ağırlık veren eserler dışında 1. Tablo’dan 0285574 notasyonunu kullanmayın. Veri tabanlarını kullanıma sunan otomatikleştirilmiş depolama ve erişimin bilgisayar bilimine ilişkin yönlerini, yani kullanıcıların sistemlerinden tam anlamıyla yararlanabilmek için bilmeleri gereken türden şeyleri 025.04’te sınıflayın. Belirli konulardaki veri tabanlarını kullanıcılara sunan otomatikleştirilmiş sistemlerin bilgisayar bilimine ilişkin yönlerini 025.06’da sınıflayın. Veri tabanlanyla ilgili disiplinlerarası eserleri 025.04’te sınıflayın.
011.3 ile 011.77, 005.30296’ya ayrıca bkz.
006.37 ile 006.42, 621.367, 621.391, 621.399 Bilgisayar görüntüsü ile Optik desen tanıma ile Teknolojik fotoğrafçılık ve foto-optik ile Belirli bilgisayar tipleriyle ilgili genel eserler ile Özel bilgisayar yöntemleri için araçlar.
Hem bilgisayar görüntüsü hem de optik desen tanıma, biçimlerin, şekillerin ya da diğer optik desenlerin sınıflama, gruplama ya da tanımlanma amacıyla tanınmasını içerir; ama bilgisayar görüntüsü görsel bilginin karmaşık yorumları için yapay zekâdan büyük ölçüde yararlanırken, optik desen tanıma sadece basit bir yorumlama gerektirir.
Bilgisayar görüntüsü ve optik desen tanımayla ilgili birçok eser optik desenlerin yorumlanması için gerekli olan bilgisayar programlarından önemli ölçüde söz eder; bu tür eserler, bilgisayar görüntüsü ve optik desen tanıma aygıtlarını kullanıcılar açısından ele alan eserler gibi 006.37 ve 006.42’de sınıflanır. Bilgisayar görüntüsü ve optik desen tanıma donanımlarının tasanmı ve imalatına ilişkin eserleri 621.399’da sınıflayın.
Hemen hemen hiçbir yorumlama yapmaksızın (ya yorumlama gerekmediği ya da yorumlama, bilgisayarlara ya da insanlara bırakıldığı için) optik sinyalleri kaydedip işleyen araçlara ilişkin eserleri 621.367’de sınıflayın. Örneğin, görüntü büyütme araçları.
621.391’deki optik bilgisayar, merkezi veri işleme mekanizması ışığı (örneğin lazer) temel alan genel amaçlı bilgisayar anlamına gelir. Bazen, optik bilgisayar terimi, merkezi veri işleme mekanizması ne olursa olsun, optik verileri işlemek üzere tasarlanmış özel amaçlı bilgisayarlar için kullanılır. Bu tür bilgisayarlara ilişkin eserler 006.37, 006.42 ya da 621.399’da sınıflanır.
011.3 ile 011.77, 005.30296 Belirli formlarda yayınlanmış eserlerin genel bibliyografyaları ile Bilgisayar programları [Genel bibliyografyaların] ile [Bilgisayar programları hakkında] Çeşitli ticari
Makinayla okunabilir eserlerin yazılımla sınırlı olmayan genel bibliyografyalarını 011.3’te sınıflayın. Ancak, sadece yazılıma ilişkin genel bir liste, sadece özel bir biçimi değil özel bir içeriği olan eserlerin bir listesidir; gene de 016 anlamında belirli bir konuya ilişkin bir liste değildir. Genel bir yazılım listesini 011.77’de sınıflayın. Yorumlanmış listeleri, yorumlamalar görece kısaysa 011.77’de sınıflayın; ama satınalma rehberleri gibi uzun tanıtmalar içeren listeleri 005.30296’da sınıflayın. Örneğin, mikrobilgisayar yazılımına ilişkin tanıtmalardan oluşan bir derleme 005.360296.
005.74’e ayrıca bkz.
020 Kütüphane ve bilgilendirme bilimleri
Kütüphane ve bilgilendirme bilimleri için verilen sınıflama cetvelindeki öncelik sırası karmaşıktır. Aşağıdaki tablo 022, 023, 025, 026 ve 027 arasındaki öncelikleri gösterir:
025 İşlemler, örneğin sağlama, kataloglama gibi teknik hizmetler; danışma, ödünç verme gibi okuyucu hizmetleri.
Kuraldışı: (a) Yönetim (025.1) diğer işlemlerden daha düşük bir önceliğe sahiptir (aşağıya bakınız), (b) Özel gruplar ve kuruluşlar için okuyucu hizmetleri 025.5’te değil, 027.6’da özel gruplar ve kuruluşlar için kütüphanelerle birlikte sınıflandırılır, (c) Belirli tür bir kurumdaki işlemlerle ilgili kapsamlı eserler 025’te değil, 026- 027’de kurumun türü ile birlikte sınıflanır.
022, 023, 025.1 Yönetim
- Belirli disiplinlere ve konulara ayrılmış kurumlar
027 Genel kurumlar Örnekler aşağıdadır:
-
-
-
- Kataloglamanın yönetimi
-
-
İşlem (kataloglama) + yönetim 025.3 + T1-068 (1. Tablo’dan notasyon) = 025.3068
-
-
-
- Hukuk kütüphanelerinin yönetimi
-
-
Yönetim + kurum (hukuk kütüphanesi) 025.19 + 634 (026.34’ten) = 025.19634
-
-
-
- Üniversite kütüphanelerinde personel yönetimi
-
-
Personel yönetimi + kurum (üniversite kütüphanesi) 023 (Kurum türünün numarada belirtilemeyeceğine dikkat edin)
-
-
-
- Halk kütüphanelerinde kitap seçimi
-
-
işlem (kitap seçimi) + kurum (halk kütüphanesi) 025.218 + 74 (027.4’ten) = 025.21874.
5. Şirket kütüphanesinde danışma hizmetleri
Özel bir kuruluş için kütüphane (ticari kuruluş) + işlem (başvuru hizmetleri) 027.69
(Yukarıda 025’de kuraldışı olarak sıralanan nedenlerle, olağan işlem + kurum sırasının burada tersine döndüğüne dikkat edin. Ayrıca işlemin [danışma hizmetleri] numarada belirtilemediğine de dikkat edin).
020’deki iki anlamda, konuya ya da disipline göre (örneğin, kimya) materyaller biçim ya da özel bibliyografik niteliklere göre (örneğin ses kayıtları, süreli yayınlar) malzemeden daha önceliklidir. Belirli disiplinlere ve konulara ayrılmış kurumlar (026), özel biçimler ya da özel bibliyografik niteliklere sahip malzemelere ayrılmış kurumlardan daha önceliklidir; belirli disiplinler ve konularda malzeme seçimi ve sağlama (025.27), özel biçimlerdeki malzemenin seçimi ve sağlamasına (025.28) göre önceliklidir. Bibliyografik denetim anlamında ise, özel biçimlerdeki ya da özel bibliyografik niteliklerdeki malzemeler (025.34), belirli disiplinler ve konulardaki malzemelere göre (025.46 sınıflama, 025.49 denetimli konu lügatçeleri) öncelik taşırlar.
Örnekler aşağıdadır:
-
-
-
-
- Üniversite kütüphaneleri için kimya süreli yayınlarının seçimi ve sağlanması
-
-
-
İşlem (seçim ve edinme) + malzemenin konusu (kimya) + malzemenin biçimi (süreli) + kurum (üniversite kütüphanesi) 025.27 + 54 (540’dan) = 025.2754
(Malzeme biçiminin [süreli] ve kurum tipinin [üniversite kütüphanesi] bu numarada belirtilemediğine dikkat edin. 1. Tablo’dan 05 notasyonu eklenerek 025.275405 oluşturulacak olursa, numara, kimya süreli yayınlarının seçimi ve edinilmesi anlamına değil, kimya malzemesinin seçimi ve edinilmesiyle ilgili süreli yayınlar anlamına gelir).
-
-
-
-
- Sesli müzik kayıtlarının sınıflanması
-
-
-
İşlem (sınıflama) + malzeme biçimi (ses kayıtları) + malzemenin konusu (müzik) 025.3482
(Malzeme konusunun (müzik) bu numarada belirtilemediğine dikkat edin).
025.3 Bibliyografik analiz ve kontrol
Bibliyografik analiz ve kontrolle ilgili eserlerin çoğu, belli bir standardı ele alırlar (örneğin, standart kataloglama kuralları, standart konu başlıkları listeleri). Çünkü standartlar, kontrol için kaçınılmazdır. Bu nedenle, burada ya da 025.3-.4’ün herhangi bir altbölümünde 1. Tablo’dan 0218 notasyonunu kullanmayın.
026-027 Belirli tür kurumlar
Belirli tür bir kurumdaki belirli bir işlemi, işlemle birlikte sınıflayın. Örneğin, hasta kütüphanelerinde koleksiyon geliştirme 025.2187662; ancak, özel gruplara ve kuruluşlara verilen hizmetler 027.6’da sınıflanır. Örneğin, hasta kütüphanelerinde okuyucu hizmetleri 027.662.
Özel malzemelerin belirli türlerine ayrılmış kütüphaneler, arşivler ve bilgilendirme merkezleri 026-027’de sınıflanır. Belirli bir konu ya da disiplinle sınırlı olanlar 026’da sınıflanır. Örneğin, müzik notalanna ayrılmış kütüphaneler 026.78026, haritalara ayrılmış kütüphaneler 026.912.
(1) Özel bir malzeme türüne ayrılmış ve (2) özel gruplara ve kuruluşlara hizmet vermeyen genel bir kütüphane, gevşek bir yaklaşımla bir konuya ayrılmış gibi kabul edilip, 026 artı malzemenin türü için 001-999’daki numarada sınıflanabilir. Örneğin, nadir eserler kütüphanesi 026.09. Ancak, kütüphane, aslında belirli bir konu ya da disiplin olarak adlandırılabilecek bir özel malzeme türüne aynlmışsa, konu ya da disiplinle birlikte sınıflanır. Örneğin, edebiyata ayrılmış bir nadir eserler kütüphanesi 026.8. Özel bir malzeme türüne ayrılmış ve özel gruplara ve kuruluşlara hizmet veren genel bir kütüphane 027.6’da sınıflanır. Örneğin, körler alfabesiyle yazılmış kitaplardan oluşan bir kütüphane 027.663.
027 Genel kütüphaneler, arşivler, bilgilendirme merkezleri
Pek az arşiv burada sınıflanmaya yetecek kadar geneldir; çoğu 026’da sınıflanır, çünkü esas olarak belirli disiplinler ve konular hakkında malzeme içerirler. Örneğin, dini kuruluşların arşivleri 026.2 (027.67 değil).
027.5 Devlet kütüphaneleri
Belirli bir seçim bölgesine ait resmi arşivler, genellikle o yerin tarihini ve uygarlığını yansıtan malzemeden oluşur; bu tür arşivlere ilişkin eserler 026 artı seçim bölgesi için tarih numarasında sınıflanır. Örneğin, ABD Ulusal Arşivleri 026.973.
070.433 İç haberler, dış haberler, savaş haberlerinin verilmesi
Belirli bir alandaki genel habercilik, o alandaki tarih ve uygarlığa ilişkin habercilik olarak ele alınır ve 070.449 artı 909.09 ya da 940- 990 notasyonlanndan o alan için verilen tarih numarasında sınıflanır. Örneğin, Londra’dan yerel haber verme 070.4499421, Güney Afrika hakkında haber veren yabancı muhabirler 070.449968.
080 Genel koleksiyonlar
Bir eserin burada sınıflanabilmesi için, çeşitli konularda yazılar, deyişler ya da alıntılardan oluşan bir koleksiyon olması gerekir.
Örnekler: The Atlantik’ten alıntılar gibi bir ya da daha fazla süreli yayından seçilmiş genel nitelikteki makaleler; Winston Churchill’in çeşitli konulardaki sözlerinden oluşmuş koleksiyonlar.
081-089 Belirli dillerde ve dil ailelerinde [genel koleksiyonlar]
Bir dilde ya da dil ailesinde özgün olarak yazılmış koleksiyonlar, o dil ya da dil ailesiyle birlikte sınıflanır. Özgün olarak iki ya da daha fazla dilde ya da dil ailesinde yazılmış koleksiyonlar, baskın dil ya da varsa dil ailesiyle birlikte sınıflanır. Özgün dil ya da dil aileleri arasında baskın olan yoksa ve eser çeviri sonucu olarak bir dilde görünüyorsa, bunu göründüğü dille birlikte sınıflayın. Malzemenin birden fazla dilde yer aldığı ve hiçbir dilin baskın olmadığı koleksiyonları, hedeflenen okuyucu kitlenin diline yapılmış çevirileri içerse bile, 080 koleksiyonlarda sınıflayın.
100 Felsefe, parapsikoloji ve okkültizm,psikoloji
Ahlak, bir disiplin ya da konu felsefesinin disiplin ya da konuyla birlikte sınıflanmasına ilişkin kuralda kuraldışıdır. Bir disiplin ya da konuya ilişkin ahlakı 172-179’da sınıflayın. Dini gelenek içindeki ya da onu temel olan ahlakı dinle birlikte 200’de sınıflayın. Örneğin, uluslararası ilişkiler felsefesi ve kuramını 327.101’de; devletler arasındaki ilişkiler ahlakını 172.4’te; bu ilişkilerin Hıristiyan ahlak biliminin bir parçası olarak ele alınmasına ilişkin ahlakı 241.624’te sınıflayın.
100, 109 ile 190 Felsefe, parapsikoloji ve okkültizm, psikoloji [ve] Felsefenin tarihi ve toplu kişilere göre ele alınışı ile Modern Batı felsefesi
Eserlerin 100 ya da 109’da sınıflanması için, (a) felsefe disiplininin kendisini ya da birçok başlangıç eserinde olduğu gibi, felsefenin ana sorunları ve dallarından birkaçına ilişkin tartışmaları; ya da (b) modern Batı felsefesini olduğu kadar Batılı olmayan ve eski ya da ortaçağ felsefelerini de kapsayacak kadar geniş bir tartışmayı içermesi gerekir.
190’a ayrıca bkz.
100 ile 200 Felsefe, parapsikoloji ve okkültizm, psikoloji ile Din
Hem felsefe hem de din, varlık ve ilişkilerin nihai yapısıyla ilgilenir, ama din bunları vahiy, tanrı, ibadet kapsamında ele alır. Doğal dinbilim (210) vahiy ya da ibadetle ilgilenmez, ama tanrı kapsamındaki sorunları inceler.
Vahiy, tanrı ya da ibadeti vurgulayan herhangi bir eser, felsefi yöntemler bile kullansa 200’de sınıflanır. Örneğin, Tanrı’nın varlığının felsefe açısından kanıtı 212.1. Bazen, bir dini gelenek düşüncesi, tanrıya ya da dini konulara başvurmaksızın felsefenin sorunlarını incelemek üzere kullanılır. Örneğin, Yahudi felsefesi 181.06, Hıristiyan felsefesi 190. Ancak, dine dayalı ahlakı 200’de sınıflayın. Emin değilseniz 200’ü tercih edin.
130 ile 133 Normal üstü olaylar ile Parapsikoloji ve okkültizm
Tek başına 130’un çok ender kullanıldığını unutmayın; normal üstü olaylara ilişkin genel eserlerin çoğu, aslında parapsikoloji ve okkültizm üzerinde odaklaşır ve bu nedenle 130’da değil, 133’te sınıflanır.
133 ile 200 Parapsikoloji ve okkültizm ile Din
Parapsikolojik ya da okkültizm ile ilgili bir eserin yazarı, bunları dini olarak tanımlarsa, ya da inananlar ve uygulayanlar bunları dini olarak kabul ederlerse, eser 200’de sınıflanır. Parapsikolojik ve okkültizm ile ilgili olgular dini olarak sunulmamışsa ya da böyle sunulup sunulmadıklarından emin olamıyorsanız 133’ü tercih edin.
Gizli ve eski dini metinlerden türetildiği söylenen, ama dini amaçlar için kullanılmayan bilgileri 133’te sınıflayın; ancak, okkültizm açısından ele alınmış bile olsalar, metinlerin kendilerini 200 içinde sınıflayın. Örneğin, Zohar’dan türetilen okkült geleneklerine ilişkin tartışmalar 135.4, ama Zohar’ın metni 296.16.
133.129 ile 133.109 Belirli tekinsiz yerler ile [Hayaletlerin (HorT1aklar) tarihi, coğrafi, kişilere göre ele alınışı]
133.129’u sadece tek bir tekinsiz yeri ele alan eserler için kullanın. Örneğin, ihtiyar Monterey’in Hotel del Monte’si 133.12979476. Belirli bir tarihi dönemdeki ya da coğrafi alandaki iki ya da daha fazla tekinsiz yeri ele alan eserler için 133.109’u kullanın. Örneğin, Cornvvall’daki tekinsiz yerler 133.1094237.
133.9013 ile 129 Kişisel yaşam, ruhlar dünyasının özellikleri ve ölümden sonra yaşam ile tekil ruhların kökeni ve kaderi
Kişisel kaynaklardan ya da okkült geleneğinden alınmış, ölümden sonra yaşama ilişkin olayları 133.9013’te sınıflayın. Kişisel yaşam ve ölümden sonraki yaşama ilişkin felsefi tartışmaları 129’da sınıflayın. Emin değilseniz, 133.9013’ü tercih edin.
140 Belirli felsefi okullar ve bakış açıları
Felsefi bakış açıları ya da okullar, belirli bir filozofun ya da filozoflar grubunun çeşitli konuların incelenmesine ilişkin tavırlarından ve varsayımlarından oluşan kümelerdir. Konular, felsefenin incelediği sorulardır. Örneğin, benlik 126. Sadece bir bakış açısının ya da okulun geniş bir konular çeşitlemesini nasıl ele aldığını tartışan genel eserler 140’da sınıflanır. Örneğin, varoluşçuluk 142.78, ama benliğe ilişkin varoluşçu görüşler 126.
140 ile 180-190 Belirli felsefi okullar ve bakış açıları ile Felsefenin tarihi, coğrafî, kişilere göre ele alınışı
Başka bir talimat verilmedikçe, belirli modern Batı okulları ve bakış açılarıyla, belirli okullar ve bakış açılarına ilişkin kapsamlı eserleri 140’ta sınıflayın; ama eskiçağ, ortaçağ ve Doğu okulları ve bakış açılarını 180’de sınıflayın. Örneğin, Batı idealizmine, eski ve modern idealizme ya da Hint ve Batı idealizmine ilişkin kapsamlı eserler 141, ama Hint idealizmi 181.4.
Belirli bir bakış açısıyla sınırlı olmayan modern Batı felsefesinin tarihi ve coğrafi ele alınışını 190’da sınıflayın, ama zaman ve coğrafi yer ne olursa olsun belirli bir okul ya da bakış açısını, okul ya da bakış açısıyla birlikte sınıflayın. Örneğin, Fransız felsefesi 194, ama Fransa’da varoluşçuluk 142.780944.
Tek bir filozofun toplu eserlerini ve eserinin eleştirisini, eseri tümüyle felsefi bir bakış açısının içinde yer alsa ya da bir okulun temelini oluştursa bile, bir bütün olarak 180-190’da sınıflayın. Örneğin, Immanuel Kant’ın eserleri 193, ama filozofların benimsediği biçimiyle bir bakış açısı olarak Kantçılık 142.3.
146.32 ile 335.4112 [Felsefi bir bakış açısı olarak] Diyalektik materyalizm ile [Marksçı sistemlerin felsefi temeli olarak] Diyalektik materyalizm
Marksçı sistemlerin ekonomik ve siyasal yönlerine uygulanmış diyalektik materyalizmi 335.4112’de sınıflayın. Felsefi bir bakış açısı olarak felsefe dışındaki konulara uygulanmamışsa ya da çok çeşitli disiplinlere uygulanmışsa, diyalektik materyalizmi 146.32’de sınıflayın. Emin değilseniz, 335.4112’yi tercih edin.
150 Psikoloji
Psikolojinin herhangi bir konuya uygulanması, 1. Tablo’dan 019 notasyonu kullanılarak konuyla birlikte sınıflanırken, sosyal psikolojinin bir konuya uygulanması, sosyal bilimlerle birlikte (genellikle 302-307’de) 019 notasyonu kullanmadan sınıflanır. Örneğin, dinin bireysel psikolojisini 200.19’da, dinin sosyal psikolojisini 306.6’da sınıflayın.
150 ile 302-307 Psikoloji ile [Sosyal psikoloji]
Grup davranışının birey üzerindeki etkisini tartışan eserler de dahil, birey üzerinde odaklaşan eserleri 150’de sınıflayın. Bireyin grup davranışı üzerindeki rolünü tartışan eserler de dahil, grup davranışı üzerinde odaklaşan eserleri 302-307’de sınıflayın. Emin değilseniz, 302-307’yi tercih edin.
150.19 [Psikolojik] Sistemler, okullar, bakış açıları
Belirli okullar ve sistemlerin temel ilkeleri, seçilmiş birkaç psikolojik konudan oluşur. Bir sistemi tanımlamak için bu tür konular kullanıldığında, 150.19’da sistemle birlikte sınıflayın. Örneğin, psikanaliz ilkelerini tanımlamak için kullanılan bilinçaltı, fantaziler ve düşler 150.195 (154 değil).
150.195 ile 616.89 Psikanalitik sistemler ve Psikiatrik hastalıklar
150.195’de sınıflanan psikanalitik sistemler, psikiatrik hastalıklara (616.89) ilişkin yazıların çoğunun temelini oluşturur; ayrıca, birkaç psikoloji okulunun da esası bu sistemlerdir.
Psikanalitik sistemleri bulanların çoğu tıp doktorlarıdır; bu nedenle, çeşitli psikanalitik sistemlerin ilkelerini sergilemek amacıyla psikiatriden oldukça fazla malzeme kullanılır. Bir sistem ya da onu bulanla ilgili kapsamlı eserleri 150.195’de sınıflayın. Sistemin normal psikoloji ya da hem normal hem normaldışı psikolojinin belirli konularına ya da dallarına uygulanmasını 150’nin uygun altbölümü içinde sınıflayın. Bir sistemin psikiatriye uygulanmasını 616.89 ve ilgili numaralarda sınıflayın. Örneğin, psikanaliz 616.8917. Emin değilseniz, 616.89’u tercih edin.
152 ile 612.8 Duyusal algılama, devinim, duygular, fizyolojik itkiler [Psikolojisi] ile Sinirsel işlevler [Psikolojisi] Duyusal işlevler
Uyanıklığı, duyarlılığı, amaçları, anlamları ve eylemleri bireyin denediği biçimde, ya da sinir sisteminin fiziği ve kimyasına başvurulmadan gözlendiği ve tanımlandığı biçimiyle vurgulayan eserleri 152’de sınıflayın. Örneğin, renkleri görme, öfkeyi hissetme. Duyarlılığın, duyguların, devinimlerin fiziksel ve kimyasal mekanizmalarını ve yollarını vurgulayan eserleri 612.8’de sınıflayın. Örneğin, beynin hangi kısımlarının farklı dürtüler oluşturduğunu belirlemek için elektrod kullanan çalışmalar. Kapsamlı eserleri 152’de sınıflayın. Emin değilseniz 612.8’i tercih edin.
152.1 ile 153.7 Duyusal algılama ile Algısal süreçler
Genel olarak duyusal algılama ve algısal süreçler ile ilgili kapsamlı eserleri; genel olarak algılama ya da birden fazla duyuyu içeren algılama tipleriyle ilgili etkin, yorumlayıcı zihinsel süreçler üzerinde odaklaşan eserleri 153.7’de sınıflayın. Örneğin, mekân algılaması 153.752. Duyusal algılamanın kabul edici özellikleri üzerinde odaklaşan eserleri ve belirli bir anlamdaki algılamaya ilişkin kapsamlı eserleri 152.1’de sınıflayın. Örneğin, görsel algılama 152.14. Emin değilseniz 153.7’yi tercih edin.
152.384 ile 153.69 Dışavurumsal devinimler ile Sözsüz iletişim
152.384’ün kullanımı, dışavurumsal devinimlerin, kavramaya ait olmayan yönleriyle sınırlıdır. Örneğin, alışkanlık, duygusal içerik. Devinimlerin anlamını (beden dilinde olduğu gibi) ve devinimleri yorumlamayı içeren kavramaya ait süreçleri 153.69’da sınıflayın. Emin değilseniz 153.69’u tercih edin.
153.15 ile 155.4-.6 Öğrenme [Psikolojisi] ile Belirli yaşların psikolojisi
Belirli bir yaş aralığındaki insanların öğrenme psikolojisine ilişkin
eserleri, eserin odak noktası gerçekten yaş ise 155.4-.6’da sınıflayın. Yaştan belirsiz ve öylesine söz ediliyorsa, eseri 153.15’de sınıflayın. Emin değilseniz 155.4-.6’yı tercih edin.
153.15 ile 370.15 Öğrenme [Psikolojisi] ile Eğitim psikolojisi
Öğrenmenin temel sürecini incelemek üzere öğrencilerin denek olarak kullanıldığı ve 153.15 ve ilgili numaralarda sınıflanan çalışmalar ile, öğrenme psikolojisinin eğitime uygulandığı ve 370.15 ve ilgili numaralarda sınıflanan çalışmalar arasında ayırım yaparken dikkatli olun. Emin değilseniz 153.15i tercih edin.
153.4 ile 153 Biliş (Bilgi) ile Bilinçli zihinsel süreçler ve zekâ
Bu alandaki terminoloji içiçe geçmiş çeşitli anlamlarda kullanılır. Biliş, düşünce ve düşünme ya da akıl yürütmeyle ilgili olduğunu belirten birçok eser, aynı zamanda bellek, iletişim, algılama, güdüleme ve zekâ gibi konulan da kapsar. Daha geniş kapsamlı bu eserler 153.4’te değil 153’te sınıflanır. “Biliş psikolojisine ilişkin bir kitabın 153.4 yerine 153’te yer alması daha uygundur.
153.43 ile 160 Akıl yürütme ile Mantık
Akıl yürütme ve problem çözme psikolojisini 153.43’te sınıflayın. Akıl yürütme ve problem çözme bilimini, yani içsel zihin işlemlerinden ayn olarak ele alınan mantık süreçlerini 160’da sınıflayın. Emin değilseniz 153.43’ü tercih edin.
153.94 Yetenek testleri
150’deki öncelik tablosunda gösterildiği gibi, 153.94’ün diğer psikoloji numaralanna göre önceliği olduğunu unutmayın. Psikolojinin başka dallarından alınmış bile olsa, belirli alanlardaki yetenekleri belirlemeyi amaçlayan testleri 153.94001-.94999’da sınıflayın. Örneğin iç mimarlar için renk yakıştırma testleri 153.94747 (152.145 değil), sosyal çalışma yapanlar için kişilik testleri 153.943613 (155.28 değil). Aynca, yetenek ve mesleki ilgi testleri ile 155.3-.6’da tanımlanan insan kategorileriyle sınırlı test uygulamalarını 153.94’te sınıflayın. Örneğin, genç yetişkinler için mesleki ilgi testleri 153.94000835 (155.51394 değil).
154.6 ile 612.821 Uyku olgusu [Psikolojisi] ile Uyku olgusu [Fizyolojisi]
Vurgulanan özellik, genel uyku durumu, uykunun diğer psikolojik etkinlikler üzerindeki etkisi ya da kendi başına ya da düş görenin yaşamında anlamı olan olgular olarak düşlerse, uyku olgusunu 154.6’da sınıflayın. Vurgulanan özellik bedensel etkinlikler zinciri ya da uyku ya da düşlere eşlik eden diğer fizyolojik etkinliklerse, uyku olgusunu 612.821’de sınıflayın. Örneğin, göz hareketleri, nefes alma, beyin dalgalan. Emin değilseniz 612.821’i tercih edin.
155 Ayrımsal ve gelişme psikolojisi
Duyusal algılama, devinim, duygular, fizyolojik itkiler psikolojisi (152) ve bilinçli zihinsel süreçler (153) ile ilgili bazı eserler, bir ya da birkaç ayrımsal kategoriye giren ya da 155.3-.9’da belirtilen bazı çevresel etkilere açık olan insanları temel alan araştırmaları analiz eder. Kategori ya da etkinin belirginliği konusuna çok az ya da hiç ilgi gösterilmemişse, eseri 152-153’te sınıflayın. Bu tavsiye, araştırmacının en uygun örneklere erişmiş olduğu etnik ve ulusal gruplar (155.8), yetişkinler (155.6) ve sosyal çevre (155.92) için özellikle uygulanabilir.
Aynı şekilde, cinsiyet psikolojisiyle ilgili, hemen hemen tümüyle yetişkin orta sınıf beyazlara yönelik ama deneklerin sınıfı, yaşı, ya da ırkı konusuyla hemen hemen hiç ilgilenmeyen bir çalışma da 155.3’te sınıflanır. Bu tür araştırmaların taşıdığı sınıfsal, ulusal ve etnik hilelere ilişkin tartışmalar araştırmayla birlikte 155.3’te sınıflanır, çünkü asıl ilgi konusu, cinsiyet psikolojisiyle ilgili bulguların geçerliliğidir.
155.34 ile 306.7 Cinsel ilişkiler [Birey psikolojisi] ile Cinsiyetlerin ilişkilerine ait kurumlar
Cinsel ilişkilerin psikolojisiyle ilgili eserlerin çoğu, sosyo psikolojik özellikleri, yani eşlerin etkileşimini ele alır. Bu tür eserler 306.7’de sınıflanır. Ender olarak bir eser, örneğin bireyin cinsel ilişki konusundaki endişeleri üzerinde odaklaşan bir eser, bireyin psikolojisini vurgular ve 155.34’te sınıflanır. Emin değilseniz, 306.7’yi tercih edin.
155.84 ile 155.89 Belirli ırksal ve etnik gruplar [Psikolojisi] ile Ulusal psikoloji
Bir bütün olarak ele alınan ulusların psikolojisini ve bağımsız bir ulus oluşturan ırksal ve etnik çoğunluk gruplarının psikolojisini 155.89’da sınıflayın. Bir bütün olarak ele alınan ırksal ve etnik grupların psikolojisini ve çoğunluğu oluşturmayan ırksal, etnik, ulusal grupların psikolojisini 155.84’te sınıflayın.
Örneğin, Malezya’nın ulusal psikolojisini ya da Malezya’daki Malaylarm psikolojisini 155.89595’te sınıflayın; ama bütün olarak ele alınan Malaylann psikolojisini 155.84992, Tayland’daki Malaylann psikolojisini 155.849920593’te sınıflayın. Emin değilseniz, 155.89’da sınıflayın.
155.92 ile 158.2,302-307 Sosyal çevrenin [bireyin psikolojisi üzerinde] etkisi ile Kişilerarası
ilişkiler [Uygulamalı psikoloji] ile [Sosyal psikoloji]
Ailenin, arkadaşlann ve diğer insanların birey üzerindeki etkisini 155.92’de sınıflayın. İnsanlarla iyi geçinme sanatını 158.2’de sınıflayın. Grup davranışı olarak görülen sosyal etkileşimi 302-307’de sınıflayın.
Bir eser hem sosyal etkilerin psikolojisini (155.92 ya da 155.94) hem de sosyal etkileşimi (302-307) ele alıyorsa, 302-307’yi tercih edin. Örneğin, kırsal toplumların bireyler üzerindeki etkisi ve kırsal toplumlardaki etkileşimler 307.72 (155.944 değil).
156 ile 302-307 Karşılaştırmalı psikoloji ile [Sosyal psikoloji]
Bireyin davranışını aydınlatmak üzere kullanıldığında, karşılaştırmalı sosyal psikolojiyi (bazen sosyobiyoloji ya da biyososyoloji de denir) 156’da sınıflayın. İnsanlann sosyal davranışlarına temel olarak hayvanlann sosyal davranışlarını ele alan eserleri 302-307’de sınıflayın. Emin değilseniz 156’yı tercih edin.
171 [Ahlaki] Sistemler ve öğretiler
Temsil edilen ahlak sistemi belirlenebiliyorsa, bireysel ahlakçıların toplu eserlerini, biyografisini ve eserlerin eleştirel değerlendirmesini 171’de sınıflayın (Örneğin, Jeremy Bentham ahlakının eleştirel değerlendirmesi 171.5092). Aksi durumda, bu tür eserleri 170.92’de sınıflayın.
174.1 Papazlar Sınıfı (Ruhaniler) [Mesleki ahlak]
Laik ya da felsefi bir bakış açısından papazlar sınıfının mesleki ahlakına ilişkin bir tartışmayı 174.1’de sınıflayın. Konu belirli bir dinin ahlak bilimi ya da ahlakı olarak ele alınıyorsa, dinle birlikte sınıflayın. Örneğin Hıristiyan ahlakının bir parçası olarak papazlar sınıfının mesleki ahlakına ilişkin bir tartışma 241.641.
180-190 Felsefenin tariihi, coğrafi, kişilere göre ele alınışı
Tek tek filozoflara ait tek tek eserleri felsefedeki konuyla birlikte sınıflayın. Belirli bir konuda odaklanmamışsa, ağırlıkla filozofun kendi bakış açısını dile getiren bir eseri filozofun toplu eserleriyle birlikte 180-190’da sınıflayın. Örneğin, Hegel tarafından yazılmış genel bir eser, örneğin Ruh Fenomenolojisi, 193’te sınıflanır.
Tek bir filozofun, ağırlıkla başka filozofların yazılarını tartışan bir eserini, diğer filozofların yazılarıyla birlikte sınıflayın.
180.938 Yunanistan [Antik felsefe]
Antik felsefe ile ilgili eserlerin çoğu, ağırlıkla antik Yunan felsefesiyle ilgili olduğundan, hem antik Yunan felsefesi hem de genel olarak antik felsefe için 180 kullanılır. Felsefeyi eski Yunanistan’ın bir parçası ya da bir kentinde uygulandığı biçimiyle göstermek için 180.9’a 2. Tablo’dan 38 notasyonunun altbölümleri eklenebilir. Örneğin, eski Atina’da felsefe 180.9385
190 Modern Batı felsefesi
Bu, (a) Hıristiyan felsefesi; (b) eski Yunanistan’dan günümüze dek Batı felsefesi; (c) hem modern Batı hem de modern Doğu felsefelerinin ele alındığı durumlarda bile modern felsefe; ve (d) Avrupa felsefesi için, kapsamlı bir numaradır. Bu nedenle, felsefe ile ilgili genel kitaplar gibi görünen eserler için 100 ya da 109’dan çok 190 kullanılır.
200 Din
200 genel olarak din ve Hıristiyanlık için belirlenmiş kapsamlı numaradır. 200 ve 200.1-.9 standart altbölümleri dini düşünce ve genel dini durum ve koşullar için kullanılır. 201-209, genel olarak Hıristiyanlığın standart altbölümleridir. 210 sadece doğal din ve akla dayalı din için kullanılır.
220 Kutsal Kitab’ın numarasıdır. 230-280 Hıristiyanlığın çeşitli konularına ayrılmıştır. 291, karşılaştırmalı din ve vahiy ve otoriteye dayalı dinler açısından ele alınan tek tek dini konular için kullanılır. 292-299, Hıristiyanlık dışındaki dinlere ayrılmıştır.
Sınıflamacı, dindeki herhangi belirli bir konu için, konunun bir din çerçevesinde ele alınıp alınmadığını ve 201-209, 230- 280 ya da 292-299’da sınıflanması gerekip gerekmediğini; ya da karşılaştırmalı din ya da çeşitli dinler açısından ele alınıp alınmadığını ve 291’de sınıflanması gerekip gerekmediğini; ya da sadece akıl kullanarak ele alınıp alınmadığını ve 210’da sınıflanması gerekip gerekmediğini düşünmelidir.
200.1 ile 210, 291 Felsefe ve kuram [din] ile Doğal dinbilim ile Karşılaştırmalı din
Din felsefesine ilişkin kapsamlı eserler 200.1’de sınıflanır, ama dindeki belirli konuların felsefi yöntemler kullanarak incelenmesi başka bir yerde, özellikle 210 ve 291’de yer alabilir. Doğal dinbilim (210), gökten vahiy inmesini dışlayan, ama ağırlıkla felsefe yöntemlerini kullanan din incelemeleri için kullanılan eski terimdir. Bu durumda, soyut sorular hemen hemen her zaman 210’da sınıflanır. Örneğin, Tann’nın varlığının felsefi ele alınışı 212.1.
Dini uygulama ve deneyime ilişkin tartışmalar hemen hemen her zaman vahiy, otorite ya da geleneklere dayanan dinlerin bakışını içerir; bunlar genellikle karşılaştırmalı din yöntemleri vurgulanmamış bile olsa, felsefi bir tarzda ele alındıklarından 291’de sınıflanır. Örneğin, dini törenlerin felsefi ele alınışı hemen hemen her zaman 291.3801’de sınıflanacaktır. Bazı konular, doğal dinbilim ya da dünya dinleri açısından eşit ölçüde kapsamlı bir biçimde ele alınabilirler. Örneğin, bilim ve dinin uzlaşması, vahiy, kutsal yazılar ya da bir otorite isteği söz konusu değilse 215, eser vahiy varsayımı içeriyorsa 291.175’te sınıflanır. Üç ya da daha fazla dini karşılaştıran ya da tanımlayan eserler 291’de sınıflanır. Örneğin Hıristiyanlık, İslamiyet ve Hinduizm’de Tanrı kavramının karşılaştırılması 291.211.
201 ile 268 Hıristiyanlıkla ilgili eğitim, araştırma, ilgili konular ile [Hıristiyan] dini eğitimi
Akademik bir konu olarak Hıristiyanlık eğitimi ve öğretimini 207’de sınıflayın. Örneğin, laik ortaokullarda Hıristiyanlıkla ilgili bir ders 207.12. Hıristiyan imanı ve yaşamına inananların inancını pekiştirmek amacıyla dini eğitimi 268’de sınıflayın. Bir kilisenin desteklediği herhangi bir dini eğitimdeki amacın bu olduğu varsayıldığından, dini eğitimle ilgili kapsamlı eserler 268’de sınıflanır. Burada kuraldışı tek durum, kiliselerin desteğindeki üniversitelerde verilen eğitim dahil, üniversite düzeyindeki eğitimin 207.1 l’de smıflanmasıdır.
200’deki herhangi belirli bir konu açısından eğitim ve öğretim 1.Tablo’dan 07 notasyonu kullanılarak konuyla birlikte sınıflanır. Örneğin kilise tarihi eğitimi ve öğretimi 270.07
209.2 [Hıristiyanlık ve Hıristiyan düşüncesi ile ilgili kişilerin biyografisi]
Kapsamlı biyografiler için aşağıdaki öncelik tablosunu kullanın: Hazreti İsa, Meryem,Yusuf (Joseph), İmran (Joachim), Hunne (Anne).
Bu numara (209.2), Hıristiyan biyografisi için başvurulacak en son yerdir. Burada sadece, herhangi bir kiliseye üye olmadıkları bilinen kişilerin biyografilerini sınıflayın. Bu numara, aynı zamanda bir kiliseye üyeliği saptamanın olanaklı olmadığı durumlarda kullanılabilir. Bağlılıkları bilinmeyen kilise üyelerini ve tarikatlara bağlı olmayan ya da tarikatlararası kiliselerin üyelerini, altbölüm kullanmadan 280’de sınıflayın.
Kapsamlı biyografiler için kullanılan 248.22 dışında 248.2 Dini deneyim ya da altbölümlerini kullanmayın. Örneğin, Teresa Avila’nın dini yaşamına ilişkin bir biyografi 282.092’dir, 248.2092 değil. Ancak, bir insanın kapsamlı yaşamı olarak değil de ibadet amacıyla yazılmış biyografi eserleri 248.2’de sınıflanabilir. Örneğin, birinin din değiştirme hikayesi 248.246092. 253, 255 ve 262.1 artık yukarıdaki öncelik tablosunda sıralanan insan türlerinin biyografileri için kullanılmaz.
220-269 aralığında, yukarıdaki öncelik tablosunda sıralananlar dışındaki belirli numaralar, ihtisaslaşmış din kariyerleri olan kişilerin kapsamlı biyografileri için kulanılabilir, ama daha çok bir insanın yaşamı ve çalışmalarının sadece bir tek yönünü ele alan kitaplar için kullanılır. Örneğin, bir Kutsal Kitap uzmanı için 220.092.
Örnekler:
|
270.0922 |
(Azizlerin toplu biyografileri) |
|
225.92 |
(Yeni Ahit biyografisi) Havari Paul |
|
230.2092 |
(Katolik dinbilim) Aziz Thomas Aquinas |
|
232.94 |
Vaftizci John |
|
266.2092 |
(Katolik misyonları) Aziz Francis Xavier |
|
269.2092 |
(Evangelizm) Billy Graham |
|
271.12502 |
(Kilise tarihinde Trappist mezhebi) |
|
Thomas Merton |
|
|
270.2092 |
(Kilise tarihi, 325-787) Papa Büyük Gregory |
|
283.092 |
(Anglikan kiliseleri) Thomas Cranmer |
|
287.092 |
(Metodist kiliseleri) John Wesley |
Hıristiyan olmayan dinler ve karşılaştırmalı dinlerin biyografileri için 291’ebkz.
220.92; 230.04 ile 230.092,230.1-.9; 232; 280’e ayrıca bkz.
212.1 ile 231.042 Varlık [Tanrının] ile Tanrıyı bilmenin yolları [Hıristiyan dinbiliminde]
Örneğin, Thomas Aquinas gibi Hıristiyan dinbilimcilerin tartışmaları da dahil, sadece mantığa dayalı olarak Tanrı’nın varlığına ilişkin kanıtları tartışan eserleri 212.1’de sınıflayın. Tanrının varlığına ilişkin kanıtlar, ancak Hıristiyan dinbiliminin bir parçası olarak ele alınmışlarsa 231.042’de sınıflayın.
220 Kutsal Kitap
Kutsal Kitap dinbilimi, genellikle Hıristiyan veya öğretisinin temeli olarak Kutsal Kitab’ı kullanmak anlamına gelir ve 220’de belirtildiği gibi sınıflanır. Ama, Kutsal Kitap dinbilimine ilişkin bir kitap, Kutsal Kitap metnini yorumlamaktan öte birşey yapmıyorsa 220.6’da sınıflanır ve 221-229’daki numaralarla ilişkilidir. Asıl farklılık, yazarın Kutsal Kitap metnine ve anlamına bağlı kalıp kalıp kalmadığı ya da Kutsal Kitap metnini dinbilim kavramlarının yorumlanmasında bir sıçrama tahtası olarak kullanıp kullanmadığıdır.
220.92 [Kutsal Kitap’ta] Toplu kişiler
Bir Kutsal Kitap karakterinin kapsamlı biyografisini o karakterle en yakından ilişkili kitap ya da kitaplarla birlikte sınıflayın. Çoğu durumda, bu, Kutsal Kitap’ta insanların yaşamlarının anlatıldığı tarih bölümleridir. Örneğin, 1. Krallar içindeki îsrail Kralı Solomon 222.53092. Solomon’un, 223 Şiirsel kitaplarla olan ilişkisi daha zayıftır. Ancak, bazı Kutsal Kitap karakterleri, tarihi olmayan kitaplarla daha yakından ilgilidir. Örneğin, Isaiah ve Timothy’yi kendi adlannı taşıyan kitaplarla birlikte sınıflayın. Tarihi öykülerde bu kişilerden söz edilir, ama bütün yaşamlarının anlatıldığı yer orası değildir. Havarilerden John, Peter ve Paul’ü 225.92’de sınıflayın. Çünkü, her biri Yeni Ahit’teki birkaç kitapla ilintilidir ama ilk Havarilerin diğerlerini -ki daha çok İnciller ve Olaylar’la ilgilidirler- 226.092’de sınıflayın.
209.2’ye ayrıca bkz.
230.04 ile 230.092, 230.1-.9 Hıristiyan dinbilimin belirli tipleri ile [dinbilimin kişilere göre ele alınışı] ile Belirli tarikatların ve mezheplerin öğretileri
Tek tek dinbilimcilerin biyografi ve eleştirileri için 1. Tablo’dan 092 notasyonuyla bilikte bu altbölümleri kullanın. Örneğin, bir Birleşik Metodist dinbilimcinin eleştirisi 230.76092. Belirli bir mezheple bağlantısı olmayan ya da kendi mezheplerinin sınırını aşacak kadar önemli ve etkili olan Protestan tanrıbilimcileri 230.044092’de sınıflayın. Örneğin, Kari Barth 230.044092. Belirli bir dinbilim tipiyle bağlantılı olmayan dinbilimcileri 230.092’de sınıflayın. Tek tek dinbilimcilerin belirli bir konudaki düşüncelerinin eleştirel değerlendirmesini konuyla birlikte sınıflayın. Örneğin, haklılığın kanıtlanmasıyla ilgili 234.7092.
230.16-.2 [Doğu kiliselerinin, Roma Katolik Kilisesinin Öğretileri]
Doğu ve Roma Katolik kiliselerinin 1054’den sonraki dinbilimini burada sınıflayın; daha önceki dinbilim için 230.11-. 14’ü kullanın.
231.765 ile 213,575 Yaratılış [Hıristiyan dinbilimi] ile Yaratılış [Doğal dinbilimde] ile [Organik] evrim ve genetik
Yaratılış bilimi ya da yaratılışçılık ile ilgili eserlerin çoğu 231.765’de sınıflanır. Çünkü bunlar, Kutsal Kitab’ın doğa tarihinin kronolojisini verdiğini varsayan ve bu yorumlarını doğa bilimlerinin tezlerini kullanarak desteklemeye çalışan Hıristiyanlar tarafından yazılmıştır. Yaratılışçı yazarların, doğa bilimlerinin yöntemlerini ya da sonuçlarını eleştirmekle sınırlı eserleri de, eleştiri çoğu bilimci tarafından geleneklere aykırı kabul edilse bile, eleştirilen bilim dalıyla birlikte 500’de sınıflanır. Yaratılışçılığı reddeden eserler, evrimle ilgili davayı ortaya koymak için yaratılışçıların yazılarını çıkış noktası olarak kullanmıyorlarsa, genellikle 231.765’de sınıflanırlar. Sözü edilen eserler 575 ya da 500’ün uygun numaralarında sınıflanır.
Evrimle ilgili sınırlı kapsamdaki eserler için bazen kullanılabilecek diğer 500’lü numaralar, 523.88 (yıldızların evrimi), 551.7 (tarihi jeoloji) ve 560 (paleontoloji)’dir.
Felsefi bir sorun olarak, belirli bir dine ya da metne dayanmaksızın, ilahi yaratılış ve evrim arasındaki ilişkiyi ele alan eserler 213’te sınıflanır.
232 İsa Mesih ve ailesi İsabilim
İsa Mesih ile ilgili öğretileri ve kuramları 232.1-,8’de, İsa’nın yaşamındaki olayları 232.9’da sınıflayın. Örneğin, yeniden diriliş öğreti 232.5, yeniden dirilişi çevreleyen olayların tarihiliği ve anlatımı 232.97.
Eleştiri, Isabilimcilerin (232.092) ve Meryembilimcilerin (232.91092) biyografisi için 1.Tablo’dan 092 notasyonunu kullanın. İsa, Meryem, Yusuf (Joseph), İmran (Joachim), Hunne (Anne) ve Vaftizci John’un biyografilerini 232.9’da sınıflayın.
241.6 ile 241.3, 241.4 Belirli ahlak konuları ile Günah ve suçlar [ve] Hasletler
Genel olarak günah, suçlar ve hasletler ile belirli suçlar ve hasletlerle ilgili eserleri 241.3-.4’te sınıflayın. Belirli ahlak konularını, belirli suçlar ve hasletler hakkındaymış gibi görülemeyen bir tarzda ele alan eserleri 241.6’da sınıflayın. Suçlar ve hasletler alışkanlıktır. Örneğin, oburluk, içkiden kaçınma. Belirli ahlak konularıyla ilgili eserler, belirli eylemlerin ahlaki ya da ahlak dışı olmasını tartışırlar. Örneğin, et yemenin doğru olup olmadığı 241.693. Emin değilseniz 241.3-.4’ü tercih edin.
251-254, 259 ile 260 Yerel kilise [ve] Yerel kilisenin etkinlikleri ile Hıristiyan sosyal ve kiliseye ait dinbilimi
Yerel kilise, inananların ibadet, dostluk ve kilise etkinlikleri için düzenli olarak biraraya geldikleri bir gruptur. Örneğin, bir cemaat, yüksek okuldaki bir kilise grubu.
Yerel kilise örneklerinin görece yeni biçimlerinden biri de, temel Hıristiyan toplulukları ya da kilise toplulukları adı verilen küçük gruplardır. Bunlar mıntıka ya da cemaatlerden daha küçüktür ama, diğer yerel kilise biçimleri gibidirler, yani sadece özel projeler ya da işlevler için değil, üyelerinin genel dini refahı için örgütlenmişlerdir. Tıpkı mıntıka kiliseleri gibi sınıflanırlar. Örneğin, kapsamlı eserler 250’de (ya da kilise biliminin bir parçası olarak ele alınıyorlarsa 262.26’da) sınıflanırlar ve belirli özellikler de 250’nin altbölümlerinde, özellikle birlikte sınıflanır.
Kilisenin gerçekleştirdiği etkinlikler, içeriğine bağlı olarak, 250 ya da 260’ta sınıflanabilir. 250’deki eserlerin çoğu, yerel ortamdaki tek tek uygulayıcılar için hazırlanmıştır. Yerel ortam bir mıntıkanın gençlik grubu kadar küçük olabileceği gibi, bir metropoliten alana hizmet veren bir danışmanlık programı kadar da büyük olabilir. Kapsam, yerel kiliseyle sınırlı değilse, kilisenin kültürel ve toplumsal sorunlara ilişkin tutumunu ve bu alandaki etkinliklerini 261’de sınıflayın.
Örneğin, hapishane rahibinin pratik görevleri 259.5, ama suçluların ıslahı konusunda kilisenin yaklaşımı 261.8336.
Yerel kilise tarafından yürütülebilecek olan bazı etkinlikler 260’da sınıflanır. Örneğin, toplu ibadet (264-265), dini eğitim (268), tinsel yenilenme ve evangelizm (269). Bu konulara ilişkin eserlerin kapsamı, genellikle yerel kiliseninkinden daha geniştir.
Kapsam, yerel kilisenin yönetimiyle sınırlı değilse, kilise organizasyonunu 262’de sınıflayın.
261.5 Hıristiyanlık ve laik disiplinler
Genel olarak laik disiplinleri, değerleri, bir Hıristiyanın bunları ne kadar ciddiye alması gerektiğini, disiplinlerin imanı nereye kadar etkileyebileceği hakkındaki kişisel Hıristiyan görüşlerini ve kilise öğretilerini burada sınıflayın. Laik bir disiplinin Hıristiyan felsefesini ya da bir disiplin içindeki Hıristiyan kuramlarını, disiplinle birlikte sınıflayın. Örneğin, Hıristiyan psikoloji felsefesi 150.1. Laik disiplinlerin dini amaçlara yönelik özel kullanımlarına dikkat edin. Örneğin, tiyatrodan yararlanma 246.7. Emin değilseniz, laik disiplinle sınıflayın.
Genel olarak Hıristiyan inanışıyla başka bir disiplin arasındaki uzlaşmaları ve uzlaşmazlıkları ele alan eserleri burada sınıflayın. Belirli bir Hıristiyan öğretisi ile başka bir disiplin arasındaki uzlaşmazlıkları 231-239’da, öğretiyle birlikte sınıflayın. Örneğin, genel olarak Hıristiyan öğretisiyle bilim arasındaki ilişkiyi 261.55’te sınıflayın; ama canla ilgili Hıristiyan öğretisiyle modern biyoloji arasındaki ilişkiyi 233.5’te sınıflayın.
261.8 ile 241 Hıristiyanlık ve sosyoekonomik sorunlar ile [Hıristiyan] Ahlak dinbilimi
Bazı konular hem ahlak hem de sosyal dinbilimde ele alınır. Örneğin, aile ilişkileri (241.63, 261.83587). Hangi davranışın doğru ya da yanlış olduğu üzerinde odaklaşan eserleri 241’de sınıflayın. 261.8’de sınıflanan eserler doğru ve yanlışı tartışabilir, ama bunlar, konuyu toplum içindeki bir sorun olarak daha geniş kapsamda ele alırlar ve soruna ilişkin Hıristiyan yaklaşımlarını ve etkilerini tartışırlar. Bireyin ne yapması gerektiğini vurgulayan eserleri 241’de sınıflayın; kilisenin tutumunun ne olması gerektiğini ya da bireyin davranışlarını aşan sorunlarda kilisenin görüşünü vurgulayan eserleri 261.8’de sınıflayın. Emin değilseniz 241’i tercih edin.
280 Hıristiyan kilisesinin tarikatları ve mezhepleri
Burada sınıflanacak olan biyografi türleri, 209.2’deki biyografilere ilişkin öncelik tablosunda verilmiştir.
Onlu Sınıflama Bölümü, biyografileri en önemli kuruluş ya da bölge ile birlikte değil, tarikatın ana dalıyla birlikte sınıflamaktadır. Örneğin, Amerika’daki Lutherci Kilise’nin papazlanndan birinin biyografisi 284.1092’dir, 284.133092 değil; Afrika Metodist Piskoposluk Kilisesi’nin papazlanndan birinin biyografisi 287.8092’dir, 287.83 değil; Doğu Ortodoks Kilisesi’nin Rus papazlarından birinin biyografisi 281.9092’dir, 281.947092 değil; ABD’deki Katoliklerin toplu biyografisi 282.092273’tür.
280.042 ile 270.82, 262.0011 Tarikatlar arasıdaki ilişkiler ile [Ekümenikal hareket] ile Kiliselerin birliği düşüncesi
Genel kilise tarihinin bir parçası olarak kiliselerin birliği hareketini 270.82’de sınıflayın. İlk üç basamakta farklılaşan notasyonlan olan iki ya da daha fazla belirli tarikat arasındaki ilişkileri 280.042’de sınıflayın. Örneğin, Roma Katolikleriyle (282) Lutherciler (284.1) arasındaki ilişkiler. İlk üç basamakta aynı notasyonu kullanan tarikatlar arasındaki ilişkileri ele alan eserleri, tümünü içeren en belirgin numarada sınıflayın. Örneğin, çeşitli Baptist tarikatlar arasındaki ilişkiler, Baptistlerle İsa’nın Havarileri arasındaki ilişkiler 286. Bir tarikatla diğer birkaç tarikat arasındaki ilişkileri ele alan eserleri, vurgulanan tarikatla birlikte sınıflayın. Örneğin, Baptistlerin diğer tarikatlarla ilişkileri 286. Kiliselerin birliği düşüncesine ilişkin kuramsal eserleri 262.0011’de sınıflayın. TarikaT1ar arasındaki belirli bir konuya ilişkin tartışmalan, konuyla birlikte sınıflayın. Örneğin, Komünyon 234.163.
281.1-.4 İlk kilise
İlk kilise, 1054’teki hizipleşmeye kadar, tarikatlara aynlmamış kabul edilir. Dolayısıyla, 1054’ten önceki Kilise tarihi burada değil, 270.1- ,3’de sınıflanır. Belirli kiliselerin 1054’ten önceki tarihi 274-279’da sınıflanır.
283-289 Protestan ve diğer mezhepler
Belirli mezheplere ait notasyon, aynı mezheplerin genel adı altında verilmiştir. Örneğin, ABD kökenli Presbiteryen kiliseleri 285.1, belirli mezhepler 285.13. Burada belirli bir mezhep, ayrı ayrı birkaç yerel kiliseyi birleştiren adı belli bir kilise organıdır. Örneğin, Presbiteryen Kilisesi (ABD) 285.137, Kuzey Amerika Ortak Presbiteryen Kilisesi 285.13 (sonuncu tarikat sınıflama cetvelinde belirtilmemiştir).
Kapsadıklan bütün alan ya da alanın tamamına yakın bir kısmı dikkate alınarak inceleniyorsa, belirli tarikatları, onlara ayrılan notasyon içinde sınıflayın. Kapsadıklan tüm alandan çok daha küçük bir kısmı dikkate alınarak inceleniyorsa, belirli tarikatlan, ele alındıkları alan içinde sınıflayın. Örneğin, Hudson River Presbiteryen tarikatı 285.17473, Tennessee’deki Güney Baptist kiliseleri eyalet birliği 286.1768. Tek tek yerel kiliseleri, ait olduklan belirli mezhepler ne olursa olsun, alana göre sınıflayın. Aynca, bir ülkedeki belirli birkaç tarikatla ilgili bir eseri de alana göre sınıflayın. Örneğin ABD’deki çeşitli Presbiteryen tarikatlannı anlatan bir eser 285.173’tür, 285.13 değil.
Birkaç durumda, belirli tarikatlar için verilen notasyon, merkezi ABD ya da İngiltere’de olan kiliselerle sınırlıdır. Örneğin 284.1, 285.1, 285.2 ve 287.5. Bu durumda, başka ülkelerdeki belirli tarikatlar alana göre bölünerek sınıflanırlar. Örneğin, Amerika’daki Evangelikal Lutherci Kilise 284.135’de sınıflanır, ama İsveç’in Lutherci Kilisesi 284.1485’tir (284.1 artı 2. Tablo’dan İsveç için 485 notasyonu).
Merkezi ABD ya da İngiltere’de olan kiliselerin başka ülkelerde şubeleri olabilir; bu durumda 2. Tablo’dan herhangi bir coğrafi yer eklemek için talimartlar vardır. Örneğin, 285.14-.19’da.
284.143 Almanya’daki Lutherci kilise
Almanya’daki Evangelist Kiliseyi, kendisine Lutherci olmayan başka kiliseler katılmış olsa bile, burada sınıflayın.
289.9 [Diğer Hıristiyan tarikatları]
Bir tarikata bağlı olmayan ve tarikatlararası kiliseleri altbölüm kullanmadan 280’de, ya da Protestanlarla sınırlıysa 280.4’te sınıflayın.
290 Karşılaştırmalı din ve Hıristiyanlık dışındaki dinler
Hıristiyanlık dışındaki dinler için, Hıristiyan ve Hıristiyan olmayan dinlere ve karşılaştırmalı dinlere ilişkin kapsamlı eserlere ayrılan numara 291 olduğundan, 290 asla tek başına kullanılmayacaktır.
200 ve 200.1-.9’un standart altbölümleri, çeşitli dinlerin tanımı ve analizi için değil, genel olarak din ve dini düşünce için kullanılır.
291 Karşılaştırmalı din
Çeşitli dinlerin 292-299’daki altbölümleri 291’in altbölümlerini temel alır. Sıralama zaman zaman farklıdır ama 291’deki bütün konular ya açıkça sentez yoluyla ya da ayrı ayrı dinler altında ima yoluyla 292- 299’da da belirtilmiştir. Dolayısıyla, 291 için söylenen herşey 292-299 için de geçerlidir.
291’deki konuların Hıristriyanlığın altbölümleriyle karşılaştırılması bazen neyin nereye gideceğini belirlemede yardımcı olabilir. Aşağıda karşılaştırmalı bir liste sunulmuştur:
|
Sosyal dinbilimler |
291.17 |
261 |
|
Kuramsal dinbilimler |
291.2 |
230 |
|
Toplu ibadet |
291.3 |
246-247, 263-265 |
|
Dini deneyim, yaşam, pratik |
291.4 |
242, 245, 248 |
|
Ahlak dinbilimi |
291.5 |
241 |
|
Liderler ve kuruluşlar |
291.6 |
250, 262, 267 |
|
Papazlık dinbilimi ve görevi |
291.61 |
253 |
|
Misyonlar, dini eğitim |
291.7 |
266, 268 |
|
Kaynaklar |
291.8 |
220 |
|
Tarikatlar, mezhepler, reform hareketleri |
291.9 |
280 |
291.211 (Tanrı, tanrılar, tanrıçalar, diğer ilahlar ve ilaheler) ile 231 (Tanrı) karşılaştırması, 291.211’in 231’de sıralanan Hıristiyanlıkla sınırlı olmayan konuları da kapsadığını göstermektedir: Tanrıyı bilmenin yolları, genel Tanrı kavramları, özellikleri, ilahi takdir, sevgi ve bilgelik, insan deneyimiyle ilişki, adalet ve iyilik.
Belirli bir dinin mezheplere ayrılmadan önceki erken tarihini dinin genel tarihi olarak sınıflayın, ama çeşitli mezheplerin kapsamlı bir araştırmasını o dinin mezheplerine ayrılan numarada sınıflayın. Örneğin, Yahudilikte mezhepler ve reform hareketleri 296.8. Hem erken tarih hem de mezheplerle ilgili bir eser, o dinin tarihi için verilen genel numarada sınıflanır.
Belirli bir cemaatin tarihini, eğer belirlenebiliyorsa, ait olduğu mezhebin numarası içinde sınıflayın. (Buradaki “cemaat” sözcüğüyle, diğer dinlerde Hıristiyanlıktaki yerel kiliselere denk düşen kuruluşlar, örneğin, sinagoglar, camiler kastedilmektedir). Mezhep belirlenemiyorsa, eseri o dinin mezhepleri için ayrılmış en geniş numarada sınıflayın. Örneğin, yıllar içinde tarikat değiştirmiş olabilecek ya da tarikatı belirlenemeyen bir Yahudi sinagogu ve cemaatinin tarihi 296.83 (Modern Yahudi mezhepleri)’te sınıflanır. Böyle bir durumda standart altbölüm eklemeyin.
Dini mezhepleri, o din içinde ait olabilecekleri herhangi bir mezheple birlikte değil, 291.65 ve 292-299’daki ilişkili numaralarda sınıflayın.
Biyografi
292-299’da yer alan dinlerle ilgili kişiler genellikle birkaç dini işlev ve etkinlikle özdeşleşmişlerdir. Örneğin, bir Hindu guru’su, hem bir dinbilimci, hem öğretmen, hem misyoner, hem de rahip olarak düşünülebilir. Bir dini önder, ağırlıkla tek bir işlev, etkinlik ya da tarikatla özdeşleştirilemiyorsa, biyografisini o din için verilen temel numarada sınıflayın ve 1. Tablo’dan 092 notasyonunu ekleyin. Tanımlanabilir bir işlevi, etkinliği ya da mezhebi olan kişilerin biyografileri için aşağıdaki öncelik tablosunu kullanın.
|
ilahi ilham alan kişiler, dinlerin kurucuları |
291.63 |
|
Mezheplerin kurucuları |
291.9092 |
|
Dini tarikatların kurucuları |
291.65 |
|
Dini liderler |
291.092 |
|
Belirli mezheplerin |
291.9092 |
|
Dinbilimciler |
291.2092 |
|
Ahlak dinbilimcileri |
291.5092 |
|
Misyonerler |
291.7092 |
|
Şehitler, öğretilere karşı çıkanlar, azizler |
291.092 |
|
Belirli mezheplerin |
291.9092 |
|
Öğretmenler |
291.7092 |
|
Dini mezheplerin üyeleri |
291.65 |
|
Ruhbanlar |
291.9092 |
|
Mezheplerin ve hareketlerin üyeleri |
291.9092 |
Dinlerin kurucuları (291.63) ile dini tarikatların kurucuları (291.65) dışında, 291.6’nm altbölümleri biyografi için değil, dini liderlerin özelliği, rolü ve işlevi için kullanılır.
Bir insanın meslek yaşamındaki ihtisaslaşmış tek bir özelliğini ele alan eserler, o özellikle birlikte sınıflanır. Örneğin, bir ahlak dinbilimci olarak Muhammed 297.5092 (297.63 değil).
291.09 ile 294, 299.5 [Karşılaştırmalı din için] Tarihi, coğrafi, kişilere göre ele alış ile Hint kökenli dinler ile Doğu ve Güneydoğu Asya kökenli [Dinler]
294 ve 299.5 belirli coğrafi alanlardan kaynaklanan dinleri kapsar. Bu dinlerin çoğu kaynaklandığı alanların çok ötelerine yayılmışlardır. Bu alanlarda, başka yerlerde çıkmış dinlere inananlar da vardır. Örneğin, Çin’de Budizm (Hindistan’dan). Bir eser, sadece bir yerde ortaya çıkan dinleri değil de o yerdeki çeşitli dini gelenekleri kapsıyorsa, 291’de sınıflayın ve 1. Tablo’dan 09 notasyonunu kullanın. Örneğin, Hindistan dinleri (Hıristiyanlık ve Müslümanlık dahil) 291.0954, Çin dinleri (Hıristiyanlık ve Budizm dahil) 291.0951.
300 Toplum bilimleri
301-307 Sosyoloji, her topluma biçim ve amaç kazandıran süreçlerin, etkileşimlerin, grupların, kültürün ve kültür kurumlarının incelenmesidir. Sosyolojinin alanına giren konuların bir kısmı 390 Gelenekler, görgü kuralları, halkbilimde yer alır.
310 İstatistikte de insan toplumunun incelenmesine ilişkin bazı işlenmemiş veriler vardır ve bunlar standart altbölüm kavramının, 300.21’den yer değiştirmesine neden olur. Ancak, belirli toplumsal konulara ilişkin istatistikler 300’de 1. Tablo’dan 021 notasyonu kullanılarak dağıtılmıştır. Örneğin, demografik istatistikler 304.6021.
Toplumlar, dış tehditlere karşı iç banşı ve güvenliği sürdürebilmek için devlet ve hükümet gibi siyasal süreçler ve kurumlar oluştururlar. Bunlar 320 Siyaset bilimleri ile 350-354’te ele alınırlar. Sonuncusu hükümet ve kamu yönetiminin yürütme yanıyla ilgilidir. Hükümetin askeri kanadı ise 355-359’da yer alır.
Toplumu ayakta tutmak için gerekli olan mal ve hizmetlerin üretimi, dağıtımı ve tüketimi de 330 Ekonomide ele alınır. Bu disiplinin bir parçası, alım satım ve ticareT1e ilgili olan parçası, 380-382’de yer alır. Ayrıca, ticaretin en önemli yan etkinliklerinden ikisi de 380’lerde yer almaktadır: İletişim 383-384 ve taşımacılık 385-388.
340 Hukuk, toplumların zorunlu kıldığı ve üyelerinin uymayı kabul ettikleri yazılı hale getirilmiş toplumsal, siyasal ve ekonomik kuralları ele almaktadır.
Hiçbir toplumsal yapı, ne kadar iyi olursa olsun, mükemmel değildir. Toplumsal sorunlar kaçınılmaz olarak ortaya çıkar. Bu sorunların yapısı, toplumun bunlan yenmek amacıyla sunduğu hizmetlerle birlikte, 360’larda yer almaktadır.
370 Eğitim, gençleri sosyalleştirmek ve toplum yaşamında yararlı bir rol üsT1enmelerine hazırlamak için toplumun giriştiği çabalarda kullandığı bir araçtır.
300 ile 600 Toplum bilimleri ile Teknoloji
Birçok konu teknolojik ya da toplumsal bir bakış açısından tartışılabilir. Eğer bir eser birşeyin nasıl yapılacağını, işletileceğini, bakım ya da onarımının nasıl yapılacağını tartışıyorsa, normal olarak teknoloji içinde sınıflanır. Öte yandan, bir eser, teknolojik eylemlerin toplumsal etkilerini tartışıyorsa, toplum bilimleri içinde yer alır. Örneğin, keresteciliğin ekonomik önemi 634.98 değil, 388.17498.
Teknolojinin, toplum içinde kullanımı, toplumsal denetimi ve toplumsal etkilerini 300’de sınıflayın. Toplum bilimleri ile teknoloji arasındaki ayırım, teknoloji kullanımı ve denetimi ile ilgili, bir ucuyla teknoloji bir ucuyla toplum bilimi kapsamı içinde yer alan eserlerde özellikle güçleşir. Bu durum özellikle deneT1eyici ve popüler eserler için geçerlidir.
Aşağıdaki kıstaslar, hangi malzemenin 600’de değil de 300’de sınıflanması gerektiğinin belirlenmesi açısından yararlıdır:
- Eser, konunun işletim ve işlemlerinden çok, toplum içindeki kullanımını vurguluyorsa. Örneğin, İngiltere’de çay içimi 641.33720942 ya da 641.63720942 değil, 394.12.
- Eser, genel perspektifleri vurguluyorsa. Örneğin, Amerikan sanayiinde kömürden petrole geçiş 621.4023 değil, 333.82130973.
- Eser, imalat sürecinde uygulanan denetimin karşıtı olarak toplumsal denetimi vurguluyorsa. Örneğin, resmi bir kurum ya da ticaret birliğinin, ilaçların niteliğine ilişkin dayattığı standartlar 615.19 değil, 363.1946.
- İşlenmemiş istatistikler veriliyorsa. Örneğin, tahıl üretimi, toprak miktarları, gübre tüketimi, çiftlik büyüklükleri gibi, 630’u değil, 338.1’i kullanın.
Teknik raporlar
Birçok teknik rapor ve araştırma raporu, aslında işlemlere ilişkin teknik ayrıntıları vurgular ve ekonomik, yasal, idari ya da düzenleyici konulara da değinebilir. Bu tür raporlar toplum bilimlerinde sınıflanmalıdır. Bir rapor dizisinin ya da bir rapor dizisi içindeki tek bir raporun sınıflanmasına ilişkin karar verirken, yazann amacını ve raporlan onaylayan kurumun görevlerini dikkate alın. Vurgulanan konu, bir sürece ilişkin toplumsal denetim uygulanmasıysa, rapor, deneT1enecek olan teknolojideki süreçle birlikte değil, 300’de sınıflanır. Örneğin, su kalitesinin izlenmesine ilişkin sistemlerin 628.161’den çok, 363.739463’te sınıflanması uygun olur.
Toplum bilimlerin teknolojik süreçlerle ilgili olmakla birlikte çeşitli farklılıklar taşıdığını çok fazla vurgulamak olanaklı değildir. Sınıflamacı, iç kapakta ve içindekiler sayfasında bolca kullanılan teknolojik sözcüklerin ötesini görmeli ve anlatılan şeyi analiz etmelidir. Trenlerle ilgili bir kitap, demiryollarının Arjantin’e neler sağladığını anlatıyorsa 625.2’de sınıflanmaz, 385.0982’de sınıflanır; gübre ve pirinç ile ilgili bir rapor, gelişmekte olan ülkelerin üretimdeki yeterliliğini inceliyorsa 633.1889’da sınıflanmaz, 338.162’de sınıflanır.
Disiplinlerarası eserler
Genel olarak 300, toplumsal açıdan önemli bir olgu için verilmiş disiplinlerarası bir numaradır; belirli bir disiplinin bakış açısından yoksun bir konuya ilişkin genel eserler için başvurulacak en son yer olarak kullanılır. Örneğin, sanayi arkeolojisi konusunda, nesnelerin nasıl yapıldığını vurgulamayan bir eser 609’dan çok 338.47609 olmalıdır. Ancak, saatler, lokomotifler, rüzgar değirmenleri gibi ürünlerin ya da yapıların tanımlanmasına ağırlık veren eserler, teknolojide sınıflanır.
Biyografi ve şirket tarihleri
Zanaatkârlar, mühendisler ve mucitler ile ilgili eserler, normal olarak teknolojide sınıflanır. Girişimci olarak daha fazla ilgi çeken zanaatkârlar, mühendisler ve mucitlere ait eserler 338.7’de sınıflanır. Örneğin, Henry Ford 338.76292092.
Ürünlerle ilgili perçok eser belirli şirketlerin ürünleri üzerinde yoğunlaşır. Örneğin, Seth Thomas saatleri, Ferrari otomobilleri. Bu eserler ürünün tanımını ve tasarımını vurguladığı sürece, bunlan teknoloji (ya da artistik bir ilgi söz konusuysa 700 sanat)de sınıflayın. Ama şirketin örgütlenmesi veya tarihi belirli bir ağırlık kazandığında, bu eserleri 338.7’de sınıflayın. Örneğin, Seth Thomas saatleri 681.113097461 ama Seth Thomas Saat Şirketi ve saatleri 338.7681113097461.
301 Sosyoloji ve antropoloji
Sosyoloji, toplumsal olguların tanımlanması ve çözümlenmesidir. toplumsal olgulara ilişkin bir eser, özel bir kapsamda, örneğin siyasal ya da ekonomik bir kurum içinde inceleniyor olsa bile 301-307’de sınıflanır. Örneğin, hükümetin yürütme organı üyelerinin aile yapılarına ilişkin tanımlayıcı bir eser 306.87; Kore’deki siyasal kurumların toplumsal rolüne ilişkin bir eser 306.209519; bir ulusal mecliste komite başkanlarının iktidar kullanımına ilişkin bir eser 306.23.
Antropolojinin özellikleri için 305 ile 306, 909, 930-990’a ayrıca bkz.
301 ile 361-365 Sosyoloji ve antropoloji ile Toplumsal sorunlar ve hizmetler
Toplumsal olgulara ilişkin eserlerin 301-307 içinde sınıflanmaları için, tümüyle ya da hemen hemen tümüyle, olguyu saf olarak ele almaları gerekir. Örneğin, toplumsal zemini, toplumsal yapı içindeki rolü, toplum üzerindeki etkileri, doğasındaki özellikler ve içsel yapısı.
Çare niteliğindeki önlemlerden ayn olarak sosyal patolojinin ele alınması genellikle 301-307’de yer alır, ancak 361-365’deki gerçek ve olası çarelerle bağlantılı olarak düşünülmesi daha uygundur. Toplumsal bir olgu olarak aile 306.85’te sınıflanır. Ailenin çözülmesi, eserin odak noktası dikkate alınarak ya 306.88 ya da 362.82’de sınıflanabilir. Kadının değişen toplumsal rolünün, ailenin çözülmesine yol açması üzerindeki etkilerini tartışan bir eser 306.88’de sınıflanır. Bu konu, hakkında birşeyler yapılmasını gerektiren bir sorun olarak ele alınmaya başlandığında, eser 362.827’de sınıflanır. Örneğin ailenin çözülmesini önlemek için ne yapılabilir ve ne yapılmalıdır 362.827. Emin değilseniz toplumsal sorunlar için 301-307 yerine 361- 365’i tercih edin.
Kriminal antropolojinin (kriminal sosyoloji) 364.2’de yer aldığını unutmayın.
302-307 Sosyoloji ve antropolojideki belirli konular
Sosyoloji ve antropolojideki konular genelden özele giden bir sıralama içinde düzenlenmiştir. En genel konular ve başka konulara en çok uygulananlar önce gelir, bunları sırasıyla daha az genel ve daha az uygulanan konular izler, en sonda da genellikle öncekiler tarafından çözümlenmesi gereken konular yer alır. Gruplardaki ve gruplar arasındaki temel davranış biçimlerini kapsayan sosyal etkileşim 302’de yer alır; toplumun devam edebilmesi için sürdürülmesi gereken toplumsal süreçler 303’te; bütün toplumlann gelişmesini etkileyen çevre ve nüfus konuları 304’te; sosyal gruplar, sınıflar ve toplumu olanaklı kılan her türlü insan 305’te; grupların onlar çerçevesinde süreçlerini devam ettirdikleri kültür ve kurumlar 306 içinde ve çeşitli biçimlerde incelenen, ama daima bütünlüğü olan topluluklar olarak ele alınan coğrafi olarak sınırlı topluluklar 307’de.
302.2308 [Medya’nın (iletişim araçları)] insan türlerine göre tarih ve tanımı
Kitle iletişim araçlarının sosyal gruplar üzerindeki etkileri için, bir konunun bir diğeri üzerindeki etkisinin, etkilenen konuyla birlikte sınıflanması kuralı tersine çevrilmiştir. Çünkü, kitle iletişim araçlarının toplumsal süreçlerine ilişkin tartışmalar, bunların toplum ve toplumu oluşturan çeşitli gruplar üzerindeki etkilerinden ayrılamaz. Bu durumda, televizyonun gençler üzerindeki etkilerine ilişkin bir eser, esas olarak televizyonun toplum üzerindeki rolüne (genellikle de bu rolün etkisini değiştirmekle ilgili konulara) ilişkindir ve gençler üzerindeki etkileri ancak ikinci derecede önemlidir. Bu ilke, bütün gruplar ve bütün iletişim araçları için geçerlidir. Örneğin, radyonun orta sınıfın yaşam biçimi üzerindeki etkisi 302.234408622.
303.372 ile 170 Görenekler ve inanç sistemleri ile Etik (Ahlak felsefesi)
Toplumsal etik, ahlak felsefesinin ya da toplumsal denetim yöntemlerinin konusu olabilir. Toplumu ve kurumlarını etkileyen bir inançlar sistemi olarak ele alındığında toplumsal etiği 303.372 içinde, felsefi bir konu ya da kişisel davranışlara ilişkin kurallar olarak ele alındığında 170’te sınıflayın. 303.372 tanımlayıcı, 170 ise kuralcıdır. Disiplinlerarası eserleri 170’te sınıflayın.
303.376 ile 363.31, 791.4 Sansür [toplumsal denetim olarak] ile Sansür ve bilgi denetimi ile filmler, radyo, televizyon
Sansür kuramlarını ve filmlerin, radyo ve televizyonun sansür edilmesine ilişkin sosyolojik çalışmaları 303.376’da sınıflayın. Filmlerin ve programların gösterime sokulduktan ya da yayınlandıktan sonra sansür edilmesini 363.31’de sınıflayın. Filmlerin ve programların yapım sırasında, örneğin montaj sırasında sansür edilmesini 791.4’te sınıflayın. Emin değilseniz 363.31’de sınıflayın.
303.483 ile 306.45, 306.46 [Toplumsal değişimin nedenleri olarak] Bilim ve teknolojinin gelişmesi ile [kültür kurumları olarak] Bilim [ve] Teknoloji
Bilimsel buluşların ve teknolojik yeniliklerin toplum üzerindeki etkilerini 303.483’te sınıflayın. Örneğin, elektronik ortamların gelişmesiyle dini, ekonomik ve dinlence kurumlarında ortaya çıkan dönüşümlere ilişkin bir eser 303.4833. Bilimsel ve teknik konularla ilgilenen bireylerin ve grupların davranış modellerini 306.45 ya da 306.46’da sınıflayın. Örneğin, teknolojik yeniliklere neden olduğu düşünülen bir çevrenin tanımı 306.46. İki konu arasında karar veremiyorsanız, 303.483 ile altbölümlerini tercih edin.
304.66 ile 363.9 Nüfus kontrol çabalarının demografik sonuçları ile Nüfus sorunları
Toplumun bu çabayı onaylayıp onaylamadığına bakılmaksızın, bireylerin giriştiği kontrol çabalarının toplum üzerindeki sonuçlarını 304.66’da sınıflayın. Örneğin, eski Yunan’da uygulanan çocuk öldürme 304.6680938. Ama, nüfus kontrol çabaları olarak tartışılan programları ya da politikaları 363.9’da sınıflayın. Örneğin, Peleponez Savaşı’ndan sonra Atina’nın nüfus artışını sağlama çabaları 363.9109385. Emin değilseniz 363.9’u tercih edin.
305 ile 306, 909, 930-990 Toplumsal gruplar ile Kültür ve kurumlar ile Dünya tarihi [ve] Eski çağda dünya, belirli kıtalar, ülkeler, yerlerin; yeryüzü dışındaki dünyaların tarihi
305, toplumsal grupların, toplumun geri kalanıyla az çok özgür etkileşimleri için verilmiş kapsamlı bir numaradır ve 306.08’de belirtilenin dışında, belirli grupların kültür ve kurumları için kullanılır. Ancak, toplumun belirli kurumlarındaki toplumsal grupların rolü, kurumla birlikte 306’da, uygunsa 1. Tablo’dan 08 notasyonu kullanılarak sınıflanır. Örneğin, toplumsal bir kategori olarak kadınlar 305.4, ama ailede kadın 306.85082; toplumda serilerin statüsü 305.563, ama tarımsal emek sistemlerinde serfler 306.365 (08625 notasyonunun tekrara yol açtığı durumlarda); toplumda eşcinsellerin statüsünün iyileştirilmesi 305.90664, ama cinsel kurumlar ve eşcinsellerin yönlendirilmesi 306.766 (08664 notasyonunun tekrara yol açtığı durumlarda).
Toplumsal grupların tarihteki rolü 900’de sınıflanır. Belirli toplumsal grupların tarihi, özellikle de uygarlıklarının tarihi, daha da zordur. Sadece bir grubun tarihi ve uygarlığını şekillendiren en önemli olayları 900’de sınıflayın. Normal olarak, “tarih” sadece ırksal, etnik ve ulusal gruplar için yazılırken, bütün toplumsal grupların “uygarlığı”, tarihlerindeki önemli olaylardan çok, (geniş anlamda) kültürlerine denk düşmektedir. Ama kuraldışı durumlarda dikkatli olmak gerekir: herhangi bir grup için önemli olayların tarihi ve antropolojik olmayan uygarlıklarının tanımı yazılabilir. 305 ile 900 arasında karar veremiyorsanız, 305’i tercih edin; 305 ile 306 arasında karar veremiyorsanız, 306’yı tercih edin.
Aşağıdaki tablo bu numaralar ve diğer ilgili numaralar arasındaki genel ilişkileri belirtir:
Antropoloji 301
Kültürel ve sosyal antropoloji 306
Belirli gruplara ait 305
Özümsenmemiş yerli etnik gruplar 306.08
Fiziksel antropoloji 573
Kriminal antropoloji 364.2
Etnoloji, kültürel etnoloji 305.8
Özümsenmemiş yerli etnik gruplar 306.08
Belirli etnik grupların tarihi 909.04
Belirli ülkelerde 930-990
Sosyal durum ve koşullar 306
Belirli alanlarda 306.09
Belirli gruplara ait 305
Özümsenmemiş belirli yerli etnik gruplar 306.08
305.9 ile 305.5 Mesleki ve çeşitli gruplar ile Toplumsal sınıflar
Toplumsal sınıflar, mesleki ve çeşitli gruplara göre önceliklidir. Bu nedenle 305.9’da yer alan bir grup belirli toplumsal konumuna göre ele alındığında, 305.5 kullanılmalıdır. Eğer,
- Sınıfa ilişkin bir vurgu yoksa ya da çok azsa,
- Grup iki ya da daha fazla sınıf içinde yeterince temsil ediliyorsa ya da
- Grubun statüsü belirsiz ya da geçiş niteliğindeyse.
Emin değilseniz, parçası olan gruplarla ilgili eserler için 305.9’u tercih edin.
306.08 ile 305.8 Yerli ırksal, etnik, ulusal grupların [Kültür ve kurumları] ile Irksal, etnik, ulusal gruplar [Toplumsal gruplar olarak]
Toplumun geri kalanıyla az çok özgür etkileşim içinde olan (baskın, baskın olmayan ya da ara konumda) belirli ırksal, etnik, ulusal gruplar için kapsamlı numara olarak 305.8’i kullanın. 306.089’u sadece, (genellikle arzuları dışında) içinde bulundukları ulusun ekonomik ve toplumsal yaşamıyla tam olarak bütünleşmemiş uzak topluluklarda ya da “kabile alanlan”nda yaşayan yerli gruplar için kullanın. Bu tür gruplar, normal olarak kendilerine özgü belirgin kültür ve kurumlan olan, kültürel anlamda özerk toplumlar olarak algılanır. Emin değilseniz, 305.8’i tercih edin.
307 Toplulukların [sosyolojisi]
Bu bölüm görece sınırlı bir alanda toplumsal bir olgu olarak toplulukla ilgili eserleri ve topluluk planlaması, geliştirilmesi ve yeniden geliştirilmesi ile ilgili eserleri içerir. Bu terimler bir bütün olarak topluluğun planlanması ve geliştirilmesini ima eden olağan anlamlarında kullanılmışlardır. Topluluk çıkarlarının belirli konularına değinildiğinde, eser 300’de başka bir yerde sınıflanır. Örneğin, topluluğun ekonomik gelişmesi 338.93-.99, topluluk için hastaneler açmak 362.11, topluluk konut planlaması 363.5525, kentteki su arzının planlanması 363.61, eğitim sisteminin planlanması 379.4-.9.
307.336 ile 307.34, 363.5 Konutsal kullanım ile [topluluğun] Yeniden geliştirilmesi ile Barınma [sorunları ve hizmetleri]
Konut dokularının, sorunlara sadece geniş kapsamlı olarak değinen, tanımlayıcı analizlerini 307.336’da sınıflayın. Barınma sorunlarına ilişkin eserleri ve özel olarak konuta ilişkin çözümleri 363.5’te sınıflayın. Ancak, konut sorunlarına tüm toplulukların yeniden yapılanması kapsamında değinen eserleri 307.34’te sınıflayın. Emin değilseniz, 363.5’i, diğer iki numaraya, 307.34’ü de 307.336’ya tercih edin.
320 Siyasal bilimler (Siyaset ve yönetim)
Devlet ve hükümet
“Devlet” ve “hükümet” kavramları 320-323’ün altbölümlerinde değişen oranlarda vurgulanmıştır. Devlet az çok belirli bir coğrafi yeri işgal eden siyasal olarak örgütlü bir halk yığını anlamına gelirken, hükümet (buradaki anlamıyla) devletin otoritesini ve işlevlerini yaşama geçirdiği bir kuruluştur. Devlet bir soyutlama, hükümetse devletin somutlanması gibi düşünülebilir. Soyutlamaya ilişkin kapsamlı eserler 320.1’de sınıflanır; belirli tür devletler 321.01-.08; devletin halkla ilişkisi (ya da tersi) 322-323’de sınıflanır. Örneğin siyasal haklar 323.5.
“Devlet”in aksine, “hükümet” kavramı siyasal bilimler çevresinde odaklaşmıştır ve sözcük, gevşek anlamda, sık sık siyasal bilimlerin yaklaşık dengi gibi kullanılır, dolayısıyla da ayn bir numarası yoktur. Ancak, belirli özelliklerin ayn numaralan vardır, özellikle karşılaştırmalı yönetim 320.3, yönetimin yapısı ve işlevleri 320.4 ve yönetim türleri 321.3-.9.
Çoğu siyaset kuramları devletle hükümet arasındaki ayırıma değinmezler ve 320.011’de ya da ideolojilerle birlikte 320.5’te sınıflanırlar.
320.011 ile 320.5’e ayrıca bkz.
320 ile 302-307 Siyasal bilimler (Siyaset ve yönetim) ile Sosyoloji ve antropolojideki belirli konular
Önemli toplumsal kurumlar, süreçler ve olgulara ilişkin bazı eserler, önceden belirlenmiş bir siyasal bakış açısına sahip olabilir, ama toplumsal konuların siyasal konularla nasıl ilişkili olduğu ve bunlara nasıl yansıdığını vurgulayan eserler 302-307’de sınıflanır. Örneğin, feminist hareket ile kadın özgürlükleri arasındaki ilişki üzerine bir eser 324.623’te değil, 305.42’de sınıflanır.
320 ile 306.2 Siyasal bilimler (Siyaset ve yönetim) ile Siyasal kurumların [Sosyolojisi]
Siyaset ve yönetimi değil de siyaset kurumlarının toplumsal dinamiğini tartışan eserler konusunda dikkatli olun. 306.2’nin temel amacı, siyasal kurumların toplumsal kaynakları (örneğin ırk, sınıf, aile) ile süreçlerini ya da bu kurumların ve etkinliklerinin, sosyal çevre üzerindeki etkilerini bulmaktır. Aynca, siyaset kurumlan ve süreçlerini, toplumsal kurumlar ve süreçlerin modelleri olarak ele alan eserler için kullanılır. Buna karşılık, 320’nin amacı, siyasal kurumlann ve süreçlerinin tanımlayıcı, karşılaştırmalı, tarihi ve kuramsal olarak incelenmesidir. Bu siyasal incelemelerde, sosyal çevre sadece bir fon olarak ele alınır. Oysa 306.2 kapsamlı numaradır, ikisi arasında karar veremiyorsanız, 320’yi kullanın.
320 ile 909, 930-990 Siyasal bilimler (Siyaset ve yönetim) ile Dünya tarihi [ve] Eski çağda dünya, belirli kıtalar, ülkeler, yerlerin; yeryüzü dışındaki dünyaların tarihi Siyaset
“Siyaset ve yönetim” altbaşlığındaki “siyaset” sözcüğü, “yönetim”e siyasal bir toplulukta bireyler ile gruplar arasındaki ilişkiyi ayarlama, yönetimin siyasetini yönlendirme ve etkileme ve toplumu kazanıp denetimini elinde tutma kavramlannı eklemektedir. 320’deki altbölümlerin çoğu, devlet ve hükümet için kullanılandan daha geniş anlamdaki siyaset için kullanılır. 320 numarası geniş anlamda siyasete ilişkin kapsamlı eserler için kullanılırken, parti politikaları anlamındaki siyasete ilişkin eserlerin çoğu 324’te yer alır.
Siyasal tarih
Tarihin “savaşlar, krallar ve tarihler” ekolü olarak adlandınlabilecek önemli siyasal olaylannı vurgulayan siyaset tarihi kesinlikle 900’de yer alır. Siyasal güçlerin ve hareketlerin çıkar mekanizmalannı ve içsel gelişmelerini vurgulayan siyaset tarihi 320.9’da sınıflanır, ama bu eücler ve hareketler iktidara eelir va da toplumda önemli değişiklikler yaparlarsa, başarıları ve başarısızlıkları genel tarih olur ve 900’de sınıflanmalıdır.
Siyasal etkinlikler
Belirli bir dönem ya da yerin her türlü siyasal etkinlikleri de genel tarih sayılır ve 909 ile 930-990’da sınıflanır. 320’nin çeşitli altbölümleri “siyasal bilimler” disiplini açısından ele alındığında önemli siyasal etkinliklere ilişkin malzemeyi içerir, ama bir etkinliğin genel olaylar üzerindeki etkilerinin aydınlatıcı nitelikte ele alındığı her durumda 900’ün düşünülmesi gerekir. Genel kural şudur: Önemli olaylar ve çok çeşitli sorumluluklar taşıyan önderler, öncelikli olarak belirli bir konunun kapsamı içinde ele alınmıyorsa, genel tarih içinde sınıflanır. En fazla sorun yaratan numaralar şunlardır: 320.9, 324 ve 328.
320.9: Siyasal durum ve koşullar altında, öndegelen siyasal kişiliklerin grup olarak gösterdiği alışkanlıktan kaynaklanan etkinlikler ve tarzlar ile siyasal güçlerde ya da siyasal partilerin ve hareketlerin statüsündeki değişiklikleri yansıtan etkinliklere ilişkin eserler olabilir. Ama bu etkinlikler, genel olaylar üzerindeki etkileri anlamında çözümlendiğinde 900’ü kullanın.
324: Parti tarihleri 324.2’de sınıflanır; seçim kampanyalarının tarihleri, ancak ağırlıkla partilerin ve kampanyaların içsel olaylarıyla ilgili olduğu ya da kazananları, kaybedenleri ve oylan bildirdiği zaman, sırasıyla 324.5 ve 324.9’da sınıflanır. Bir parti ya da adayın iktidara nasıl geldiğini (ya da yaklaştığını) anlatan bir tarih ya da parti ya da kampanya ile ilgili olaylann uluslan (ya da başka alanları) belirli yönlere yöneltmesine ilişkin bir tartışma 900’de sınıflanır.
328: Belirli yasama organlarının tarihi, ancak yasama organının hizmet ettiği siyasal birime etkisi çok fazla dikkate alınmıyorsa, 328.4-,9’da sınıflanır. Belirli bir yasama organı oturumunun gerçekleştirdikleri, normal olarak genel tarihi ilgilendiren bir konudur ve 900’de sınıflanır, ama eser organın içsel tarihi üzerinde yoğunlaşıyorsa 328’de sınıflanır. Bir yasama organının tutanaklarına ilişkin raporlar (başka bir deyişle öneriler, tartışmalar, kararlar) tarih için bir hammadde oluşturmakla birlikte, kendi başına genel tarih sayılmaz ve 328’de yer alır.
Belirli konulara ilişkin siyaset
Belirli sorunlara, konulara ve kuruluşlara ilişkin siyasal etkinlikler, toplumsal bilimlerde konuyla birlikte sınıflanır. Örneğin, göç politikası 325.1, bankacılık sistemi politikası 332.1, refah önlemleri politikası 361.61. Ancak, idari bir kuruluşun politikası, (başka bir seçenek olmadıkça) kamu yönetiminde konuyla birlikte değil, yönettiği konuyla birlikte sınıflanır. Örneğin, ABD Federal Havacılık İdaresi 354.73008777 değil, 387.7068.
320.011 ile 320.5 Genel [siyaset] kuramı; sistemler ile Siyasal ideolojiler
Genel kuram ile siyasal ideolojiler arasındaki ayırım göründüğünden daha açıktır, çünkü çoğu durumda yazarlar bunu kendileri tanımlar. Az çok reçete niteliğindeki ve en azından potansiyel olarak, devleti ve hükümeti kendilerine özgü yollarla örgütlemek ya da yeniden örgütlemek peşinde olan siyasal hareketlerin savunduğu temaları içeren düşünce ekollerini 320.5’te sınıflayın. Daha analitik olan ya da hükümetin amaçlarına nasıl ulaşacağına ilişkin tavsiyeler içermekten çok, bu amaçlann tanımlanmasına ilişkin çabalar içeren kuramları 320.011’de sınıflayın. 320.5’te belirtilmeyen bir kuramla ilgili olarak ikisi arasında karar veremiyorsanız, 320.01 l’i tercih edin.
320.5 ile 320.9, 324 Siyasal ideolojiler ile Siyasal durum ve koşullar ile Siyasal süreç
Bu numaraların her birinde “hareket” sözcüğü çeşitli anlamlarda kullanılmıştır ve belirli bir ideolojik hareket, eserin vurguladığı konulara göre, herhangi birinde varolan altbölümler içinde ele alınabilir. Bu tür hareketlerin düşünce, ulusal tarih ya da dinamiğine ilişkin eserler için 320.5, şiddete başvurmayan yollardan iktidarı ele geçirme çabaları ve seçim politikalarına ilişkin girişimleri için (başan şansı çok düşük olan küçük partiler olarak bile olsa) 324 ve hareketlerin siyasal sistem ve diğer siyasal güçlerle olan karşılıklı ilişkileri üzerindeki etkileri için 320.9’u kullanın. Belirli ideolojik hareketlerle ilgili kapsamlı eserleri 320.5’te sınıflayın ama emin değilseniz önce 324, sonra 320.9’u tercih edin. Ancak iktidara gelen ya da tarihin önemli olaylarını doğrudan etkilemiş olan hareketler için tarih numaralarını da dikkate alın.
320 ile 909, 930-990’a ayrıca bkz.
322.1 ile 261.7, 291.177 Dini örgütler ve grupların [Devletle ilişkisi] ile Hıristiyanlık ve siyasi meseleler [ve] Dinler ve siyasi meseleler
Fark, bakış açısından kaynaklanmaktadır. 261.7 ile 291.177 ve 292- 299’daki benzer numaralar toplumsal dinbilimle ilgilidir ve dindar insanların ve kuruluşların siyasi meselelere (devlet dahil) ilişkin olarak aldıkları ve almaları gereken tavırlarla ilgili eserler için kullanılır. 322.1 laik bir bakış açısı içeren, devletler ya da hükümetlerle dini örgütler ya da hareketler arasındaki ilişkileri tartışan eserler için kullanılır. Emin değilseniz 322.1’de sınıflayın.
323.46 ile 361.614 Ekonomik haklar (Mülkiyet) ile Refah ve insan hakları
Terim, istihdamda fırsat eşitliği gibi ekonomik haklardan söz ediyorsa, refah hakları için 323.46’yı; refah hizmetleri haklarından söz ediyorsa 361.614’ü kullanın. Refah haklarıyla ilgili kapsamlı eserler için 361.614’ü kullanın.
324.1 ile 324.2, 324.209, 324.21 Uluslararası parti örgütleri, yan kuruluşlar, etkinlikler ile Siyasi partiler [ve] [Siyasi partilerin ve ] Parti türlerinin tarihi, coğrafi, kişilere göre ele alınışı
Partilerin uluslararası bağlamda ele alınışı için (belirli kıtalar veya bölgeler için 324.2 ya da 324.209 ve belirli tür partiler için 324.21 olmak üzere) ulusal partilerin toplu bilgileri ile, partilerin ve parti eylemcilerinin uluslararası ölçekteki parti faaliyetlerini ve etkisini geliştirmek için oluşturduğu örgütler (324.1) arasında bir ayırım yapılır. 324.1’de yer alan malzeme oldukça belirgindir, çünkü uluslararası örgütler ile bunlann amaçlan ve etkileri üzerinde yoğunlaşırken, belirli ulusal partilerden genellikle laf arasında söz ederler. Ulusal partiler ve uluslararası örgütlerle ilgili kapsamlı eserler 324.2’de sınıflanır.
324.24-.29 ve 324.209 Çağdaş dünyada belirli ülkelerdeki partiler [ve] [Siyasi partilerin] tarihi, coğrafi, kişilere göre ele alınışı
Genellikle tek bir yelpaze içinde ele alınan üç tür alan (kıtalar, ülkeler ve yerler), siyasi partiler söz konusu olduğunda, üç ayrı biçimde ele alınırlar. Farklılaştırılmalarının nedeni, ülkenin (ulusun), siyasal faaliyetin, dolayısıyla da parti yaşamının ve gücünün başlıca etkili birimi olmasıdır. Çoğu ülkede yerel parti, ulusal partinin bir şubesidir ya da, en fazla, kendilerini bir ulusal partinin üyesi olarak gören insanlardan oluşan yerel bir örgüttür. Yerel parti örgütünün bağımlılığını göstermek için kullanılan öncelik sırası, önce ülke (ulus), sonra konu (parti), sonra da yerdir.
Belirli bir ülkeden daha geniş olarak kıta ya da bölgeye göre ele alışlar 324.209’da (ya da belirli bir tür parti için 324.21) sınıflanır. Ülkeye göre ele alışlar, doğrudan doğruya 2. Tablo’dan alınan ülkeye ait alan notasyonu kullanılarak 324.24-.29’da sınıflanır. Bir ülke içindeki bir yere göre ele alış, uygun olan noktada 1. Tablo’dan 09 notasyonu kullanılarak ülke numarası içinde sınıflanır. Eyalet ve il düzeyindeki partilerin özerkliği konusunda güçlü geleneklere sahip olan Kanada, ABD ve Avustralya’da, eyaletler ve iller “yer” olarak değil “ülke” olarak ele alınırlar.
Örneğin, Birleşik Krallığın her kesimindeki partiler 324.241 ve sıfırlı altbölümlerinde yer alır. Muhafazakar Parti 324.24104, Galler’deki Muhafazakar Parti 324.2410409429’da (324.242904 değil) sınıflanır. Bölgeci ve ayrımcı partiler de aynı kurala göre sınıflanırlar, ama onlara aynlmış belirli bir numaranın olmadığı durumlarda belirli yerel alan numarası eklenemez. Galler’deki aynlıkçı bir parti 324.241098 (sondaki 8 sayısı 324.24-.29’daki tabloda yer alan 08 notasyonundan türetilmiştir), Katalonya ayrılıkçı partisi 324.24608’de sınıflanır. Bir ulusun belirli bir parçasına ait partilere ilişkin kapsamlı eserler, uyarlanmış standart altbölüm 009 kullanılarak ulusal numarada sınıflanır. Örneğin, Galler’deki partiler 324.241009429, Katalonya’daki partiler 324.246009467.
Eyalet ve iller bazında numaralar verilmiş üç ülkede, bölgeler ve yerler göreli büyüklüklerine göre ulusal ya da eyalet ve il düzeyine bağımlı kılınmıştır. Örneğin, Orta Batıdaki Demokrat parti 324.27360977, New York City’deki Demokrat parti 324.274706097471.
324.24-.29 Çağdaş dünyada belirli ülkelerdeki partiler
Ağırlıkla sağ ya da sol yelpazedeki konumlarına göre tanımlanan partilerle (ekleme tablosundan 03-07) diğer yeni partiler (ekleme tablosundan 08) arasında karar veremiyorsanız, 08’i tercih edin.
324.6 ile 342.07 Seçim sistemleri ve işleyiş ile Seçim hukuku
Seçimler sırasındaki işleyişi özetleyen el kitapları için 324.6’yı kullanın. Ancak, seçimlerle ilgili yasalara ya da idari düzenlemelere ya da hukuksal tartışmalara belirli bir ölçüde değiniliyorsa 342.07’yi kullanın. Emin değilseniz 342.07’yi tercih edin.
331 ile 331.8 Emek ekonomisi ile İşçi sendikaları (Sendikalar), işçi-yönetim (toplu) pazarlıkları ve anlaşmazlıklar
Yönetimle tek tek işçiler ya da işçi grupları arasındaki tüm ilişkileri kapsayan geniş anlamdaki sanayi ilişkileri 331’de sınıflanır. Yönetimle sendikalar arasındaki ilişkileri kapsayan dar anlamdaki sanayi ilişkileri 331.8’de sınıflanır.
331.13704 ile 331.1372 İşsizlik türleri ile İşsizliğin nedenleri
İşsizliğin türleri, genellikle nedenleri anlamında tanımlanırlar. Belirli bir işsizlik türünü tanımlayan belirli bir nedeni, türle birlikte sınıflayın. Örneğin, işsizliğin yapısal nedenleri 331.137041 (331.1372 değil). İşsizliğin nedenlerine ilişkin kapsamlı eserleri 331.1372’de sınıflayın.
331 ile 338, 658.15 Finansman ekonomisi ile Üretim ile Mali yönetim
332, 338 ve 658.15 arasındaki tercih, konuların hangi bakış açısıyla ele alındığına bağlıdır. Mali konuları, yatırım yapacak parası olan ve bunlara hizmet eden yatırımcı, banker, borsa ajanları vb. kişi ve kuruluşların bakış açısından ele alan eserleri 332’de sınıflayın. Mali konuları, mal ve hizmet üretimiyle ilgilenen, üretimde gerekli olduğu için sermayeyle ilgilenen insanların bakış açısından ele alan eserleri 338’de sınıflayın.
Örneğin, kamuoyunun yatırım yapması için madenciliğin güvenli ve kârlı olup olmadığını tartışan bir eseri 332.6722’de (belirli tür girişimlerde iç yatırım) sınıflayın; ama madencilik endüstrisinin üretimi arttırmak için yeterli yatırım çekip çekemeyeceğini tartışan bir eseri 338.23 (mineral çıkarımının mali yönleri)’te sınıflayın. Mali konulan, bir kuruluşun mali yönetiminden sorumlu yöneticinin bakış açısından ele alan eserleri, dar kapsamlı olarak yönetsel kaygılan odak alan eserleri 658.15’te (ya da 1. Tablo’dan 0681 notasyonunu kullanarak konuyla birlikte) sınıflayın.
332.024 ile 640.42 Kişisel finansman ile [Kişisel] Paranın idaresi
Sadece hane gelirinin gündelik idaresini ele alan eserleri 640.42’de sınıflayın. Örneğin, günlük harcamalann nasıl kontrol edileceği, kira ve bakkaliye bütçelerinin nasıl hazırlanacağı. Kapsamı daha geniş eserleri 332.024’te sınıflayın. Örneğin, sigorta ve bireysel emeklilik hesapları dahil, kişinin mali geleceğinin nasıl planlanacağı. Disiplinlerarası eserleri 332.024’te sınıflayın.
332.41 ile 339.41, 339.42 Paranın değeri ile Gelir ve tüketimle ilişkisi [ve] Yaşamın maliyeti (Fiyatlar)
Paranın, satınalabileceği mal ve hizmetlerle ölçülen değerini odak alan satınalma gücüne ilişkin eserleri 332.41’de sınıflayın. Tüketicilerin satınalma yeteneklerini odak alan satınalma gücüne ilişkin eserleri 339.41-.42’de sınıflayın. Emin değilseniz, 339.41-.42’yi tercih edin.
332.632044 ile 332.6323 Genel tahvil türleri ile bonolar
Amerikan kullanımında “yaldızlı tahviller”, birinci sınıf, çok değerli her türlü tahvil ya da öncelikle çok nitelikli hisse senetleri anlamına gelebilir. Her türlü yaldızlı tahvillerle ilgili eserler 332.632044, bonolarla ilgili eserler 332.6323’te sınıflanır. İngiliz kullanımında “yaldızlı tahviller” terimi devlet bonolan için kullanılır. Bu konuyla ilgili eserler 332.63232’de sınıflanır.
332.6322 ile 332.6323 Hisse senetleri ile bonolar
İngiliz kullanımında “hisse senetleri” terimi hisse senetlerinden çok senetler için kullanılır, ama Amerikan kullanımında terim her zaman hisse senedi anlamına gelir. Hisse senedi anlamındaki senetleri 332.6322, bono anlamındaki senetleri 332.6323’te sınıflayın.
332.7 ile 332.1 Kredi ile Bankalar ve bankacılık
332.7’de kredi, kredinin türüne göre ayrılmıştır. Örneğin, tarım kredisi, ev kredisi, ferdi krediler, kredi kartları. 332.1 (mantıksal olarak 332.l’e bağımlı olan 332.2 ve 332.3 dahil), krediyi bir hizmet olarak sunan mali kurumun tipine göre bölünmüştür. Örneğin, ticari bankalar, tasarruf, borç, tüketici finansmanı kurumlan, sigorta şirketleri. Belirli tipte bir krediye ilişkin kapsamlı eserler 332.7’de sınıflanmıştır. Örneğin, ticari bankalar, karşılıklı tasarruf bankalan, tasarruf ve borç kuruluşları ve sigorta şirketlerinin verdiği ev ipoteklerine ilişkin bir eser 332.722. Belirli tipteki bir kurumun verdiği krediye ilişkin kapsamlı eserler de, belirli bir tipteki kurumun verdiği sadece bir tip krediyi tartışan eserler de 332.1-.3’te kurumla birlikte sınıflanır. Örneğin, tasarruf ve borç kurumlarından alınabilecek her türlü borçlan ve borç kartlarını tartışan bir eser de, tasarruf ve borç kurumlanndan alınabilecek ev ipotekleri de 332.32’de sınıflanır.
Aynı şekilde, ticari bankalar, büyük mağazalar, petrol şirketleri ve seyahat acentalarının sunduğu kredi kartlarıyla ilgili kapsamlı eserler 332.765’te, ama ticari bankalann verdiği kredi kartlarına ilişkin eserler 332.178’de sınıflanır.
333.1-.5 ile 333.73-.78 Toprağın ve diğer doğal kaynakların mülkiyeti ve denetimi ile [Toprak]
Ana konular mülkiyet ve kullanım hakkı, ve mülkiyet ve kullanımı devretme hakkı olduğunda, bir mülk olarak toprak 333.1-.5’te sınıflanır. Toprak ve kaynakların 333.1-.5’te yer alan tek denetimi, mülkiyetten kaynaklanan denetimdir.
Toprak, doğal bir kaynak olarak, ekonomik malların (ağırlıkla tarımsal mallar ve madenler) kaynağı olarak, 333.73-78’de sınıflanır. 333.1- .5’te sınıflanan kullanım hakkından farklı olarak, toprağın ve kaynaklarının kullanımı orada sınıflanır. Toprağın sahibi kim olursa olsun kullanımına ilişkin denetimler, 333.7’deki ekleme tablosunda 17 notasyonu kullanılarak, 333.73-.78’de sınıflanır. Fiyat denetimi ve bölgelere ayırma 17 notasyonunun kapsadığı denetimler arasındadır.
Toprak envanterleri genellikle bir kaynak olarak toprak ve toprak kullanımı üzerinde odaklaşır; bu tür envanterler 333.73-.78’de sınıflanır.
Hem 333.1-.5 hem de 333.73-.78 kavramlarına ilişkin kapsamlı eserler 333’te sınıflanır.
333.1-.5 ile 346.043 Toprak ve diğer doğal kaynakların mülkiyet ve denetimi ile Emlak mülkiyeti [Hukuku]
Toprak mülkiyetinin çeşitli biçimleri, kullanımı ve devrine ilişkin çeşitli ekonomik yönleri 333.1-.5’te sınıflayın. Yasal özellikleri 346.043’te sınıflayın. Emin değilseniz, 346.043’ü tercih edin.
333.7-.9 [Doğal kaynaklar ve enerji]
Doğal kaynakların tüketimi, geliştirilmesi ve kullanımının deneT1enmesi 333.7 altındaki ekleme tablosundan notasyon kullanılarak 333.7-.9’da sınıflanır. Sonuç olarak, artık doğal hallerinde olmayan doğal kaynakların tartışıldığı bazı eserler, doğru olarak, 333.7-.9’da sınıflanır. Örneğin, kent arazisinin ekonomik kullanımına ilişkin eserler 333.77.
333.7-.9 ile 508, 913-919, 930-990 [Doğal kaynaklar ve enerji] ile Doğal tarih ile Eski dünya’da ve Çağdaş dünyanın belirli kıtaları, ülkeleri, yerlerinde; yeryüzü dışındaki dünyalarda coğrafya ve seyahat ile Eskiçağda dünya; belirli kıtalar, ülkeler, yerlerin; yeryüzü dışındaki dünyaların tarihi Ulusal parklar ve anıtlar
Bir alanın bütün ulusal parklarına ait genel rehber kitaplarını, 913- 919’daki ekleme tablosundan 04 notasyonunun ardından rehber kitabın yazıldığı tarihi dönem notasyonunu kullanarak 913-919’da sınıflayın, örneğin Güney Amerika ulusal parklarına ait 1989’da yazılmış bir genel rehber kitabı 918.0438.
Tarihi anıtlara ait genel eserleri anılan olaylarla birlikte sınıflayın. Örneğin bir savaş alanına ait ulusal parkı savaşla birlikte sınıflayın, örneğin Gettysburg Ulusal Askeri Parkı 973.7349. Bir bireyin yaşamıyla ilgili bir parkı o birey için belirtilen biyografi numarasında sınıflayın, örneğin Lyndon B. Johnson Ulusal Tarihi Parkı 973.923092, George Washington Carver Ulusal Anıtı 630.92.
Başlıca özelliğin doğa olduğu ulusal parklara ilişkin eserler için, vurgulanan konu doğal kaynakların korunması ve saklanmasıysa 333.7-333.9’u kullanın, örneğin orman parkları 333.784, av hayvanları koruma alanları 333.954. Eğer vurgulanan konu doğal olayların betimlenmesi ve buna ilişkin rehberlikse 508 ya da 500’lerdeki ilgili numaralan kullanın, örneğin Yellowstone Ulusal Parkı’nın doğal tarihine ilişkin kapsamlı bir rehber 508.78752, Yellowstone’nun jeolojisine ilişkin bir rehber 557.8752.
Emin değilseniz 508 ve ilgili numaraları ya da 900’den çok 333.7- 333.9’u ; 900’den çok 508 ve ilgili numaralan; 913-919’dan çok 930- 990’ı tercih edin.
913-919: Tarihi sitler ve binalar; 913-919: Ekleme tablosu: 04: Rehberler; 930-990: Savaşlar; 930-990: Tarihi korumaya ayrıca bkz.
333.75 ile 338.1749 Orman arazisi ile [Ormancılık ürünleri]
333.7 altındaki ekleme tablosundan yararlanılarak 333.75’te belirtilen kavramlardan bazıları, potansiyel olarak, 338.1749’daki kavramlarla çelişmektedir. Genel farklılık, 333.75’te sınıflanan eserlerin ağırlıkla, mevcut ve gelecekteki kaynaklar olarak orman arazisi ve kesilmemiş kereste ile ilgili olması; buna karşılık, 338.1749’da sınıflanan eserlerin ağırlıkla, satışa sunulacak bir ürün olarak kesilmiş kereste ile ilgili olmasıdır. Kapsamlı eserleri 338.1749’da sınıflayın.
333.7 altındaki ekleme tablosunun kullanımı
11 Rezervler (Stok, Arz)
Orman arazisi ve kesilmemiş kereste arzını 333.75ll’de, kesilmiş kereste arzını 338.17498’de sınıflayın.
12 Gereksinmeler (İhtiyaç, Talep)
Keresteye olan talebin orman arazisi ve kesilmemiş kereste arzı üzerindeki etkileri anlamında ele alınmasını 333.7512’de sınıflayın. Keresteye olan talebi, bu talebi karşılamak için ne kadar kereste kesilmesi gerekeceği anlamında ele alan eserleri 338.17498’de sınıflayın.
13 Tüketim (Kullanım, Yararlanma)
Gelecekteki kesilmemiş kereste arzı üzerindeki etkileri anlamında kullanım ve kötü kullanımı 333.7513’te sınıflayın. Ormanların ticari üretim amacıyla kullanımını 338.17498’de sınıflayın.
15 Geliştirme
Uzun vadeli bir kaynak olarak orman arzını arttırma önlemlerini 333.7515’te sınıflayın. Örneğin, yeniden ağaçlandırma 333.75153. Hasat edilip satılabilecek ürünler yetiştirmenin bir yolu olarak görülen yeniden ağaçlandırmayı 338.174956’da sınıflayın.
333.8 ile 338.2, 553 Yeraltı kaynakları ile Madencilik ile Ekonomik jeoloji
Yeraltı kaynakları için, doğadaki rezervleri 553’ün uygun altbölümlerinde sınıflayın. Örneğin, topraktan hiç pompalanmamış olan petrol rezervleri 553.282. 333.7 altındaki ekleme tablosundan 11 Rezervler (Stok, Arz) notasyonunu sadece depolardaki rezervler için 333.8’in altbölümleriyle birlikte kullanın. Örneğin, hem stratejik bir rezerv olarak tuz mağaralarında depolanmış olan ham petrol, hem de tankların içinde rafine edilmeyi bekleyen ham petrol 333.823211. Doğadaki ve depolardaki rezervleri eşit olarak ele alan eserleri 553’te sınıflayın. 338.2’de herhangi bir rezervi sınıflamayın.
Yeraltı kaynakları için gereksinmeleri (ihtiyaç, talep) 333.7 altındaki ekleme tablosundan 12 notasyonunu kullanarak 333.8’de sınıflayın. Talebi, 338.2 ya da 553’te sınıflamayın.
333.8’in altbölümleriyle 333.7 altındaki ekleme tablosunda 15 Geliştirme notasyonunu kullanmayın, çünkü, yeraltı kaynaklarının diğer kaynak tipleriyle karşılaştırılacak ölçüde geliştirilmesi olanaklı değildir. Yeni kömür madenleri yetiştirilemez. Geliştirme olarak söz edilen şey, hemen hemen her zaman bir tür çıkarım demektir ve o da 338.2’de sınıflanır.
333.94 ile 338.0919 [Doğal bir kaynak olarak] Uzay ile [Uzayda üretim ekonomisi]
Jeolojik istasyon uyduları için sınırlı sayıda iyi konum olduğundan, dünyayı çevreleyen uzayı, yörüngeye girmiş çöplerle doldurmayı göze alamayacağımızdan, uzayı, örneğin toprak ya da hava gibi, kıt bir kaynak olarak ele alan eserleri 333.94’te sınıflayın. Uzayın endüstrileştirilmesine ilişkin kapsamlı eserleri 338.0919’da sınıflayın. Örneğin, uzayda ulaşım ve imalatı ele alan eserler.
333.954 ile 338.37 Hayvan kaynakları ile [Evcilleştirilmemiş hayvanlardan türetilen ürünler]
333.954’te (ve 333.955-.959’da) belirtilen kavramlardan bir kaçı, 333.7 altındaki ekleme tablosu nedeniyle 338.37’de belirtilen kavramlarla potansiyel olarak çelişmektedir. İki numara arasında ayırım yapabilmek için, 333.75 ile 338.1749’da açıklanan genel kıstasları uygulayın. Örneğin, yakalanmamış hayvan arzını 333.95411 (333.954 artı 11 Rezervler [Stok, Arz] notasyonu)’de içinde sınıflayın. Yakalanmış hayvanlar arzını 338.37’de sınıflayın. Ancak, 333.9541 l’de sınıflanan eserler, yakalanmamış hayvan nüfusunu tahmin etmekte yardımcı olabilecek yakalanma istatistiklerini kullanabilir.
Uzun vadeli bir kaynak olarak doğadaki hayvan arzını arttırma önlemlerini 333.954 veya 333.955-.959’da, 15 Geliştirme notasyonunu kullanarak sınıflayın. Örneğin, dağ nehirlerinde balık stoklamak 333.95615. Hasat edilebilir ve satılabilir ürünler elde etmenin bir yolu olarak ele alınan evcilleştirilmemiş hayvan kültürünü 338.371’de sınıflayın. 338.372’yi (Balıkçılık, balina avcılığı, avcılık, tuzakla avlama ürünleri) hayvan arzını arttırma önlemleri için kullanmayın.
335 ile 320.53, 306.345 Sosyalizm ve ilgili [ekonomik] sistemler ile [siyasal ideolojiler olarak] Kollektivizm ve faşizm ile [ekonomik bir sistem olarak]Sosyalizmin [sosyolojisi]
Sosyalizm ve ilgili sistemler, ekonominin nasıl çalıştığı ve çalışması gerektiğine ilişkin kuramları temel aldığından, disiplinlerarası eserler ve bunlann felsefi temellerine ilişkin eserler 335’te sınıflanır. Numara, aynı zamanda, normal disiplin sınırları içine oturmayan geniş kapsamlı, ama açıkça sosyalizm ve ilgili sistemler hakkındaki eserler için de kullanılır. Diğer numaralar sadece, belirli bir disiplinle açıkça sınırlı olan eserler için kullanılır.
Siyasal hareketlerin sosyalizmi nasıl getirmeyi amaçladıklarını, iktidarı ele geçirmek ve sürdürmek için hangi siyasal güçleri denetim altına almayı düşündüklerini vurgulayan ya da siyasal hareketleri ve güçleri, ekonomik dinamikler ya da kuramı derinliğine tartışmadan ele alan eserleri 320.53’te sınıflayın. Siyasal ideolojiye ilişkin eserler sık sık sınıf ayrımı ya da siyasal güçlerin harekete geçirilmesi, farklı ekonomik ortamlardan gelen siyasal müttefiklerin güvenilirliği, ekonomik amaçlara doğru ilerleme (ya da ilerlememe) gibi sorunları tartışırlar, ama aslında ekonomik konulara pek girmezler.
306.345’in aksine, diğer numaraların her ikisi de perspektifi olan, toplumun, ekonominin ya da siyasal sistemin nasıl örgütleneceğini söyleyen malzemeler içerebilir. 306.345,. sosyalist ekonomik sistemlerin pratikte nasıl işlediğine ilişkin sosyolojik çalışmalara ayrılmıştır. Bu tür çalışmalarla sınırlandırılmalıdır. Başka bir ekonomik sistemin, sosyalist bir sistem olarak nasıl yeniden örgütlenmesi gerektiğini tartışan eserler 335’te sınıflanmalıdır.
335.4 ile 335.401, 335.411 Marksist sistemler ile [Markist sistemlerin] Felsefe ve ilgili konuları [Marksist sistemlerin] Felsefi temelleri
Marksist sistemlerin kuramına ilişkin genel eserler 335.4’te sınıflanır.
Marksist sistemlerin felsefi temellerini vurgulayan eserler 335.411’de sınıflanır. 335.401, altbölümleri dışında nadiren kullanılır. Örneğin, Marksist terminoloji için 335.4014. Emin değilseniz, 335.4’ü tercih edin.
336 ile 351.72 Kamu maliyesi ile [Kamu] Mali yönetimi
Kamu kesiminde mali yönetim ve muhasebenin uygulamaya ilişkin yönleri ve ayrıntıları üzerinde odaklaşan eserleri 351.72’de sınıflayın.Örneğin, harcama bütçesi tahminlerine, tahakkuk raporlarına, ve bunların nasıl hazırlanacağına ilişkin eserleri 351.72’nin altbölümlernde sınıflayın. Kamu maliyesi iktisadına ilişkin eserleri 336’da sınıflayın. Örneğin, hükümet harcamaları politikasının ekonomik analizleri 336.39. Hem kamu maliyesi hem de kamu mali yönetimini ele alan eserleri 336’da sınıflayın.
336.2 ile 351.724, 343.04 Vergiler ve vergilendirme ile Vergi yönetimi ile Vergi hukuku
Vergilerle ilgili çoğu eser, özellikle de popüler eserler, hukuk içinde sınıflanır, çünkü, hukukun neye izin verip neyi yasakladığını açıklar.
Örneğin, vergi yükümlüleri için ABD gelir vergisi indirimleri hakkında bir eser 343.730523’te sınıflanır. Özellikle vergiler ve vergi toplama yönetimini içeren vergi yönetimi, 351.724’te sınıflanır. Örneğin, emlak vergisi tahsildarları için el kitapları 351.72421. Vergilerin ekonomisine ilişkin eserler ve vergilerle ilgili disiplinlerarası eserler 336.2’de sınıflanır. Örneğin, ABD vergi politikasının ekonomik ve siyasal bir çözümlemesi 336.200973.
336.249 ile 368.401, 368.4011 [Kamu maliyesinde]Sosyal güvenlik vergileri ile [Sosyal güvenliğin finansmanı ve Sosyal güvenlik rayiçleri ve rayiç belirleme]
Sosyal güvenlik vergilerinin geniş ekonomik yönlerini 336.249’da sınıflayın. Yaşam sigortasına ve sosyal güvenliğin finansmanına ilişkin idari özellikleri 368.401’de, sosyal güvenlik rayiçleri ve rayiç belirlemeyi 368.4011’de sınıflayın.
337.1 ile 337.3-.9 Çok taraflı ekonomik işbirliği ile Belirli yönetim birimlerinin ve yönetim birimi gruplarının dış ekonomik politikaları ve ilişkileri
Çokuluslu grupların devletleri arasındaki işbirliği ilişkilerini 337.l’de sınıflayın. Örneğin, Avrupa Ortak Pazarıyla işbirliği 337.142; ama bir bütün olarak ele alınan bir işbirliği grubuyla, diğer ülkeler ya da gruplar arasındaki ilişkileri 337.3-.9’da sınıflayın. Örneğin, Ortak Pazar’ın Japonya ile ekonomik ilişkileri 337.4052 (337.142 değil), Ortak Pazar’ın dünyanın geri kalan kesimleriyle ekonomik ilişkileri 337.4 (337.142 değil).
338.09 ile 338.6042, 332.67309,346.07,658.11,658.21 Üretimin tarihi, coğrafi, kişilere göre ele alınışı ile [Üretim] Yeri ile [Uluslararası yatırımı] Tarihi, coğrafi, kişilere göre ele alış ile Ticaret hukuku ile İşletmelerin kuruluşu [yönetimi] ile [Fabrika Yönetimi], Kuruluş yeri ve Yönetim [için 1. Tablo notasyonu]
Endüstrinin fiili yerleşmesini gösteren eserleri 338.09’da sınıflayın.
İşletmelerin yer siçimine ilişkin rasyonelleri ve süreçleri 338.6042’de sınıflayın. İkisini birbirinden ayırmada yararlı bir araç, 338.09’daki yerleşmeyi bir durum, 338.6042’deki yerleşmeyi bir karar olarak değerlendirmektir.
Uluslararası işletmeler kurmak dahil, belirli alanlarda uluslararası yatırım yapmanın avantaj ve dezavantajlarını açıklayan eserleri 332.67309’da sınıflayın.
Ticari yatırımları ve işletmelerin kuruluşunu belirleyen yasa ve düzenlemeleri 346.07’de sınıflayın.
Yeni bir işletmenin yer seçimine ilişkin yönetsel teknikleri ele alan birden çok konudaki eserleri 658.1 l’de ya da 1. Tablo’dan 0681 notasyonunu kullanarak konuyla birlikte sınıflayın. Örneğin, çeşitli yasama bölgelerindeki vergi ve iş yasaları, pazarın konumu, hammadde ve vasıflı emek kaynaklarının konumu. Fiziki tesisin yerseçimine ilişkin yönetsel tekniklerle sınırlı, iyi bir tesis yönetimini kolaylaştıracak bir yerin vurgulandığı eserleri, 658.21 ya da 1. Tablo’dan 0682 notasyonunu kullanarak konuyla birlikte sınıflayın. Örneğin, gelecekte olası genişlemelere olanak sağlamaya yetecek kadar arazinin bulunduğu bir yer.
338.372 Balıkçılık, balina avcılığı, avcılık, tuzakla avlama ürünleri
Yüzgeçli balık avcılığı ile ilgili kapsamlı eserleri ve kabuklu deniz hayvanları avcılığını 338.3727’de sınıflayın. Yumuşakçaların avlanmasını ve kabuklu deniz hayvanlan (yumuşakçalar ve eklembacaklılar) ile ilgili kapsamlı eserleri 338.3724, eklembacaklı deniz hayvanlarının avcılığını 338.37253’te sınıflayın.
Balıkçılık sanayiinin coğrafi ele alınışı için, balıkların ya da diğer hayvanların avlandığı yerin değil, endüstrinin ana üssünün alan numarasını kullanın. Böylece, balıklar Aşağı California’da tutuluyor olsa bile Los Angeles’de üslenmiş bir filo 338.37270979494’te sınıflanır. Ne 338.372709722 Aşağı California, ne de 338.3727091641 Güneydoğu Pasifik Okyanusu’nda sınıflanır.
338.76 Belirli sanayiler ve sanayi grupları içindeki ticari işletmeler
Belirli sanayiler ya da sanayi grupları içinde yer alan şirketlerin rehberlerini, 1. Tablo’dan 025 notasyonunu kullanarak burada sınıflayın. Örneğin, imalatçı şirketlere ait rehberler 338.767025. Ancak, satışa sunulan ya da bedava verilen mal ve hizmetlerin listelerini içeren ve rehber adı verilen eserleri (eserler ürün ve hizmete göre değil de şirketlere göre düzenlenmiş olsa bile) 029 notasyonunu kullanarak konuyla birlikte sınıflayın. Örneğin, satışa sunulmuş imalat ürünlerinin listeleri 670.294.
Belirli tür işletmelerin geliştirilmesi ve işletimiyle ilgili, ama belirli bir sanayi ya da sanayi grubuyla sınırlı olmayan insanların biyografileri 338.6-338.8’de sınıflanır. Örneğin, tröstlerle ilgili kişiler 338.85092. Birkaç sanayi ya da sanayi grubunun yönetim kurullarında yer alan şirket yöneticileri 338.7092’de sınıflanır.
338.888-889 [Yabancılara ait işletmeler]
Burada sınıflanan işletmeler, sahiplerinden bazılarının yerli, ama büyük ortağın yabancı olduğu ortaklıklar şeklindeki kuruluşları içerir.
339 ile 332, 336 Makroekonomi ve ilgili konular ile Finansman ekonomisi [ve] Kamu maliyesi
Makroekonomi, bütün olarak ekonominin, özellikle de genel çıktı ve gelir düzeyleri ile ekonominin sektörleri arasındaki karşılıklı ilişkiler açısından incelenmesidir. 332 ve 336’da yer alan bazı konular, makroekonomide (339) de ele alınmıştır. Ancak bu konular, sadece bir ülke ya da bir bölgenin genel ekonomik görünümüne ilişkin olarak tartışıldığı açık olan durumlarda 339’da sınıflanacaktır. Örneğin, merkez bankalarının parasal etkinlikleri, ki normal olarak 332.112’dir, öncelikle makroekonomik politikayı yürütmek için ele alındığında 339.53’te sınıflanır. Emin değilseniz 332 ve 336’yı tercih edin.
339.32 ile 339.22 Diğer ulusal hesaplar ve hesaplamalar ile Gelir ve Kişi başına gelir ve servet dağılımı
Ulusal gelirin bir ölçüsü olarak kişisel gelir 339.32’de sınıflanır. Ulusal gelirin dağılımına ilişkin kişisel gelir 339.22’de sınıflanır.
340 Hukuk
Toplumsal denetimin öndegelen araçlarından biri olan hukuk, bir toplumda bağlayıcı ve yürürlükte olan ya da merkezi bir otorite tarafından yaptırımı olan bir görenekler, uygulamalar ve kurallar bütünüdür.
Bu alanda, üç genel yazın formu tanımlanabilir:
-
- Resmi olarak yetkili bir organın yürürlüğe koymuş olduğu yasalar.
- Bu yasalar uyarınca ortaya çıkan anlaşmazlık konularıyla ilgili mahkemelerin ve diğer yargı organlarının kararları.
3. Yasaların çeşitli yönlerine ilişkin olarak yazılmış tezler.
Bunlardan ilk ikisi, yasalar ve kararlar, özgün malzeme olarak değerlendirilir. Tezler yapı olarak türevseldir ve ikincil kabul edilirler. Bu tür malzemeler hukuktaki belirli bir dal ya da konuyla sınırlandırılmış değilse, özgün malzemeler ve onlara ilişkin rehberler için, özel bir bölüm (348) ayrılmıştır. Belirli bir dal ya da konuyla sınırlandırılmış özgün malzemeler, özel standart altbölüm 026 ve altbölümleri kullanılarak o dal ya da konuyla birlikte sınıflanır. (Bu standart altbölüm 20. Basım’da 342-347 altında ayrıntılı olarak verilmiştir.
340 Uluslararası hukuk altında da 026 için benzer bir geliştirme olduğunu unutmayın). Tezlerin özel bir yeri ya da tanımı yoktur, ama bir yargı yetki bölgesinin bütün hukukuyla ilgiliyse 349’da ya da daha ayrıntılı bir belirtme yapılmaksızın belirli dal ya da konu için verilen numarada sınıflanırlar.
Terminoloji
Medeni Hukuk: Bu terimin özenle ayrıştırılması gereken iki anlamı vardır. Bir anlamıyla bu, Roma hukukundan türetilmiş ve modern dünyanın çoğu ülkesinde, örneğin Almanya, Fransa, Japonya, Brezilya, hatta diğer konularda başka bir sistem kullanmakta olan ülkelerin bazı bağlı yetki bölgelerinde, örneğin Kanada’daki Quebec ili ile ABD’nin Louisiana eyaletinde, az ya da çok ölçüde kullanılan bir hukuk sisteminin adıdır (340.56). Sık sık diğer büyük hukuk sistemlerine, örneğin, eski ve ortaçağ ingiltere’sinin göreneklerinden ve yasalarından türetilmiş olan ve Birleşik Krallık, ABD ve İngiliz Milletler topluluğu içindeki çoğu ülkede, örneğin, Kanada, Avustralya ve Yeni Zelanda’da kullanılan örf ve göreneklere dayalı hukuka (340.57) karşıt olarak kullanılır.
“Medeni hukuk”un daha yaygın anlamı ise ceza hukuku dışındaki bütün hukuku kapsar (342-344, 346-347). Ceza hukukuna karşıt olarak kullanılır ya da gösterilir.
Hukukun uygulanması: Bunun polisiye bir iş olması gerekmez, ama olabilir. Hukuku herhangi bir resmi kurum uygulayabilir. Örneğin, bir eğitim bakanlığı, okulların, yasanın gereklerine uygun olmasını sağlamakla hukuku uygulamış olur. Bu anlamda hukukun uygulanması, hukukun dışında, konuyla birlikte sınıflanır. Yukarıda belirtilmiş olan eğitim bakanlığının hukuku uygulama etkinliğine ilişkin bir eser 350.85l’de ve 352-354’te benzer ve akraba numaralarda sınıflanır. Hukukun polis tarafından uygulanması 363.23’te sınıflanır. Ancak, unutulmamalıdır ki, bu tür bir uygulamanın nasıl yürütüleceğini belirleyen yasalar hukukta sınıflanır. Örneğin, polisin hukuku uygularken hangi önlemleri kullanabileceğini belirleyen yasa 344.0523 (ya da cezai soruşturma konularına ilişkinse 345.052).
Hukukun mahkemeler yoluyla uygulanması, uygun olduğunda, yasa standart altbölümü 0269 kullanılarak, her zaman hukukta sınıflanır. Örneğin, vergi yasasının mahkeme tarafından uygulanması 343.040269.
Federal hükümetlerle yönetilen ülkelerin hukuku
Federe devlet biçiminde örgütlenmiş ülkelerde, örneğin ABD, Avustralya, Federal Almanya Cumhuriyeti’nde, iki yasa kümesi vardır: Merkezi yargı yetki bölgesinin yasaları (ulusal yasalar) ve bağlı yargı yetki bölgelerinin yasaları (illerin ya da eyaletlerin yasaları). Tek bir eyalet ya da ilin yasaları söz konusu yetki bölgesinin alan numarası kullanılarak sınıflanır. Örneğin, Virginia ceza yasası 345.755, New South Wales ceza yasası 345.944. Ancak, eyaletlerin ya da illerin yasaları bütün olarak ele alındığında, federal yetki bölgesinin yasalarıyla aynı numaralarda sınıflanır.
Örneğin, ABD eyaletlerinin ceza yasaları 345.73, Avustralya eyaletlerinin ceza yasalan 345.94.
Yerel yetki bölgelerinin yasaları (kentler, ilçeler, ilin altındaki yetki bölgeleri) da aynı şekilde ele alınır. Belirli bir yargı yetki bölgesinin yasaları için, o yetki bölgesine ait alan numarasını kullanın; ama belirli bir alanın tümüne ait yasalar için alanın tümünü içeren yetki bölgesinin yer numarasını kullanın: Kuzey Carolina, Chapel Hill vergi yasaları 343.75656504; İngiltere, Sheffıeld’deki kamu parklarına ilişkin içtüzükler 346.42821046783; ama, Kuzey Carolina kentlerinin vergi yasaları 343.75604, ABD kentlerinin vergi yasaları 343.7304, İngiltere’deki kentlerin kamu parklarına ilişkin yasalar 346.41046783.
Zaman içinde yasama bölgesi
Bir dönemde bağımsız bir yasama bölgesi olmayan bir coğrafi yerin yasaları aşağıdaki gibi sınıflanır:
-
-
- Artık bağımsız olan yasama bölgesinde hâlâ geçerliyse, söz konusu yasama bölgesi ile birlikte sınıflayın. Örneğin Pakistan’ın bağımsız olmasından önce yürürlüğe konan, ama Pakistan’ın halen geçerli olan yasalarında yer alan 1908 KısıT1ama Kanunu, 347.5491052’de sınıflanır.
- Yasa artık bağımsız olan yasama bölgesinde hâlâ geçerli değilse, daha önceki yasama bölgesinin yasalarıyla birlikte sınıflayın. Örneğin Pakistan’da artık geçerli olmayan 1908 tarihli bir yasa, 2. Tablo’dan 54 notasyonu kullanılarak Hindistan yasasıyla birlikte sınıflanır.
-
Hukuk ve yerli gruplar
Belli grupların, örneğin Avustralya yerlileri ve ABD’nin yerli halklarının, başka grupların ulusal sistemlerine dahil olmadan önce kendi yasal sistemleri vardı. Bu yasalar 340.52 Geleneksel toplumların hukukunda sınıflanır. Örneğin, Kuzey Amerikalı yerli kabilelerin ABD’nin bir parçası haline gelmeden önceki yasaları 340.5273. Bu tür grupların belirli bir konudaki yasalarını, 1. Tablo’dan 089 notasyonunu kullanarak, hukukta konuyla birlikte sınıflayın. Örneğin, Kuzey Amerikalı yerli halkların aile hukuku 346.01508997.
Yerli grupların, topraklarında kurulmuş bir ulusla, ulus olarak birleşmelerinden önceki ilişkilerini uluslararası hukuk içinde sınıflayın. Örneğin, ABD ile Amerikalı yerli halklar arasında toprak meseleleriyle ilgili antlaşmalar 341.42026.
Yerli grupların, topraklarında kurulmuş bir ulusla, ulus olarak birleşmelerinden sonraki ilişkileri yargı yetki bölgesinin hukuku için verilen normal numaralarda sınıflanır. Örneğin, Avustralya yerlilerine sunulan hemşirelik hizmetlerini düzenleyen yasa 344.940414.
Politika
Politikanın yasa olması gerekmez ve normal olarak konuyla birlikte hukuk dışında sınıflanır. Örneğin, koruma politikası 333.72. Ancak belirli yasalar ve mahkeme yorumlarıyla oluşmuş politika, hukukta sınıflanır. Örneğin, koruma politikasının uygulanması için kabul edilmiş olan yasa 346.044.
Belirli bir alan numarası olmayan yetki bölgeleri için bütüne yaklaştırma ilkesi geçerli değildir, yani kendi numarası olmayan bir yasama bölgesi için altbölümler eklenebilir. Örneğin, Flint, Michigan’ın bağımlılara yönelik zihinsel sağlık hizmetleri yasası 344.77437044. Flint, normal koşullarda altbölüm eklenemeyeceği anlamına gelecek biçimde, bir dahil notunda yer almaktadır. Bir yasama bölgesi bir notta yer almasa bile, altbölümler eklenebilir. Örneğin, Flint’in bir banliyösü olan Mt. Morris, Michigan’daki benzer bir yasa için 344.77437044.
Başkentler için alan numarası kullanımı
Bu yasaların bazıları ABD Kongresi tarafından kabul edilmiş bile olsa, Washington D.C.’nin yasaları için 2. Tablo’dan 753 notasyonunu kullanın. Bunlar, ulusal yasama organınca bile kabul edilmiş olsalar, aslında yerel yasalardır. Aynı durum Başkent’in bütün yasaları ulusal yasama organı tarafından kabul edilen Avustralya için de geçerlidir ve 2. Tablo’dan 947 notasyonu kullanılır. Aynı durum başka yasama bölgelerinde de ortaya çıkabilir.
Yasal yazılar
Yasal özetler, hukuk raporları ve diğer belgelerin kompozisyonuna ilişkin eserleri 808.06634’de sınıflayın; ancak, eser belgenin yasalara nasıl uydurulacağını vurguluyorsa, hukukta konuyla birlikte sınıflayın. Örneğin, yasal bir sözleşme nasıl hazırlanır 346.022.
Kullanılan terminoloji ve notasyon
Gereksiz tekrardan kaçınmak için “hukuku” deyimi genellikle kullanılmaz. Aksi belirtilmedikçe, hukuk anlaşılır. Örneğin, “vergiler 343.04’te sınıflanır” deyimi kullanılmışsa, bu, vergi hukuku 343.04’te sınıflanmıştır anlamına gelir. Aynı şekilde 342-348’deki belirli konuların hukukundan söz edilirken, numara 20. Basım’da göründüğü biçimiyle verilir. Örneğin, vergi hukuku 343.04. Çoğunlukla bundan anlaşılması gereken, yukarıdaki örneği kullanacak olursak, numaranın aslında 343 artı 2. Tablo’dan notasyon artı 04 olduğudur.
340.023 Bir meslek, iş, hobi olarak hukuk
340.023’ü, bir hukuk davasını yönetmenin teknik özelliklerini ele alan 347.0504’ten ayırmaya dikkat edin. Hukukçu olmanın nasıl birşey olduğu, mesleki ilişkiler, meslekte söz konusu olan ihtisaslar, mesleki fırsatlar ve benzeri konuları 340.023’te sınıflayın.
340.57 Örf ve adet hukuku sistemleri
“Örf ve adet hukuku” terimi birkaç biçimde kullanılır. (1) Yasama sonucu olmayan, daha çok göreneklere ve yargı kararlarına dayalı hukuk. (2) Chancery Mahkemesi’nde gelişen ve eşiT1ik olarak bilinen bir hukuk dalına karşıt olarak, örf ve göreneklere dayalı eski İngiliz mahkemelerinden türetilen İngiliz hukuk dalı. (3) İngiltere ve hukuku İngiliz hukukundan türetilmiş ABD gibi diğer ülkelerin hukuk sistemi. Bir numarada belirtilen hukuk burada 340.57’de yer almaktadır. İki ve üç numaralarda belirtilen hukuklar 342-347’yi oluştururlar.
340.9 Kanun uyuşmazlıkları
Bu konu genellikle, ulusların karşılıklı ilişkilerini belirleyen hukuk değil de, farklı ulusların tek tek yurttaşları arasındaki uyuşmazlık ve anlaşmazlıkları belirleyen hukuk olduğundan bir anlamda yanlış isimlendirilmiş olan uluslararası özel hukuku akla getirir. Bu özel hukuktan türetilmiş bir konudur. Gündemindeki başlıca konu davanın hangi yasama bölgesinin yasalarına göre görüleceği, yani yasaların çelişkisidir. Örneğin, Alman yurttaşıyla Fransa’da evlenip daha sonra Meksika’da boşanan bir Kanada yurttaşının, ortak özel mülklerin paylaşılması sırasında çıkan anlaşmazlıkları hangi yasalara göre çözülecektir?
341 Uluslararası hukuk (Devletler hukuku)
Uluslararası hukuk, burada bağımsız devletlerin (ulusların) karşılıklı olarak bağlayıcı kabul ettikleri kurallar, ilkeler ve standartlar bütünü olarak tanımlanmıştır. Hukuku genel olarak niteleyen özelliklerden iki tanesini içermez: tam bir yaptırım gücü ve merkezi bir otorite tarafından yürürlüğe konmuş olmak. Uluslararası hukukun geçerliliği, ulusların iyi niyetine, ulusal çıkarlara, dünya kamuoyunun baskısına, kınanma korkusuna ve uluslararası organlar ve diğer ulusların dayattığı yaptırımlara bağlıdır. Bu hukuk, antlaşmalar, protokoller, toplantılar ve (yasalara karşılık olan) diğer uluslararası antlaşmalar; uluslararası mahkeme kararları; ve hukuk bilimcilerin kabul ettiği yazılar (antlaşmalar) biçiminde somutlaşmıştır.
Uluslararası kuruluşlarla ilgili disiplinlerarası eserler ve bu tür kuruluşların yapısı ve genel işlevleriyle ilgili eserler, söz konusu eserde bu tür kuruluşların oluşumunu sağlayan organik yasanın enine boyuna tartışılmadığı durumlarda bile, 341.2’de sınıflanır. Bu kuruluşlardan birinin belirli bir özelliği, hukuk dışında, konuyla birlikte sınıflanır. Örneğin, Avrupa Ekonomik Topluluğu’nun ekonomik yönleri 337.142.
Uluslararası hukukla, uluslararası ilişkiler arasındaki ayırım, zaman zaman oldukça güçtür. Bu, bir ölçüye kadar aslında olanla (327) olması gereken (341) arasındaki fark olarak düşünülebilir. Uluslararası ilişkilerle ilgili eserler, gerçekte olanı (olanların niçin bu biçimde gerçekleştiğine ilişkin kuram dahil) ve bunun etkilerini tartışacaktır. Uluslararası hukuk ile ilgili eserler, uluslararası ilişkileri yönetmesi gerektiği kabul edilen standartları ve ilkeleri tartışacak; aynca, somut olayları, bu düzen üzerinde yaratabileceği sorunlar açısından ele alacaktır. Uluslararası hukukta, elbette, antlaşmalara ve uluslararası mahkemelerde görülen davalara ilişkin eserler de yer alacaktır. Emin değilseniz, 341’i tercih edin.
341.026 Antlaşmalar ve davalar
Bu uzatılmış standart altbölümü antlaşma ve yargı kararlarının metinleri için kullanın, onlara ilişkin tartışmalar, yorumlar ya da popüler eserler için değil.
Bir ulusun yasama organı tarafından bir antlaşmanın onaylanmasını uluslararası hukukta sınıflayın. Ancak, bir antlaşmanın hükümlerini ulusal sınırlar içinde geçerli kılmak için böyle bir organın kabul ettiği yasalar, ulusun hukukuyla birlikte sınıflanır. Örneğin, ABD ile Kanada arasında, balıkların ve doğal yaşamın korunmasına ilişkin bir antlaşmayı ele alan bir eser, 341.762’de sınıflanır, ama ABD Senatosu’nun böyle bir antlaşmanın hükümlerini ABD yurttaşları için bir yaptırım haline getiren balıklar ve av hayvanlarıyla ilgili bir yasasını ele alan bir eser, 346.73046954’te sınıflanmalıdır.
342-347 Belirli yargı yetki bölgelerinin hukuku
0262 Hazırlık malzemesi
Hazırlık malzemesi, önerilen yasaya ilişkin belgelerdir. Bu belgeler, yasanın kabul edilmesinden sonra bile, öneriden sorumlu olan yasa koyucuların düşünce ve amaçlarını göstermesi bakımından hukuki bir değere sahip olmayı sürdürür.
Başlıca biçimler şunlardır:
Dilekçeler (yasa önerileri)
Dilekçelerle ilgili duruşmalar (celse)
Tanıkların ifadeleri
Dilekçelere ilişkin resmi bildiriler
Duruşmalara (celse) ilişkin raporlar
342-347’de sınıflayın:
Dilekçeler
Resmi dairelerin kurulmasına ilişkin yetki verme ve tahsis dilekçeleri dahil; her ikisi de dairenin ilgilendiği konuyla birlikte hukukta sınıflanır. Örneğin, bir eğitim bakanlığı kurulmasına ilişkin dilekçe 344.070262.
Dilekçelere ilişkin duruşmalar, raporlar ve kararlar
Yargıçların atanmasıyla ilgili önerilerin duruşmaları
Bunlar 345 ya da 347’de sınıflanır. Örneğin, ABD Üst Mahkemesine bir hakim atanmasına ilişkin bir önerinin tartışıldığı duruşma 347.732634.
350-354’te sınıflayın:
Yetki verme ve tahsise ilişkin duruşmalar
Askeri yetki verme ve tahsis dışında, yetki vermeye ilişkin oturumları 351.72234, belirli bir kuruma tahsis etmeye ilişkin duruşmaları kurumla birlikte 351 ve 353-354’teki ilgili numaralarda sınıflayın. Örneğin, hastaneler için tahsisler 351.841.
Gözetim duruşmaları
Bunlar bir dilekçeye dayalı duruşmalar olmayıp, bir kurumun görevini etkin bir biçimde yapıp yapmadığının incelenmesidir. Bunları kurumun ilgili olduğu konuyla birlikte sınıflayın. Örneğin, ABD Kızılderili İşleri Bürosuna ilişkin bir gözetim duruşması 354.730081497.
355-359’da sınıflayın:
Askeri tahsis ve yetki verme dilekçeleri ve bunlara dayanarak yapılan duruşmalar ve raporlar.
Bunlara ilişkin genel duruşma ve raporları, önerilen yasayla ilgili olmayan yasal soruşturmaların raporlarını, sınıflama içindeki başka yerlerde sınıflayın. Örneğin, İran’a silah satışı ve satışlardan elde edilen geliri daha sonra Nikaragua’daki asilere devretmeye ilişkin kongre (ABD) soruşturmaları 364.1310973.
Raporların ilgili oldukları duruşmayla birlikte sınıflandığına dikkat edin. “Yetkisiyle” ya da “uygun olarak” gibi cümleler içeren malzemeler genellikle yasa içinde sınıflanmaz.
350-354: Adaylık oturumları’na ayrıca hkz.
342.06 Yürütme erki
İdare hukuku, anlaşmazlıkların giderilmesi, cezaların verilmesi, belirli çözümlerin belirlenmesi gibi belirli yasama işlevlerini, yürütme erki aracılığıyla uygular. Bir eser bu tür işlevleri ele aldığında, burada sınıflanır. Belirli bir konudaki idare hukukunu, hukukta konuyla birlikte sınıflayın. Örneğin, hava trafik kontrolörleriyle olan bir anlaşmazlığın giderilmesinde ABD Federal Havacılık İdaresinin rolü 343.730976. Bir kurumun belirli bir konuyla bağlantılı olarak saptadığı standartlar, hukuk dışında, konuyla birlikte sınıflanır. Örneğin, sağlık kuruluşlarında güvenlik standartları 363.1562.
343.078 ile 343.08 İkincil sanayiler ve hizmetler [in düzenlenmesi] ile Ticaretin düzenlenmesi
Sanayi ile ticaret düzenlemelerini ayırırken, aşağıdaki bilgilerden yararlanabilirsiniz. Üretim kotaları, üretilen malzemenin niteliği, belirlenen ürünlerin büyüklükleri vb. ele alındığında, sanayi düzenlemeleri söz konusudur. Etiketlemede doğruluk, tanıtım uygulamaları ve pazarlamanın diğer yönleri ele alındığında ticaret düzenlemeleri söz konusudur. Örneğin, otellerde sunulmasına izin verilen hizmetlerin neler olduğu, bunları nasıl sunacakları, bunların içinde hangi etkinliklere izin verileceği ve bundan ne kadar ücret talep edebilecekleri 343.07864794 sanayi düzenlemeleri içinde sınıflanır. Otellerin nasıl reklam yapacağı 343.085564794’te sınıflanır. Emin değilseniz, 343.078’i tercih edin.
345 Ceza hukuku
Ceza hukuku, toplumun çıkarlarını doğrudan doğruya tehdit ettiği düşünülen nitelikteki zararlı eylemlerle ilgilenir. Bu nedenle, ceza hukukunu ilgilendiren davalar her zaman siyasal organ olarak devletle suçu işleyen birey arasındadır. İki özel şahıs (özel ya da tüzel) arasındaki anlaşmazlık bir medeni hukuk davasıdır. Bir ceza davasını, bir ceza kararının izlemesi olanaklıdır. Bir medeni hukuk davasında zararlar karşılanır ya da başka bir önlem alınır. Devletin de, siyasal organ olarak değil hukuksal bir şahıs olarak medeni hukuk davası açabileceği unutulmamalıdır.
345.02 ile 346.03 Suçlar (Cürümler) ile Haksız fiiller
Burada ceza suçları olarak sıralanan bazı eylemlerin 346.03’te de haksız fiiller (medeni hukukun bir parçası) olarak yer aldığına dikkat etmek gerekir. Bu eylemlerle ilgili eserler, eserdeki bakış açısına ya da alınan yasal tavrın tipine göre sınıflanmalıdır. Böylece ceza hukuku açısından ele alınan basın yoluyla ve sözle hakaret 345.0256’da sınıflanırken, haksız fiil olarak ele alınan basın yoluyla ve sözle hakaret 346.034’te sınıflanır. Ayrıca belirtmek gerekir ki, belirli bir eylemin suç ya da haksız fiil olarak görülmesi ya da görülmemesi, bu değerlendirmenin yapıldığı yargı yetki bölgesine bağlı olacaktır. Örneğin, zina, suç işleyenin yargılanmasını gerektirecek bir suç, suç işleyen hakkında dava açılabilecek bir haksız fiil ya da sadece bir boşanma davası sırasında delil olarak sunulabilecek bir olgu olarak değerlendirilebilir.
346.02 Sözleşmeler ve temsil yetkisi
Bir sözleşme iki ya da daha fazla taraf arasındaki açık ya da kapalı bir antlaşmadır. Sözleşmenin kendisi yasa değildir, ama yasa yoluyla uygulanabilir. Sözleşmelerin aşağıdaki özellikleri hukukta yer alır: yasal olmaları ve yaptırım nitelikleri, onlara ilişkin anlaşmazlıklar, sözleşmenin bozulması, sözleşmelerin yasallığının sağlanması için nasıl hazırlanmaları gerektiği.
347 Hukuk Muhakemeleri Usulü ve mahkemeler
Muhakeme usulü ve mahkemelerde söz konusu olan yetki bölgesini belirlerken dikkatli olmak gerekir. Bunu belirleyen öge, mahkemenin nerede yapıldığı olmayabilir. Örneğin, Boston Massachusetts’deki bir mahkemenin muhakeme usulü, bir eyalet mahkemesi söz konusuysa 347.744’te, bir ABD bölge mahkemesi söz konusuysa 347.73’te sınıflanır; sadece Boston kanunları altında kurulmuş ve onları uygulayan yerel bir Boston mahkemesi 347.74461’te sınıflanır. Federe olmayan üniter ülkelerde, örneğin Fransa’da, yerel mahkemeler dışında, bu sorunla pek sık karşılaşılmaz.
350 Kamu yönetimi ve askerlik bilimi
350’lerin iki yarısı birbirinden farklıdır, ama üstüste çakıştıkları çok dar bir alan vardır: savunma güçleri ve bakanlıklarının yönetimi. 351.06 ve 353-354’teki ilgili numaralarda yer alan savunma bakanlığına ilişkin eserler dışında, askerlik ve savunma konularının yönetimi 355-359’da sınıflanır. Askerlik yönetimi ile ilgili kapsamlı eserler 355.6’da sınıflanır. Belirli bir dal ya da hizmetin yönetimi, genellikle 355.6’dan alınan 6 notasyonu kullanılarak, o dal ya da hizmetle birlikte sınıflanır. Belirli bir konunun yönetimi, herhangi bir altbölüm kullanılmadan konuyla birlikte sınıflanır.
350-354 [Kamu yönetimi]
Düzenlemenin temeli
Kamu yönetimi sınıflama cetvellerinde iki temel ayınm gözetilmiştir: birincisi genel olarak yönetimle, belirli yetki bölgelerinin yönetimi, ikincisi merkezi yetki bölgelerinin yönetimiyle, yerel yetki bölgelerinin yönetimi.
350, eserlerin hem merkezi hem de yerel yönetim konularına değindiği durumlarda, genel olarak kamu yönetimi için kullanılır. Tartışmalar öncelikle bir ülke ya da bölgedeki ilke ve uygulamaları ele alıyor ama bir ülke, eyalet ya da büyük bir ilin merkezi yönetimi üzerinde ağırlıkla durmuyorsa, altbölümleri, 1. Tablo’dan 09 notasyonu kullanılarak alanlara göre bölünebilir. Örneğin ABD’de yerel, eyalet ve federal düzeyde refah yönetimi 350.840973.
351 genel olarak merkezi yönetim için kullanılır ama belirli bir yetki bölgesinin yönetimi için kullanılmaz. Sadece iki ya da daha fazla ülkenin ele alınması halinde altbölümler alana göre bölünebilir. Belirli ülkelerin merkezi yönetimleri ve bunların eyaletleri ya da eyalet benzeri illeri, 353’te yer alan Türkiye dışında, 354’te yer alır.
352 yetki bölgesi ne olursa olsun yerel yönetim için kullanılır. Örneğin, genel olarak, belirli ülkeler ya da bölgelerde ya da belirli yerlerdeki yerel yönetim.
Eyalet ve il yönetimi
351 ve 353-354’teki merkezi yönetim, çok sayıda ayrı yerel yönetimi kapsayan büyük illeri olan ülkelerde, örneğin Kanada ve Çin’de, eyalet ve illerin kamu yönetimini kapsar. ABD ya da Birleşik Krallık’taki ilçelerle karşılaştırılabilecek küçük illerin, başka bir deyişle görece daha az sayıda ilçe ve belediyesi olan illerin yönetimi, yerel yönetim olarak 352.0073’te sınıflanır. Emin değilseniz bir ülkenin illerinin yönetimini 352.0073’te sınıflayın.
353.9’da Türkiye’de merkezi yönetimin taşra teşkilatına belirgin bir yer ayrılmıştır. Diğer herhangi bir ülke için eyaletlere eşit büyüklükteki eyalet ve illerin yönetimi, 354’te onların alan notasyonunun altında sınıflanır. Örneğin Brezilya’nın merkezi yönetimi 354.81, Minas Gerais’in merkezi yönetimi 354.8151.354 ‘teki bir ülkenin eyalet ve illerine ilişkin kapsamlı eserler, 354 altındaki ekleme tablosunda belirli konular için verilen altbölümler kullanılarak ülke için belirlenen numarada sınıflanır. Örneğin, Brezilya’daki eyalet düzeyindeki refah yönetimi 354.810084.
Yetki bölgesinin belirtme sırası ile konu
Belirli merkezi hükümetlerin yönetimi için belirtme sırası Düzey + Yetki bölgesi + Konu biçimindedir. Yerel yönetimler için Düzey + Konu + Yetki bölgesi biçiminde değiştirilir. (Merkezi yönetim örnekleri için 353-354’e, yerel yönetim örnekleri için 352’ye bkz.)
Kuruluşlar ve bileşenleri
351.01-.08 ile 353-354’te yer alan ilgili numaralardaki kabine düzeyindeki kuruluşlar hariç, bir işlevin yönetimiyle, bu işlevi yerine getirmekle görevlendirilmiş bir kuruluşun yönetimi arasında hiçbir ayırım yapılmamıştır. Belirli kuruluşlara ilişkin yönetim raporları, kuruluşların yerine getirdiği işlere ilişkin bağımsız çalışmalar olarak aynı numaralar içinde sınıflanır. Ancak, kuruluşun kapsamı, numaranın kapsamına aşağı yukarı denkse, süreli yönetim raporları için 1. Tablo’dan 06 notasyonu eklenir. Yıllık raporlar için bile 1. Tablo’dan 05 notasyonu değil, 06 notasyonu kullanılır. (351,0006’ya ayrıca bkz.)
Belirli kuruluşlar, ortak modelleri kapsamak üzere geliştirilmiş tanımlara uymayan çeşitlilikte sorumluluklara sahip olabilirler. Üstelik, belirli herhangi bir yetki bölgesinde, kuruluşlar genişletilip daraltıldıkça, bölünüp birleştirildikçe sorumluluklar zaman içinde değişime uğrayabilir. Bu nedenle, “en uygun” olana göre sınıflamak gerekmektedir. Genel bir hizmet kuruluşu, çok geniş çeşitli işlevlerden sorumlu olabilir, ama ağırlıklı görevi mülkiyet yönetimini ilgilendiriyorsa, bu kuruluşu, arşiv ve personel eğitimi ile ilgili bölümleri olsa bile 351.713’ten türetilmiş bir numarada sınıflayın.
Bu tür durumlarda, daha büyük bir kuruluşun belirli bir bileşeniyle sınırlı eserleri bu bileşene uygun numarada sınıflayın. Örneğin, genel bir hizmet kuruluşundaki arşiv bölümünü 351.7146’dan türetilmiş bir numarada, böyle bir kuruluşun personel eğitimi bölümünü 351.15’ten türetilmiş bir numarada sınıflayın.
Başka kuruluşların ya da kuruluş gruplarının etkinliklerini izlemek üzere kurulmuş olan deneT1eme ya da eşgüdüm kuruluşlarında olduğu gibi, iki kuruluş bağımsız olarak aynı alanı kapsıyorsa, izleme kuruluşları, izlenen işlevler için kullanılan numarada sınıflanırlar. Örneğin, personel teftiş kurulları 351.1.
Bir kuruluşun, hükümetin yürütmeye ilişkin olmayan bir dalına parasal olarak bağımlı olması sınıflamayı etkilemez. Örneğin, ABD Genel Muhasebe Bürosu resmi olarak yasama erkinin bir parçasıdır ama hükümet içindeki hesapları inceleme ve harcamaların etkisini değerlendirme gibi klasik bir yürütme işlevini yerine getirir; bu nedenle (351,7232’den türetilmiş olan) 354.73007232’de sınıflanır.
Kamu politikası
Toplumsal konulara ilişkin belirli alanlardaki kamu politikası, normal olarak, politikanın yasama yoluyla, idari bir kararla ya da resmi olmayan bir kamuoyu kararıyla formüle edilmiş olmasına bakılmaksızın, toplum bilimlerindeki belirli alanla birlikte sınıflanır. Örneğin, ekonomik kalkınma ve büyüme politikaları 338.9’da, refah politikaları 361.6l’de sınıflanır. Toplum bilimleri dışındaki konulara ilişkin kamu politikası, genellikle kamu yönetiminde konuyla birlikte sınıflanır. Örneğin, sanat politikası 700 değil, 351.854. Ancak, yurttaşlık haklarını da ima eden bir politika, 323 ‘te yurttaşlık haklarıyla birlikte sınıflanır. Örneğin, dini politika 200, 351.811 ya da 351.857 değil, 323.442.
Bir disiplini çağrıştıran adlar verilmiş bazı politikalar aslında başka bir disiplini ilgilendirir. Örneğin, teknoloji politikası, teknoloji transferi politikası, araştırma ve geliştirme (AR-GE) politikası, hatta bilim politikası sık sık ekonomik büyüme ve kalkınmayı arttırma anlamında formüle edilmişlerdir. Politikaların, büyüme politikaları anlamını taşıdığı her durumda, 338.9’da sınıflanmaları gerekir.
Bu ifadeler politikanın yürütülmesi ya da formüle edilmesine ilişkin değil, sadece politikaların kendileri ve onların lehinde ya da aleyhindeki savlara ilişkindir. Bir politikanın nasıl yürütüleceği ya da politika konularının çözümlenmesi için ne tür işlemler uygulanacağı, yönetimin konusudur. Örneğin, yurttaşlık haklarıyla ilgili politikaların ne olduğu ya da ne olması gerektiğine ilişkin bir eseri 323’te, ama yurttaşlık hakları politikalarının nasıl yönetileceğine ilişkin bir eseri 351.811’de sınıflayın.
Aday gösterme oturumları
Önemli görevler için aday gösterilmesine ilişkin oturumlar, bir kuruluşun etkin olduğu alandaki kamu politikasını, adayların kişisel felsefelerini ve planlarını, adayların kişisel niteliklerini ya da kuruluşun idari sorunlarını vurgulayabilir. İlk iki etmeni vurgulayan oturumlar, genellikle kamu yönetimi dışında, konuyla birlikte sınıflanır; son ikisini vurgulayanlar ise daima kamu yönetiminde, konuyla birlikte sınıflanır. Örneğin, konutla ilgili potansiyel görevlilerin konut politikaları ya da refaha ilişkin felsefesini vurgulayan oturumlar 363.5’te ama görevlilerin konut kuruluşlarındaki yönetim sorunlarını çözmeye çağırıldığı ya da terfi etmeye aday gösterilen konutla ilgili bir görevlinin yeteneklerine ilişkin bir oturum 351.865’te sınıflanır. Emin değilseniz, kamu yönetimi dışındaki numarayı kullanın. (Eskiden, aday gösterme oturumları kural olarak kamu yönetimide sınıflanırdı).
350-354 ile 320.4, 320.9 [Kamu yönetimi] ile Yönetimin yapısı ve işlevleri [ve] Siyasal durum ve koşullar
“Yönetim” ve “kamu yönetimi” terimlerinin birbirleriyle karıştırılması kolaydır ve bazen da birbirlerinin yerine kullanılırlar. Ancak, Dewey Onlu Sınıflama’da, ikisi birbirinden çok ayn tutulmuştur. Yönetim, üst düzey sorunlarla sınırlandırılmıştır: Devletlerin doğası, rolü, amaçlan ve yapısı; siyasal yönelişi ve denetimi; merkezi denetimlerin uygulanmasında ve birbirlerine karşı denge oluşturmada önemli biçimsel konular. Kamu yönetimi, çeşitli alanlardaki bu amaçları, politikaları ve eylemleri yürütmek için kullanılan kamu kuruluşlan ve işleyiş üzerinde yoğunlaşır.
320’deki yönetimin farklı yönlerine ilişkin birkaç numara arasında, kamu yönetimiyle sık sık karıştınlan numara 320.4’tür. 320.4, Yönetimlerin genel yapısına ilişkin, başlıca yasama, yargı ve yürütme organlarını vurgulayan eserleri içerir. Farklı organların tipik etkinliklerini tartışan eserler için kullanılabilir. Örneğin, polisin işlevinin bir görüntüsü olarak sokak devriyesi uygulaması. Ancak, yürütme, kuruluşlann yerine getirdiği türden işleri vurgulayan eserler için kullanılmamalıdır.
Yönetimin etkinliklerini kapsatmış gibi görünen bazı eserler sadece yüksek makamlardaki kişilerin alışageldikleri davranış ve yöntemleri tartışırlar ve 320.9’da sınıflanmaları gerekir.
350-354’te sınıflanması gereken eserlerin çoğu, yürütme kurumlarının ya da yönetim kurumlarının bir iş yapmak ya da bir işlev görmek üzere planlanması, örgütlenmesi, kadrolaşması, finansmanı ve donanımı gibi alışılmış bileşenlerini açıkça vurgulayacaktır. Bu bileşenlerle ilgili eserler, yönetimin üç dalından iki tanesi için geçerli olduğunda 350-354’te sınıflanacaktır. Örneğin, yasama ve yargı dallarının mali yönetimi birlikte ele alındığında 351.72 ve ilgili numaralarda sınıflanacaktır. Ancak, bileşenler yürütmeye ilişkin olmayan dallardan sadece bir tanesi için geçerliyse, dalla birlikte sınıflanır. Örneğin, yasama erkinin mali yönetimi 328.0681, yargı erkinin mali yönetimi 347.013.
350-354 ile 658, T1-068 [Kamu yönetimi] ile Genel yönetim [ve] Yönetim [için standart altbölüm]
Kamu yönetimi ve yönetim arasındaki fark ilk bakışta çok açıkmış gibi görünür. Ancak bu ayırımın zihin karıştırıcı olabilecek belirli yönleri vardır. Dewey Onlu Sınıflama’da “kamu yönetimi”, öncelikle çeşitli alanları düzenleyen ve denetimini elinde tutan resmi kuruluşların işleyişiyle ilgilidir, oysa “yönetim” kendi alanları içindeki konuları doğrudan yöneten kamu ya da özel kuruluşların işletilmesiyle ilgilidir. Kütüphane, hastane ya da okul idaresi gibi geleneksel olarak kamu kuruluşlarının hakim olduğu birkaç alanda, bu işletme yönetiminin adı idaredir.
Dewey Onlu Sınıflama’da 1. Tablodaki 068 notasyonundan önce idareye ilişkin bazı özel numaralar geliştirilmiştir. Örneğin kütüphane idaresi 025.1, askeri idare 355.6, eğitim idaresi 371.2. Ancak, her durumda, “idare” bir işletme kuruluşunun işleyişi anlamını içerir, başka bir deyişle, başka kuruluşlara ya da kişilere bunun nasıl yapılacağını söyleyen bir kuruluş değil, kitaplar sağlayan, öğrencileri eğiten ya da askerlerin etkinliklerini ve yaşamlarını denetleyen bir kuruluştur.
Kabine düzeyindeki daireler ve diğer kuruluşlarla ilişkileri, bütün işletme idaresi, hatta kamu yönetimi olarak kabul edilen işlerin bir kısmı başka numarada yer alsa bile, üç durumda, kamu yönetiminde sınıflanır. Bunlar, savunma ile ilgili daireler için 351.06 ve ilgili numaralar, ama askeri idare için 355.6 ve 355-359’daki diğer numaralar; eğitim ile ilgili daireler için 351.0851, ama okul idaresi için 371.2 ve 371-378’deki diğer numaralar ve eğitimde devlet düzenlenmesi, denetimi ve desteği için 379’dur; posta ile ilgili daireler için 351.0873, ama posta idaresi için 383.068 ve 383’teki diğer numaralardır.
Gerçek bir işletme idaresinin 350-354’te sınıflandığı etkinlikler vardır. Bunlar genellikle hükümetin yaptığı ve kamu yönetimi dışında herhangi bir yerde belirtilmeyen etkinliklerdir. Örneğin, ehliyet, vergilendirme ve sayım bilgilerinin toplanması. Ayrıca, dışişlerinin idari yönetimi 327.068 ve 327.4-.9’daki ilgili numaralarda değil 351.89 ve 353-354’teki ilgili numaralarda sınıflanır.
“Genel yönetim” kapsamlı bir terimdir. Bu nedenle hem kamu idaresi ve hem de yönetimi ile ilgili eserler 658’de sınıflanır. Ancak, belirli bir alanın yönetimi (örneğin 362.11068 hastane idaresinde olduğu gibi 1. Tablo’dan 068 notasyonu kullanılarak) alanla birlikte sınıflanırken, belirli bir alanın kamu yönetimi 350-354’te sınıflanır. Kamu yönetimindeki en önemli ve en yaygın olarak kullanılan altbölüm, idare edilen etkinlik alanlarını tanımlayan (351.74-.89’da ve bunlardan türetilmiş açılımlarda yer alan) numaralardır. Örneğin, ikincil sanayiler 351.824.
Kamu yönetimi ile yönetim arasında fark yaratan öge, büyüklük değildir. Ticari işletmelere ehliyet veren tek kişilik bir büroyu yürütmek, kamu yönetimidir (351,826046’dan türetilmiş numaralar kullanılır), ama kıtalararası ulusallaştırılmış bir demir yolunu işletmek, yönetimdir (385.068).
Sık sık aynı alanda hem kamu yönetimi hem de yönetim söz konusu olur. Örneğin, demiryollarının yönetimi 385.068’de sınıflanırken, demiryollarını düzenleyen kuruluşların idaresi 351.875’te yer alır; kütüphane sistemlerinin idaresi 025.l’de sınıflanırken, kütüphaneleri düzenleyen ve destekleyen kuruluşların idaresi 351.852’de yer alır. Emin değilseniz, kamu yönetimi dışındaki numarayı tercih edin.
350.0001-.9 ile 351 Standart altbölümler; kamu yönetiminin belirli durumları ile Merkezi idarelerin yönetimi
Çoğu konu için verilen numaraların 350 ve 351’de ortak olarak yer alan altbölümler eklenerek türetildiği 352-354 arasında numara oluşturmada kolaylık sağlamak üzere, kamu yönetiminin belirli yönlerine ilişkin kapsamlı eserler normal olarak 350.0001-.9’da sınıflandığı halde, altbölümler 351 altında geliştirilmiştir. 351, merkezi idarelerin yönetimi sınırlı olmakla birlikte, 352-354’te kullanılan çok sıfırlı altbölümleri 0’la biten bir numaradansa 1’le biten bir numaradan oluşturmak daha kolaydır. Ancak, sınıflamacı sınıflama cetvelinde 351’in altında görülen numaraların sıralanan konular için normal anlamda kapsamlı numaralar olmadığını bilmek durumundadır.
Kamu yönetimindeki belirli konulara ilişkin kapsamlı eserleri, dışişleri (351.89), dış ticaret (351.827), birincil endüstriler (351.8233-.8238) ve mali kurumlar (351.825) gibi yerel yönetimlere ender olarak verilen ya da hiç verilmeyen bir alana ait değilse ya da örneğin hükümetler (351.004) ve bakanlıklar (351.01-.08) gibi yerel idarelerle çok az ilişkisi olan konulara ait değilse, 350.0001-.9’da sınıflayın. Emin değilseniz, konuyu dizinden kontrol edin: hiçbir 350 numarası verilmemişse, kapsamlı eserler için belirtilen 351 numarasını kullanın.
351.0006 İdari raporlar
Süreli idari raporlar. Örneğin, ağırlıkla kuruluşların iç idaresini kapsayan raporlar için 350-354 arasında 1. Tablo’dan 06 notasyonu kullanılır. Kuruluşların sorumluğu altındaki alanları ya da kişileri kapsayan raporlar konuyla birlikte sınıflanır. Örneğin, madenlerle ilgili bürolardaki iç idareye ilişkin raporlar 351.823806’da sınıflanır, ama maden bürolarının madenlerin durumuyla ilgili raporları, raporun ağırlık noktası ekonomikse 338.2’de, güvenlikle ilgiliyse 363.119622’de, teknikse 622’de sınıflanır. Emin değilseniz 351.0006 ya da 350-354’teki ilgili numaralan tercih edin.
352 Yerel yönetimler (Belediyeler)
Yerel yönetimler için temel belirtme sırası Düzey + Konu + Yetki bölgesidir. Yetki bölgesi, 1. Tablo’dan 09 notasyonuyla sağlanır ve standart altbölümler arasında, 1. Tablo’nun başında belirtilmiş olan öncelik tablosundaki olağan öncelik sırası içinde yer alır. Seçilmiş standart altbölümler notasyonu, 1. Tablo’da T1-093-099’daki alan numaralanna eklenebilir. Örneğin:
- Glasgovv’daki mal vergisi tutarı, Düzey (kent 352) + Konu (mal vergisi tutan, 13521) + Yetki bölgesi (Glasgovv, 0941443) olarak çözümlenir. Oluşturulan numara 352+13521+0941443= 352.135210941443.
- Teksas’taki yerel bölgelere ayırma idaresine ilişkin bir süreli yayın, Düzey (yerel, 352) + Konu (bölgelere ayırma, 961) + Yetki bölgesi (Teksas, 09764) + Standart altbölüm (süreli yayın 05) olarak çözümlenir. Oluşturulan numara 352+961+09764+05= 352.9610976405.
352.03-.09 ile 352.002-.009 [Yerel yönetimleri] belirli kıtalara, ülkelere, yerlere göre ele alış ile yerel yönetimin genel konuları
Aşağıdaki eserler 352.03-.09’da sınıflanırlar:
-
- Belirli bir yerel yönetim açısından tartışıldıklarında 352.002- .009’da yer alan konulara ilişkin eserler. Örneğin, Cook County, Illinois yönetiminin düzenleyici kuruluşlan 352.07731 (352.0092097731 değil).
- Belirli bir yerel yönetime ilişkin kapsamlı eserler. Örneğin, Cook County yönetimi hakkında 352.07731, Chicago yönetimi hakkında 352.077311.
- Belirli bir alandaki iki ya da daha fazla yerel yönetime ilişkin kapsamlı eserler. Örneğin, Cook County’nin birkaç belediyesi hakkında 352.07731.
Ancak, belirli bir alandaki iki ya da daha fazla yerel yönetim açısından tartışıldığında, 352.002-.009’da bulunan konulara ilişkin eserler, 352.002-.009’da sınıflanırlar. Örneğin, Cook County’nin bazı belediyelerindeki düzenleyici kuruluşlar 352.0092097731 (Cook County yönetiminin düzenleyici kuruluşlarında olduğu gibi 352.07731 değil).
352.1-.9’daki alana göre ele alış tümüyle düzenlidir. Örneğin Cook County yönetimi ve Cook County’nin birkaç belediyesi için bütçeleme 352.12097731, Chicago için bütçeleme 352.120977311.
352.2-.9 Belirli alanların yerel yönetimi
350-354 ile 658, T1-068’de yer alan ve kendi alanları içindeki hizmetleri doğrudan sunan kamu kuruluşlarının yönetimiyle ilgili talimaT1ar, yerel yönetimin birçok kuruluşu için aynı ölçüde geçerlidir. Fiilen hizmet sunan kuruluşların yönetimi, kamu yönetiminin dışında, konuyla birlikte sınıflanır. Örneğin, okul sistemlerinin yönetimi 371.2 (okul idaresi ve yönetimi); kütüphane sistemleri 025.1 (kütüphane idaresi). Ancak, yerel polis birimlerinin yönetimi 352.2’de sınıflanır, (kullanılmayan) 363.2068’de değil.
352.3-.9’daki numaralar sadece iki tür malzeme için kullanılmalıdır:
-
- Belirli alanlarda hükümetin yürütmediği etkinliklerin düzenlenmesi ve desteklenmesine ilişkin eserler. Örneğin, özel sektör tarafından yürütülen atık toplama etkinliklerinin denetimi 352.63, inşaat izinlerinin verilmesi 352.92, tarihi anma törenlerinin desteklenmesi 352.9459.
- Belirli kuruluşlar ve kuruluş türlerinin dışsal yönetim ilişkilerini vurgulayan eserler. Örneğin, New York İtfaiye Teşkilatının New York City yönetimi içindeki konumu 352.3097471. Teşkilatın iç yönetimi, itfaiye teşkilatları yönetiminin kapsamlı olarak ele alındığı eserlerde olduğu gibi 363.37068’de sınıflanır.
352’deki numaralar ile kamu yönetimi dışındaki numaralar arasında karar veremiyorsanız, dışındaki numaralan tercih edin.
353-354 [Belirli merkezi hükümetlerin yönetimi]
Merkezi hükümetlerin yönetimi için belirtme sırası Düzey + Yetki bölgesi + Konu + Standart altbölüm’dür. Örneğin:
-
-
- İspanya hükümeti çalışanlarının mazeret izinlerine ilişkin bir tartışma, Düzey (ulusal, 354) + Yetki bölgesi (İspanya, 46) + Konu (mazeret izinleri, 00164) + Standart altbölümler (yok) biçiminde çözümlenir. Numara 354 + 46 + 00164 = 354.4600164 olarak oluşur.
- Türkiye’de Başbakan Yardımcısı’nın görevleri, Düzey (ulusal, 353) + Yetki bölgesi (yok) + Konu (başbakan yardımcısı, 0318) + Standart altbölüm (yok) biçiminde çözümlenir. Numara 353 + 0318 = 353.0318 olarak oluşur.
- Zaire’deki madencilik bürosunun yıllık raporu, Düzey (ulusal, 354) + Yetki bölgesi (Zaire, 6751) + Konu (madenler, 0082382) + Standart altbölümler (idari süreli 06) biçiminde çözümlenir. Numara 354+6751+0082382+06 = 354.6751008238206 olarak oluşur.
-
355 ile 623 Askerlik bilimi ile Askeri ve denizcilik mühendisliği
Askeri gereç ve silahların fiziksel tanımı, tasarımı, imalatı, işletimi ve onarımı için 623’ü kullanın; askeri gereç ve silahları kullanan birimlerin ve servislerin oluşturulması, yerleştirilmesi ve denetimi için 355-359’u kullanın. İnsan ve topluluk etmenlerinin karşılıklı etkilerini vurgulayan silah geliştirme tarihçeleri, levazım tarihi olarak değerlendirilir ve 355.82 ile 356-359’un ilgili numaralarında sınıflanır. Emin değilseniz, 355-359’u tercih edin.
355.00711 Askeri yükseokul ve üniversiteler
Askeri hizmet akademileri için alan numaralarını belirlerken, hizmet ettiği ülkenin notasyonunu kullanın. Örneğin Kraliyet Askeri Akademisi (Sandhurst, İngiltere) 355.0071141, ABD Denizcilik Akademisi (Annapolis, Maryland) 359.0071173.
Resmi eğitim akademisi olmayan askeri okullar, (savaş dönemleri dışında) öğrencilerinin çoğunluğu sivil hizmette çalışan okullar, diğer yüksek eğitim kurumları gibi ele alınır ve bulundukları yere ait alan numarasının eklenmesiyle 378’de sınıflanır. Örneğin Virginia Askeri Enstitüsü (Lexington, Virginia) 378.755853, The Citadel (Charleston, Güney Carolina) 378.757915.
355.009 ile 930-990 Tarihi, coğrafi, kişilere göre ele alış [askerlik biliminin] ile Eskiçağda dünya; belirli kıtalar, ülkeler, yerlerin; yeryüzü dışındaki dünyaların tarihi
Askeri konular ve savaş
Askeri tarih ya da konulan, savaşın genel sürecini dikkate almaksızın vurgulayan eserler için 355-359’daki standart altbölümlere ait tarihi ele alışı kullanın. Örneğin, II. Dünya Savaşı sırasında tank taktiklerindeki değişiklikler 358.18409044. Savaşların askeri tarihine ilişkin, önemli olayların sonuçlarını ele alan eserler için 900’deki numaraları kullanın. Örneğin, Doğu Cephesi’nde tankların nasıl kullanıldığı ve bunun çeşitli çarpışmalan nasıl etkilediği 940.54217. 355-359 ile 930-990 arasında karar veremiyorsanız, 930-990İ tercih edin.
Kişiler
Belirli bir savaşın tarihinde önemli rol oynamış askerlere ilişkin kapsamlı eserleri 930-990’da sınıflayın. Örneğin, William Tecumseh Sherman 973.73092; Douglas Mac Arthur gibi birden fazla savaşla ilgili ya da uzun ve çeşitli hizmetler görmüş askerlerle ilgili kapsamlı eserler için 355.0092’yi kullanın. Ayrıca 930-990: Savaşlara bakınız.
355.07 ve 355.8 Teçhizat ve malzemenin askeri yönden araştırılmsı ve geliştirilmesi araç [ve] Askeri donanım ve malzemeler (materyal)
Burada kullanılan “geliştirme” sözcüğü, donanım ve malzemelerin sağlanmasına ilişkin tarihi kastetmektedir. Ekonomik özellikleri 338.47355’te sınıflayın.
355.134092 [Ödüllerin kişilere göre ele alınışı]
Ödül alanların biyografilerini burada sınıflayın. Örneğin, Croix de Guerre alanlar 355.1342092. Ancak, kişinin yaşamı önemli etkinlikleri içeriyorsa, ödül alan kişinin kapsamlı biyografisini burada sınıflamayın; kişinin ünlü olduğu diğer konuyla birlikte sınıflayın. Örneğin, Audie Murphy 355.134092 değil, 791.43028092.
355.14 ile 355.81 Üniformalar ile Giysi, yiyecek, kamp donanımı, büro malzemeleri
Vurgulanan konu, üniformaların kesimi, modeli ya da rengi; işaretler, birlik ya da hizmet sınıflarına ilişkin özellikler ya da üniformaların tarihi ise askeri giysi için 355.14’ü kullanın. Vurgulanan konu, giysilerin çeşitli parçalarının işlevi ya da arz yönetimi ise (geliştirmeden hazırlamaya ve dağıtıma kadar) 355.81’i kullanın. Emin değilseniz 355.81’i kullanın.
355.1409 [Üniformaların tarihi, coğrafi, kişilere göre ele alınışı]
Belirli bir savaşa katılan tarafların üniformalarını genel tarih içinde, savaş için kullanılana denk düşen alan numarasında sınıflayın. Örneğin, Yanmada Savaşı (940.27’de sınıflanan Napolyon Savaşları’nın bir parçası) üniformaları 355.140946 değil, 355.14094.
Silahlı kuvvetlerin belirli bir branşına ait üniformaları o branşla birlikte sınıflayın. Örneğin, Kraliyet Hava Kuvvetlerinin üniformalan 358.41140941.
355.4 ile 355.02 Askeri operasyonlar ile Savaş ve savaş hali
Ulusal politikanın genel sorunlarını ve hedeflerini ele alan stratejiye ilişkin eserler için 355.02’yi kullanın; askeri operasyonlan vurgulayan stratejiye ilişkin eserler için 355.4’ü kullanın. Emin değilseniz, 355.02’yi tercih edin.
355.82 Ağır Savaş gereçleri
Ekleme talimatlanyla ima edilmiş olan altbölümler, sadece iki ya da daha fazla kara kuvvetlerinde ya da en azından üç ana savunma gücünün ikisinde, örneğin kara ve deniz kuvvetlerinde ortak olan silahlar için kullanılır. Ayrıca, füzelerle ilgili kapsamlı eserlerin 358.17182’de, hava taşıtlarıyla ilgili kapsamlı eserlerin 358.4183’te, gemilerle ilgili kapsamlı eserlerin 359.83’te yer aldığını unutmayın.
356-359 Silahlı kuvvetlerin belirli türleri ve savaşları
356-359 altındaki ekleme tablosu numaralarının, 355’in bir ve iki basamaklı altbölümlerine karşılık olduğu durumlarda, 355’te belirtilen niteliklere ve talimatlara uymaları gerekir.
358.4183 [Hava kuvvetleri nakliye araç ve gereçleri]
Bu numara, askeri hava taşıtlarıyla ilgili kapsamlı eserler için kullanılır. Belirli bir güç ya da hizmetin kullandığı hava taşıtları, söz konusu güç ya da hizmetle birlikte sınıflanır. Örneğin, savaş birliklerinin hava taşıtları 358.4383, deniz hava kuvvetlerinin hava taşıtları 359.94834.
359.32 ile 359.83 Deniz birlikleri olarak gemiler ile Nakil araçları ve malzemeleri olarak [gemiler]
Deniz gemileri hakkında, örgüt birimleri olarak da, araç olarak da yazılar yazılabilir. Gemilerle ilgili bir eser, normal olarak alaylar ya da diğer askeri birimlere ilişkin örnek niteliğindeki eserler biçiminde kapsanan konuları odak alıyorsa, bunu 359.32 ya da 359.9’daki ilgili numaralarda sınıflayın. Böyle bir eser, normal olarak, mürettebat ve örgütlenmesini, görevlerini, etkisini ve tarihini vurgulayacaktır. Bunun aksine, eser, donanımın geliştirilmesi, sağlanması ve işletimi ile gerçek ve potansiyel savaşma etkinliğini vurguluyorsa, 359.83 ya da 359.9’daki ilişkili numaralarda sınıflayın. Böyle bir eserin personel ya da kişilerle ilgili her türlü tartışmaları, genellikle, gemilerin geliştirilmesi ve sağlanmasından sorumlu kişileri ilgilendirecektir. Örneğin, Amiral Rickover’in nükleer denizaltıların geliştirilmesine ilişkin eseri 359.93834092. Belirli bir gemiyle ilgili eserler, genellikle, gemiyi (bu sınıftan tek gemi olmadığı sürece) bir denizcilik birimi olarak ele alacaktır. Emin değilseniz 359.32’yi tercih edin.
Hem belirli gemiler hem de belirli bir sınıftan, belirli bir ülke tarafından istihdam edilen birkaç gemi için 1. Tablo’dan 09 notasyonu içinde ülke numaralarını kullanın.
359.97 Sahil koruma
ABD Sahil Koruması savaş zamanları dışında askeri mekanizmanın bir parçası değildir. USCG ile ilgili kapsamlı eserleri 363.2860973’te, kamu yönetimi ile ilgili yönlerini 354.730074’te sınıflayın.
361-365 Toplumsal sorunlar ve hizmetler
Sınıflama cetvellerinin bu bölümündeki sorunlar ve hizmetler genellikle terimlerle bağlantılıdır ve birinden söz edildiğinde, bir diğeri ima edilmiş olur. Bu nedenle, 362.29’daki bağımlılıklar, bağımlılar için hizmetleri ima ederken, 362.16’daki yaygın bakım tesislerinin hizmetleri, bu tür hizmetleri gerektiren sorunları ima ederler. 300 ile 600’e ayrıca bkz.
Siyasal, ekonomik ve hukuki kaygılar
Birçok yayın, toplumsal hizmetlere ilişkin siyasal ve hukuki kaygılan ağırlıkla vurgular. Odak noktası sorun ya da hizmet olduğu sürece, bu tür yayınları burada sınıflayın. Böylece yoksullukla ilgili etkili programların önündeki siyasal engellerin tartışılması 362.5’te, ABD Senatosu’nun yeni bir konut programı sunan bir kararı benimsemesinin ardındaki siyasal manevralar 363.580973’te sınıflanır.
361-365 ile 350-354 Toplumsal sorunlar ve hizmetler ile [Kamu yönetimi]
Toplumsal sorunlar ve hizmetlerle ilgili malzemenin büyük bölümü hükümet raporlanndan oluşmaktadır. Refah programlanna ve kurumlarına ilişkin raporlar 361-365’te sınıflanır. Programlan ve kurumları destekleyen ve düzenleyen kuruluşların idari etkinlikleri üzerinde yoğunlaşan raporlar 350-354’te sınıflanır. Emin değilseniz, 361-365’te sınıflayın; ancak, fiilen hizmet sunmayan kuruluşların idari nitelikteki yıllık raporlan için 350-354’ü tercih edin.
361 ile 362 Genel olarak toplumsal sorunlar ve toplumsal refah ile Toplumsal refah sorunları ve hizmetleri
361, iki tür malzeme için kullanılır: 362-363’te bulunan çok çeşitli sorunlar ve hizmetlere ilişkin kapsamlı eserler ile bu sorunlan değerlendirmeye ve çözmeye ilişkin ilkeler ve yöntemleri ele alan eserler, ikinci tür malzeme normal olarak belirli sorunlan dile getirmez, ama genellikle 361’de yer alan refah sorunlarından söz edebilir, ilkelerin ve yöntemlerin belirli bir soruna uygulanması, 362- 363 altındaki tablodan 5. altbölüm kullanılarak, sorunla birlikte sınıflanır.
361 ile 362 arasında bir karar vermeye yardımcı olacak bir rehber de içindekiler sayfasıdır. 362’nin altbölümlerini özetler gibi duruyorsa, 362’de; 361’in altbölümlerini özetler gibi duruyorsa 361’de sınıflayın, içindekiler sayfası ya da özetin olmadığı durumlarda, kapsadığı konulardan yararlanın. Hem 361, hem de 362’deki konuların kapsanması halinde 361’de sınıflayın. Emin değilseniz 361’de sınıflayın.
361.1 ile 362.042, 301 Toplumsal sorunlar ile Toplumsal [refah] sorunları ile Sosyoloji ve, antropoloji
362.042’deki toplumsal sorunlar, 361.1’den daha dar bir kavram olarak toplumsal refah sorunlan olarak düşünülmelidir. 361.1, çocuk bakımından su sağlamaya kadar her tür toplumsal sorunu kapsar. Bireyler için geçerli olan toplumsal sorunlan ve bu sorunlara ilişkin çare niteliğindeki önlemleri 362.042’de sınıflayın. 361.1, toplumsal eylemin zemini olarak toplumsal sorunları kapsar ve sakınarak kullanılması gerekir. Emin değilseniz, 361.1’i tercih edin.
301, özellikle, toplumsal olayların, toplumun çözmek için önlem alması gereken konular olmaktan çok, toplumsal olgular olarak tartışıldığı durumlarda kullanılır. Genellikle toplumsal sorunlara ilişkin eserlerdeki vurgu, açıkça, çözülecek sorunlara yöneliktir ve bu durumda 361.1’i ilgilendirir. Bu vurgu açık değilse ya da 301 ile 361.1 ya da 362.042 arasında karar veremiyorsanız, 301’i tercih edin.
361.23-.24 ile 322.44 [Toplumsal protesto, karşı koyma, reform hareketleri ] ile Reform hareketleri
Toplumsal protesto, karşı koyma ve reform hareketleriyle ilgili genel tartışmalar 322.44’te sınıflanır. Tartışma, toplumsal refahın bir yönü olarak toplumsal eylemle sınırlandınlmışsa, 361.23-.24’te sınıflanır. Tartışma belirli bir sorunla sınırlıysa, sorunla birlikte sınıflanır. Belirli bir refah sorununa ilişkin olarak toplumsal protesto, karşı koyma ve reform hareketleri 362-363 altındaki tablodan 523 ya da 524 kullanılarak gösterilir. 523 ve 524, temel olarak 361.23 ile 361.24’ü alırlar.
361.6 ile 361.7, 361.8 Kamu sektörünün eylemleri ile Özel sektör eylemleri ile Toplumsal eylem
Kuruluşlar, mali denetimin kimde olduğuna bağlı olarak 361.6, 361.7 ile 361.8’de sınıflanır. Örneğin, hükümetin finanse ettiği denizaşırı gönüllülerden oluşan bir kuruluş olan Barış Gönüllüleri, 361.6’da sınıflanır; denizaşırı gönüllülerden oluşan ve özel sektör tarafından finanse edilen bir kuruluş olan Kanada Denizaşırı Üniversite Hizmetleri 361.763’te sınıflanır.
Kuruluşun ulusal ya da uluslararası olmasını, hizmet edilen alan değil üyeliğin kapsamı belirler. Örneğin, Uluslararası Kızıl Haç 361.77’de sınıflanır ama dünya ölçeğinde hizmet sunan ulusal bir kuruluş olan ABD Kızıl Haçı 361.76340973’te sınıflanır.
362-363 Belirli toplumsal sorunlar ve hizmetler
Ekleme tablosu
Bu basamaklar 362-363’te (*) ile işaretlenmiş numaralara eklenecektir. Bu tablodaki kavramlar başka bir biçimde zaten belirtilmişse, başlıklar genellikle (*) ile işaretlenmeyecektir. Bu gibi durumlarda, liste, uygun bir yer bulunabildiği her durumda, daha önceki basımlarda yer almayan kavramları içerir. Bazı durumlarda bu kavramlar, tümüyle başka bir yerde belirtilmiştir.
362.1 bu olasılıkların tümüne iyi bir örnektir. Genelde, hastalıkların nedenleri, yapısı itibariyle tıbbidir ve 616.1-.9’da sınıflanır. 362.1042’de tamamen toplumsal nedenler sınıflanır. Örneğin, toplumsal tavırlarda çeşitli hastalıklarda artışa yol açan değişiklikler. Hastalık vakaları genel olarak 614.42’de, toplumsal etkiler 362.10422’de sınıflanır. Hastalıkların denetimi 614.43 ve 614.5’te, önleme 614.44-.48 ve 614.5’te sınıflanır. Başlıca çare önlemi 362.11- ,19’da sınıflanan hastaneler ve ilgili hizmetlerdir (ya da 616-618’de sınıflanan doğrudan tıbbi tedavidir). AT1bölüm 81 Kurtarma operasyonları, hastalıkla ilgili olarak uygulanabilir değildir. En yakın akrabası, acil servisler, 362.18’de sınıflanır. Hastalara sağlanan mali yardım 362.104252’de sınıflanır. (Ancak, tıbbi sigortayı 368.38 ve 368.42’de sınıflayın). 83-85’in altbölümleri buraya uygulanamaz. Rehberlik ve danışmanlık için 362.104256’da yer ayrılmıştır.
Bazı altbölümler, (*) ile işaretlenmemiş numaralar altında uygulanamıyorsa, kullanılmayacağına ilişkin bir talimatla birlikte sıralanacaktır. Anlamlan değişmiş altbölümler de sıralanmıştır, örneğin 362.86’da 82 Mali yardım altbölümünün tabloda bulunmayan ek bilgileri de taşıdığı belirtilmiştir. Sadece bir tek altbölümün listelenmesi, başka altbölümlerin kullanılamayacağı anlamına gelmez. Bu durumda gaziler için evde bakım 362.8685’te sınıflanır.
362.1-.4 ile 610 Hasta ve sakatların sorunları ve onlara sunulan hizmetler ile Tıp bilimleri Tıp
Sağlık hizmetlerini, toplumsal bakış açısından 362.1-.4’te, teknolojik bakış açısından 610’da sınıflayın. Örneğin, klinikler yoluyla diş bakımı sağlanmasına ilişkin toplumsal önlemleri 362.1976’da, ama dişçilerin becerilerini fiilen kullanmalarını 617.6’da sınıflayın. Hem tıp bilimlerini hem de tıbbi toplumsal hizmetleri 362.1-.4’te sınıflayın. Emin değilseniz, 362.1-.4’ü tercih edin.
Biyografiler
Başka bir disiplinlerarası odak noktası olmayan hastalann, özürlü ya da ölüm halindeki insanların biyografilerini ve anılarını 1. Tablo’dan 092 notasyonunu kullanarak 362.1-.4’te sınıflayın. Bu kuralın ardındaki rasyonel, bu biyografilerin toplumun temel sağlık sorunlarına ve onların çözümüne yönelik yaklaşımlannı aktarmasıdır. Ancak, belirli bir disiplinle ilgili vurgular konusunda dikkatli olun. Örneğin, sağlıkla ilgili talihsizlikler karşısında, Hıristiyan yaşamı içinde bir rehberlik öneren eserler 248.86’da, Hıristiyan meditasyonları içinde bir rehberlik öneren eserler 242.4’te sınıflanır. Araştırmacıların, hekimlerin ve öğrencilerin kullanımı için tasarlanmış tek tek olay incelemelerini, alan için verilmiş numarada 1. Tablo’dan 092 notasyonunu eklemeden kullanın. Hastalıklarını, toplumsal yaşamlan açısından değil, tıp açısından anlatan hastaların incelemelerini, 616.1-.9’daki tablodan 09 altbölümünü kullanarak 616-618’de- sınıflayın. Örneğin, kalp hastalıklarına ilişkin olay incelemeleri 616.1209. Emin değilseniz 362’yi tercih edin; ancak psikiatrik hastalıklar için 616.8909 ile ilgili numaraları tercih edin, çünkü hastanın zihinsel durumunun tartışılması, genellikle, dışsal koşulların ele alınmasından önce gelir.
Tıp personelinin kişisel ya da biyografik olarak ele alındığı eserlerin çoğu 61’da sınıflanırken, halk sağlığı doktorları ve hemşireleriyle ilgili, onların halk sağlığı hizmetleri ve bilinci üzerindeki etkilerini vurgulayan eserler 362’de sınıflanır. Örneğin, bakımevlerini yaygınlaştırmakla ünlü bir doktorun biyografisi 362.16092.
362.17 ile 610 Belirli [tıbbi] hizmetler ile Tıp bilimleri Tıp
362.17’deki hizmetler, belirli türde tıp hizmetlerinin sağlanmasını garantiye almayı amaçlayan toplumsal düzenlemeleri içerir. Örneğin, hemşirelerin hizmetleri 362.173. Fiilen yapılan iş 610’da sınıflanır. Örneğin, hemşirelerin işi 610.73. Hem tıp işlerine ilişkin toplumsal düzenlemeler hem de işin kendisini kapsayan disiplinlerarası eserler 362.17’de sınıflanır. Emin değilseniz, 610’u tercih edin.
362.7083 Genç Yetişkinlere [ait sorunlar ve hizmetler]
Gençlere ilişkin sorunlar ve hizmetleri ele alan kitapların çoğunluğu çocuklar hakkında olduğundan, genç yetişkinlerin sorunları ve onlara yönelik hizmetlerle sınırlı eserler dışında, 362.7’ye 1. Tablo’dan 083 notasyonu eklemek gereksiz tekrara yol açar.
363 Diğer toplumsal sorunlar ve hizmetler
Birkaç altbölüm, özellikle güvenlik (363.1) ve çevre (363.7) altında yer alan altbölümler, teknoloji denetimiyle ilgilidir. Ne yapılması gerektiğini söyleyen, bunun nasıl yapılacağını düzenleyen, yapılıp yapılmamış olduğunu denetleyen ve yapılmadığında soruşturan eserleri 363 ‘te sınıflayın. Sadece belirli bir işletmenin yürütülmesine ilişkin teknolojik işlemleri ele alan eserler teknolojide sınıflanır. Bozulan şeyin ne olduğu 600; bozulmasına kimin izin verdiği 363. Makinaların bozulması 600; kurumsal bozulma 363.
Uygun disiplini seçmede yararlanılabilecek bir ipucu da, yazarın ya da yayınevinin bakış açısıdır. Yazarın ilgi alanı toplumsal hizmetler ve toplumsal ihtiyaçlarsa, eser 363’te sınıflanır; yaşamak durumunda olduğumuz olayın ekonomisiyse 333.7; çevrenin nasıl işlediğiyse 304.2; birşeylerin nasıl yapıldığıysa 620-690; organizmaların nasıl yaşamda kaldığıysa 570-590; tahılların nasıl yaşamda kaldığıysa 632- 635; kirliliği kontrol etmenin fiziksel teknikleriyse 628.5. Genel olarak ticari yayıncılar ve çevreci ya da güvenlik savunucusu gruplar, toplum bilimlerinlerde sınıflanacak eserler üretme eğilimindedir, yani 304.2, 333.7 ya da 363’te yer alan eserler.
Özetlersek: Kapsamlı eserleri ve sorunlar ve onların çözümüne yönelik eserleri 363’te, kaynağa yönelik malzemeyi 333.7’de, sorunun toplumsal dinamiğine ağırlık veren eserleri 302-307’de, teknolojiyi vurgulayan eserleri 60’de sınıflayın. 300 ile 600; 301 ile 361-365’e ayrıca bkz.
363 ile 340, 350-354 Diğer toplumsal sorunlar ve hizmetler ile Hukuk ile [Kamu yönetimi]
Hükümetin nüfus, güvenlik, çevre ve temel ihtiyaçların karşılanmasıyla ilgili konularda, hukukun ayrıntılı hükümlerini yerine getirmek için yararlandığı kuruluşların çalışmalarını 363’te sınıflayın. Bu alanlarla ilgili kuruluşların iç yönetimini, yıllık idari raporlan dahil, 350-35 ‘te sınıflayın. Hukukun kendisini, taslak yasaları ve hukukun mahkemelerdeki uygulamasını 341-346’da sınıflayın. Ama politika tartışmalarının çoğu ve hukuk, politika ya da düzenlemelerin uygulanması için en ayrıntılı işlemlerin çoğu, 363’te sınıflanır. Emin değilseniz 363’te sınıflayın.
363.1 Kamu güvenliği programları
Bu bölümdeki bütün başlıkların, nasıl ifade edilmiş olurlarsa olsunlar, güvenlik için bir tehlike oluşturan ya da oluşturabilecek koşulları, planlanmış ya da benimsenmiş önleme ve denetim koşullarını, bu tür önlemlerin başarısız olması ya da olmamasından kaynaklanan felaketleri ve bunlardan kaynaklanan kurtarma ve rehabilitasyon önlemlerini kapsadığını unutmayın.
Ayrıca “güvenlik” sözcüğünün birçok durumda gevşek ve kapalı bir biçimde kullanıldığına dikkat edin. Bazen, toplumsal hizmetlerin tamamını kapsayacak kadar geniş anlamlı olabilir. Bu durumda eser 363’te sınıflanır, hatta yeterince 362 malzemesi içeriyorsa 361’de de sınıflanabilir. Öte yandan, sadece polis ve itfaiye teşkilaT1arının işini kapsayacak biçimde dar kapsamlı olabilir, ki bu durumda eser 363.2’de sınıflanır.
Güvenlik düzenlemeleri
Çok ayrıntılı işletim ve inşaat tekniklerini dile getiren güvenlik düzenlemelerini, bir güvenlik yetkilisi tarafından resmen ilan edilen bir yönetmelik biçiminde bile olsalar, söz konusu teknolojiyle birlikte sınıflayın. Bazı durumlarda bu tür yönetmelikler, güvenlik önlemleri için 1. Tablo’dan 0289 notasyonunun eklenmesine bile gerek göstermeyebilirler, çünkü bunlar, az ya da çok, inşaat olayının tümünü kapsarlar.
Öte yandan, güvenlik kuruluşları tarafından ya da onlar için yazılmış el kitapları, başka şeylerin yanısıra, öncelikle güvenlik hizmetleri üzerinde odaklaşmayı sürdürmekle birlikte, çeşitli işletmelerin düzenlenmesi ve gözetilmesine ilişkin bir zemin oluşturmaya yarayacak çeşitli teknik ayrıntıları tartışabilirler. Bunlar, sık sık 362-363’teki tablodan 6 altbölümünü kullanarak numaralarla birlikte 363.1 ve uygun görülen altbölümlerinde sınıflanır.
Güvenliğin önceliği
Toplumun araştırma ve programlarla ilgilenmesi gereken güvenlik yönlerini (örneğin, 362-363’teki ekleme tablosundaki başlıklar) toplum bilimlerinde konuyla birlikte 363.1 ya da 363.3’te sınıflamak doğru olur, başka bir yerde değil . Örneğin, demiryolu güvenliği 363.122, 385.0289 değil. Ancak, güvenliğin kamu yönetimi sınıflama cetvelinde 351.783 ve 352.3’te belirtildiği gibi sınıflanır.
363.1065 Belirli olayların soruşturulması
Soruşturma, gerektiği gibi bir gözetim, denetim ya da düzenlemeyle kazayı önlemiş olması gereken büyük, şahsi olmayan (şirket ya da hükümet) kuruluşları çağrıştırdığında, kaza soruşturmaları için 600 yerine bu numarayı ve 363’te ilgili numaraları tercih edin. Örneğin, Three Mile Adasında aksayan birşeyin teknik tanımını 621.48350974818’de sınıflayın ama neyin aksadığını bulmanın neden bu kadar uzun sürdüğünün soruşturulmasını 363.1799650974818’de sınıflayın.
363.17 Tehlikeli maddeler
Tehlikeli maddelerle ilgili çoğu eserin 363’de sınıflanmadığına dikkat edin. Tehlikeli madde, doğal ekolojiyi etkileyen çevresel bir etmen olarak 574.5222’de, bir organizmadaki hastalık ya da sakaT1ığın nedeni olarak 574.24’te ve insanların yaralanmasına neden olarak 615.9’da (kimyasallar için), 616.9897’de (radyasyon tehlikeleri için) sınıflanır.
363.176 ile 604.7 [Tehlikeli maddelerin denetimi] ile Tehlikeli maddeler teknolojisi
Tehlikeli maddelerle uğraşma teknolojisi 604.7’de sınıflanır, ama “uğraşma”‘yı, bu süreci izlemekten ya da gözetiminden sorumlu kişilere yönelik ve mühendislikle ilgili kaygılar taşımayabilecek biçimde ele alan eserlere dikkat edin. Bu tür eserleri 363.176’da sınıflayın. Emin değilseniz 363.176’yı tercih edin.
363.5, 363.6, 363.8 ile 338 Barınma [ve] Kamu yararına işler ve ilgili hizmetler [ve] Yiyecek arzı ile Üretim
363.5, 363.6 ve 363.8 yaşamın temel gereksinimlerini sağlama sorunlarıyla ilgilidir. Her birinin ekonomik anlamları vardır; bu durumda, bu numaralarla 338’deki sanayilerin ekonomileri arasında dikkatli bir ayırım yapmak gerekir. Eser, bu konuları toplumun ekonomik özellikleri üzerindeki etkilerini ya da ekonomik koşulların barınma, su, yakıt ya da yiyeceğin var olması üzerindeki etkilerini ele alıyorsa, 338’de sınıflanır. Bu malları etkileyen daha geniş toplumsal etmenleri ya da yeterli bir arz sağlamaya yönelik toplumsal önlemleri ele alıyorsa 363.5, 363.6 ya da 363.8’de sınıflayın. Örneğin, çiftlik fiyatlarındaki bir düşüşün yiyecek arzı üzerindeki etkisini araştıran bir çalışma 338.19’da; yiyecek arzında beklenen yükselme ile nüfus artışı arasındaki uyumsuzluğa ilişkin bir inceleme 363.8l’de sınıflanır. Emin değilseniz, 363.5, 363.6 ya da 363.8’i tercih edin.
363.6 ile 333.7 Kamu yararına işler ve ilgili hizmetler ile Doğal kaynaklar ve enerji
Kaynaklar ve enerji (333.7-.9) ile kaynakları kullanıcılara ileten tesisler (363.6) arasında bir ayırım yaparken dikkatli olun. Örneğin, kaynaklara, ihtiyaçların ve arzın tahmin edilmesine, kaynaklann geliştirilmesi, korunması ve saklanmasına ilişkin kapsamlı eserleri 333.7’de sınıflayın. Kaynakların kullanıcılara dağıtılmasıyla ilgili sorunları ve hizmetleri 363.6’da sınıflayın. İkisini ayırdetmekte yararlanılabilecek bir araç da isim olarak “arz”ın 333.7’de, fiil olarak “arz”ın ise 363.6’da sınıflanacağını düşünmektir. Emin değilseniz 333.7’yi tercih edin.
Elektrik enerjisi şirketleri kuraldışıdır. Bu tesislerle ilgili eserler hemen hemen her zaman isim olarak kullanılan “arz”ı büyütmeyi vurgularlar, elektriğin müşterilere dağıtılmasına ilişkin pek az şey söylerler ve fiyaT1arı üretim maliyetlerine değinmeden tartıştıkları enderdir.
Hâlâ doğal durumlarında bulunan doğal kaynakların paylaştırılmasını 333.717 ve 333.7-.9’un ilgili numaralarında, ama nihai ürünleri 363’te sınıflayın. Örneğin, şirketler ya da bölgeler için doğal gazın ana borudan tahsisi 333.823317, ama hattın diğer ucunda doğal gazın müşteriler ya da müşteri sınıfları arasında paylaştırılması 363.63.
363.61 Su arzı
Su raporları
Eldeki su arzı üzerinde yoğunlaşan su arzı raporları 553.7; kullanılmış su ya da gelecekte ihtiyaç duyulacak su ile ilgili raporlar 333.91; suyun işlenmesi ve tüketicilere iletilmesi sorunlarıyla ilgili raporlar 363.61; atık suların gerektiği gibi işlenmesinin sağlanmasına ilişkin raporlar 363.7284; doğal suların korunmasına ilişkin raporlar 363.739472.
Su kalitesini izleme raporlan birkaç amaca hizmet eder. Su arzı standartlarına uyulmasını sağlamanın bir aracı olarak 363.61; atık su kirlilik standartlarına uyulmasını sağlamanın bir aracı olarak 363.739463, suyun işlenmesinde tesis yüklerini ve teknik güçlükleri belirlemenin bir aracı olarak 628.16 ve atık su işleme tesislerinin etkinliğini denetlemenin bir aracı olarak 628.3. Var olan suyun bugünkü kimyasal ve biyolojik durumunu gösteren, ama belirli bir hedef üzerinde odaklanmayan eserler ekonomik jeoloji olarak 553.7’de, uygun olduğu zaman 2. Tablo’dan 1-9 notasyonu kullanılarak sınıflanır. Örneğin, Fransız yüzey sularının kalitesine ilişkin ana haT1arın incelenmesi 553.780944. “Su kalitesinin korunması”nın izlenmesine ilişkin en genel eserler., örneğin bir çevrecinin “su arzımızı izlemek zorundayız” uyarısı 333.9116’da sınıflanır.
363.7 ile 333.72, 304.28 Çevresel sorunlar ve hizmetler ile Koruma ve saklama [doğal kaynakların ve çevrenin] ile [insan ekolojisinde] Çevrenin kötü kullanımı
“Çevrecilik”, iki farklı konu kümesini içerir. Konu, atıklar, kirlilik, gürültü, ölüler ve zararlı böceklerle uğraşma gibi toplumun yaşadığı mekânın niteliğini korumak ve onarmakla ilgili olduğunda 363.7’yi kullanın. Doğal kaynakların arzını olduğu kadar niteliğini de koruma ve saklama gibi daha geniş bir anlam içerdiğinde 333.72’yi kullanın.
Çevreci hareketin, kurumsallaşmış koruma hareketiyle paylaştığı kaygılara ilişkin eserler 333.72 içinde sınıflanır. Aşırı kullanım, kötü kullanım ya da çevre kirliliğinin toplum üzerindeki etkisini vurgulayan eserler için 304.28’i kullanın. 333.72 ile 363.7 ya da 304.28 arasında karar veremiyorsanız, 333.72’yi tercih edin, 304.28 ile 363.7 arasında karar veremiyorsanız 304.28’i tercih edin.
363.8 ile 338.19 Yiyecek arzına [ilişkin toplumsal sorunlar ve hizmetler] ile Yiyecek [ekonomisi]
363.8 topluma yiyecek sağlamaya ilişkin tüm sorunu kapsarken, 338.19 düzenli ekonomik özelliklerle ilgilidir. Yiyecek arzı ve beslenme sorunlarının kökünde çoğunlukla, yoksulluk ve kötü dağıtım gibi ekonomik sorunlar vardır, ama bu sorunlarla ilgili eserlerin çoğu, bunların sonucu olan toplumsal sorunlara ve bunların üstesinden gelmek için gerekli olan toplumsal hizmetlere ilişkindir ve bu nedenle 363.8’de sınıflanırlar. Nüfusun belirli kesimlerinin ihtiyaçları da 363.8’de sınıflanır. Örneğin, Nijerya’da gıdaya olan toplam ekonomik talep 338.19669’da, Nijerya’daki kentli yoksulların gıda ihtiyaçları 363.82086942’de, Nijerya’da normal gıda ticareti 381.41’de, Nijerya’da bir kıtlık sırasında gıda dağıtımı 363.8830966’da sınıflanır. Emin değilseniz 363.8’i tercih edin.
364.1 ile 362-363 Ağır ceza suçları ile Belirli toplumsal sorunlar ve hizmetler
Bazı insan etkinlikleri, toplumsal sorunlar ya da suçlar olarak ele alınabilir. Bir etkinlik, toplumsal bir sorun olarak 362-363’te sınıflanır. Bir suç olarak ele alınan etkinlik 364.l’de sınıflanır. Örneğin, ilaç bağımlılığı toplumsal bir sorun olarak 362.29’da sınıflanır, ama yasadışı ilaç kullanımı 364.177’de sınıflanır. İntihar, toplumsal bir sorun olarak 362.28’de sınıflanır, ama bir suç olarak ele alınan intihar 364.1522’de sınıflanır. Emin değilseniz, 362-363’ü tercih edin.
Birleşik yangın sigortası dizileri vesüresi uzatılan sigorta
Birleşik yangın sigortası dizileri, yangın sigortasından ortaya çıkmış çeşitli diziler demektir. Bunun bir örneği püskürtücü sızıntısı sigortasıdır; bir başkası ise alışılmadık ölçüde ilgisiz bir sigorta türünden tarihsel olarak türemiş olan ürün sigortasıdır.
368.382 ile 362.1042 Sağlık sigortası ile [sağlık hizmetlerinde] Toplumsal özellikler
Sigorta özellikleri konusunda odaklaşmış, sağlık sigortası planlarına ilişkin eserler 368.382’de sınıflanır. Örneğin, ücreti önceden ödenmiş sağlık bakım tarifelerini California’da yükseltme ihtiyacına ilişkin bir eser 368.38201109794. Bunların sağlık hizmeti özellikleri üzerinde odaklaşan eserler 362.1042’de sınıflanır. Örneğin, Kaliforniya’daki ücreti önceden ödenmiş sağlık hizmetlerinin yeterliliğine ilişkin bir eser 362.104209794. Emin değilseniz 362.1042’de sınıflayın.
368.4 ile 362 Devletin finanse ettiği sigorta ile toplumsal refah sorunları ve hizmetleri
Devletin finanse ettiği sigorta düzeni olarak sosyal güvenlik 368.4 ve ilgili numaralarda sınıflanır. Örneğin, ABD’de sosyal güvenlik 368.4300973. Sigorta olmayan toplumsal güvenlik 362’de sınıflanır. Örneğin, Birleşik Krallık’ta sosyal güvenlik 362.941. Emin değilseniz, 362’de sınıflayın.
370 Eğitim
Eğitim, burada, bir toplumsal bilim olarak kabul edilir. Gençlerin sosyalleştirilmesi ve bağımsız yetişkinler olmaya hazırlanmaları için evin dışındaki başlıca çabayı içeren yöntemler ve süreçlerdir.
370.195 ile 370.9 Karşılaştırmalı eğitim ile [Eğitimin tarihi, coğrafi, kişilere göre ele alınışı]
370.195’te sınıflanması için, bir eserin, iki ya da daha fazla eğitim sisteminin karşılaştırılmasını vurgulaması gerekir. Birkaç yetki bölgesinin sistemlerine ilişkin, karşılaştırmayı vurgulamayan tartışmalar uygun alan notasyonuyla birlikte 370.9’da sınıflanır. Örneğin, Avrupa eğitim sistemlerinin bir karşılaştırması 370.195094’te, ama çeşitli Avrupa ülkelerinin eğitim sistemlerinin tanımı 370.94’de sınıflanır. Emin değilseniz 370.9’u tercih edin.
Her iki durumda da, eğer sadece iki sistem söz konusuysa, 2. Tablo’da önce gelen alan notasyonunu kullanın. Örneğin, Birleşik Krallık ile ABD arasında eğitime ilişkin bir karşılaştırma 370.1950941. İkiden fazla sistem söz konusuysa, hepsini içerecek olan en belirgin alanr notasyonunu kullanın. Örneğin Almanya, Fransa ve İtalya’daki okullar 370.94. Bir coğrafi yer baskınsa, bu alan dışındaki bazı sistemler içerilmiş bile olsa İtalya, Sovyetler Birliği, İspanya ve ABD’deki eğitimin karşılaştırılması 370.195094.
371.2 ile 379 Okul idaresi ve yönetimi ile Eğitimde devlet düzenlemeleri, denetimi ve desteği
371.2’de okulların ve okul sistemlerinin işleyişi ve etkinlikleri yer almaktadır: Bir okul nasıl idare edilir, öğrencileri nasıl taşınır ve eğitilir, binaların bakımı nasıl yapılır. 379’da, devletin (yönetimin herhangi bir düzeyi) kendi denetimi ve gözetimi altındaki okulları ve okul sistemlerini düzenlemesi, yönetmesi ve desteklemesine ilişkin etkinlikleri yer alır: Resmi okulların ve özel okulların finansmanı, standartları, değerlendirilmesi ve denklik işleri. Emin değilseniz, 371.2’de sınıflayın.
375 Müfredat
Belirli bir konunun müfredatına ilişkin eserler, eğitimin iki ya da daha fazla kademesinin ele alındığı durumlarda nadiren burada sınıflanır; normal olarak müfredat incelemeleri sadece bir tek düzeyi ele alırlar. Müfredat, temel eğitim düzeyinde tartışılıyorsa, eser 372’de sınıflanır;
Başka bir düzeyde ele almıyorsa konuyla birlikte, uygunsa, 1. Tablo’dan 0711-0715 notasyonu kullanılarak sınıflanır. Örneğin matematik müfredatı, temel eğitim düzeyinde 372.7043, orta öğrenim düzeyinde 510.712, temel eğitim ve orta öğrenim düzeyi birlikte ele alındığında 375.51’de sınıflanır.
380 Ticaret, iletişim, taşımacılık
Ticaret, mal ve hizmetlerin dağıtımıyla ilgilidir ve ekonomi disiplininin bir parçasıdır. Aynı şekilde, taşımacılık da taşınan malların değerine katkıda bulanan bir etkinliktir. Hem iletişim hem de taşımacılık, yani alım-satım, bankacılık, muhasebe ve benzerleri, başlangıçta, ticari ihtiyaçlara ve uygulamalara yanıt vermek üzere geliştirilmiştir; bu nedenle, 380 ticareT1e birlikte yer almışlardır. Ticaret, taşımacılık ve iletişimin teknik yönleri 600’de sınıflanır.
Kılavuz’da, 330’daki konuların öncelik sırasında, ticaret ve taşımacılık üretimle aynı konumda yer alır. Bu nedenle, taşımacılıkta işgücüne ilişkin bir eser 331.1251388’de sınıflanır, ama komünist blok ülkelerindeki taşımacılık 388.091717’dir.
Ekleme tablosu
065 ile 09 Ticari kuruluşlar ile Tarihi ve coğrafi ele alış
Eser bir kuruluşun şirket tarihini tartışıyorsa 065 notasyonunu kullanın. Örneğin, Union Pacific Railroad’un şirket tarihi 385.06578. Uluslararası şirketler için ana üssün bulunduğu ülkenin alan numarasını kullanın. Örneğin, Pan American World Airvvays 387.706573.
Eser, şirketin belirli bir alanda sürdürdüğü sistemi (tesisler, etkinlikler, hizmetler) tartışıyorsa 09 notasyonunu kullanın. Örneğin, Union Pacific Railroad’un sağladığı demiryolu taşımacılığı 385.0978, Pan American World Airways’in sağladığı havayolu taşımacılığı 387.7.
Emin değilseniz, 09’u tercih edin.
380.1 ve 381, 382 Ticaret (alım satım) [ve] İç ticaret (Yurtiçi alım satım) [ve] Uluslararası ticaret (Dış alım satım)
Çoğu durumda, 1. Tablodan 029 notasyonu, bu numaraların altbölümleriyle birlikte kullanılmaz. Belirli ürünlerin ya da ürün gruplarının çeşitli ticari konulan, 1. Tablo’dan 029 notasyonu kullanılarak ürünle birlikte sınıflanır. Örneğin, alet satış teklifleri 621.900294. Daha geniş bir ürün yelpazesine ait ticari çeşitli konular ise burada sınıflanır. Örneğin, ikincil sanayilerin ürünleri için satış teklifleri 380.145000294, büyük mağaza katalogları 381.1410294. Esas olarak, daha önceki bir dönemin göreneklerini göstermek üzere kullanılan geniş bir ürün yelpazesine ait eski bir satış teklifi 909’da ya da 930-990’da sınıflanır.
380.1 ile 658.8 Ticaret (alım satım) ile Pazarlamanın yönetimi
Mal ticareti ve satışının, yani neyin hangi miktarlarda alınıp satıldığının ekonomik yönlerini 380.1 ‘de sınıflayın, işletmenin mal ve hizmetlerini başarılı bir biçimde tüketmenin yönetime ilişkin tekniklerini 658’de sınıflayın. Emin değilseniz 380.l’i tercih edin.
383-388 İletişim ve taşımacılık
Bir sistemin etkinlikleri, hizmetleri ve tesislerine ilişkin kapsamlı eserleri, sistem için verilen numarada sınıflayın. Örneğin, radyo yayıncılığına ilişkin etkinlikler, hizmetler ve tesisler 384.544 değil, 384.54.
Satış teklifleri ile Ekonomik özellikler
384-388 boyunca çeşitli hizmetler üreten kuruluşlarca yapılmış satış tekliflerini belirtmek üzere 1. Tablo’dan 0294 notasyonu kullanılır. Sıralanan çeşitli hizmetlerin “ekonomik özellikleri” için ayrılmış numaralar 384-388 arasında (genellikle verilen bir konunun altında .1’de, bazen da genel numaradaki bekleme odasında) belirtilmiştir. Bu iki kavram arasında ayırım yapılırken, aşağıdaki notlardan yararlanılabilir:
- Hizmeti sunan kuruluştan başka bir kuruluş tarafından yayınlanmış ücret ve fiyat listelerini, satış teklifleri olmadığından “ekonomik özellikler” numarasında sınıflayın. Resmi bir düzenleme kuruluşunun belirlediği demiryolu fiyaT1arının listesi buna bir örnektir ve 385.l’de sınıflanır.
- Hizmeti sunan kuruluş tarafından yayınlanmış ücret ve fiyat listeleri, çeşitli hizmetlere ilişkin bir fiyat listesinden öteye geçmiyorsa, bir anlamda bir satış teklifi olmalarına karşın “ekonomik özellikler” içinde sınıflanır. Örneğin, bir denizcilik şirketinin sadece varış noktalarını ve fiyatlarını belirten bir listeyi 387.51’de sınıflayın.
- Sunulan hizmetlerin az çok eksiksiz tanımıyla birlikte ücretler ve fiyatlara ilişkin de bilgi içeren bir yayını 029 notasyonunu kullanarak, uygun etkinlik ve hizmet için belirtilen numarada sınıflayın. Böylece, bir denizcilik şirketi yolcu seferi düzenliyorsa ve sunulan hizmetlerin çeşitli sınıflarını, özel kamara türlerini, yemek servisini, garaj imkanlarını, ve gemideki tıbbi olanakları anlatan bir broşür yayınlamışsa, böyle bir yayın 387.5420294’te sınıflanacaktır, fiyatlar verilmiş bile olsa 387.51’de değil.
384.3 ile 004.6 Bilgisayar iletişimi ile Arabirim oluşturma ve iletişim
Halka bilgisayar iletişim hizmetleri sunmanın ekonomik ve ilgili yönlerini 384.3’te sınıflayın, işyeri ve kişisel kullanım amaçlı bilgisayar iletişimi ve bunun donanımım, bilgisayar iletişiminin teknolojik yönlerine uygulanmış bilgisayar bilimini ve disiplinlerarası eserleri 004.6’da sınıflayın. Emin değilseniz, 004.6’yı tercih edin.
384.34 ve 384.352 Elektronik posta [ve] Yayın videoteksi (Teletekst)
Teleteks ile teletekst aynı şeyler değildir. Teleteks, teleks terminallerini, kelime işlemcileri ve bilgisayar terminallerini bağlayan elektronik bir posta sistemidir. Teletekst, görsel sergileme birimleri ya da televizyon setleri için standart televizyon sinyalleri içinde, kodlanmış bilgisayar temelli bilgilerin iletilmesini sağlayan bir sistemdir. Teleteks 384.34’te, teletekst 384.352’de sınıflanır.
384.54, 384.55, 384.8 ile 791.4 Radyo yayıncılığı [ve] Televizyon [ve] Filmler ile Filmler, radyo, televizyonun [sahne sanatları özellikleri]
384 ve 791.4’ün özelliklerini birleştiren eserleri, 384’te sınıflayın.
Tek bir program üretmenin çeşitli yönlerini 791.4’te sınıflayın. Örneğin, bir televizyon eğlence programının çeşitli sahnelerinin düzenlenmesi 791.450232. Bitmiş programı kamuoyuna sunmanın çeşitli yönlerini 384.54, 384.55 ve 384.8’de sınıflayın. Örneğin, bir televizyon eğlence programı yayınının doğru gün ve saatinin seçilmesi 384.5531.
Bir radyo, televizyon ya da film şirketinin tarihi aşağıdaki kıstaslar kullanılarak sınıflanır:
-
- Kuruluşun genel tarihini, 1. Tablo’dan 09 notasyonunu kullanarak, 384’te sınıflayın. Örneğin, NBC (National Broadcasting Company) Televizyon Şebekesi’nin tarihi 384.5540973 ve kuruluşun beslediği sistemin (tesisler, etkinlikler, hizmetler) tarihi, örneğin, NBC televizyonu programlarını yayınlayan istasyonlar 384.554530973.
- Kuruluşun şirket tarihini 380’deki ekleme tablosundan 065 notasyonunu kullanarak 384’te sınıflayın. Örneğin, NBC Televizyon Şebekesi’nin şirket tarihi 384.55406573.
- Kuruluşların ürünlerine ilişkin tarih ve eleştirel değerlendirmeyi, 1. Tablo’dan 09 notasyonunu kullanarak, 791.4’te sınıflayın. Örneğin, NBC televizyon programlarının tarihi 791.450973.
384.5453, 384.5455 ile 384.54065 İstasyonlar [ve] Şebekeler ile Ticari kuruluşlar (İstasyonlar ve şebekeler)
“İstasyon” ve “şebeke” terimleriyle ya programı yayınlamak için kullanılan tesis ya da genel olarak kuruluş kastedilir. Tesis anlamındaki istasyonları ve şebekeleri 384.5453 ve 384.5455’te sınıflayın. Ticari kuruluşlar olarak istasyonlar ve şebekeleri 384.54065’te sınıflayın. Emin değilseniz 384.54065’i tercih edin.
384.5522, 384.5523 ile 384.55065 İstasyonlar [ve] Şebekeler ile Ticari Kuruluşlar (İstasyonlar ve Şebekeler)
“İstasyon” ve “şebeke” terimleriyle ya programı yayınlamak için kullanılan tesis ya da genel olarak kuruluş kastedilir. Tesis anlamındaki istasyonları ve şebekeleri 384.5522 ve 384.5523’te sınıflayın. Ticari kuruluşlar olarak istasyonlar ve şebekeleri 384.55065’te sınıflayın. Emin değilseniz 384.55065’i tercih edin.
384.54, 384.55, 384.8 ile 791.4’e ayrıca bkz.
384.555 ve 384.5554 Paralı televizyon [ve] Paralı televizyon (Abone sistemi)
Bu sınıflama cetvelinde “kablolu televizyon” ve “paralı televizyon”, başka bir deyişle belirli bir ücret karşılığında müşterilere televizyon sinyali sağlayan sistemler, aynı şey gibi ele alınmış ve 384.555’te sınıflanmıştır. “Paralı-kablolu”, paralı televizyon (abone sistemi), başka bir deyişle, belirli bir ücret karşılığında kodlan çözülen karışık sinyaller sunulması anlamında kullanılıyorsa, 384.5554’te sınıflanır.
386.8 ile 387.1 [İçsu] Limanları ile Limanlar
Aradaki farkın temeli, limanın gelgit suları üzerinde olması (387.1) ya da gelgit sulan üzerinde olmaması (386.8)dır, denizden olan uzaklığını ya da okyanus gemilerini barındırıp barındırmaması değil. Örneğin, New Orleans limanını (Mississippi Nehrinin ağzından 50 kilometre kadar içerde, ama gelgit sulan üzerindedir) 387.10976335’te, Chicago limanını (okyanus gemilerini barındırabilir ama gelgit suları üzerinde değildir) 386.8097731 l’de sınıflayın.
388.314 ve 388.41314 Karayolu kullanımı [ve yerel sokakların ve karayollarının kullanımı]
Trafik araştırmalan tekniklerine ilişkin eserler için 1.Tablo’dan 0723 notasyonunu kulanın. Örneğin, Detroit’te karayolları kullanımının nasıl inceleneceği 388.413140723. Bir trafik araştırmasının sonuçlanm belirtmek için 1. Tablo’dan 09 notasyonunu kullanın. Örneğin, Detroit’te karayolları kullanımı araştırması 388.413140977434.
390 Gelenekler, görgü kuralları, halkbilim
Gelenekler, görgü kuralları, ve halkbilii toplum bilimlerinin, özellikle de genel sosyal gruplarda insanoğlunun davranışlarının incelenmesine ilişkin tanımlayıcı ve analitik özellikler anlamında, antropoloji ve sosyolojinin ham maddeleri içinde yer alır. Melvil Devvey, gelenekleri, toplumsal etkinliğin bir sonucu olarak ele almış ve dilden hemen önce, toplum bilimlerinin sonuncusu ve kendi adına bir tam basamak (4) gerektiren bir ana sınıf olarak 390 içinde sınıflamıştır.
390 ile 646.3, 746.92 Giyim ve kişisel görünüm ile Giysi ve aksesuvarlar ile Giysinin [artistik yönleri]
Giyim, giysi ve moda, gelenekler, ev ekonomisi ya da sanat olarak ele alınabilir. Neler giyilmiş, neler modaymış anlamında giysi, ulusal kostümler 391 içinde sınıflanır. Örneğin, Edward dönemi modası 391.0094109041, Litvanya ulusal giysileri 391.009475.
Ev ekonomisiyle ilgili yönleri, örneğin sınırlı bir bütçeyle nasıl giyinilebileceği, en kaliteli giysilerin seçimi, çalışma dünyası için uygun giyim 646.3’te sınıflanır. Dokuma sanatının, moda tasarımının bir ürünü olarak giyim gibi sanatsal özellikler 746.92’de sınıflanır. 391 ile 646.3 ya da 746.92 arasında karar veremiyorsanız, 39l’i tercih edin; 646.3 ile 746.92 arasında karar veremiyorsanız 746.92’yi tercih edin.
394.2682 ile 263.9, 290 Dini bayramlar ile [Hıristiyan dini göreneklerine ait] Kilise yılı ve diğer günler ve zamanlar ve Karşılaştırmalı din ve Hıristiyanlık dışındaki dinler
Dini bayramlarla ilgili laik gelenekleri 394.2682’de sınıflayın. Örneğin, Paskalya’da yumurta arama 394.268283. Dini bayramlarla ilgili dini gelenekleri 263.9 ve 290’daki ilgili numaralarda sınıflayın. Örneğin, Paskalya’daki şafak ayini 263.93. Emin değilseniz 263.9 ve 290’daki ilgili numaraları tercih edin.
394.5 ile 791.6 Alaylar, geçitler, yürüyüşler ile törenler
Alaylar, geçitler ya da yürüyüş geleneklerini tartışan eserleri ve olayı tanımlayan eserleri 394.5’te sınıflayın. Olayın, duyurulma ve tören arabalarının hazırlanması dahil, planlanması, geliştirilmesi ve sahnelenmesine ilişkin eserleri 791.6’da sınıflayın. Emin değilseniz 394.5’i tercih edin.
395 Görgü kuralları
Görgü, yaşamı daha keyifli ve daha hoş kılmak ve gündelik yaşamda çatışma ve kırgınlığa yol açabilecek çok sayıdaki kaçınılmaz sürtüşmelerin nedenlerini ortadan kaldırmak üzere tasarlanmış davranış kurallarına ilişkin reçete niteliğindeki eserleri kapsar. Davranışlara ilişkin daha önemli konular 170 Ahlakta sınıflanır.
398.2 Halk edebiyatı
398.2’de edebi biçimleri, koleksiyonları ya da eleştirileri, 800’deki genel edebiyatta olduğu gibi ayırdeden hiçbir notasyon yoktur. Her durumda, sınıflamada bu özellikleri dikkate almayın ve mevcut numaralar içindeki en belirgin numarayı kullanın.
Eserin konusu bütüne yaklaşmasa da bu numaranın altbölümlerine standart altbölümler eklenebilir. Örneğin, perilerle ilgili Fransız halk masalları 398.210944. Ancak, tek tek halk masalları için standart altbölümler eklemeyin. Örneğin, Uyuyan Güzel 398.210944 değil, 398.21.
Bir masaldaki önemsiz karakterler, sınıflamayı etkilemez.
Örneğin, Kral Arthur masalında Morgan le Fay isimli bir perinin varlığı, “periler” 398.21’de bir tür olarak yer alsa bile, bu masalın 398.22’de sınıflanmasını engellemez. Ancak, Morgan le Fay ile ilgili bir masal 398.21’de sınıflanır.
398.2 ile 291.13 Halkbilim ile Mitoloji ve [dinlerde] Mitolojik temeller
Gerçek, efsanevi ya da temeli dini olmayan mitolojiyi 398.2’de sınıflayın. Tanrılar, tanrıçalar, yarı-tanrılar ya da yarı-tanrıçalar ile popülerlik kazanmış mitleri, içeriğine, sunuluş tarzına ya da yazann veya yayıncının amacına göre ya 398.2’de ya da 291.13’te sınıflayın. Böylece, katı bir dinbilim bakış açısıyla ya da insanlann dininin bir somutlanması gibi sunulan mitoloji 291.13’te sınıflanacaktır.
Ancak, kültürel bir eğlence ya da, özellikle toplumun erken dönemlerine ilişkin edebi bir anlatım tarzının temsilcisi olarak sunulan mitler ve mitoloji 398.2’de sınıflanır. Edebi ya da dini yaklaşım genellikle açıktır (örneğin, ergenlik çağındakilere anlatılan mitlerin hemen hepsi 398.2’de sınıflanır); ancak, emin değilseniz, 398.2’yi tercih edin.
Bir halkın dinini örneklemek için anlatılan belirli mitler ve efsaneler konuyla birlikte dinde sınıflanır. Örneğin, İsa’nın İngiltere’ye gelişine ilişkin efsaneler 232.9.
Doğaüstü ve destansı insan ve yarıinsanlara ait masallar ve söylenceler ile Tarihi ve sözde tarihi kişi ve olaylara ait masallar ve söylenceler
Kral Arthur gibi, sözde-tarihi (gerçekten yaşamış olabilecek) kişilere ilişkin halk masalları 398.22’de sınıflanır. Salt destansı kişilere ilişkin masallar, örneğin Paul Bünyan 398.21’de sınıflanır. Emin değilseniz 398.21’i tercih edin.
Devler, krallar ya da cadılar gibi belirli tip insanlar tarihi kişilikler olabilir ya da olmayabilirler. Hem 398.21’de hem de 398.22’de bu tür insanlann örnek olarak sıralanmış olması, bunlara ilişkin masalları başka bir numarada sınıflamayı engellemez. Örneğin, “Hansel ile Gretel”, “cadılar” için 398.22’nin verilmesine karşın, 398.21’de sınıflanır.
398.352 ile 398.45 [Tarihi ve sözde-tarihi] Kişiler ile insan ve yarı-insan biçimindeki destansı varlıklar
(Gerçekten yaşamış olabilecek) sözde-tarihi kişilerin halkbilimini tartışan eserler, örneğin Kral Arthur, 398.352’de sınıflanır. Tamamiyle destansı kişilerin halkbilimi hakkındaki eserler, örneğin Paul Bünyan, 398.45’de sınıflanır. Emin değilseniz, 398.45’i tercih edin.
400 Dil ve Dilbilimleri
Amacı bir dili göstermek ve incelemek olan “metin” örneklerini ve koleksiyonları, belirli bir konuyla sınırlı bile olsa, söz konusu dille birlikte sınıflayın. Örneğin, bilim İngilizcesinin grameri 425. Belirli bir eserin dil çözümlemesi, eleştiridir ve eserle birlikte sınıflanır.
Kuralcı dilbilim, standardı yaygınlaştırma ya da dilin kullanımını düzeltmekle ilgilidir. Bir dilin standart biçimini, o dili kullanan eğitimli yerli halk gibi konuşmayı ya da yazmayı öğrenmeye çalışan biri, kuralcı dilbilimle uğraşıyor demektir.
Kuralcı olmayan çeşitli dilbilim yaklaşımları (örneğin tanımlayıcı, kuramsal, karşılaştırmalı dilbilim) doğru kullanım idealini dikkate almaksızın, dilin mevcut ya da eskiden varolan kullanımını tanımlamak ya da açıklamakla ilgilenir. Kuralcı dilbilimle ilgili çoğu eser, 408’de ya da 4. Tablo’dan 8 notasyonu kullanılarak belirli dille birlikte sınıflanır; kuralcı olmayan dilbilim eserleri, 410-490’da başka bir yerde sınıflanır. Örneğin, gramerle ilgili tanımlayıcı eserler, 4. Tablo’dan 5 notasyonu kullanılarak belirli dille birlikte 405’te sınıflanır; ama gramerle ilgili kuralcı eserler, 4. Tablo’dan 8 notasyonu kullanılarak, belirli dille birlikte 408’de sınıflanır. Ancak, sözlükler, kuralcı ya da tanımlayıcı olup olmadıklarına bakılmaksızın 4. Tablo’dan 3 notasyonu kullanılarak belirli dille birlikte 403’te sınıflanır.
Genel altzamanlı (tarihi) (diyakronik) dilbilim 407.7’de sınıflanır. Bazı diller altında, dilin belirli erken biçimleri için 4. Tablo’dan 7 notasyonunun altbölümleri gösterilmiş olmakla birlikte, örneğin 427.02 Orta İngilizce, tek tek diller için karşılaştırılabilir herhangi bir yer ayrılmamıştır. Belirli bir dilin genel altzamanlı (tarihi) dilbilimi ya da belirli bir konunun altzamanlı (tarihi) dilbilimi için eser bir tarihçe veriyorsa 1. Tablodan 09 notasyonunu kullanın, ama eser değişim sürecini genel olarak ele alıyorsa kullanmayın. Örneğin, gramer değişmesine ilişkin genel bir tartışmayı 405’te, İngiliz dilindeki gramer değişikliklerini 425.09’da, İngiliz dilindeki her türlü değişikliklerin tarihçesini 420.9’da sınıflayın.
İki dilin karşılaştırılmasını, yerel vurgu gerektiren (genellikle de belirli bir ortamda daha az yaygın olan dil olur) dille birlikte sınıflayın. Örneğin, İngilizce ile Japonca’yı karşılaştıran bir eser İngilizce konuşulan ülkelerde 495.6, Japonya’da ise 420’de sınıflanır. Hiçbir vurgu gerekmiyorsa, eseri, 6. Tablo’da sonra gelen dille birlikte sınıflayın.
Üç ya da daha fazla dilin karşılaştırılmasını, tümünü içeren en belirgin numarada sınıflayın. Örneğin, Felemenkçe, Almanca ve İngilizcenin karşılaştırıldığı bir eseri, tümü de Germen dili olduğu için 430’da sınıflayın. Tümünü içerecek herhangi bir numara yoksa (örneğin Fransızca, tbranice ve Japonca’nın karşılaştırılması) eseri 400’de sınıflayın.
Çeşitli dillerin, sadece bir özelliğinin karşılaştırılması için yukarıda verilen kıstasları uygulayın, ama dil aileleri için verilen numaraya 4. Tablo’dan notasyon eklemeyin. Fransızca, İbranice ve ispanyolca gramerlerinin karşılaştırıldığı bir eser 405’te; Felemenkçe, Almanca ve ingilizce gramerinin karşılaştırıldığı bir eser 430’da sınıflanır.
T4-864 ile T1-014’e ayrıca bkz.
400 ile 800 Dil ile Edebiyat ve retorik (güzel anlatım sanatı)
Hem dil hem de edebiyatı ele alan eserlerin çoğunluğu edebiyatla ilgilidir; bu tür eserler 800’de sınıflanır. Dil ve edebiyata ilişkin, ikisini aynı ağırlıkta ele alan kapsamlı eserler 400’de sınıflanır.
400 ile 909, 930-990 Dil ile Dünya tarihi [ve] Eskiçağda dünya; belirli kıtalar, ülkeler, yerlerin; yeryüzü dışındaki dünyaların tarihi
Dil ve edebiyatı vurgulayan eserleri, kültür ve tarihe ilişkin bazı malzemeler içeriyor olsalar bile, 400’de sınıflayın; ama dil ve edebiyatı içermekle birlikte bunları vurgulamayan tarih ve kültür incelemelerini 900’de sınıflayın.
400.143 ile 402, 405, 306.44, 400.19 Semantik ile Etimoloji ile Yapısal sistemler (Gramer) ile Dil [Sosyolojisi] ile Psikolinguistik
400.143’teki semantik, dilbilimin dildeki anlamla ilgilenen dalıdır. Semantik, anlamın ne olduğu sorusunu yanıtlamaya çalışırken, eşanlamlılık, anlam bulanıklığı, semantik gerçek (metalinguistik gerçek) ve gerektirme gibi altkonularla ilgilenir. Felsefeyle yakından ilgili olan semantik, doğal dilin altında yatan mantıksal yapıyla, başka bir deyişle, cümlelerin anlamlı olması için doğru gramerin ötesinde gerekli olan öğelerin neler olduğu konusuyla yakından ilgilidir.
402’deki etimoloji, anlamla pek fazla ilgilenmez; kelimelerin anlamlarının tarihini inceler.
405’teki gramer de anlamla pek fazla ilgilenmez; anlamla, sadece morfoloji ve sentaks açısından ilgilidir.
306.44’teki dil sosyolojisi, anlamla, sosyokültürel kapsamdan etkilenmesi ölçüsünde ilgilidir. Dilbilim uygulamalarına ilişkin eserlerin çoğu, dili, sosyokültürel bağlamda ele alırlar ve 306.44’te sınıflanırlar. Burada kuraldışı olanlar, bireysel psikolojik kapsamda odaklaşan, uygulamaya ilişkin eserlerdir; bu tür eserler 400.19 Psikolinguistikte sınıflanır.
400.7, T1-07 408.007, T4-8007,- 400.193 Eğitim, araştırma, ilgili konular [için dil ve dilbilim ve 1. Tablo notasyonu] Eğitim, araştırma, ilgili konular [tek tek diller altında] ile [Eğitim, araştırma, ilgili konular] Dilin standart kullanımı [ve tek tek diller altında eğitim, araştırma, ilgili konular için 4. Tablo notasyonu] ile Dil kazanmanın [Psikolinguistiği]
Kuralcı ve kuralcı olmayan dilbilim arasındaki temel ayırım, Kılavuzun 400 notunda açıklanmıştır. Kuralcı bir yaklaşım kullanarak dil öğrenme ya da öğretmeye ilişkin eserleri 408.007’de sınıflayın.
Dil ve dilbilim eğitimine ilişkin kuralcı yaklaşımla sınırlı olmayan kapsamlı eserleri ve hem dil ve dilbilim hem de edebiyatın öğrenilmesi ve öğretilmesine ilişkin kapsamlı eserleri 400.7’de sınıflayın.
Belirli bir dilin kuralcı bir yaklaşım kullanarak nasıl öğrenilip öğretileceğine ilişkin eserleri, 4. Tablo’dan 8007 notasyonunda sınıflayın. Örneğin, temel Fransızca nasıl öğretilir 448.007. 4. tabloda 400.7 için hiçbir karşılık yoktur. Dilin linguistiğini öğrenme ve öğretmeyle ilgili eserleri, kuralcı yaklaşımla sınırlı olmayan öğrenme ve öğretmeye ilişkin geniş eserleri, hem dili hem de edebiyatı öğrenme ve öğretmeye ilişkin kapsamlı eserleri 1. Tablo’dan 07 notasyonunu kullanarak (ki 4. Tablo’nun içine katılmıştır) belirli dille birlikte sınıflayın.
Bir çocuğun ailesinden öğrenmesi gibi, dili informel olarak öğrenmenin psikolojisine ilişkin eserleri ve formel ve informel dil öğrenme psikolojisine ilişkin kapsamlı eserleri 400.193’te sınıflayın. Formel dil öğrenme ve öğretme psikolojisine ilişkin eserleri, yukarıda ele alınan öğrenme -ve- öğretme numaralarında, öncelikle 408.007 ile T4-8007’de sınıflayın. 1. Tablo’dan 019 Psikolojik ilkeler notasyonu 1. Tablo’dan 07 notasyonuna eklenemeyeceğinden, dil öğrenme ve öğretmenin psikolojisine ilişkin numaralar, psikolojik özellikleri ifade etmez.
401-408 [Dilbilimin belirli unsurları]
Notasyonun geliştirilmesi ya da uygulanması açısından eksiksiz bir eşleşme olmamakla birlikte, bu konuların çoğunun 4. Tablo’da sıralananlarla eşleştiğine dikkat edin. Örneğin, yabancı dildeki metinler için genel bir bibliyografik rehber 016.408’de sınıflanır, ama İngilizce konuşmayan öğrenciler için İngilizce metinleri içeren bibliyografik bir rehber 016.42824’te sınıflanır.
410-490 Belirli diller
410-490’ın belirtme sırası yalındır ve hiçbir istisnası yoktur: Dil + 4. Tablo’dan dil altbölümü + 1. Tablodan standart altbölüm
Macar dilinin grameri: 494.511 + T4-5 = 494.5115
Kore dilinin tarihi: 495.7 + T1-09 = 495.709
ingiliz dilindeki yabancı sözcükler sözlüğü: 42 + T4-24 + T1-03 = 422.403
Bir kaynağın belirli bir lisana dil, başka bir kaynağın aynı lisana lehçe demesine sık sık rastlanır. Sonuç olarak, bir dilin Dewey Onlu Sınıflamada lehçe olarak sınıflanmasına karşılık, sınıflanan eserde dil olarak ele alınması, ya da tam tersi, sık rastlanan bir durumdur.
470 İtalik diller Latince
Latince’nin Klasik Çağının tarihleri M.Ö. 80 ile M.S. 130 arasındadır (Çiçero Çağı M.Ö. 80 ile M.Ö. 43, August dönemi edebiyatının Altın Çağı M.Ö. 43 ile M.S. 18, Gümüş Çağı M.S. 18 ile M.S. 130). Bu tarihten sonraki herhangi bir tarihte yazılmış ve o çağın standartlarına uygun Latince resmi ya da edebi yazıların tümü 471-475 ve 478’de sınıflanır. Ancak, Kaba Latince, Eski Latince (M.Ö. 80 yılından eski), ya da Klasik sonrası Latince 477’de sınıflanır. “Klasik sonrası Latince” deyimiyle kastedilen, Juvenal’in ölümünden (M.S. 140) başlayarak onbirinci ve onikinci yüzyıllarda ve ondördüncü yüzyılda “arı” Klasik Çağ Latincesine yeniden ilgi duyulduğu döneme kadar kullanılan, klasik olmayan ya da kabalaşmış Latincedir. Ancak, bu ara dönemde Klasik Latince tümüyle yok olmamıştır; örneğin, lona keşişlerinin Latince elyazmalanna ilişkin bir dilbilim çalışmasının Klasik Latince ile birlikte sınıflanması uygun olur.
500 ile 001 Doğa bilimleri ve matematik ile Bilgi
“Bilim” sözcüğünü 50’deki doğa bilimlerini ve matematikle bir tutma konusunda dikkatli olun. Sözcük sık sık, toplum bilimleri ve diğer disiplinlerin analitik yönlerini de kapsayacak biçimde kullanılır. “Bilim”, “doğa bilimi” üzerinde bir vurgu içermeden kullanıldığında, eseri 001’de; 500 dışındaki disiplinleri kapsayacak biçimde kullanıldığında, 001.2 Öğretim ve öğrenim içinde ve sadece doğa bilimlerinin vurgulandığını açıkça belli edecek biçimde kullanıldığında 500’de sınıflayın. Bilimsel yöntem ve bilimsel araştırmayla ilgili eserler, özel olarak 507.2 yerine, 001.4 Araştırmada sınıflanmalıdır. Ancak, eserlerle ilgili bilgilere bakılırsa, “bilim tarihi” çoğu durumda doğa bilimleri ve matematikle ilgilidir ve 509’da sınıflanır.
500 ile 338.926, 351.855 Doğa bilimleri ve matematik ile Bilgilendirme politikası ile Bilim [yönetimi]
“Bilim politikası”, genellikle bilimin kullanılmasını yaygınlaştırmak ve bilime dayalı sanayilerin ve etkinliklerin büyümesini sağlamak için toplumun neler yapması gerektiği üzerinde odaklaşır. Bu durumda, genel olarak, ekonomik kalkınma ve büyümeyi geliştirecek bir politika ya da program olarak görülmelidir (338.926 ve 338.93-.99’daki ilgili numaralar).
Bilim politikasının kamu yönetimine ilişkin eserleri, ekonomik kalkınmanın yönetimi ya da belirli endüstriler ağırlıklı olarak vurgulanmıyorsa, ki bu durumda 351.82 ve ilgili numaralar tercih edilir, 351.855 ve 353-354’deki ilgili numaralarda sınıflayın. Ancak, toplum bilimleri üzerinde bir odaklaşma söz konusu değilse, bir alandaki doğa bilimi politikası için 509’u kullanın. Emin değilseniz 338.9’u tercih edin.
500 ile 600 Doğa bilimleri ve matematik ile Teknoloji (Uygulamalı bilimler)
Doğa bilimleri (500), içinde yaşadığımız dünyayı tanımlar ve onu açıklamaya çalışırken, teknoloji (600), bu bilimleri, doğal dünya ve kaynaklarını insanoğlunun yararına kullanmaktan oluşur. Ancak, 500’ün büyük ölçüde teknolojiden oluşan, örneğin 526’da ölçüm ve kartografi, 527’de gökyüzünde seyir (bunların tümü 620 Mühendisliğe daha uygundur); ve 600’ün ağırlıkla doğa bilimleinrden oluşan, örneğin 611-612’deki insan anatomisi ve fizyolojisi (açıkça 599.9 Hominidae’nin parçalarıdır) gibi belirli altbölümleri konusunda dikkatli olun.
Herhangi bir bilim ve bunun teknolojide uygulanmasına ilişkin disiplinlerarası eserleri 500’de sınıflayın. Örneğin, uzay bilimi (500.5), başka dünyalarda ve uzayda mühendislik (620.419) ve astronotik (629.4) ile ilgili bir eser 500.5’te sınıflanır.
508 ile 574, 910, 304.2Doğa tarihi ile Biyoloji ile Coğrafya ve seyahat ile İnsan ekolojisi
Doğa tarih ile ilgili bir eser, yer bilimleri olgusunu önemli ölçüde vurguluyorsa, 508’de sınıflayın, ama eser çeşitli canlılar ve onların ortamları üzerinde yoğunlaşıyorsa 574’te sınıflayın. Bir eser insan yerleşmelerinin tanımlamasını olduğu kadar doğal olguları da kapsıyorsa, 910 içinde sınıflayın. Vurgu, doğal olgularla insan kurumları arasındaki ilişki üzerindeyse 304.2’de sınıflayın. Doğa tarihi ve insan yerleşmelerine ilişkin disiplinlerarası eserleri 304.2’de sınıflayın. Bilim ve bilim olmayan numaralar arasında karar veremiyorsanız, bilim numaralarını tercih edin; 508 ile 574 arasında karar veremiyorsanız, 574’ü tercih edin.
500 Matematik
Şu anda ABD’nin ilk ve orta dereceli okullarında öğretilen türden matematikte genellikle üç basamaklı sayılar vardır. Aşağıda, okul konuları ve onların numaralarına ilişkin bir liste yer almaktadır:
Aritmetik 513
Cebir 512.9
Geometri 516.2
Trigonometri 516.24
Konuların katışımı
Matematiğin diğer dallarıyla birleşmiş cebiri 512.1, matematiğin diğer dallarıyla birleşmiş aritmetiği 513.1, matematiğin diğer dallarıyla birleşmiş çözümleme ve hesabı 515.1’de sınıflarken ve 512.5 Doğrusal, çoklu doğrulu, çok boyutlu cebirlerdeki “analitik geometriyle birleşmiş doğrusal cebiri burada sınıflayın” notunu kullanırken aşağıdaki talimatları izleyin:
-
- Bu bölümler temel olarak bir konuyla ilgilenen, ama ya eserin sonuna eklenmiş, ya da yer yer içine dağıtılmış olarak başka bir konuyla ilgili bilgi içeren eserler için tasarlanmıştır. Örneğin, on bölümü cebiri, iki bölümü Euclid geometrisini ele alan bir ders kitabını 512.12 Cebir ve Euclid geometrisinde sınıflayın.
- Eserin ağırlıkla ilk söylenen dalla ilgili olması gerekir. Örneğin, eserin 512.13 Cebir ve trigonometride sınıflanabilmesi için bir parça trigonometri eklenmiş bir cebir kitabı olması gerekir. Eğer trigonometri konusundaysa ve içinde biraz cebir varsa, eser 516.24 Trigonometride sınıflanır.
510, T1-0151 ile 004- 006, T1-0285 Matematik [ve matematiksel ilkeler için 1. Tablo’dan notasyon] ile [Veri işleme Bilgisayar bilimi] ve [1. Tablodan notasyon] Veri işleme Bilgisayar uygulamaları
Matematik, sık sık veri işlemeye uygulanır, veri işleme de matematikte yoğun olarak kullanılır. Her iki durumda da, disiplini, uygulandığı disiplinle birlikte sınıflayın. Örneğin, bilgisayarların nasıl çalıştığını açıklamak üzere kullanılmış tekrarlayan fonksiyonlar (511.35) 004.0151135, diferansiyel denklemleri çözmede kullanılan bilgisayar programları (005.3) 515.35028553.
Uygulama üçüncü bir disipline yapılmışsa, iki standart altbölüm arasındaki tercih, tıpkı uygulamada gözetilen kurala göre belirlenir. Ancak, normal olarak ağırlıkla matematiğe bağımlı bir konudaki bilgisayar kullanımı ile bir konunun matematiği için bilgisayar kullanımı arasında bir ayırım yapılmadığından, bilgisayar standart altbölümü kullanılır. Örneğin, astronomik hesaplamaları çözmekte kullanılamayacak bir bilgisayar programının astronomlara pek az yaran olacaktır. Hesaplamalan yapabilen programlar normal olarak 522.8553’te bulunur (522.8, astronomide T1-028 altbölümü için kural dışı bir notasyondur).
519.5, T1-0159-5 ile 001.422, T1-072 İstatistiksel matematik [ve istatistiksel matematik için 1. Tablo notasyonu] ile İstatistiksel yöntem [ve 1. Tablo notasyonu] Araştırma
İstatistik konusu üç kısma ayrılabilir:
1*İstatistik verilerin nasıl elde edilip düzenleneceği.
2*Verilerin, matematiksel araçlar yoluyla incelenen konuya göre bilgi üretmek için nasıl kullanılacağı.
3*İstatistik sonuçlann nasıl yorumlanacağı.
Bir eser 1, 2 ve 3’ü aynı ağırlıkta ele alıyorsa ya da sadece 1 ya da 3 ya da hem 1 hem de 3 hakkında bilgi içeriyorsa, 001.422’de istatistik yöntemle birlikte ya da 1. Tablo’dan 072 notasyonunu kullanarak konuyla birlikte sınıflayın. Sadece 2 ya da 2 ile 1 ya da 3’ü ya da arızi bilgi olarak her ikisini de içerirse, istatistiksel matematik olarak 519.5’te ya da 1. Tablo’dan 015195 notasyonunu kullanarak konuyla birlikte sınıflayın.
Bir çok disiplinde, …metri ya da …istatistik ile birleştirilmiş bir disiplin adından türetilmiş bir sözcük, istatistiksel eser olarak kullanılır. Örneğin, sosyometri, ekonometri, biyometri, biyoistatistik. Yaygın olarak, bu konulara ilişkin eserler, yukarıdaki listede yer alan 2 üzerinde yoğunlaşırlar, 3 ya da 1 ya da her ikisini ikincil olarak ele alırlar ve bu nedenle, genellikle 1. Tablo’dan 015195 notasyonunu gerektirirler. Ancak, daha geniş bir ele alışı içeren ve 1 ya da 3 ya da hem 1 hem de 3’ü vurgulayan eserler için 072 notasyonu gerekir.
Emin değilseniz, 519.5 ya da 015195 notasyonunu tercih edin.
003, T1-011 ile 510, T1-0151 ‘e ayrıca bkz.
520 ile 523.1 Astronomi ve ilgili bilimler ile Evren; uzay, galaksiler, kasarlar
Evreni, tek tek gezegenler, yıldızlar, galaksiler gibi birkaç belirgin bileşeni içinde tanımlayan eserler için 520’yi kullanın. Evreni, tek bir birim olarak ele alan eserler için 523.l’i kullanın. Emin değilseniz 520’yi tercih edin.
523.8 ile 523.112 Yıldızlar ile Galaksiler
Tek tek astronomik cisimler olarak ele alındıklannda, yıldızlar ve galaksilere ilişkin kapsamlı eserler için 523.8’i kullanın. Ancak, yıldızlar ağırlıkla galaksilerin bileşenleri olarak ele alındığında 523.112’yi kullanın. Galaksiler ve yıldızlar, ağırlıklı olarak, kozmolojik kuramlar kapsamında ele alınıyorsa 523.1’i tercih edin; başka astronomik cisimler ele alınıyorsa, örneğin gezegenler ve kuyruklu yıldızlar, 520’yi kullanın.
530 ile 500.2 Fizik ile Fiziki bilimler
Fizik, madde ve enerjinin nihai yapısı ve davranışlarıyla ilgilenir. Şimdi klasik fizik denen şey, başlangıçta formüle edildiği biçimiyle (531-538 aralığının büyük bölümünde örneklendirildiği gibi), daha çok görülebilir ya da dokunulabilir ölçekteki madde ve enerjiyle ilgilenir. Bu durumda, mantıksal olarak, çok büyük ölçekte madde ve enerjiyle uğraşan astonomi (520) ile çok küçük ölçekte madde ve enerjiyle uğraşan kimya (540) arasında bir yere yerleştirilmiştir. Bu klasik bakış açısına göre, kimyanın atomları maddenin en küçük parçacıklarıdır. Üç disiplin biraraya gelerek fizik bilimlerini oluştururlar ve doğa bilimlerinin alanı dışında geçerli evrensel bir araç olarak henüz kabul edilmemiş olan matematikle işbirliği yaparlar.
Kimya, giderek, atomlar ve atomlar arasındaki karşılıklı ilişkiler ile katı, sıvı ve gaz moleküllerini oluşturmak üzere birbirleriyle birleşmeleri üzerinde yoğunlaşmayı sürdürmüştür. Ancak, modern fizik, atomların çok daha küçük bileşenlerine ilişkin fizik kuramları geliştirerek, kimyayı geride bırakmıştır. Kimya, bu yeni fiziğin bir kısmını ödünç alarak atomlarla moleküllerin kimyasal tepkimelerdeki davranışlarını ve hem inorganik dünya hem de olgusal yaşamda bu tepkimelerin şaşırtıcı izlerini açıklar. Diğer tüm fiziksel ilişkileri ve tepkimeleri büyük ölçüde fizikçilere bırakmıştır. Oysa fizik, kimya’nın, fiziğin bir parçası olduğu rahatlıkla söylenebilecek bir boyuta ulaşmıştır.
Fiziğin sonuç olarak vardığı büyüme noktası, Dewey Onlu Sınıflama cetvelinde bazı garipliklere yol açmıştır. 530’daki fizik, hem makro, hem de mikro düzeylerde kavramsal olarak kimyayı geride bıraktığı gibi, en küçük bileşenlerle ilgilenen fizik, 530.1-.4 ile 539’un her iki ucunda ortaya çıkarak, büyük ölçekli klasik fizik olgularını ortada bırakır. Ses, ışık, ısı ve elektromanyetik olgulara yönelik klasik ve modern yaklaşımlar sık sık 534-538’de birleştirilmiştir. 539, modern (kuantum) fiziği için belirlenmiş kapsamlı numara olmakla birlikte, konu daha çok ya parçalar halinde ya da klasik fizikle bağlantılı olarak ele alınmaktadır, dolayısıyla da 539 numarası göreli olarak kullanılmaz hale gelmiştir.
Sonuç olarak, 530 ve standart altbölümleri, klasik fiziğe, klasik ve modem fiziğe ve fizik ve kimyaya ilişkin kapsamlı eserler için kullanılmaktadır. Kendiliğinden matematik ya da astronomi ya da her ikisi birden bu karışıma eklenecek olursa, sonuçta ortaya çıkan eser, 500.2 Fiziki bilimlerde sınıflanır.
530 ile 540 Fizik ile Kimya ve ilgili bilimler
Kimyasal bileşim ya da kimyasal süreçlerde atomlann bileşimini etkileyen reaksiyonlarla ilgili olduğunda, fizikle kimyanın belirli ortak konularına ilişkin eserleri kimya ile birlikte sınıflayın. Diğer eserleri fizikle birlikte sınıflayın. Burada, kimyacıların kimya, fizikçilerin de fizik hakkında yazdığı varsayımı, yani yazarların meslekleri ya da finanse eden kuruluşların ilgi alanı, DOS’un çoğu disiplinine oranla çok daha yararlı ipuçları sunmaktadır. Bu ipuçlarından bir yere varılamıyorsa, fizikteki konuyla birlikte sınıflayın.
530.12 ile 531 Kuantum mekaniği (Kuantum kuramı) ile Klasik mekanik Katı mekaniği
Kuantum mekaniği 530.12, enerjinin küçük bağımsız birimler (kuanta) halinde varolduğu ve sürekli olmadığı kavramıdır. 531’de yer alan, hergün gözlenen katıların, sıvıların ve gazların büyük ölçekli olgularına uygulanan süreklilik mekaniği ya da klasik mekaniğe karşıttır. İki mekaniğin hemen hemen hiçbir ortak yanı bulunmadığından ve sırasıyla modern (bazen kuantum adı da verilir) ve klasik fizik için temel oluşturduklarından, her ikisini kapsayan eserler 530’da sınıflanır. Ancak, tek başına mekanik sözcüğünün sık sık sadece klasik mekanikten söz edilirken kullanıldığını unutmayın ve mekaniğe ilişkin bir eseri 530’da sınıflamadan önce, hem 530.12 hem de 531’in kapsandığından emin olmak için içindekileri kontrol edin.
530.41 ile 548 Katı-hal fiziği ile Kristalografi
Geniş anlamlarıyla, yani, terimler metalleri, seramiği, şekilsiz malzemeleri, polimerleri ya da sıvıların atom düzenlemelerini kapsadığında, kristalografi ve kristal hali ile ilgili eserler için 530.41 “i kullanın. Terimler günlük anlamlarında kullanıldığında, yani, ayn ayrı kısımlardan oluşan nesneler ve soyut kafes desenleri anlamında kullanıldığında, kristaller ve kristalografi ile ilgili eserler için 548’i kullanın. 530.41, kapsamlı bir numara olmakla birlikte, kristalleri vurguladığı açık olan eserler için iki numara arasında karar veremiyorsanız 548’i kullanın.
530.416 ile 539.75 Tepkisel davranış ve enerji olayı ile Nükleer tepkimeler ve etkileşimler
Tepkisel davranış ve katı halin enerji olayı içindeki başlıkların çoğu, çekirdek tepkimeleri ve etkileşimlerindeki benzer konularla çakışır. Her konu altında sıralanan örneklerden bazılannın diğerinde de ele alındığına rastlanabilir. Sıkıştınlmış maddenin davrandığı biçimde davranmasını sağlamak üzere oluşmakta olan şey nedir sorusuna yanıt olarak, sıkıştırılmış (katı ve sıvı) hal kapsamında ele alınan konuları 530.416’da sınıflayın. Atomun böyle davranmasına yol açan şey nedir sorusuna cevap olarak, soyut ya da nükleer yapı kapsamında ele alınan konuları 539.75’te sınıflayın.
530.475 ile 531.16, 530.12 Difüzyon ve kütle taşınım olayı ile Parçacık mekaniği [ve] Kuantum mekaniği (Kuantum kuramı)
Parçacık mekaniği, hem kuantum hem de klasik fizikte var olan bir konudur, ama adını aldığı kuanta, parçacık olarak düşünülebileceğinden, kuantum fiziği incelemeleri için çok daha temeldir. Parçacıklar, temel mekanizmanın rastgele salınım ya da Brown hareketi olduğu difüzyon ve taşınım olayının incelenmesinde, çok önem taşır. Parçacık mekaniğine ilişkin kapsamlı eserler için 530.12’yi kullanın, ama maddenin çeşitli durumlarında difüzyon halindeki parçacıkların ele alınışı için 530.475 ya da 530.4’teki ilgili numaraları tercih edin. Ayrıca, modern fizikteki diğer uygun numaralan, örneğin, atomdan küçük parçacıkların yörüngeleri için 539.725’i düşünün. Klasik mekaniğin vurgulandığından kesinlikle eminseniz 531.16’yı kullanın. 530.475 ile 531.16 ya da 530.12 arasında karar veremiyorsanız, 530.475’i tercih edin.
Brown hareketi genellikle mikroskopik parçacıklann rastgele hareketlerini kasteder. Ancak, kavram analoji yoluyla çeşitli benzer rastgele hareketlere yaygınlaştırılabilir. Örneğin fiyaT1ann, biyolojik nüfusların, enstrümental kayıtlann rastgele hareketlerine yaygınlaştınlabilir. Kavramla ilgili disiplinlerarası eserler için 530.475’i kullanın ve belirli analojileri konuyla birlikte sınıflayın. Brown hareketine ilişkin birçok eserin, sıvılardaki bu tür hareketi sözünü etmeden vurguladığını ve bunlann 530.425’te sınıflanması gerektiğini unutmayın.
536.4 ile 530.474 Isının maddeye etkileri ile Evre değişimleri (Evre dönüşümleri)
536.4 ve 530.474’deki genişleme, erime, akkorluk, vb. incelemeleri arasındaki fark, temel olarak klasik fizikle modern kuantum fiziği arasındaki farktır. Genişleme, yapışkanlık, parlaklık ve benzeri olguların belirlenmesi için ısının kolayca gözlenen ya da basit araçlarla ölçülebilen etkilerini 536.4’te sınıflayın. Moleküler ve altmoleküler düzeyde, maddeye neler olduğunun çözümlenmesini 530.474’te sınıflayın. Emin değilseniz, 536.4’ü tercih edin.
544-545 ile 543 [Nitel ve nicel analiz] ile Analitik kimya
Nitel ve nicel analiz arasındaki ayınm, tekniklerin giderek karmaşıklaşması sayesinde oldukça modası geçmiş bir hal almıştır. Bu nedenle, nitel ve nicel kullanım özel olarak vurgulanmıyorsa, belirli teknikler için 544 ya da 545’deki numaralar yerine 543.08’deki numaraları tercih edin.
546 ile 541 İnorganik kimya ile Fiziksel ve kuramsal kimya
Belirli elemanların ya da bileşiklerin fiziksel ve kuramsal kimyasının 546’da sınıflanması kuralı, metaller (546.3) ya da metal olmayanlar (546.7) gibi büyük gruplamalardan alınmış bir ya da iki örneğin ağırlıkla fiziksel ya da kuramsal kimyadaki belirli bir konuyu incelemek ya da açıklamak için kullanıldığı durumlarda geçerli değildir. Böyle durumlarda, 541’deki numarayı kullanın. Örneğin hidrojen-iyon konsantrasyonu 546.2 değil, 541.3728.
546 ile 549 İnorganik kimya ile Mineraloji
Kimya ve mineralojinin birbiriyle uyumlu konular olduğu düşünülür. Sonuç olarak, fiziksel ve kuramsal kimyanın türdeş kristal halindeki katıların yapısına ve davranışına ilişkin birçok konu, 546’da sınıflanmayacaktır. 546’yı belirli kimyasal tiplerin kimyası ve mineralojisi ile ilgili kapsamlı eserler için kullanın, ama emin değilseniz, 549’u tercih edin.
548 ile 549 Kristallografi ile Mineraloji
Kristallografi ile mineraloji arasındaki ilişki, aşağı yukarı, fiziksel ve kuramsal kimya (541) ile inorganik kimya (546) arasındaki ilişkiye benzer. Belirli minerallerin kristallografisi, 548’deki bir başlığı incelemek ya da açıklamak için kullanılmıyorsa 549’da sınıflanır. Örneğin, kuvartz, feldispat ve ilgili kristaller 549.68; ama, kuvarz, feldispat ve ilgili kristalleri kullanan bir isomorfizm çalışması 548.3.
549.1 Tanımlayıcı mineraloji
549.l’in altbölümlerinde belirtilen konular (549.112’deki meteoritler ile 549.12’deki fiziksel mineraloji), minerallerin tanımlanması ve niteliklerinin belirlenmesine ilişkin teknikler kapsamında, dar anlamda yorumlanmalıdır. 549.1 ile 540 ve 550’de başka bir yerde bulunan kapsamlı bir numara arasında karar veremiyorsanız, kapsamlı numarayı tercih edin. Örneğin, metamorfik kayalar içindeki mineraller 552.4 (549.1144 değil).
550 ile 910 Yer bilimleri ile Coğrafya ve seyahat
Jeofizik (550), yerin ve yeri şekillendiren güçlerin yapısının çözümlenmesidir; fiziki coğrafya (910.02) bunun sonucunda oluşan arazinin tanımlanmasıdır. Belirli bir güç ya da sürecin sonuçlarının tanımlanması, konuyla birlikte 551’de sınıflanır; belirli bir topografik arazi şeklinin yaratılmasında birleşik olarak etkili olmuş tüm güçlerin ve süreçlerin işleyişi 551.41-.45’te sınıflanır; belirli bir alanda bir bütün olarak ele alınan tüm güçlerin ve süreçlerin işleyişi, özellikle de katı jeolojiyi vurguluyorsa, alanla birlikte 554-559’da sınıflanır. Ancak, bir eser tüm coğrafya arazisini jeofizik süreçlere ancak hafifçe değinerek ele alıyorsa, 910.02 ya da 913-919’daki tablodan 02 notasyonu kullanılarak 913-919’daki belirli alan numarasında sınıflanır. Örneğin, Burma’daki yüzey özelliklerinin fiziksel tanımlaması 915.9102, Burma’daki jeofizik süreçler ya da Burma jeolojisi 555.91, Burma’da depremler 551.2209591, Burma’da dağlar 551.43209591. Emin değilseniz 550’yi tercih edin.
Gezginler için, genellikle tatil beldelerini ve özelliklerle birlikte çevreyi de kapsayan, yüzey özelliklerine ilişkin tanımlamalar da, uygun olduğunda 913-919 altındaki tablodan 04 notasyonu kullanılarak 910’da sınıflanır. Örneğin Burma’daki çağdaş turist plajları 915.91045.
551.302- 307 ile 551.35 [Yüzeysel ve dışsal olaylara ait genel konular] ile Suyun jeolojik etkileri
Su, toprak kayması, taşıma ve jeolojik malzemelerin birikiminde herşeyden daha önemli bir aracı olduğundan, 551.302-.304 ile 551.352-.354 arasında tercih yapılırken, normal baskınlık kuralı uygulanmaz. Sondaki numaraları sadece suyun etkileriyle ya da suyla taşınan malzemelerle sınırlı eserler için kullanın; ele alış, suyun dışındaki aracılar metnin küçük bir kısmını oluştursa bile, rüzgarın, buzulların ya da kırağının işine yeterince ağırlık veriyorsa 551.302- ,304’ü tercih edin.
Su, aynı zamanda toprak oluşumu (551.305) ve kütle hareketindeki (551.307) en önemli aracıdır. Ancak, hemen hemen her zaman toprak ya da kütle hareketi oluşturmak için diğer aracılarla, örneğin çözülmüş kimyasalların eylemi, ısı değişiklikleri ya da deprem titreşimleriyle birlikte hareket eder. Bu nedenle, bu iki olguda suyun etkileri 551.305 ve 551.307’de diğer aracıların etkileriyle birlikte ele alınır.
551.46 ile 574.92 Hidrosfer Oşinografi ile Su biyolojisi Deniz biyolojisi
551.46 fiziksel oşinografi ve deniz biyolojisinin kapsamlı ele alınışı için bir numara olmakla birlikte, 574.92’deki deniz biyolojisinin, deniz organizmaları ekolojisinin bir parçası olarak okyanus sularını da önemli ölçüde içerebileceğini unutmayın. Emin değilseniz 574.92’yi tercih edin.
551.6 ile 551.5 Klimatoloji ve hava ile Meteoroloji
Meteoroloji, atmosferin özelliklerini ve atmosfer olaylarını çözümler ve tanımlar ve böylece iklim ve havayı açıklar. Meteoroloji aynı zamanda, klimatoloji ve havayı dikkate alan kapsamlı bir konudur. Maalesef, daha geniş olan konuyla (meteoroloji) ilgili bazı eserlere “klimatoloji”, “iklim ve hava” ya da sadece “iklim” ya da “hava” deniyorsa da, bunların, eser adlarında kullanılan sözcüklere karşın 551.5’te sınıflanması gerekir. Bu biçimde adlandırılmış kitaplar, ancak sözcükler şu dört anlamla sınırlıysa 551.6’da sınıflanırlar:
- Atmosfer olayları, bir bütün olarak tanımlanmış; hava, genellikle kısa döneme ilişkin bir tanımlama ve iklim, uzun döneme ilişkin bir tanımlama.
- Hava, iklim ya da belirli meteorolojik olayların tahmini. Örneğin, hava tahminleri ve tahminde bulunma (551.63-.65).
- Küçük alanlarda iklim ya da meteoroloji incelemeleri. Örneğin, mikroklimatoloji ya da mikrometeoroloji (551.66).
- Hava ya da belirli herhangi bir meteorolojik olayı düzeltme girişimi (551.68), ki aslında bir teknolojidir.
Diğer bütün öğeler, belirli olaylann tanımı (hava raporları) dahil, eldeki eserde kullanılan terimler ne olursa olsun, 551.5 içinde kalır. Örneğin, yağış raporları 551.577, yağış tahminleri 551.6477, Singapur’da yağmurlu bir gün tahmini 551.655957, Asya’daki yağmur kuşaklarının tanımı 551.62, havanın nasıl oluştuğuna ilişkin bir tartışma 551.5.
551.7 Tarihi jeoloji
551.72-.79’da şu anda verilmiş olan dönemlerin ve çağların daha fazla altbölüme ayrılacağı öngörülmemişti; bu nedenle belirli çağlar, evreler ya da oluşumlar için standart altbölümler eklenebilir. Örneğin, Fransa’da (Aşağı Kretas’ın) Albian evresi 551.770944. Ancak, Prekambriyen çağlar daha fazla da bölünebilir, böylece standart altbölümler, sadece verilen çağların tümüne yaklaşan eserler için kullanılır.
551.7 ile 560 Tarihi jeoloji ile Paleontoloji Paleozooloji
Paleontoloji, fosillerin yorumlanması yoluyla eski jeolojik çağlardaki yaşamın incelenmesidir. Tarihi jeolojiyle aynı malzemeyi (yani jeolojik kayıtlan) kullanır, ama sadece yaşamın ve yaşamın oluştuğu çevrenin bir kaydı olarak. Tarihi jeoloji, tarihlendirmeye ve birikme, hareket ve toprak kaymasını yorumlamaya yararlı olacak paleontolojik olguları kullanarak, kayaları ve tabakalannı vurgular. Emin değilseniz 551.7’yi tercih edin.
552 ile 549 Petroloji ile Mineraloji
Kayalar, minerallerden oluşan bütünler olarak tanımlanabilir. Mineraller, kayaların dokusunu oluşturan türdeş, genellikle kristal halindeki (küçük ya da büyük) tanelerdir. Petroloji, kayalann ve minerallerin ya da sadece kayalann incelenmesini kapsar. Kendi başlanna incelenen türdeş mineraller 549’da sınıflanır. Emin değilseniz 552’yi tercih edin.
553 Ekonomik jeoloji
553’te sınıflanan eserler bilimsel analiz ya da ekonomik değerlendirme ya da her ikisini birden içerebilir ve çok teknik olandan çok yüzeysel olana kadar değişebilir. Birikimler, hacım, parasal değer, yıllık arz; ya da sadece iyi, zengin ya da umutvar olarak tanımlanabilir.
553, metal dışı belirli malzeme için disiplinlerarası numara olmakla birlikte, (sadece rezervlerin, stokların, arzın değil) bütün olarak malzemenin ekonomisini vurgulayan eserler konusunda dikkatli olun. Örneğin, bilimsel ya da diğer yönlere pek fazla önem vermeksizin suyun önemini ele alan bir eser 333.91 (553.7 değil).
Ayrıca, metalik birikimleri yoğun olarak, ama belirtmeden vurgulayan eserler konusunda da dikkatli olun: Bunlar 553.4’te sınıflanır.
559.9 [Yeryüzüdışındaki dünyaların yer bilimleri]
Gök cisimlerinde, yeryüzü olaylarıyla doğrudan doğruya karşılaştırılabilecek olan olaylar için 559.9 ve 551-553’teki 1. Tablo’dan 0999 notasyonunu kullanın.Genellikle, yerle ilgili bir analoji, ancak cisimlerin belirgin litosferleri varsa geçerli olur; aksi halde, hidrosfer ve meteoroloji tartışmalı kavramlardır. Örneğin, Mars’ın atmosferini (litosferi vardır) 551.5099923’te sınıflayın, ama yıldızların atmosferini (litosferleri yoktur) 523.86’da, Jüpiter’in kırmızı noktasını (belirgin bir litosfere sahip olmayan bir gezegen) 523.45’te sınıflayın.
560 ile 575 Paleontoloji Paleozooloji ile Evrim ve genetik
Paleontoloji, evrime ilişkin kanıtların önemli bir kısmını sağlar ve çoğu eser her iki alanı da kapsar. Evrimin paleontolojik kanıtlarından söz eden eserleri ve paleontolojik olmayan önemli katkılar sağlayan eserleri 575’te sınıflayın. Yaşamın tarihi olarak nesli tükenmiş organizmaların ve çevrenin tanımlamasını vurgulayan eserlerle, nesli tükenmiş taksonlann evrimine ilişkin eserler için 560’ı tercih edin. Emin değilseniz 575’i tercih edin.
573.2 Evrim ve insan soyunun genetiği
“İnsanın evrimi” gibi yanıltıcı ve iki anlamlı deyimler konusunda dikkatli olun. Bu eserler, evrim (575) konusunun tümünü kapsayabilirler, tüm paleontoloji ve paleozooloji’yi (560) inceleyebilirler ya da modern insan soyunun yakın ataları (573.3) üzerinde yoğunlaşabilirler.
573.6 ile 611 Antropometri ile İnsan anatomisi, sitoloji (hücre biyolojisi), histoloji (doku biyolojisi)
Antropometri, çeşitliliğin ve varsayılan evrimsel gelişmesinin belirlenmesi için insanların ölçülmesiyle ilgilidir. Yapının hem içsel hem de dışsal normlanyla daha ilgili olan anatominin (611) aksine, genellikle vurgulanan dışsal çeşitlilik ve kemik yapısıdır. Dışsal özellikler ve şekiller ile kaba kemik yapısı (örneğin, ince ve kalın kemikli insanların karşılaştırılması, iskelet özelliklerinin boyu ve genişliğine ilişkin indeksler) için 573.6’yı; diğer bütün özellikler için 611’i tercih edin.
574.5222 ile 574.24, 363.73 Çevrenin belirli özelliklerinin organizmalar üzerindeki etkileri ile Fiziksel ve kimyasal etmenlere bağlı hastalıklar ve yaralanmalar ile Kirlilik [ile ilgili çevre sorunları ve hizmetleri]
574.24 ile 574.5222’yi kirlilik ve diğer sağlığa zararlı maddelerin etkilerine ilişkin incelemeler için kullanırken, birincinin patolojinin (574.2), ikincinin de ekolojinin (574.5) bir parçası olduğunu akıldan çıkarmayın. Bu nedenle, 574.24 ile 576 ve 580-590’daki ilgili numaraları, organizmaların dokularında kirlilik ve diğer maddelerin yarattığı patolojik koşullar için kullanın. 574.5222 ve ilgili numaralan, organizmalar topluluğu üzerindeki daha genel etkiler, örneğin, gösterge niteliğindeki organizmalann varlığı ve yokluğu, tür sayılarında azalmalar, yaşamda kalan türlerin genel hareketliliği ve sağlığı için kullanın.
Ancak, kirlilik araştırmaları için, biyoloji numaralarını dikkatli kullanın; çünkü, gösterge niteliğindeki türlerin artması ya da eksilmesi sık sık kirliliğin boyutlarını ölçmek için kullanılır ve önleyici çarelere olan ihtiyacın göstergesi olarak yorumlanır. Bu tür incelemeler, 363.7363 ile 363.738-.739’daki ilgili numaralarda sınıflanır.
Bir biyoloji numarasıyla 363.73 arasında karar veremiyorsanız, 363.73’ü tercih edin; 574.24 ile 574.5222 arasında karar veremiyorsanız 574.5222’yi tercih edin.
574.526 ile 574.909-.92 Belirli çevre türlerinin [Ekolojisi] ile [Genel olarak alanların, bölgelerin, yerlerin biyolojisi]
Ekolojide önemli çevre türlerinin, genellikle, alan türlerinin biyolojisi için kullanılan yelpaze içinde bir karşıtı vardır. Belirli bir alan türü içinde bulunan çeşitli öğeler arasındaki karşılıklı ilişkileri vurgulayan eserleri 574.526’da, bir alan türüne özgü organizmaların tanımlayıcı olarak ele alınışını 574.909-.92’de sınıflayın. İkinci aralık, belirli tür organizmaların yaşam döngülerini ve davranışlarını tanımlamak için kullanılır, ama karşılıklı ilişkilerin tartışılmasında yetersiz kalır. Emin değilseniz 574.526’yı tercih edin.
580-590 [Botanik ve zoolojik bilimler]
Bitkilerin ve hayvanların taksonomik gruplannın dizilişi, U harfinin yazılışını andıran bir sırayla anlatılabilir. U’nun bir ucunda en gelişkin ve karmaşık bitkilerle başlar (çiçekli bitkiler arasındaki dicotyledonlar), U’nun tabanını mantarlar, su yosunları ve bakteriler oluşturur. Bu sıralama sonra 590’a sıçrar, Protozoalarla U’nun diğer ucunu oluşturmaya başlar. Giderek karmaşıklaşan omurgasızların ardından omurgalılara ve nihayet en gelişkin hayvan olan insanlara gelir.
580-590 ile 630, 641.3 [Botanik ve zoolojik bilimler] ile Tarım ve ilgili teknolojiler ile Yiyecekler
Disiplinlerarası numaralar
580-590’daki numaralar, bitkiler ve hayvanlarla ilgili disiplinlerarası eserler için kullanılır. Ancak, tanmda bilinen türlere ilişkin çoğu eser, temel olarak bazı biyolojik bilgiler vermekle birlikte üretme ve hasat konularını vurgular. Bu eserleri 630’da sınıflayın. Örneğin, pamuğun fizyolojisinden, neden belirli bir biçimde yetiştirilmesi gerektiğini açıklamaya yetecek kadar söz eden pamukla ilgili bir eser 633.51, akvaryum balıklarıyla ilgili, bunların doğada nerede bulunduklarından söz eden, ama nasıl yetiştirilecekleri konusunda yoğunlaşan bir eser 639.34.
Akıl karıştırıcı bir konu da yiyecek ile ilgili disiplinlerarası numaranın 641.3 olmasıdır. Bu durumda, yiyecek değerinden yararlanmanın yanısıra, yenilebilir bitki ve hayvan tarımı ve biyolojiyi de 580-590’da değil 641.3’te sınıflanır.
Fizyoloji ve Patoloji
Fizyoloji ve patolojinin sınıflanması tarımsal bitkilerle hayvanlar arasında farklılık gösterir. Bitkilerin fizyolojisi ve patolojisi botanik (581.1, 581.4 ve ilgili numaralar) içinde sınıflanır, hayvanlarınki tarımda (636.0891-.0892 ve ilgili numaralar) sınıflanır.
Patoloji ve hastalıkların sınıflanması, tarımsal bitkiler ve hayvanlar için aynıdır; bunlar tanmda sınıflanır. Bitki patolojisi ve hastalıkları (ve bitki ve hayvan patolojisi ve hastalıklan) için verilen numara 632; hayvan patolojisi ve hastalıklan için verilen numara 636.0896’dır. (Ancak, tıp alanındaki deneysel çalışmalar için 591 ile 610’a ayrıca bkz.)
581 Botanik
“Bitkiler” ile ilgili eserlerin çoğu aslında spermatophytler (582), angiospremler (kapsamlı eserler 582.13), ya da dicotyledonlar (583) ile sınırlı olduğundan 581 ‘i dikkatli kullanın. 581 ‘in kullanımını haklı kılmak için Spermatophytic olmayan bitkilerin ağırlıklı olarak ele alınması gerekir.
574’ün altbölümlerine ilişkin notlar,buradaki akraba numaralara uygulanır.
582.1 ile 635.9 Taksonomik olmayan gruplamalar [tohumlu bitkilere ait] ile Çiçekler ve süs bitkileri [tarımda]
582.1’deki bitkilerin taksonomik olmayan gruplamaları, florikültürde rastlanan bazı gruplamalarla benzerlik gösterir. Vurgu, insan yapısı ortamlarda yetiştirilen ya da ekili bitkiler üzerindeyse 635.9 (sık sık da 635.97 diğer grupların bahçeciliği)’da; vurgu, doğadaki bitkiler ve onların biyolojisi üzerindeyse 582.1’de sınıflayın. Emin değilseniz 635.9’u tercih edin.
580-690 ile 630, 641.3’e ayrıca bkz.
583-584 Angiospermae (Çiçekli bitkiler)
Dicotyledonlar (583) ve monocotyledonların (584) daha geniş taksonomik gruplamalannın düzenlenmesi, kabaca, Engler-PranT1 sınıflama sistemine göre yapılmıştır. Ancak, daha büyük gruplamalar altında cinsler ve familyalar, John Hutchinson’un Çiçekli Bitki Familyaları, 1959 tarihli eserine göre tanımlanmıştı. Daha önce bir cins altında yer alan bir aile Hutchinson tarafından başka bir cinsin altına yerleştirilmişse, bu sınıflama cetvelindeki yeri değiştirilmemiştir. Hutchinson’un yer verdiği cinsten yapılan bir çapraz gönderme ile sınıflama cetvelindeki numarası bulunabilir.
Çiçek açan bitkilerin cinslerini ve familyalarını yaygın isimleriyle belirtmekten kaçınmaya çalışın; bu tür isimlerin çoğu birkaç ilgisiz taksonomik grup içinde yer alan bitkiler için de kullanılır. Sınıflama cetvelinde bilinen adlarıyla bağlantı kurulması az rastlanan bir durumdur.
591 Zooloji
Zoolojide, biyolojik bir süreç ya da sistemin, incelendiği organizmanın tipi ile birlikte sınıflandığına ilişkin kuralı uygulamak oldukça güç olmaktadır. Genellikle, hayvanın tipi belirtilmez ya da incelemelerin her biri farklı bir tür kullanır. İlgi tıbbi kapsamda olduğunda ve aksini gösterir ipuçları bulunmadıkça, kuşkulu durumlarda tercihinizi sıcak kanlı omurgalılar için belirtilen kapsamlı numara olan 599 ve sıfırlı altbölümleri lehinde kullanın. Diğer hayvanlarla ilgili ufak tefek bilgiler olsa bile, sıcakkanlı hayvanlar ağırlıkta olduğunda 599 kullanılabilir. Ancak, insan hastalıklarıyla ilgili eserleri 616-618; yararlı hayvanların hastalıklarıyla ilgili eserleri, laboratuvar hayvanlannda deneysel olarak incelenmiş bile olsa, 599.02 ve ilgili numaralarda değil, 636-639’da sınıflayın.
574’ün altbölümlerine ilişkin noT1ar buradaki akraba numaralara uygulanır.
591 ile 610 Zooloji ile Tıp bilimleri Tıp
Hayvan modelleriyle ilgili anatomik ve fizyolojik araştırmaların sonuçları 591-599 zooloji içinde sınıflanır, ama hayvanlar ve bitkilerle ilgili farmakolojik, tedavi edici ve patolojik araştırmaların sonuçlan, insanlarla tıbbi bir bağlantı belirtiliyor ya da ima ediliyorsa 615-619’da sınıflanır.
591.29 ile 616.079 [Hayvanlarda] Bağışıklık ile [tıp bilimlerinde] Bağışıklık (İmmünoloji)
İnsanlardaki hastalıklar ve sorunlara ilişkin olarak bağışıklığı vurgulayan eserleri 616.079 ile 616-618’deki ilgili numaralarda sınıflayın. 590 numarası ile 616-618 numarası arasında karar veremiyorsanız 616-618’i tercih edin.
598.81-.88 Passeriformes (Passerine, Tüneyen kuşlar)
598.81-.88’de bütün passerine familyalarına yer verilmemiştir; belirtilmemiş olanlar için 598.8’i kullanın. Passerine kuşlan familyalannı bilinen adlarla belirleme konusunda temkinli olun; birkaç başka familyadan kuşlar için de birçok benzer isim kullanılmaktadır. Sınıflama cetvelindeki uyancı notlar pek fazla değildir.
599.03 [Memelilerin gelişmesi ve olgunlaşması]
Hamilelik, süt verme, plasenta için 574.3’te değil 612.63-.68’de (insanın gelişmesi ve olgunlaşmasına ilişkin altbölümler) belirtilen diğer kavramlan kullanın.
608 ile 609 İcatlar ve patentler ile [teknolojinin] tarihi, coğrafi, kişilere göre ele alınışı
Ağırlıklı olarak tanımlayıcı (ve genellikle konulara göre düzenlenmiş) icatlarla ilgili eserler için 608’i; keşiflere yol açan tarihi etmenleri vurgulayan ya da icatları kronolojik olarak düzenleyen eserler için 609’u kullanın. Emin değilseniz, 608’i tercih edin.
610.69 Tıp personeli
Personelin yaptığı görevlerin özelliklerini, bu görevleri yerine getirmek için kullanılan işlemlerin teknolojisiyle karıştırmamaya dikkat edin. Örneğin, tıp teknisyenlerinin hizmetlerinin teknolojisi 610.6953 değil, 610.737; cerrahlann hizmetlerinin teknolojisi 617.0232 değil, 617.
610.73 Hemşirelik ve tıp teknisyenleri ve yardımcı personelin hizmetleri
Burada sadece hemşirenin yaptığı işleri vurgulayan eserleri sınıflayın. Hemşirelik mesleği, sorumluluklarını genişletmeyi sürdürdükçe ve zaten yapmakta olduğu işler konusunda kabul gördükçe, hemşireler tarafından ve hemşireler için yazılmış eserlerin giderek daha fazla bölümü burada amaçlanandan çok daha geniş kapsamlı bir biçimde tıp biliminin konularını ele almaktadır. Bu tür eserleri diğer tıp numaralarında sınıflayın, örneğin, hemşireler için tıp bilimleri araştırması 610.73 değil, 610; hemşirelerin, görevlerinin içeriğini anlamalarına yardımcı olmak için cerrahi sorunlar ve teknikleri ele alan bir eser, cerrahi hemşireliği gerektirse bile, 610.73677’de değil, 617’de yer alır. Geniş eserler, hemşireler için, sonradan okuyucuların yararlı bulmayacakları kadar çok sayıda, özel talimat içeriyorsa, 1. Tablo’dan 024613 notasyonunu (hemşireler için konu) ekleyin. Örneğin, hemşireler için birçok özel talimat içeren cerrahiyle ilgili genel bir eser 617.0024613.
T1-024 ‘e ayrıca bkz.
610.9 [Tıp bilimlerinin, tıbbın] Tarihi, coğrafi, kişilere göre ele alınışı
Üç ya da daha fazla tıp biliminin tarihini 610.9’da sınıflayın. Belirli bir tıp biliminin tarihini, bilimle birlikte sınıflayın. Örneğin, hemşireliğin tarihi 610.7309, cerrahi tarihi 617.09, iç hastalıklarının tarihi 616.009. Önemli hastalıkların ve bunların dağılımının tarihlerini 614.42’de, tıp hizmetlerinin ve bunun sonucu olan halkın sağlık alanındaki refahının tarihlerini 362.109’da sınıflayın. Emin değilseniz 362.109’u tercih edin.
Daha önceki tıp uygulamalarına ilişkin, tedaviyi vurgulayan eserleri 615.88 Bilimsel olmayan deneye dayanan (ampirik) ve tarihi ilaçlarr, 615.882 Halk tıbbı ya da 615.899 Eski ve ortaçağ ilaçlarında sınıflayın.
611 ile 612 İnsan anatomisi, sitoloji (hücre biyolojisi), histoloji (doku biyolojisi) ile İnsan fizyolojisi
Anatomi, organların nasıl çalıştıklarıyla ilgilenen fizyolojinin aksine, organların şekli ve yapısıyla ilgilidir. Bazen organların ismini taşıyan eserler fizyolojiyi vurgulamanın ya da ele almanın yanısıra anatomiyi de ele alırlar; bu eserleri, sitolojik ve histolojik düzeyle sınırlı değillerse, 612’de sınıflayın. Anatomi, fizyoloji ve patolojinin sitolojik ve histolojik düzeyde ele alınışını 611.018’de sınıflayın.
611 ile 616 İnsan fizyolojisi ile Hastalıklar
Fizyoloji ve patolojik fizyolojiyle (612 artı 616.07) ilgili kapsamlı eserleri 612’de sınıflayın. Fizyolojik bir tartışmadan, hastalığın «edenleri, komplikasyonlan, hastalığı önleme ve tedavi etme gibi daha geniş bir ele alışa geçen, hastalıklarla ilgili kapsamlı eserleri 612’de sınıflayın. Örneğin, dolaşım sisteminin normal ve patolojik durumlarını 612.1’de sınıflayın, ama dolaşım sisteminin fizyolojisi, patolojisi ve tedavi bilimini 616.1’de sınıflayın. Emin değilseniz 616’yı tercih edin.
612.1-.8 Belirli işlevler, sistemler, organlar
İnsan bedeninin fizyolojik sistemlere bölünmesinin temeli burada yer alır. 1-8 paralel altbölümleri başka yerlerde kısaltılmış ya da biraz değiştirilmiş biçimde bulunur: 611.1-.8 insan anatomisi; 615.71-.78 farmakodinami; 616.1-.8 hastalıklar; 617.41-.48 sisteme göre cerrahi; 574-599 biyolojide karşılaştırılabilir fizyoloji, anatomi ve hastalık numaraları.
Paralel altbaşlıklardan biri altında yer almayan bir organ ya da işlevi nerede sınıflayacağınıza karar veremiyorsanız, 612.1-.8’i rehber olarak kullanın. Örneğin, Hipofız bezinin farmakodinamiği için 615.74 Lenfatik ve grandülar sistemleri etkileyen ilaçları kullanın. Bu, bezin adından söz edilen 612.492’deki 612.4 Salgılama, akıntı ve ilgili işlevlerle karşılaştırılabilir. Aynı biçimde, pankreasın farmakodinamiği için 615.73 Sindirim sistemi ve metabolizmayı etkileyen ilaçlar’ı kullanın. Bu da, pankreastan söz edilen 612.34’teki 612.3 Sindirim ile karşılaştırılabilir. Ancak, böbrek fizyolojisi 612.463’de, Akıntılar altında yer almasına karşın, böbrek farmakodinamiğini, üriner sistemin yer aldığı 615.761’de sınıflayın.
611.3923 ile 612.01522 Su [Metabolizması] ile Sıvılar [Biyokimyası]
612.3923’te sadece su ele alınır. Hücresel ve dokular arasındaki sıvıların içinde oluşan tüm biyokimyasal ve metabolik süreçler anlamında sıvı metabolizmasını 612.01522’de sınıflayın. Ayrıca, sıvı dengesi ve elektrolitik dengeyi 612.01522’de sınıflayın.
613. ile 615.8 Sağlığın geliştirilmesi ile Belirli tedaviler ve tedavi türleri
613’teki konulardan çoğunun aynı zamanda 615.8’de de yer aldığını unutmayın. Örneğin, soluma 613.192 ve 615.836, diyet 613.2 ve 615.854, egzersiz 613.71 ve 615.82. Her durumda, 613 koruyucu ya da “sağlıklı kalma”yla ilgili yönlerini ele alırken, 615.8 tedavi edici ya da “sağlığa kavuşturucu” yönlerini ele alır. Kapsamlı eserleri 613’te sınıflayın.
613.2 ile 641.3, 363.8 Beslenme bilimi (diyetetik) uzmanlığı ile Yiyecekler ile Yiyecek arzı
Beslenmenin kişisel yönlerine ilişkin kapsamlı eserleri 613.2’de sınıflayın. Ancak, yiyeceklerle ilgili disiplinlerarası eserleri 641.3’te, beslenmeye ilişkin disiplinlerarası eserleri 363.8’de sınıflayın. 613.2’nin temel amacı, gıda rejimi gereksinimlerini karşılama ve kilo alıp vermeden dengeli beslenmeyi sürdürme konusunda bireylere yardımcı olmaktır. Ayrıca bireyler için gıda rejimleri planlayan diyet uzmanları için malzemeleri de içerir. Tam tersine 641.3’teki ağırlık, yiyeceğin kendisi üzerindedir, 363.8’de ise ağırlık, genel olarak toplumun ve çeşitli sosyal grupların ihtiyaçlarını karşılamak ve sürdürmekle ilgilidir.
613.62 ile 363.11 Endüstriyel ve mesleki sağlık ile Mesleki ve endüstriyel kazalar
Endüstriyel ve mesleki sağlığın geliştirilmesi için alınacak teknik önlemleri vurgulayan eserler için 613.62’yi kullanın. Toplumsal ve kurumsal düzenlemeleri vurgulayan eserler için 363.11’i kullanın. Emin değilseniz, 363.11’i tercih edin.
613.71 ile 646.75, 796 Egzersiz ve spor etkinlikleri [form için] ile Fizik ve form [için bakım] Atletik ve açık hava sporları ve oyunları [eğlence olarak]
Egzersiz ve spor, fiziksel formu geliştirmenin bir aracı olarak 613.71’de, bedenin görünüşünü geliştirmenin bir aracı olarak 646.75’te, eğlence olarak 796’da sınıflanır. Örneğin, fiziksel form için ağırlık kaldırma 613.713’te, vücut geliştirme yarışmaları 646.75079’da, spor olarak ağırlık kaldırma (başka bir deyişle, en fazla ağırlığı kimin kaldıracağını belirlemek için yapılan yarışmalar) 796.41’de sınıflanır. 613.71, 646.75 ve 796 arasında karar veremiyorsanız, 613.71’i tercih edin.
614.4-.5 ile 362.1-.4 [Hastalık vakaları ve hastalığı önlemek için alınan kamu önlemleri] ile Hasta ve sakatların sorunları onlara ve sunulan hizmetler
Salgınlara ve fiziksel hastalık (geri zekâlılık ve fiziksel özürlüler dahil) vakalarına ilişkin incelemeler, salt tıbbi bir bakış açısıyla ele alındığında 614’te sınıflanır. Hastalıkları, toplumsal sorunlar olarak vurgulayan eserler 362.1’de sınıflanır.
Fiziksel hastalara toplumsal olarak sağlanan hizmetlere ilişkin eserler 362.1’de sınıflanır. Ancak, önleyici tedbirlere ilişkin eserler, ağırlığın tıbbi ya da toplumsal olduğuna bakılmaksızın, 614.4-.5’te sınıflanır. Bu durumda, bağışıklama hizmetlerinin toplumsal olarak sağlanması, tıpkı bağışıklamanın tıbbi yönlerine ait eserler gibi, 614.47’de sınıflanır. 614.4-.5’te sınıflanan kamu önlemlerinin, yalnızca ve kesinlikle, önleyici önlemlerle sınırlı olduğunu unutmayın. Örneğin, florlama ve diş çürümelerinden korunma öğütleri veren programlan 614.5996’da sınıflayın, ama dişleri çürümüş insanları saptamak ve tedavi etmekle ilgili programlan 362.19767’de sınıflayın.
Akıl hastalığı vakalan ve akıl hastalığının önlenmesi, toplumsal bir sorun olarak akıl hastalığı, akıl hastalarına toplumsal olarak sağlanan hizmetler ile ilgili eserlerin tümü 362.2’de sınıflanır.
614.4 Hastalık vakaları ve hastalığı önlemek için alınan kamu önlemleri
“Epidemiyoloji” terimi, bazen, 614 dışında uygulaması olan bir araştırma tekniği anlamını taşır. Örneğin, kanser nedeni olarak sigara içmek gibi, hastalık sebeplerinin aranmasında, 616.994071; geri zekâlılık sorununun sınırlan gibi, sosyal hizmet gereksinimlerinin boyutlannın belirlenmesinde, 362.32; trafik kazalanm azaltma gibi, önerilen koruyucu önlemlerin muhtemel etkisinin incelenmesinde, 363.1257.
614.5 Belirli hastalıklar ve belirli hastalık türlerinin oranı ve alınan önlemler
614.526-.598 içinde, 616’dan basamak ekleten notlardan yararlanarak oluşturulan numaralara 1. Tablo’dan notasyon eklerken, 616 içinde (*) ile işaretlenmiş çoğu hastalık için iki sıfır gerektiğini, (*) ile işaretlenmemiş hastalıklar ve hastalık grupları için bir tek sıfır gerektiğini unutmayın.
614.5939 ile 363.82 [Beslenmeye ilişkin hastalık vakaları ve bunları önlemek için alınacak kamu önlemleri] ile [Yiyecek arzı sorunlarının sıklığı, yaygınlığı, ağırlığı]
Beslenme araştırmalarını 363.82’de sınıflayın. Bu araştırmalar zaman zaman beslenme düzeyinin bir göstergesi olarak kötü beslenmenin yaygınlığına değinirler. Bir araştırma ancak, vurgulanan konu kötü beslenme sorunuysa 614.5939’da sınıflanmalıdır.
615 Farmakoloji ve tedavi
615’in kendi başına ender olarak kullanıldığını unutmayın, çünkü farmakoloji (615.1) ve tedavi (615.5) genellikle ayn ayrı ya da birinin diğerine üstünlüğü biçiminde ele alınır.
615.1 ile 615.7 İlaçlar (Materia medica) ile Farmakodinami
“Farmakoloji”, esas olarak, farmakodinamiyle sınırlı eser adlarında sık sık kullanılır. İçindekiler sayfası fizyolojik sistemlere göre düzenlenmişse (615.7’de olduğu gibi), eserin, ilaçlann fizyolojik ve tedavi nitelikli etkilerini vurgulama olasılığı yüksektir; bu da, 615.7’yi uygun bir numara haline getirir. Emin değilseniz, 615.l’i tercih edin.
615.2-.3 Belirli ilaçlar ve ilaç grupları
Çoğu ilacın organik (615.3) olduğunu unutmayın.Önemleriyle orantılı olarak organik ilaçlar inorganik ilaçlara göre büyük bir ağırlıkta bile olsalar, ilaçlara ilişkin kapsamlı eserleri 615.1’de sınıflayın. Ancak, kaba ve basit ilaçlara (çok küçük bir işlem sonucunda ilaç görevi gören ürünler. Örneğin, ilaç niteliğindeki çaylar, yemek sodası, padişah macunu) ilişkin kapsamlı eserleri 615.321’de sınıflayın.
615.2-.3 ile 615.7 Belirli ilaçlar ve ilaç grupları ile Farmakodinami
615.2-,3 sınıflama cetvelinde, belirli bir sistemi etkileyen belirli bir ilaç ya da ilaç grubunun 615.7’de sınıflanmasını söyleyen not, ağırlıkla tek bir sistem üzerindeki etkileriyle tanınan ilaçlar için 615.2-.3’ün kullanılmadığı anlamına gelmektedir. Örneğin, digitalis, 615.32381 Personales grubundan türetilen ilaçlar içinde değil, 615.711 Kalp stimülanları (ya da 616.129061 kalp rahatsızlıkları için ilaç tedavisi) içinde sınıflanır; alkol 615.7828’de sınıflanır, 615.32 içinde değil.
615.4 Pratik eczacılık
Bu numara, eczacılığın sadece sınırlı bir yönünü kapsar: İlaçların insanlar tarafından kullanılabilecek biçime sokulmasını sağlamak. Eczacılığın daha geniş anlamıyla ilişkili eserleri 615.1’de sınıflayın. Örneğin, bir eczanenin yönetimi 615.1068. Başka disiplinlerde 615 numaralarını eklerken aynı işlemleri uygulayın. Örneğin, eczacılık endüstrisinin ekonomisi 338.476151.
615.53 Genel tedavi sistemleri
Bu numarayı ve altbölümlerini, tartışma sadece tarihi ya da kuramsal olduğunda kullanın. Örneğin, natüropati kuramının tartışılması 615.535. Bu sistemler tedavi uygulamaları içinde ele alındıklarında, bir tedavi numarası içinde sınıflayın. Örneğin, kiropraksi uygulaması 615.82. Tedaviler belirli koşullara uygulandığında 616-618’de sınıflayın. Örneğin, iskelet-kas hastalıklarında masajla tedavi 616.7062.
Biyografi konusunda dikkatli olun. Sistemlerin kurucuları, genellikle kendilerine ait sistemlerle birlikte sınıflanırlar. Örneğin, osteopati’nin kurucusu Andrew Taylor Still’in biyografisi 615.533092. Belirli bir sistemin diğer uygulayıcıları genellikle 610.92’de sınıflanırlar.
Masajla tedavi için 615.534’e ayrıca bkz.
615.534 Kiropraksi (kemik ve kasları, sinir görevlerini düzeltmek amacıyla elle düzeltme bilgisi)
Birçok masaj uzmanı, uygulamalarını tedavi amaçlı masajlarla (615.82) ya da iskelet-kas sistemi hastalıkları için masaj uygulamakla (616.7062) sınırlar. Bu insanlar için en iyi biyografi numarası, onların özel tedavi sistemlerini vurgulayan numaradır – 615.534092. Uygulamalarını sınırlamayan masaj uzmanları için, biyografilerde 610.92’yi kullanın.
615.7 ile 615.9 Farmakodinami ile Toksikoloji
Ağırlıkla farmakodinami açısından, ilaçların toksik etkilerini ve etkileşimlerini 615.704 ya da etkilenen sistemle birlikte 615.71-.78’de sınıflayın. Ancak, bir ilaç, ağırlıkla farmakodinami açısından, dikkatsizce alınan bir tek dozu ağır komplikasyonlara ya da ölüme neden olabilecek kadar toksikse, bir zehir olarak kabul edilebilir. Örneğin, atropin’in (belladonna) farmakodinamiği 615.7 (birkaç sistemi etkilediği için belirli herhangi bir altbölüm içinde değil), ama belladonna’nın toksikolojisi 615.952379. Emin değilseniz, 615.7’yi tercih edin.
615.7 ile 616-618 Farmakodinami ile [Hastalıklar, cerrahi, tıbbın diğer dalları]
İlaçlann farmakodinami etkinlikleri ve bunların insan bedeni üzerindeki etkilerine ilişkin genel eserleri 615.7’de sınıflayın. Bir ilacın tedavide kullanılmasını 616-618’de, bu numaralar altındaki çeşitli tablolordan 061 altbölümünü ekleyerek sınıflayın. Emin değilseniz, 616-618’i tercih edin.
615.8 Belirli tedaviler ve tedavi türleri
615.8’de sıralanan birkaç tedavi, genellikle sadece bazı belirli tür hastalara uygulanır ve tedavilerle ilgili eserler bu tür uygulamaları eser adında vurgulamadan varsayarlar. Belirtilmeyen vurguya dikkat edin ve ona göre sınıflayın. Örneğin, kanser tedavisini vurgulayan radyoterapi 615.842 değil, 616.9940642; psikiatrik kullanımları vurgulayan müzik tedavisi 615.85154 değil, 616.891654.
615.854 Diyetle tedavi (Diyetoterapi)
Kullanırken temkinli olun; tek bir gıda elemanı ağırlıkla vurgulandığında diyeT1e tedavi ilaç tedavisi anlamına gelebilir. Örneğin, enzim kullanımıyla belirginleşen bir diyet 615.35, padişah macunu kullanımıyla belirginleşen bir diyet 615.36.
615.8809 [Bilimsel olmayan deneye dayanan (ampirik) ve tarihi ilaçların, tarihi, coğrafi, kişilere göre ele alınışı]
Bu numara tedaviyle sınırlıdır. Dört salgı kuramı ya da kötü havaların etkisi gibi patolojik ya da etiyolojik inançlar da vurgulanıyorsa eserin 610.9’da sınıflanması gerekir.
615.882 Halk tıbbı ya da 615.899 Eski ve ortaçağ ilaçları anlamında sınırlı olmayan belirli bir coğrafi alana ait eski ilaçlara ilişkin tartışmaları burada sınıflayın. Coğrafi ele alışı 615.8809 ya da 615.88209 ya da 615.89909’da sınıflama konusunda karar veremiyorsanız, 615.8809’u tercih edin.
615.882 Halk tıbbı
Tıpla ilgili bir halk edebiyatı eserini, vurgulama anlatılan öyküdeyse 398.27’de; tıp folklorunun sosyolojisi ile ilgili bir eseri, vurgulanan konu kültürel ve toplumsal bir olay olarak öykülenmişse 398.353’te sınıflayın. Vurgulanan konu tıp uygulaması üzerindeyse 615.882 içinde sınıflayın.
615.882’nin tedavi altında olduğunu unutmayın. Bir eser, hastalıkların nedenlerine, halkbilim kuramlarına değinmenin ötesinde yer veriyorsa, 610’da sınıflanması gerekir. Örneğin, Hindistan’da halk etiyolojileri ve tedavileri 610.954 (ya da malzeme 616.1-.9’da olduğu gibi hastalığın sınıfına göre düzenlenmişse 616.00954).
615.8809’a ayrıca bkz.
616 ile 610 Hastalıklar ile Tıp bilimleri Tıp
616-618’de sıralanan hastalıklara ilişkin kapsamlı eserleri 616’da sınıflayın. Ancak, eğer bir eser sağlık, farmakoloji ve tedaviyi olduğu kadar hastalıklara da ilişkin ayn ayn ele alışlar içeriyorsa 610’da sınıflayın.
Hastalık gruplarını ardı ardına tartışan tek bir ele alışta hastalık kavramıyla ilgili olarak tıbbın bütünü inceleniyorsa, eseri 616’da sınıflayın. İçindekiler sayfası genellikle yol gösterici olur. İçindekiler, 610.73-,98’deki konulann bir özeti gibiyse, eseri 610’da sınıflayın; 616.01-,99’un ya da 616-618’in bir özeti gibiyse, eseri 616’da sınıflayın.
İç hastalıklanyla ilgili eserler ya da açıkça hastalık kavramlarıyla sınırlı eserler dışında 616 altında 1. Tablo’dan notasyon kullanırken temkinli olun. Tıp sözlükleri için 610.3’ü , tıp okullan için 610.711’i, belirli bir ihtisası olmayan doktorlar için 610.92’yi tercih edin.
616 ile 616.075 Hastalıklar ile Tanı ve tahmin
“Klinik tıbbın” iki anlamı vardır. Bir anlamda 616’ya yaklaşır, yani, tıbbın bütün dallarının çeşitli hastalıkların tedavisine uygulanması. Ancak, aynı ölçüde de klinik tanı laboratuvarı çalışmalannın kısaltılmışı anlamında kullanılır ve 616.075’te sınıflanması uygundur.
616.01 Tıbbi mikrobiyoloji
616.01 ile 576.165 Zararlı mikroorganizmalar ve mikroorganizmalann biyolojisi için 576, 589 ve 593.1’deki ilgili numaralan birbirine karıştırmayın. Bir biyoloji numarasıyla, mikroorganizmalar için 610’dakii numaralar arasında karar veremiyorsanız, biyoloji numarasını tercih edin.
616.01 ile 616.9 Tıbbi mikrobiyoloji ile Diğer hastalıklar [bulaşıcı hastalıklar]
Tıbbi mikrobiyolojiyi, 616.91-.96’da yer alan çeşitli tiplerdeki mikroorganizmalann neden olduğu bulaşıcı hastalık sınıflanyla karıştırmayın. 616.01’de vurgulanan nokta, genellikle hastalığın nedeni olan organizma’dır, oysa 616.9’da vurgulanan nokta hastalığın tümü, seyri, tedavisi ve önlenmesidir. Her biri kendi açısından kapsamlıdır: 616.01, insanlan ve evcil hayvanlan etkileyen patojenik organizmalar için belirlenmiş disiplinlerarası numara olarak; 616.9, bunların sonucundaki hastalıklar olarak. Emin değilseniz, 616.9’u tercih edin.
616.0757 Radyolojik tanı
Tanı uzmanlan, “radyoloji” terimini farklı boyuT1arda anlamlar içerecek biçimde kullanırlar; bunun sonucu olarak, tanı radyolojisine ilişkin üç farklı eser üç ayrı yerde sınıflanabilir. X ışınlarının kullanımıyla sınırlı bir eseri 616.07572’de; X ışınlarının, radyoaktif maddelerin, diğer iyonlaştıncı radyasyonların kullanımına ilişkin bir eseri 616.0757’de; hem iyonlaştırıcı hem de iyonlaştırmayan ve her türlü radyasyonun kullanımına ilişkin bir eseri 616.0754’te sınıflayın.
616.1-.9 Belirli hastalıklar
Ekleme tablosu
071 ile 01 [Etiyoloji] ile [Mikrobiyoloji]
Etiyolojik aracının tek tip bir mikroorganizma olduğu bilindiğinde, önceden hazırlayıcı ya da katkısı olan etmenler vurgulanmadıkça, eser için başka bir altbölüm olmadan 01’i kullanın. Örneğin, zührevi hastalıklara neden olan mikroorganizmalar 616.95101, zührevi hastalıkların ağırlaşmasına yol açan hazırlayıcı etmenler 616.951071.
616.1-.8 Belirli sistemler ve organların hastalıkları
Bir sisteme ilişkin bir hastalık, başka bir sistemi, ikinci sistemin kaygı ve tedavi konusu olmasını gerektirecek kadar güçlü bir biçimde etkilerse, eseri etkilenen sistemle birlikte sınıflayın. Örneğin, şeker hastalığının retinayla ilgili komplikasyonları 617.73 Optik sinirler ve retina hastalıkları, 616.462 Şeker hastalığı değil.
616.123028 [Koroner damar hastalıklarında yoğun bakım]
“Koroner bakım” deyimini kullanırken dikkatli olun. Genellikle, ciddi kalp hastalıklarının herhangi birine ilişkin yoğun bakıma uzanır ve bu durumda 616.12028’de sınıflanır.
616.932 ile 616.33 Kolera ile Mide hastalıkları
“Kolera”, daha önce, çeşitli gastroentrolojik rahatsızlıklar için kullanılan belirsiz bir terimdi. Eski “kolera”nın anlamını kullanan kolera morbus ve diğer koleralar 616.33’te sınıflanır. Bugün, “kolera”, daha önce Asya tipi kolera denen ve 616.932’de sınıflanan bir viral hastalık tipiyle sınırlıdır. Emin değilseniz 616.932’de sınıflayın.
616.992 ile 616.994 Tümörler (Neoplazmalar ve neoplastik hastalıklar) ile Kanserler 616.994 (Habis tümörler [neoplazmalar])
Neoplasmalar, tümörler ve onkolojiye ilişkin eserlerin çoğu, sadece ya da ağırlıkla, kanseri (616.994) ele alır. Bu nedenle, 616.992’yi kullanmadan önce iyi huylu tümörlerin (616.993) belirgin biçimde temsil edilip edilmediğini kontrol edin. Emin değilseniz, 616.994’ü tercih edin.
616.995 Tüberküloz
Tüberkülozla ilgili yazıların çoğu, tümüyle akciğer tüberkülozu (616.99524) üzerinedir ve tüberkülozun diğer biçimleri o kadar yaygın olmadığından, bu konuya ayrıca değinilmez. Akciğerdeki hastalığa açıkça söylenmeyen bir ağırlık verildiğine ilişkin belirtiler bulmak için ön sayfaları inceleyin. Bu tür bir belirti yoksa, eseri 616.995’te sınıflayın.
617 Çeşitli tıp dalları Cerrahi
Ekleme tablosu
059 Cerrahi
Anlamları cerrahiyle sınırlı 617 numaraları için, 059’u sadece belirli bir araç ya da teknikle cerrahi için kullanın. Örneğin, kriyocerrahi, diyaliz ve bypass cenahisi; 0592’yi plastik cerrahi, organ nakli, yapay organ takılması için kullanın.
059, ameliyat cerrahisiyle sınırlıdır. Diğer tüm fiziksel işlemleri (cerrahinin geniş kapsamında içerilen) 06’da sınıflayın.
06 Tedavi
Cerrahi, bir tedavi olduğundan, anlamları cerrahi ile sınırlı numaralar altında 06’yı kendi başına kullanmayın. 06’nın altbölümleri, ameliyat cerrahisine hazırlanma amacıyla ya da sonrasında iyileştirme amacıyla kullanılan belirli fiziksel tedaviler için ya da ameliyatın bir seçenek olmadığı cerrahi dallan için belirtilen ameliyat numaralarına eklenir. Örneğin, incinmelerde tazyikli su banyoları 617.170653. Cerrahiyle sınırlı olmayan numaralarda 06 serbestçe kullanılır. Örneğin, oftalmolojik tedavi 617.706.
617 ile 616 Çeşitli tıp dalları Cerrahi ile Hastalıklar
617, cerrahi olmayan ve cerrahi ihtisaslardan oluşan karma bir küme içerir. Bir ihtisası tanımlayan bir organ için hem 616’da hem de 617’de bir yer ayrılmışsa, 617’yi sadece cerrahi için kullanın.
617.5’e ayrıca bkz.
Özürlülerin tıbbi bakımlarına ilişkin kapsamlı eserleri, terim açıkça tüm sakat bırakan hastalıkları kapsayacak biçimde kullanılmadıkça, ki bu durumda 616’da sınıflanır, 617’de sınıflayın. Özürlülerle ilgili bir eseri 616 ya da 617’de sınıflama konusunda karar veremiyorsanız, 617’yi tercih edin.
617.3 ile 616.7, 617.5 Ortopedi ile İskelet-kas sistemi hastalıkları ile Bölgesel tıp Bölgesel cerrahi
617.3’ü, sadece genel olarak ortopediyi kapsayan, altbölümlerini de sadece şekil bozukluklarını vurgulayan eserler için kullanın. Ortopedi konusundaki bir eseri sınıflamak için 617.3 ya da 616.7 İskelet-kas sistemi hastalıkları arasında karar veremiyorsanız, 616.7’yi tercih edin. 617.3 ile 617.5 Bölgesel tıp arasında karar veremiyorsanız 617.5’i tercih edin.
617.307 ile 617.9 Ortopedik araçlar ile AmeliyaT1ar ve cerrahinin uzmanlık alanları
Araçlarla ilgili bir eseri, 617.307 içinde ortopedik araçlarla birlikte ya da 617.9’daki protez gereçleri ya da cerrahi araçlarla birlikte sınıflama konusunda karar veremiyorsanız, 617.9’u tercih edin.
617.4 ile 616 Sistemlere göre cerrahi ile Hastalıklar
617.4, ağırlıkla ameliyat cerrahisi sistemleriyle sınırlıdır. Cerrahiyle ilgili olmayan tedaviler genellikle 616’da sınıflanır. Örneğin, kasların tedavi amacıyla çalıştırılması 617.473062 değil, 616.74062. Ameliyata ilişkin olmayan tedaviler, ancak ameliyat cerrahisiyle bir bağlantıları varsa 617.4’te sınıflanırlar. Örneğin, kalp piliyle elektroterapi 617.4120645, çünkü pilin cerrahi yoldan yerleştirilmesi gerekir (617.412059).
617.4 Bölgesel tıp Bölgesel cerrahi
Burada oldukça farklı iki kavram biraraya getirilmiştir: (1) Birkaç fizyolojik sistemin parçalarını biraraya getiren bölgeler. Örneğin, karın bölgesi 617.55 ve (2) tek bir sistemin parçalan olan organlar. Örneğin, mide 617.553. Bölgeler için verilen numaralar, bölgesel cerrahi için olduğu kadar bölgesel tıp için de kullanıldığından, 617 altındaki ekleme tablosundan 059 notasyonu bölgesel cerrahi için kullanılmalıdır. Örneğin, kann cerrahisi 617.55059. Ancak, belirli organların cerrahi olmayan tedavisi 616.1-.8’de sistemle birlikte yer aldığından, 617.5’te belirli organlar için verilen numaralar sadece cerrahi için kullanılır ve 059 notasyonu belirli aletler ve teknikler kullanan cerrahi dışında kendi başına kullanılmaz. Örneğin, mide cerrahisi 617.553. Plastik cerrahi, doku ve organ nakli, yapay organ takılması için 0592 notasyonu, organ numaralanyla birlikte geçerlidir. Bölgeler söz konusu olduğunda, kuşkularınızı 617.5 numaralan lehinde giderebilirsiniz. Organlar söz konusu olduğunda, kuşkularınızı 616 ya da 617.6-.8’de diş, gözler ve kulaklar için verilen numaralar lehinde giderin.
617.522 ile 617.605 Ağız bölgesi [Cerrahisi] ile [diş hekimliğinde] Cerrahi
“Ağız cerrahisi”, diş hekimliği mesleğinde çok kullanılan bir terimdir. Bir insanın diş hekimine (617.605) gitmesini gerektirecek işlemlerden çok daha fazlasını kapsamıyorsa, bu terimle tanımlanmış bir eseri 617.522’de sınıflamayın.
618.92 ile 616, 618.32 Pediatri ile Hastalıklar ile Dölüt bozuklukları
Doğuştan hastalıklar, kabakulak gibi çoğunlukla çocuklarda tedavi edilen, ama yaşam boyu bir sorun ya da tehdit olarak kalan bazı hastalıkları 618.92’de sınıflarken temkinli olun. Bunlan, gerçekten çocuklarda görülmekle sınırlı değilse 616’da sınıflayın.
Cenindeki genetik hastalıklann teşhisiyle, örneğin amniyosentezle ilgili eserler, tipik olarak, yaşam boyu bir tedaviyi değil, acil önlemleri odak alırlar; bu tür eserleri 618.32042’de sınıflayın.
618.9209 ile 617 [Pediatride] Tıbbın özel dalları ile Çeşitli tıp dalları Cerrahi
617.5’te ve çocuklara uygulandığında 617.7-.8’de belirtilen cerrahi olmayan ihtisaslan (bölgesel tıp, oftalmoloji, otoloji, odyoloji) 618.92097’de sınıflayın. Çocuklara uygulanmış cerrahi ihtisasları 617’de – kapsamlı eserleri 617.98’de; belirli bir organın, sistemin, hastalığın cerrahisini konuyla birlikte. Örneğin, çocukların sırtıyla ilgili tıbbı 618.9209756’da, ama sırt cerrahisini 617.560083’te sınıflayın.
Çocuklar için diş hekimliğinin tıbbi ve cerrahi yönlerini 617.6’da – kapsamlı eserleri 617.645’te, diş ve damak hastalıklarını 617.630083’te, diş cerrahisini 617.605083’te sınıflayın. Ayrıca 617.1- .3’te belirtilen konuların cerrahi olan ve olmayan yönlerini, çocuklara uygulandığında, 617’de sınıflayın. Örneğin, pediatrik spor tıbbı 617.1027083, pediatrik ortopedi 617.30083.
618.977 ile 617 [Geriatrik tıbbın özel dalları] ile Çeşitli tıp dalları Cerrahi
617.5-.8’de belirtilen cerrahi olmayan ihtisasları, geç yetişkinlik dönemindeki insanlara uygulandığında (bölgesel tıp, diş hekimliği, oftalmoloji, otoloji, odyoloji), 618.9775-.9778’de sınıflayın. Geç yetişkinlik dönemindeki insanlara uygulanmış cerrahi ihtisasları 617’de – kapsamlı eserleri 617.97’de; belirli bir organın, sistemin, hastalığın cerrahisini konuyla birlikte sınıflayın, örneğin, geç yetişkinlik dönemindeki insanların sırtıyla ilgili tıbbı 618.9775600846’da, ama sırt cerrahisini 617.5600846’da; diş ve damak hastalıklarını 618.97763’te, ama diş cerrahisini 617.6050846’da sınıflayın.
617.1-.3’te belirtilen konulann cerrahi olan ve olmayan yönlerini, geç yetişkinlik dönemindeki insanlara uygulandığında 617’de sınıflayın. Örneğin, geç yetişkinlik döneminde yaralanmalar 617.100846, geriatrik ortopedi 617.300846.
621 ile 530 Uygulamalı fizik ile Fizik
Bir uygulamalı fizik altböliimünün başlığı fizikteki başlıklardan biriyle çakışıyorsa, teknolojinin odak alındığı durumlarda, eserin büyük kısmı bilimsel temellerden oluşsa bile, 621 numarasını kullanın; bilim ve teknolojinin eşit ağırlıkla ele alındığı durumlarda 530 numarasını kullanın. Emin değilseniz, 530’u tercih edin.
621.36 ile 621.381045-621.3827 Uygulamalı optik ve parafotik mühendisliği ile Optoelektronik [ve] Optik iletişimler
Mühendislik optiğinin iki önemli uygulaması (özellikle 621.366’daki lazerler ve 621.3692’deki fiber optik) optoelektronik ve optik iletişimdir. Öte yandan, elektroniğin, özellikle de optoelektroniğin önemli bir uygulaması, optik alanındadır. Örneğin, uzaktan algılama teknolojisi (621.3678). Bazen yazarın belirli bir bilimsel uygulama üzerinde odaklaşmak isteyip istemediğini belirlemek güçtür. Buradaki en iyi kural, uygulamalar konusunda ima edilen ilgiyi dikkate almamaktır: Belirli tür bir uygulama açıkça vurgulanmıyorsa, 621.36’daki belirli bir konuyu 621.36’da, 621.38’deki belirli bir konuyu 621.38’de sınıflayın. Ancak, mühendislik optiğinin bir süreci ya da gereci, bir elektronik işletim sistemi içinde ayrılmaz bir bağlantı olarak görülüyorsa, süreci ya da gereci sistemle birlikte 621.38’de sınıflayın. Örneğin, optik-fiber iletişim 621.38275.
Elektronik ya da iletişim vurgulanıyorsa 621.38’de sınıflayın. Emin değilseniz 621.36’yı tercih edin.
621.381 Elektronik
Elektronik için verilen sınıflama cetveli, daha önceki basımlarda “elektroniğin” ya da “elektronik devrelerin” hemen hemen bütününü ilgilendiren bazı terimler için yapılmış olan ayırımlar ortadan kaldırıldığı için, basitleştirilmiştir. Terimler genellikle, yeniliklere ve teknolojiden ayrışıp onu simgeleyen bir hal almış olan kavramsal formülasyonlara ilişkindir. Başka önemli bir yenilik ortaya çıktığında, bunların yerini alacağına üzerinde yükselir. Örneğin, devrelere ilişkin eserler farklı zamanlarda mikroelektronik, entegre, yan iletken ya da sayısal devreler kavramlarını vurgulamıştır, gene de temel ilkeler ve sözü edilen sorunlar aynı kalmıştır. Dolayısıyla, artık genel olarak devrelere ilişkin eserler 19. Basımda olduğu gibi 621.38153’ün ve 621.3817’nin altbölümlerinden çok 621.3815’te sınıflanır. Aynı şekilde, genel olarak elektronikle ilgili numaralar, kısa dalga ve uzun dalga elektroniği ya da mikroelektroniği gibi kavramlar vurgulansa bile, 621.38l’de toplanmıştır.
621.382 İle 621.3981, 004.6 İletişim mühendisliği ile [Bilgisayar] Arabirim kullanma ve iletişim aygıtları [ve] Arabirim oluşturma ve iletişim [bilgisayar biliminde]
004.6 Sayısal iletişimle ilgili eserleri sınıflarken temkinli olun. Eğer mühendisliği vurguluyorlarsa, ya bilgisayar veri iletişiminin (621.3981), sayısal telekomünikasyonun (621.382), ya da hem telekomünikasyonun hem de veri iletişiminin (yine 621.382) sayısal yönleri olabilir. Mühendislik numaralan arasında karar veremiyorsanız, 621.382’yi tercih edin.
Ancak, mühendisliği vurgulamayan eserlerde, “sayısal iletişimler”in bilgisayar bilimindeki iletişimleri 004.6 kastetmesi kaçınılmazdır. Bu numara, tele iletişim ve veri iletişimi mühendisliği artı bilgisayar biliminde arabirim kullanma ve iletişimi ele alan eserler için kullanılır. Mühendisliği vurgulamayan eserlere ilişkin diğer seçenekler için 004.6 ile 005.71; 384.3 ile 004.6’ya bakınız.
621.3822 ile 003.54 [İletişim mühendisliğinde] Sinyal işleme ile Enformasyon kuramı
Enformasyon kuramı ilk olarak iletişim mühendisliği kapsamında geliştirilmiş, sonra diğer disiplinlere de uygulanmıştır. 003.54’te sadece disiplinlerarası eserleri sınıflayın. İletişim mühendisliğinde enformasyon kuramını 621.3822’de ya da belirli tür iletişimle birlikte sınıflayın. Örneğin, radyo 621.384 (her iki durumda da 1. Tablo’dan 01154 notasyonunu kullanmadan). Başka herhangi bir konudaki enformasyon kuramını 1. Tablo’dan 01154 notasyonunu kullanarak konuyla birlikte sınıflayın. Örneğin, ekonomide enformasyon kuramı 330.01154.
621.38416 ile 621.38454 Amatör radyo ile Sivil radyo
Hem amatör hem de sivil radyo, ticari istasyonların kullanımına kapalı bant genişliklerinde profesyonel olmayan radyoculara ayrılmış iki yönlü sistemlerdir. Ancak, “amatör” sözcüğü, geleneksel olarak, operatörleri için katı ehliyet koşulları uluslararası anlaşmalarla düzenlenmiş uzun mesafeli (genellikle kısa dalga) iletişime ayrılmıştır. Buna karşılık, sivil radyo yereldir (yaklaşık 10 mil ya da 15 kilometre), ehliyet koşulları daha hafiftir ya da hiç yoktur. Emin değilseniz 621.38416’yı tercih edin.
621.3845 ile 621.38782 Radyotelefon ile [telefon hatlarında] Uzak mesafe sistemleri
621.3845’teki radyotelefoni, radyo mesajlarını alıp gönderebilen terminallerin kullanımı anlamına gelir. Radyo röleleri (ister yerde, ister uyduda), kullanıcıya telli bir telefon sistemi gibi görünen bir sistemin ayrılmaz parçaları olarak , telefon hattı sistemleriyle birlikte 621.38782’de sınıflanır. Emin değilseniz, 621,3845’i tercih edin.
622.7, 622.22 ile 669, 662.6 Cevher işleme [ve] Yerinde gerçekleştirilen işlemler ile Metalürji [ve Kimya mühendisliği] Yakıtlar
Topraktan çıkarılan düşük kaliteli malzemelerden kullanılabilir cevheri ayırmanın fiziksel yolları anlamına gelen cevher işleme, 622.7’de sınıflanır. Önemli kimyasal değişimlerin uygulanması anlamına geldiğinde, işlem normal olarak kimya mühendisliği (genellikle metalürji 669) haline gelir. Örneğin, demir cevherinin manyetik ayırımı 622.77’de, ama cevherden galvanoplasti yoluyla demir çıkarma 669.14’te sınıflanır.
Yüksek ısıların kullanımı, çok büyük kimyasal değişikliklere yol açtığından, kimya mühendisliği sayılır. Örneğin, pirometalürji 669.0282.
Yerinde gerçekleştirilen işlemler, amaçlanan malzemeleri (ya da amaçlanan malzemeleri içeren bileşikleri) topraktan çıkarmak için kimyasal teknikler kullanmayı gerektirir. Bu nedenle, genellikle madencilik olarak kabul edilir ve 622.22’de ya da 622.3’teki belirli malzemeyle birlikte sınıflanır. Örneğin, uranyum çözelti madenciliği 622.34932. Ancak, bir fosil yakıtın yerinde işlenmesi, genellikle, yakıtı başka bir forma dönüştürür. Böyle bir dönüştürme söz konusu olduğunda, işlemi, üretilen malzeme için verilmiş kimya mühendisliği numarasında sınıflayın. Örneğin, kömürün gazlaştınlması 665.772.
624.1 ile 624 Strüktürel mühendislik ve yeraltı inşaatları ile İnşaat mühendisliği
Strüktürel mühendislik, inşaat mühendisliğine giriş olan “genel konular” olarak değerlendirilebilir. İnşaat mühendisliğinin, her türlü yapılar için genel uygulanabilirliği olan belirli altdisiplinlerini kapsar. Bir inşaat mühendisi, normal olarak, strüktürel mühendisliğin tüm dallarında eğitilmiş olduğundan, inşaat mühendisliğinin temel metinleri konuyu vurgular. 624.1’i sadece strüktürel mühendisliği dar bir bakış açısıyla ele alan, yani mühendisliğin uygulandığı çeşitli yapı tiplerini tartışmayan eserler için kullanın. Emin değilseniz 624’ü tercih edin.
628.44042 ile 363.7288, 628.445 Belirli tür katı atıklar [teknolojisi] ile Belirli tür atıklar [ile ilgili sorunlar ve hizmetler ve] İşleme ve yok etme [teknolojisi]
Belirli tür katı atıklarla ilgili çoğu eser, atık ve kirlilik sorunlarını ve hizmetlerini, ya da malzemeleri yeniden devreye sokma olanakları taşıyan programları vurguladığı ve bunlar 363.7288 içinde sınıflandığı için, 628.44042’yi kullanırken temkinli olun. Belirli tür katı atıklara ilişkin teknolojik eserlerden çoğu, yeniden devreye sokma ya da başka tür işleme ve yoketme üzerinde yoğunlaşacak, böylelikle de 628.445 içinde ya da atığı yaratan ya da yararlanan belirli teknolojiyle birlikte sınıflanacaktır. Örneğin, cam şişeleri üretimde yeniden kullanma teknolojisi 666.192. 628.44042’de sadece, ağırlıkla teknolojik eserleri ve işleme ve yok etmeyi olduğu kadar toplamayı da vurgulayan az sayıdaki eseri sınıflayın. Emin değilseniz 363.7288’i tercih edin.
628.7 Kırsal ve az nüfuslu alanlar için sağlık mühendisliği
628.7, 628.1-.4’e göre önceliklidir. Buradaki amaçlar konuyla ilgili ana numaralardakilerle aynı olmakla birlikte, hizmet sunulan nüfus o kadar dağınıktır ki ,kentsel yerleşmelerde uygulanan yöntemlerin tümünü kullanmak genellikle zordur.
629.046 ile 388 Taşımacılık araçları ile Taşımacılık Yüzey taşımacılığı
Aşağıda sunulan bilgiler 385-388’deki taşıt numaralan ile 623.74, 623.82, 625.2, 629 ve 688.6’dakiler arasında ayırım yapmaya yardımcı olacaktır.
385-388’de sınıflayın:
1. Taşıtın sunduğu hizmetler. Örneğin, trenlerle yolcu taşıma 385.22.
2. Taşıtın işleyişi (genel). Örneğin, gemi kaptanının görevleri 387.54044.
3. Taşıtın ekonomik ve toplumsal yönleri. Örneğin, bir şirketin sahip olduğu uçakların kaydı 387.73340216.
-
- e 600’ler içindeki ilgili numaralarda sınıflayın:
- Taşıtın tanımı. Örneğin, 1930’ların buharlı lokomotifleri 625.26109043.
- Taşıtın teknolojisi. Örneğin, gemiler için tasarım testleri 623.819.
- Taşıtın işleyişi (teknik). Örneğin, uzay taşıtlarında piloT1uk 629.4582.
- Taşıtın bakım ve onarımı. Örneğin, motorsikletlerin onarımı 629.28775.
Emin değilseniz, 629.046 ve 600’lerdeki ilgili numaralan tercih edin.
629.226 ile 643.2, 690.879, 728.79 Motorize evler, içinde yatılabilen arabalar, karavanlar ile Belirli konut türleri [ve seyyar evlerin İnşaatı] ve Seyyar evler [Mimarisi]
Esas olarak, tekerlek üzerindeki evler için, yani çekilmesi gereken seyyar evler için, konut numaralannı kullanın (629.226’yı değil). Esas olarak, kamyonlar ya da treylerlerle kullanılan, kaT1anılabilir yaşama olanaklanyla donatılmış otomobiller ya da (kancayla birleştirildiği zaman bile) sürekli evler olarak hizmet edemeyecek kadar sınırlı yaşama olanaklanyla donatılmış treylerler için, 629.226’yı (motorlu kara taşıtı tipleri altında sıralanmıştır) kullanın. Emin değilseniz konut numaralarını kullanın, seyyar evler ile ilgili disiplinlerarası eserler için 643.2’yi kullanın.
631.47 ile 631.49 Toprak ve arazi kullanımı araştırmaları ile [toprak biliminin] tarihi, coğrafi, kişilere göre ele alınışı
Toprak araştırmaları genellikle küçük alanlan kapsar (bir ABD ilçesi kadar ya da daha küçük), oldukça ayrıntılıdır ve çok sayıda ayrıntılı haritalarla tamamlanır. Toprakların coğrafi incelemeleri normal olarak çok daha büyük alanlan kapsar ve bu kadar aynntılı değildir. Emin değilseniz büyük alanlar için 631.49’u, küçük alanlar için 631.47’yi kullanın.
631.558 ile 338.1 [Tarımda ürün] Verimi ile Tarım [ekonomisi]
Genellikle ürün verimiyle ilgili eserler, bir alanın toplam üretimini veren derlemelerdir ve 338.1 ‘de sınıflanır. Birim alan başına verim ile ilgili eserler, çeşitli yöntemler kullanan tanmsal sistemlerin (örneğin ürün değiştirme) ya da çeşitli alanlarda geçerli olan tarımsal sistemlerin üretim yeterliliğinin göstergeleri olarak ele alınmışlarsa, 338.16’da sınıflanır. Birim alan başına verimlilik incelemeleri, çeşitli ya da belirli üretim tekniklerinin teknik testlerinde kullanılıyorsa, tarımda konuyla birlikte sınıflanırlar. Örneğin, gübre kullanımının verimlilik testleri 631.80287. 631.558’in kullanımı, ekonomik ya da test ile ilgili konulara çok az değinen ya da hiç değinmeyen eserlerle sınırlıdır. Örneğin, çeşitli ürünlerin rekor düzeylerine ilişkin listeler. Emin değilseniz 338.l’de sınıflayın.
633-635 Belirli bitki ürünleri
Bazı bitkiler, ürünlerindeki farklılıklar bakımından önemlidir ve her bir ürün için verilmiş farklı bir numara olabilir. Daha önemli sayılabilecek ayırımlardan bazıları şunlardır:
Tahıllar ile tahıl otları (633.1 ile 633.25)
Tanesi için yetiştirilmişse (samanı önemli bir yan ürün olsa bile) 633.1’de, bitkinin tamamı tüketilecekse (tanenin olgunlaşmasına izin verilse bile) 633.25’te sınıflayın.
Baklagiller (633.3 ile 635.65)
Olgunlaşmış meyvası için ya da yem olarak yetiştirilmişse 633.3, kabuğu yeşilken ya da olgunlaşmadan toplanıp insanların tüketimine sunuluyorsa 635.65’te sınıflayın.
Diğer ürünler
Sadece bir tek numarada sıralanan ürünler için, çiftçi tarafından üretilen üründeki farklılık önemsizse, bu numarayı kullanın. Örneğin yemeklik, yemlik olarak ya da nişasta için üretilen patateslerin tümü birbirine benzer ve hepsi 635.21’de sınıflanır. Ancak, kerestesi için yetiştirilen baldıran, gemiye yüklendiğinde, peyzaj amacıyla yetiştirilen baldırandan oldukça farklı görünür; bu nedenle birincisi 634.9753’te, ikincisi 635.97752’de sınıflanır. Bir eserde tanımlanan ürün, bitkinin belirtildiği mevcut numaralara uymuyorsa, eseri en yakın uygun numarada sınıflayın. Örneğin sert lifleri için yetiştirilen bir baklagil 633.58. Emin değilseniz, listedeki ilk numarayı tercih edin.
635.3 ile 635.4, 635.5 Yenilebilir yapraklar, çiçekler, saplar ile Yemeklik yeşil bitkiler ve 635.4, raventler ile Salatalık yeşil bitkiler
Yemeklik yeşil bitkiler salatalık yeşil bitkileri birbirinden ve genel olarak yenilebilir yapraklardan ayıran farklar pek de katı değildir. 635.3-.5’te belirtilen yapraklı bir bitkinin yetiştirilmesiyle ilgili bütün eserleri, bitkinin kullanımına ilişkin vurguya bakmaksınız, adının geçtiği numarada sınıflayın. Örneğin, pişirmek için bir tür lahana yetiştirmek 635.347 (635.4 değil).
636.088 Belirli amaçlar için yetiştirilen hayvanlar
636.088’in altbölümlerinde kullanılan terimlerden birkaç tanesi, ağırlıklı olarak, 636.1-.8’de yer alan hayvanlardan bir ya da birkaç tanesi için geçerlidir. Bu tür terimlerin burada yer alması, numara oluşturma amacını taşır. Örneğin, sütü için inek besleme ile yumurtası için kümes hayvanı besleme numaralarının her ikisi de, kısmen, 636.08842 yumurta ve süt numaralarından türetilmiştir. Sondaki 42, 636.2l’e (belirli amaçlar için yetiştirilen sığırlar) eklenerek süt üreticiliği için 636.2142’yi; 636.5l’e (belirli amaçlarla yetiştirilen kümes hayvanları) eklenerek yumurta üretimi için 636.5142’yi oluşturmuştur. Hem süt, hem yumurta ya da birkaç tür hayvandan süt üretmeye ilişkin pek az eser olduğundan ve birkaç tür kuştan yumurta üretimi, kümes hayvanları numarasında sınıflandınldığından, 636.08842 ender olarak kullanılacaktır. 636.088’in bir altbölümü ile belirli bir tür hayvanın altında türetilmiş bir altbölüm arasında karar veremezseniz, ikincisini tercih edin.
636.72-.76 Belirli köpek ırkları ve grupları
Kullanılan gruplamalar, American Kennel Club (Amerikan Köpek Klübü) tarafından Eksiksiz Köpek Kitabı, 1985’te kabul edilen gruplamalardır. Başka uluslarda kabul edilmiş soyağaçlan olan cinslerden AKC gruplaması içine girenleri, grupla birlikte sınıflayın. Örneğin, Avrupa av köpeği 636.752. Bir cinsin AKC tarafından kabul edilip edilmediğinden emin değilseniz, 636.7’yi kullanın.
643.1 ile 363.5 [Ev ekonomisinde] Konut ile [sosyal hizmetlerde] Barınma
“Konut” ile “evler” arasında sık sık bir ayırım yapılır. “Konut” terimi, normal olarak, soyut anlamda ele alınan barınak sağlamayı kastederken, “evler”, normal olarak, somut nesneler olarak düşünülen binaları kasteder. 643.1, hem konut hem de evlerin ev ekonomisi yönleri için kullanılır. Aynı zamanda, evler ve kullanımlarına ilişkin disiplinlerarası eserler için de geçerli numaradır. Ancak, konutla ilgili eserler, sık sık, barınağın sosyal yönlerini ele aldığından, konutla ilgili disiplinlerarası eserler 363.5’te sınıflanır.
643.7 ile 690 [Ev ekonomisinde] İyileştirme, yeniden şekillendirme ile Binaların [İnşaatı]
643’te yer alan ” ev sahipleri ve kiracılar için hanehalkı üyelerinin etkinliklerini kapsayan eserler” biçimindeki kapsam notu, 643.7 ile 643’teki diğer numaraların, kendi işini kendi yapmaya hevesli olanlar için hazırlanmış geniş bir malzeme yelpazesi için kullanıldığını gösterir. Profesyonel inşaatçılar için evi yenileme ve yeniden şekillendirmeye ilişkin eserler 690.80286 ya da 690’ın diğer numaralarında sınıflanır. (0286 Özel standart altbölüm notasyonu, 690’da sadece 725-728’den alınmış numaralarla birlikte kullanılır; 690’ın başka bir yerinde hiçbir standart altbölüm kullanılmaz). Emin değilseniz 690’ı tercih edin.
647 ile 647.068, 658.2, T1-0682 Kurumsal ev yönetimi ile [Kurumsal ev yönetiminin] Yönetimi ile Tesis yönetimi [ve] Tesis yönetimi [için 1. Tablo notasyonu]
647.068 ile 647.9’un altbölümlerinde 1. Tablo’dan yönetim notasyonunu kullanırken dikkatli olun, çünkü “yönetim” terimi genellikle bir kuruluşun işletilmesine ilişkin temel teknikleri, başka bir deyişle, kamu tesislerine uygulandığında bütün olarak ele alınan 642- 646 ve 648’deki konuları ifade eder. 647.068’i (ya da 647.94068, 647.95068 vb.), ancak 658.1-658.2 ve 658.4-658.8’de bulunan yönetim konuları türüne atıf yapıldığında kullanın, örneğin mali yönetim ve pazarlama. (Personel yönetimi 647’de T1-068’in bir parçası değildir).
Tesis yönetimi, kurumsal ev yönetiminin kapsadığı konuların bazılarını aynen kapsar, örneğin elektrik-su-gaz, donanım, bakım. 647’de (ya da belirli özellikler için diğer 640 numaralarında) ağırlık işin fiilen yapılmasıyla ilgiliyken, 658.2’de ağırlık işin yapılmasını sağlamakla ilgilidir. Örneğin, restoranlarda elektrik-su-gaz işlerinin nasıl yönetileceğine ilişkin bir eseri 644’te, hastanelerdeki temizlik işlerinin nasıl yapılacağına ilişkin bir eseri 648.5’te sınıflayın; ama restoranlarda elektrik-su-gaz yönetimine ilişkin bir eseri 647.950682’de, hastanelerdeki temizlik hizmetlerinin yönetimini 362.110682’de sınıflayın.
650 ile 330 Yönetim ve yardımcı hizmetler ile Ekonomi
Ticaretle ilgili eserler birkaç yerde sınıflanabilir. Çoğu kez, 330 ile 650 arasında bir tercih yapılması gerekir. Eser, genel bilgiler, ekonomik koşullar, mali bilgiler (faiz hadleri gibi) ve belirli şirketlerin neler yaptığına ilişkin raporlar sunuyorsa 330’u kullanın. Eser, sadece 651 Büro hizmetlerinin yanısıra 658 Genel yönetimi kapsayan pratik yönetim bilgileri sunuyorsa 650’yi kullanın. Eser, genel yönetimle sınırlıysa 658’i kullanın. 330 ve 650 ile ilgili kapsamlı eserleri 330’da sınıflayın.
651.7 ile 808.06665,-658.45 İletişim [bir büro hizmeti olarak] Kayıtların yaratılması ve iletilmesi ile [Ticari yazışmalar] ile [yönetimde] İletişim
Telefon kullanımı, dikte teknikleri, belirli formdaki mektuplar için mikrobilgisayar yazılımlarının nasıl kullanılacağı, postalama işlerine ilişkin teknikler, kısacası, iletişimin mekaniği gibi konuları 651.7’de sınıflayın. Etkili iş yazışmaları üslübunu vurgulayan eserleri 651.7’de sınıflamayın.
İster sekreterler, ister yöneticiler için hazırlanmış olsun, ticari yazışmalarda üslup el kitaplarını ve etkili iş yazışmalarının nasıl yapılacağına ilişkin eserleri 808.06665’te sınıflayın. Belirli tipteki bir haberleşmenin (iş mektupları) nasıl yazılacağına ilişkin eserleri ve iyi yazı üslubunu göstermeyi amaçlayan belirli bir tip model koleksiyonlarını 808.06665 l’de sınıflayın. 651.7 ile 808.06665 arasında karar veremiyorsanız, 808.06665’i tercih edin.
Yönetimle ilgili amaçlara ulaşmak için iletişimden yararlanma konusunu odak alan eserleri 658.45’te sınıflayın. Bu eserler, genellikle, yönetim iletişiminin kişisel ilişkilerle ilgili yönlerini vurgularlar.
657 ile 658.1511, 658.1512 Muhasebe ile Yönetim muhasebesi [ve] Raporların kullanımı
Muhasebenin nasıl tutulacağı 657, muhasebe bilgilerinin yönetim tarafından kullanılması 658.1511’de sınıflanır. Mali bir raporun nasıl hazırlanacağı 657.3’de, yönetimin ticari performansını geliştirmek için mali rapordan yararlanılması 658.1512’de sınıflanır. Genel olarak muhasebe sistemlerinin tasarımı ve muhasebe sistemlerinin dışarıya rapor vermeye yönelik tasarımı 657.1’de sınıflanır. Yönetime içerden bilgi akışını arttırma konusunu belirli biçimde vurgulayan muhasebe sistemlerinin tasarımı 658.1511’de sınıflanır. Emin değişeniz 657’yi tercih edin.
658 ve T1-068 Genel yönetim [ve belirli alanlarda] Yönetim [için l.Tablo notasyonu]
Yönetim, kendileri doğrudan hizmet sunmayan resmi kuruluşlar dışında, her türlü işletmenin idaresini kapsar (350-354 ile 658, T1-068’e bkz.) Yönetim, “ticari işletmeler”le sınırlı değildir.
Yönetilecek olan kuruluşlar, üç biçimde bölünebilir. Birincisi, işletmenin büyüklüğü veya kapsamına göre bölünmedir ve 658.02’de sınıflanır. İkincisi, işletmenin yasal biçimine göre, örneğin anonim şirket, adi ortaklık vb. bölünmedir ve 658.04’te sınıflanır. Üçüncü ve en önemli bölünme de, kuruluşun yaptığı işin türüne göredir: kitap satışı, ampul imalatı, yük taşımacılığı, hasta bakımı, vb. Belirli tür işler yapan işletmeler, yönetimi yapılmakta olan işin türüyle birlikte, 1. Tablo’dan 068 notasyonu kullanarak sınıflanır. 658 ve altbölümleri, her türlü işletmeye uygulanabilecek yönetim tartışmalarına ayrılmıştır. Kamu işletmelerinin yönetimine ilişkin kapsamlı eserler 351.0092’de sınıflanır.
İşletmenin çalışma alanı için, olanaklıysa, bir ürünü yapmak ya da bir hizmeti sunmak için en kestirme numarayı seçin. Örneğin, otomobil imalatında yönetime ilişkin eserleri 338.7629222068’de değil 629.222068’de sınıflayın, çünkü 338.76292220 otomobil imalatının ekonomisi içindir.
Belirli türdeki bir perakende mağazanın yönetimi için, belirli tür bir ürüne ilişkin hiçbir vurgu yoksa, 658.87’nin bir altbölümünü kullanın. Örneğin, perakendeci zincir mağazaların yönetimini 381.12068’de değil, 658.8702’de sınıflayın, çünkü zincir mağazalar yönetim organizasyonunun bir biçimidir. 381.12, bu tür bir organizasyonun ekonomik yönleri için kullanılır. Ancak, belirli bir ürünü pazarlayan bir perakendeci mağazayı 381.4 artı ürün için notasyon biçiminde sınıflayın. Örneğin, bir kitapçı dükkanının yönetimi 381.45002068. Aynı şey, 658.87’nin diğer altbölümleri için de geçerlidir. Örneğin, araba satan bir acenteliğin yönetimi 381.45629222068.
Bu biçimde, yönetimin belirli alanlarının da öne çıkarıldığını unutmayın. Örneğin, otomobil imalatının mali yönetimi 629.2220681, zincir mağazaların mali yönetimi 658.87020681, kitapçı dükkanlarının mali yönetimi 381.450020681.
363.1; 658, T1-068 ile 302.35’e ayrıca bkz.
658, T1-068 ile 302.35 Genel yönetim [ve belirli alanlarda] Yönetim [için 1. Tablo notasyonu] ile Hiyerarşik örgütlenmiş (karmaşık) gruplarda [toplumsal etkileşim]
658 ve T1-068’de, nasıl yönetilir’i vurgulayan eserleri sınıflayın. 302.35’te insanların kuruluşlar içindeki davranışlarının ve çalışmalarının toplumsal dinamiğini analiz edip tanımlayan eserleri sınıflayın. Emin değilseniz 302.35’i tercih edin.
658.15 ve T1-0681 Mali yönetim [ve belirli alanlarda] Kuruluş ve mali yönetim [için 1. Tablo notasyonu]
Mali yönetim parayla ilgilenir: işletmeyi kurmak ya da genişletmek için nasıl kaynak bulunacağı, sermayenin, sermaye malları ya da başka kuruluşların tahvillerine nasıl yatırılacağı, çeşitli işlemler için kaynak tahsisinin nasıl yapılacağı (bütçeleme) ve harcamaların ve maliyetlerin nasıl kontrol edileceği. Mali yönetimin bu özellikleri, paranın kaynağı dışında, işletmeden işletmeye pek fazla değişiklik göstermez. Örnekler aşağıdadır:
Havayollarının mali yönetimi: 387.70681.
Ticari bankaların mali yönetimi: 332.120681.
Bir bankanın işi finansmandır, unutmayın. 1. Tablo’dan 0681 notasyonu sadece iç finansmana uygulanabilir: Banka açmak için para bulmak; çalışanların ücretleri ve elektrik giderleri gibi iç işlemleri finanse etmek için para kullanmak; işletme maliyetlerini düşük tutmak. Bankanın kamuya sunduğu mali hizmetler, 658.5 ve T1-0685’te tartışılan üretim yönetiminin bir parçasıdır.
Otellerin mali yönetimi: 647.940681.
Okulların mali yönetimi: 371.206.
Kütüphanelerin mali yönetimi: 025.11.
658.15 ve T1-0681’in belirli tip kuruluşların defter tutma ya da muhasebesini içermediğini unutmamak gerekir. Bu konulara ilişkin eserleri 657.8’de sınıflayın.
658.2 ve T1-0682 Tesis yönetimi [ve belirli alanlarda] Tesis yönetimi [için 1. Tablo notasyonu]
Tesis yönetimi, bir kuruluşun, işini yapabilmesi için gerekli olan fizik çevre ve araçlarla ilgilenir. Araziyi, binaları, tesisatı (aydınlatma, ısınma vb.) ile işi yapmak için gerekli olan belirli donanımı (taşıtlar, makinalar, mobilyalar gibi) içerir. Toprağın, binaların ve belli başlı donanımın edinilmesi 658.15242’de sınıflanır, çünkü bunlar sermaye malları olarak kabul edilir. Bunların bakımı, toprağın, binaların ve tesisatın kullanımı gibi, tesis yönetimi ile birlikte sınıflanır. Üretim
araçlarının kullanımı, üretim yönetimi ile birlikte sınıflanır. Örnekler aşağıdadır:
Havayolları için tesis yönetimi: 387.73068 387.73, zaten tesisi ima ettiğinden (altbölümlerinin incelenmesi bunu açıklayacaktır), 1. Tablodan alınacak notasyon T1-068’dir, 2 gereksiz tekrara yol açar.
Ticari bankaların tesis yönetimi: 332.120682.
Otellerin tesis yönetimi: 647.940682.
Okulların tesis yönetimi: 371.6.
Kütüphanelerin tesis yönetimi: 022.
647.96-.99 ile 658.2, T1-0682’ye ayrıca bkz.
658.3 ve T1-0683 Personel yönetimi [ve belirli alanlarda] Personel yönetimi [için 1. Tablo notasyonu]
Personel yönetimi, insanlarla ilgilenir: nasıl işe alınır, seçilir, yerleştirilir, eğitilir, geliştirilir ve kuruluşun işini yapması için nasıl motive edilir. Aynı zamanda ücret, iş saatleri, izin, emeklilik, emekli maaşlarının yanısıra disiplin ve işten çıkarma gibi konulan da içerir. Örnekler aşağıdadır:
Havayollarında personel yönetimi: 387.70683.
Ticari bankalarda personel yönetimi: 332.120683.
Otellerde personel yönetimi: 647.2.
Kütüphanelerde personel yönetimi: 023.9.
658.3 ile 331 Personel yönetimi ile Emek ekonomisi
658.3’teki konuların çoğu 331’le paralellik gösterir. Yönetimin bakış açısıyla yazılmış eserleri 658.3’te, çalışanların (işçi) bakış açısıyla yazılmış eserleri 331 ‘de sınıflayın. Tarafsız bir bakış açısıyla yazılmış, sadece olayı tanımlayan eserleri ve hem yönetim hem de çalışanlann bakış açılarını içeren kapsamlı eserleri de 331’de sınıflayın.
658.402 ile 658.04, 658.114 Kurum- içi organizasyon ile belirli biçimlerdeki işletmelerin yönetimi [ve] Mülkiyete göre kuruluş biçimleri
658.402’de “organizasyon”, bir işletmenin iç yönetim organizasyonu anlamına gelir, yasal ya da mülkiyete göre kuruluş anlamına değil. Kurum-içi organizasyon yetki ve sorumluluğun nasıl paylaştırıldığıyla ilgilidir. Örneğin, doğrusal organizasyonda, tek bir yöneticinin ya doğrudan doğruya işçiler üzerinde ya da işçileri denetleyen birkaç denetçi üzerinde nihai yetkisi vardır. Yasal ve mülkiyete göre kuruluşu (örneğin anonim şirketler, adi ortaklıklar) 658.04 ve 658.114 içinde sınıflayın.
658.42 ve 658.43 Üst yönetim [ve] Orta kademe yönetim
Eserleri ancak, genel olarak idari yönetime karşılık üst ve orta yönetim açısından gerçekten bir anlam taşıyorlarsa, bu numaralarda sınıflayın. Emin değilseniz 658.4’ü tercih edin.
658.455 ile 658.4038 Enformasyon programları [yönetimi] ile Enformasyon yönetimi
İnsanlann ve süreçlerin denetimini sürdürmek için yönetim tarafından uygulanan enformasyon iletişimi 658.455’te sınıflanır. Yönetim tarafından bilgi toplamak ve bunun karar verme sürecindeki yararlan 658.4038’de sınıflanır. Emin değilseniz, 658.4038’i tercih edin.
658.5 ve T1-0685 Üretim yönetimi [ve belirli alanlarda] Üretimin yönetimi [için l.Tablo notasyonu]
Üretim yönetimi, kuruluşun yapmayı amaçladığı işin yönetimi demektir. İş akışının organizasyonu ve tek tek işlemlerin yapılmasında kullanılacak yöntemlerle ilgilenir. İşlemlerin ve sonuçlannın niteliği ve eksiksiz oluşunu sağlamakla da uğraşır. İşlemlerde söz konusu olan teknolojiyle ilgilidir, ama ikisi aynı şey değildir. Bir kuruluştan diğerine büyük farklılıklar gösterir. Örnekler aşağıdadır:
Fabrika üretiminin yönetimi: 658.5.
Bu, otomobil, ekmek, oyuncak gibi somut nesneler üretmek üzere, insanların ve makinaların işlemesiyle hammaddelerin, parçaların ve alt montajlann biraraya getirilip işleme sokulduğu süreçlerin organizasyonu ve yönetimidir. Bu, lojistik olarak da bilinir.
658.5, başka tür işletmelerin üretim yönetiminden çok, fabrika işleyişinin yapısına daha uygundur; çünkü, yönetim sanatının, yönetimle ilgili kitaplann ağırlıkla endüstri yönetimi ile ilgili olduğu daha erken bir evresini yansıtır. Buna göre, genel olarak fabrikalardaki üretim yönetimi için 670 yerine 658.5 kullanılır.
Havayollan için üretim yönetimi: 387.70685.
387.7’nin altbölümlerinde üretim yönetimi unsurlarının varlığına dikkat edin; örneğin, havayolu rotalarının planlanması 387.72; uçaklara rota vermek ve onlan programlamak 387.740420685; yemek hizmetleri, bagaj hizmetleri ve rezervasyon hizmetlerinin planlanması, organizasyonu ve deneT1enmesi 387.7420685.
Kitapçı dükkanları için üretim yönetimi: 381.450020685.
Ticari bankalar için üretim yönetimi: 332.120685.
Müşteri hizmetlerinin planlanmasını, organizasyonunu ve denetimini, çek ve tasarruf hesaplarının sürdürülmesini, kasa hizmetlerini, emanet hizmetlerini vb. içerir.
Oteller için üretim yönetimi: 647.940685.
Yiyecek sağlanması, ağırlama ve temiz ve çekici odalar ve misafirlere ilişkin kolaylıklar ile doğrudan ilişkili işlemlerin yönetimini içerir.
Okullar için üretim yönetimi: 371.2.
Öğrencilerin bilgi ve tavırlar konusunda eğitilmesiyle ilgili etkinliklerin yönetimidir ve ders programlan ve öğrencilerin gruplandınlması gibi işleri içerir.
Kütüphaneler için üretim yönetimi: 025.1.
658.7 ve T1-0687 Malzemelerin yönetimi [ve belirli alanlarda] Malzemelerin yönetimi [için 1. Tablo notasyonu]
Malzemelerin yönetimi, nihai bir ürün ya da hizmet yaratmada kullanılan hammaddeleri, parçaları ve alt montajları; mürekkep, kalem, kağıt; ve daktilolar, dosya kutulan benzeri diğer küçük araçlar gibi işi yürütmek için gerekli malzemeleri içerir.
Bu malzemelerin kullanıldığı etkinlikler üç belirgin kategoriye ayrılır: Edinme, iç yönetim, fiziki dağılım.
Edinme ya da satınalma, sözleşmeleri ve pazarlıkları, satıcının seçimini, iş siparişini, malın teslim alınıp boşaltılmasını ya da bu işlemleri satıcının yapması halinde gözlenip izlenmesini içerir.
İç yönetim, envanterin depolanmasını ve bakımını, çalışma sürecinde kullanılmak üzere malzemelerin envanterden çıkanlmasını, bir çalışma noktasından diğerine doğru hareketlerini, depoya kaldınlmasını ve satış öncesinde saklanmasını ve envanter kayıtlarının tutulmasını içerir. Nihai bir ürünün satışının söz konusu olmadığı hizmet kuruluşlarında süreç, malzemeler ve gereçler kullanıma sokulduğu ve iş sırasında kullanıldığı anda tamamlanmıştır.
Fiziki dağılım, alınan siparişlerin işlenmesini, siparişlerin envanterdeki mallarla eşlenmesini, mallann envanterden çıkanlmasını, pakeT1enmesini, yüklenmesini, taşıyıcının ve güzergahın seçilmesini ve yüklemenin taşıyıcı tarafından yapılması halinde gözlenip izlenmesini içerir. En önemli donanım sermayedir diye düşünüldüğünü ve sermaye edinmenin 658.15242 ve T1-068’de sınıflandığını unutmayın. Fiziki dağılım, çoğu hizmet kuruluşunda bir etmen değildir.
Havayollarında malzemelerin yönetimi: 387.70687.
Otellerde malzemelerin yönetimi: 647.940687.
Okullarda malzemelerin yönetimi: 371.209.
Kütüphanelerde malzemelerin yönetimi: 025.1
Ancak, kitapların ve diğer enformasyon ortamlarının sağlanmasına ilişkin yönetimi 025.2068’de, bunların iç yönetimini 025.8’de, (fiziki dağılım benzeri) dolaşımını 025.6’da sınıflayın.
658.8 ve T1-0688 Dağıtımın yönetimi (Pazarlama) [ve belirli alanlarda] Dağıtımın yönetimi (Pazarlama) [için l.Tablo notasyonu]
Pazarlama yönetimi, kuruluşun ürün ya da hizmetinin satışı ile ilgilidir. Bu kavram, kredi yönetimini de içerir. Örnekler aşağıdadır:
Havayolları için pazarlama yönetimi: 387.70688.
Bu numara, öncelikle, satış geliştirme ve kredi yönetimi için kullanılır. Böyle bir organizasyon için satış çabalarının büyük bir kısmı 659.l’de sınıflanan reklamcılıkta yoğunlaşmıştır.
Ticari bankalar için pazarlama yönetimi: ağırlıkla 659.l’de sınıflanan reklamcılık.
Oteller için pazarlama yönetimi: 647.940688.
Bu, genellikle kredi yönetimi ve tesisin toplantılar için kiraya verilmesi gibi diğer sınırlı uygulamalardan oluşur.
Okullar için pazarlama yönetimi: uygulanamaz.
Özel okullar reklam ve halkla ilişkiler konusunda biraz etkinlik gösterirler, ama bunlar 659’da sınıflanır.
Kütüphaneler için pazarlama yönetimi: kütüphanelerin halkla ilişkilerini 021.7’de sınıflayın.
658.8, T1-0688 ile 659 Dağıtımın yönetimi (Pazarlama) [ve belirli alanlarda] Dağıtımın yönetimi (Pazarlama) [için 1. Tablo notasyonu] ile Reklamcılık ve halkla ilişkiler
Pazarlama (658.8). daha geniş bir kavramdır; 658.8’de sınıflanan satış yönetimini, pazarlama araştırmasını, dağıtım kanallarını ve müşteri kredi yönetimini içerir; ayrıca 659’a çekilmiş olan reklam ve halkla ilişkileri de içerir. 659’a ait olan şey, bir kuruluşun hem kendisinin, hem de mal ve hizmetlerinin kamuoyuna sunulması için yapılan tanıtımdır. Reklamcılık ya da halkla ilişkiler üzerinde odaklaşan araştırmalar, pazarlama araştırmalarının 659’da sınıflanan tek türüdür;
daha geniş araştırmalar 658.83’te sınıflanır. Emin değilseniz, 658.8’i tercih edin.
660.2804 ile 604.7 [Kimya mühendisliğinde] Güvenlik teknolojisi ile Tehlikeli madde teknolojisi
Kimya mühendisliğinde tehlikeli kimyasalların ele alınışı için 660.2804’ü kullanın; tehlikeli kimyasalların kimya endüstrisinin dışındaki taşıma, nakil ve kullanımını içeren ele alışlar için 604’ü tercih edin.
Ancak, belirli tehlikeli kimyasallar için, kapsamlı teknoloji numarası genellikle 660’ta yer alır. Örneğin, doğal gazın işlenmesi, nakliyesi ve kullanımı 665.73.
Tehlikeli kimyasallar ile ilgili disiplinlerarası eserleri 363.17’de sınıflayın.
669 Metalürji
Çeşitli madenlerin alaşımlarına ilişkin kapsamlı eserleri 669’da sınıflayın; belirli bir alaşıma ilişkin kapsamlı eserleri, 669.1-.7’de belirli metallerin alaşımında; alaşımların fiziksel ve kimyasal metalürjisini, 669.9’da alaşım oluşturma sürecinde sınıflayın.
669’da yer almayan bir alaşımı, kolayca belirlenebiliyorsa ,alaşımı oluşturan en önemli madenle birlikte sınıflayın, örneğin Monel®, yüzde 67 nikel ve yüzde 30 bakırdan oluşan bir nikel alaşımı, 669.3 değil, 669.7332. Alaşımı oluşturan en önemli maden belirlenemiyorsa, sınıflama cetvelinde önce gelen madenle birlikte sınıflayın, ama bütün çelik alaşımlarını 669.142’de sınıflayın.
670.285 ile 670.427 [İmalatta] Veri işleme Bilgisayar uygulamaları ile Fabrika işlemlerinin mekanizasyonu ve otomasyonu
Esnek imalat sistemlerine ilişkin eserler, bilgisayar destekli imalaT1a sınırlıysalar 670.427’de; bilgisayar destekli tasarım gibi imalattaki başka bilgisayar uygulamalarını ya da imalat yönetiminde bilgisayar uygulamalarını da içeriyorlarsa 670.285’te sınıflanır.
671-679 ile 680 Belirli malzemelerden ürünlerin imalatı ile belirli kullanımları olan ürünlerin imalatı
671-679 ile 680 arasında sürekli bir ayırım yapılamamaktadır, çünkü 680’de malzemeye göre bazı imalaT1ar vardır, örneğin, deri ve kürk eşyalar 685; ve 671-679’da belirli kullanımlar için bazı ürünlere rastlanır, örneğin, kağıt tabaklar ve bardaklar 676.34. 680’deki belirli bir malzemeden üretilen nihai ürünlerin aksine 671-679’da genel olarak birincil ürünler vardır. Örneğin, dokumalar 677, giysi 687; ama belirli birçok durumda bu ayırım ilgisizdir, örneğin fırçalar 679.6, taraklar 688.5. Emin değilseniz 671-679’u tercih edin.
676 ile 676.1, 676.2 Kağıt hamuru ve kağıt teknolojisi ile Kağıt hamuru ile Kağıt hamurunun kağıda dönüştürülmesi ve belirli kağıt ve kağıt ürünü tipleri
Kütüklerden ya da başka kağıt hamuru kaynaklarından kağıt yapma sürecinin tümü için 676’yı kullanın. Kağıt hamurunun beyazlatılması yoluyla kağıt hamuru yapma süreci için 676.1’i kullanın. Kağıt hamurunun yoğurulması ve inceltilmesiyle başlayan, hamurun kağıt ve kağıt ürünlerine dönüştürülmesine ilişkin eserler için 676.2’yi kullanın.
680 Belirli kullanımları olan ürünlerin imalatı
680’in altbölümlerinin sıralaması 670’ten alınmıştır; 680 numaraları genellikle 670 numarasında karşılaştırılabilecek malzemeyle genel olarak ilişkilendirilen nihai ürün tipini temsil eder:
- 682 Demirli madenler [ile] küçük dövme işleri
- 683 Demir dışı madenler [ile] Madeni eşya ve ev aletleri
- 684 Kereste, mantar, ahşap [ile] Mefruşat ve ev atölyeleri
- 685 Deri ve kürk [ile] Deri ve kürk eşyalar
- 686 Kağıt hamuru ve kağıt [ile] Matbaacılık
- 687 Dokumalar [ile] Giysi
690 ile 624 Binalar ile İnşaat mühendisliği
690’da sınıflanacak bir eserin, tartışmalarını, içinde yaşanabilir yapılarla (binalarla) sınırlaması gerekir. Başka yapılar tartışılıyorsa, eser 624’te sınıflanır. Her türlü yapıların inşaatı anlamındaki “bina”ya ilişkin eserler 624’de sınıflanır, 690’da değil. Emin değilseniz, 624’ü tercih edin.
Eser adındaki inşaat sözcüğü, genelllikle eserin yaşanabilir yapılardan daha fazlasını kapsadığına işaret eder. Ancak, bazen 690-tipi binaların inşaatı için de kullanılabilir.
700 Sanatlar Güzel ve dekoratif sanatlar
Genel olarak, bir sıfat belirtilmeden kullanılan “sanatlar” sözcüğü, kapsanan alanın güzel ve dekoratif sanatlardan daha geniş olduğunun bir işaretidir. Edebiyat, müzik ve gösteri sanatları çoğunlukla içerilen diğer sanat türleridir. Her defasında “sanat” mı “sanatlar” mı dendiğine şöyle bir bakılırsa, kapsanan alan bulunabilir.
“Bilgisayar sanatı” deyimiyle, genellikle bilgisayarın sanatta kullanımının iki farklı türü kastedilir. Bilgisayar nihai sanat ürününün yaratılmasında kullanılan bir araç olabilir, tıpkı bilgisayarın geleneksel çalgılarla çalınacak bir müziğin bestelenmesinde yardımcı olması gibi ya da başka türlü geleneksel baskı özellikleri taşıyan levhaların desenlenmesı ya da kazılmasında yardımcı olması gibi. Ya da bunun yerine bilgisayar, bilgisayar müziğinde olduğu gibi müziğin icra edildiği bir çalgı görevi yapabilir ya da bilgisayar monitöründe sergilenmek üzere hazırlanan bilgisayar grafiği çalışmalarında olduğu gibi görsel sanatlar için bir ortam oluşturabilir. Bir aygıt olarak bilgisayar ya 1 .Tablo’dan 0285 notasyonu kullanılarak diğer aygıT1arla birlikte ya da sınıflama cetvelinde ayrılmış olan belirli yerlerde sınıflanır. Örneğin, bilgisayarlar ve sanatlar 700.285, grafik sanatlarda bilgisayarlar 760.0285, bilgisayarla müzik komposizyonu 781.34. Bir enstrüman ya da bir sergileme ortamı olarak bilgisayar, sanatın tipiyle birlikte sınıflanır, örneğin, bilgisayar sanatının tarihi 709.04, bilgisayar grafik sanatı 760, bilgisayar müziği 786.76.
700.74 Müzeler, koleksiyonlar, sergiler [sanatlarda]
Birden fazla sanatçının eserleri söz sonusu olduğunda, tarihi dönemi ya da ortaya çıktığı yeri belirtmek için kullanılıyorsa, 1. Tablodan 09 notasyonuna 1. Tablo’dan 074 notasyonu eklenebilir. Örneğin, Fransız sanatında New York City çıplakları sergisi 704.942109440747471. Ancak, dönem ya da ortaya çıktığı yer sergilenmekte olan konu için kullanılan notasyonun ifade ettiği dönemin ya da yerin tamamına yaklaşmıyorsa 1 .Tablodan 074 notasyonunu eklemeyin.
700.92 Kişiler [sanatlarda]
Sanatçıların sınıflanması için her ana alandaki talimaT1ar değişiktir. Bir tek bölünme içinde bile, örneğin 730’larda, ele alış farklıdır: Bir heykeltraş için 730.92, altın işlemeci için 739.2272, bir ya da daha çok sayıda başka plastik sanatlar alanında çalışmış bir heykeltraş için 730.092.
Bir sanatçı ya da sanatçıların eserleri iki yoldan biriyle tanımlanır, ya heykeltraşlıkta olduğu gibi 1. Tablo’dan 092 notasyonuyla ya da 741.92-.99 çizimde olduğu gibi dönem ya da coğrafi yer için notasyon kullanarak.
704.9 İkonografi
İkonografi, tarihi ve coğrafi ele alışa göre önceliklidir. Örneğin, Romanesk sanata ilişkin genel bir eser 709.0216, Normandiya Romanesk sanatı 709.44209021, ama Normandiya Romanesk sanatında Meryem ve Çocuk 704.948550944209021. Ancak, genellikle Hıristiyan, Bizans ve Romanesk okullar gibi, özüyle sınırlı, genellikle dini temaları işleyen okulları ve tarzları sınıflarken dikkatli olmak gerekir. Ancak, eserin odak noktasını ikonografi ya da özelliklerinden biri oluşturuyorsa, 704.9’da sınıflayın.
Genellikle ikonografi numaralarının her türlü kullanımında, konu, başlığın bütününe yaklaşmasa da standart altbölümler eklenir. Burada kuraldışı üç durum vardır: 704.9432 Hayvanlar, 704.9434 Bitkiler ve 2. Tablodan notasyon. Örneğin, bir eser sadece sanatta köpekleri ele alıyorsa, standart altbölüm eklenmemelidir. 1 .Tablo’dan 09 notasyonu artı 2.Tablo’dan 3-9 notasyonu konunun yerinden çok, sanatçıların milliyetini ya da yerini belirtmek için eklenir. Örneğin, İngiliz kraliyet ailesi çocuklarının Kanadalı ressamlarca yapılan portreleri 704.94250971. Sınıflanan eserin kapsadığı alan 2. Tablo’dan alınan notasyonda belirtilen alanın tamamına yaklaşmıyorsa, 1. Tablo’dan 074 notasyonunu eklemeyin.
709.012-.05 ile 709.3-.9 [Güzel ve dekoratif sanatların] Gelişme dönemleri ile [güzel ve dekoratif sanatları] Belirli kıtalar, ülkeler, yerlere göre ele alış
Bir sanat okulu tarafından üretilmiş ya da belirli bir tarzda üretilmiş eserleri aşağıdaki gibi sınıflayın:
-
- Aynı yerden, yerle birlikte 709.3-.9’da.
- Belirli bir ülke içindeki çeşitli yerlerden, ülkeyle birlikte 709.3- .9’da.
- İki ülkeden, 2. Tablo’da önce gelen ülkeyle birlikte 709.3-.9’da .
- Üç ya da daha fazla Avrupa ülkesinden, okul ya da tarzın en yaygın olduğu dönemle birlikte 709.012-.05’te.
- Avrupa dışında, aynı kıtadaki üç ya da daha fazla ülkeden, kıtayla birlikte 709.3-.’da.
- Aynı kıtada olmayan üç ya da daha fazla ülkeden, okul ya da tarzın en yaygın olduğu dönemle birlikte 709.012-.05’de.
Ülke ya da yerle birlikte sınıflama konusunda karar veremiyorsanız, ülkeyi tercih edin; 709.012-.05 ya da 709.3-.9 arasında karar veremiyorsanız, 709.012-.05’i tercih edin.
709.2 ile 380.1457092 [Güzel ve dekoratif sanatlarda] Kişiler ile [Sanat ticaretiyle ilgili kişiler]
Sanat ticaretinin ekonomisi üzerinde odaklaşan sanat tacirleriyle ilgili eserler 380.1457092 içinde sınıflanır. Sanat dünyasının bir parçası olarak tacirler üzerinde odaklaşan eserler, örneğin, tacirlerin tanıdığı sanatçılar ve ellerindeki sanat eserleri 709.2’de sınıflanır. Emin değilseniz, 709.2’de sınıflayın.
711 ile 307.12 Fiziksel planlama (Şehir sanatı) ile [Topluluk] Planlaması
Bazı tarihi ve toplumsal malzemeyi kapsasa bile, fiziki planların sunumunu ve analizini odak alan eserler 711’de sınıflanır. Tarihi ve toplumsal yönler üzerinde odaklaşan eserler 307.12’de sınıflanırlar. Emin değilseniz, 307.12’de sınıflayın.
721 Mimari yapı
“Tasarım ve konstrüksiyonla ilgili disiplinlerarası eserleri burada sınıflayın” notu 721’in kapsamını, mimarinin bütün yönlerini içerecek biçimde genişletmek amacıyla konmamıştır. Burada sınıflanan eserler, 721.04 ve 721.1-.8’de içerileri unsurlarla ilgilidir. Bütünüyle, binalann mimarisine ilişkin eserler 720’de sınıflanır.
721 ile 690 Mimari yapı ile Binalar
Geçmişte yapılmış ya da gelecek için planlanmış binaların tanımlayıcı ayrıntıları 721’de sınıflanır. Yapısal elemanların, şekillerin ve malzemelerin nasıl biraraya getirileceğine ilişkin mühendislik tasarımı ve konstrüksiyon ilkeleri ya da fiili tarifler (örneğin inşaatı yapan için) 690’da sınıflanır. Emin değilseniz 721 ‘i tercih edin.
726.1 Tapınakların ve sunakların [Mimarisi]
Bina numarasında olabildiği kadar belirgin numara kullanın. Örneğin, Tayland’daki Theravada Budist tapınağı 726.1439109593. Eğer bir kol ya da mezhep belirtilmemişse, 292-299’dan bilginin elverdiği ölçüde ekleme yapın, sonra 1. Tablo’dan notasyon ekleyin. Örneğin Java’daki Budist tapınakları (mezhep belirtilmemiş) 726.143095982; güney Hindistan’da tapınak biçimleri (din belirtilmemiş) 726.1409548.
729 Yapıların ve aksesuarların tasarımı ve dekorasyonu
729’daki notlar, içerilen malzemeden daha fazlasını dışarda bırakır. Sadece, odak noktası özellikle mimari tasarım olan genel eserleri 729’da sınıflayın. Birlikte ele alınan tasarım ve konstrüksiyon 721’de sınıflanır. Tek başına konstrüksiyon 690’da sınıflanır. Dekorasyon, sadece konu kendi başına bir sanat nesnesi olarak değil de mimari dekorasyonun bir özelliği olarak ele alındığında 729’da sınıflanır. Örneğin duvar resimleriyle ilgili kapsamlı eserler 751.73’te sınıflanır; ancak, duvar resimlerinin mimari dekorasyonda kullanılması 729.4’te sınıflanır.
736-739 ile 731-735 Diğer plastik sanatlar ile Heykeltraşlık
736-739’deki plastik sanat ürünleri ve tekniklerinin heykeltraşlık ürünleri ve tekniklerinden aynlması genellikle zordur; emin değilseniz 731-735’i tercih edin. Örneğin bronz figürler heykeltraşlıkta sınıflanır ama bir bronz figür daha büyük dekoratif bir eserin bir parçasıysa (örneğin bir tepe süsü ya da sap) 739.512 içinde sınıflanır.
745.1 Antikalar
Belirli tipteki bir antikayı bir numara belirtilmişse konuyla birlikte sanatta sınıflayın. Örneğin, altın sikkeler 737.43, antika New England mobilyası 749.214.
700-799’da uygun bir numara yoksa, 600-699’daki uygun numarayı kullanın. Örneğin, antika binek otomobilleri 629.222. Nesnenin imalatı için belirtilen numaraya karşıt olarak, kullanımına ilişkin ayrı bir teknoloji numarası varsa, kullanım numarasını tercih edin. Örneğin, yüksükler 687.8’dense 646.19.
Antikalar ya da koleksiyon malzemesi ne sanat ne de teknoloji numaraları içine girmiyorsa, en yakından ilgili olduğu konuyla birlikte sınıflayın. Örneğin, Shirley Temple koleksiyon malzemesi 791.43028092.
745.5 ile 680 [Sanatsal] El sanatları ile belirli kullanımları olan ürünlerin imalatı
El sanatları, sanatsal eserlerle sınırlandırılmışsa, 745.5’de sınıflanır. Genel olarak “zanaat” terimi, kırsal zanaat, nalbantlar, fıçıcılar, dam aktarıcılar gibi küçük sanayiler ve ticareti için kullanılabilir. Bu anlamdaki zanaat ve ikincil ve nihai ürünler imal etmenin düzenli bir biçimi olarak el sanatları 680’de sınıflanır. Emin değilseniz, 680’i tercih edin.
745.5928 [Elyapımı] Modeller ve minyatürler
Elyapımı minyatürler ve modelleri aşağıdaki gibi sınıflayın: 700’de sınıflayın:
-
-
- Model için belirli bir numara varsa. Örneğin, kağıt uçaklar 745.592.
- Modelin temsil ettiği konu için belirli bir numara varsa. Örneğin, el yapımı minyatür mobilya 749.0228. (Not: model ya da minyatürü belirtmek için 1. Tablo’dan 0228 notasyonu kullanılır).
- Eğer 600’de temsil edilen model ya da konu için hiçbir numara yoksa. Bu durumda, olabilecek en belirgin numara seçilir.
-
700-779’da belirli bir numara yoksa ve aşağıdaki koşullardan herhangi biri sağlandığında 600’de sınıflayın.
-
-
-
- Eğer 600-699’da model için belirli bir numara varsa. Örneğin, el yapımı model uçaklar 629.133134.
- Eğer modelin temsil ettiği konu için belirli bir numara varsa. Örneğin, el yapımı pistonlu buhar makinaları 621.1640228. (Not: model ya da minyatürü belirtmek için 1. Tablodan 0228 notasyonu kullanılır).
-
-
745.67 Elyazmaları ve kitapların tezhibi
Tezhip, sadece ortaçağ Avrupası’nda üretilen el yazmaları ve kitapları değil, antik çağlardan kalma Mısır ve Roma örneklerini de kapsar. Ayrıca, sık sık “minyatür” olarak adlandırılan İran, Moğol ve Hint tezhipleri, boyalı resimlemeler ya da tezhipler olarak değerlendirilir ve buradan çok 751.77 içinde sınıflanır.
753-758 İkonografi
İkonografi, tarihi ve coğrafi ele ahşa göre önceliklidir. Örneğin, Romanesk resme ilişkin genel bir eser 759.0216, Normandiya Romanesk resmi 759.4209021, ama Normandiya Romanesk resminde Meryem ve Çocuk 755.550944209021. Ancak, Hıristiyan, Bizans ve Romanesk okullar gibi, özüyle sınırlı, genellikle dini temaları işleyen okulları ve tarzları sınıflarken dikkatli olmak gerekir. İkonografi ya da özelliklerinden biri, eserin odak noktasını oluşturuyorsa 753-758’de sınıflayın.
İkonografi numaralarının her türlü kullanımında, konu, başlığın bütününe yaklaşmasa da genellikle standart altbölümler eklenir. Burada, kuraldışı üç durum vardır: 758.3 Hayvanlar, 758.5 Bitkiler ve 2. Tablodan notasyon. Örneğin, bir eser sadece resimde köpekleri ele alıyorsa, standart altbölüm eklenmemelidir.
1. Tablo’dan 09 notasyonu artı 2. Tablo’dan 3-9 notasyonu, konunun yerinden çok, sanatçıların milliyetini ya da yerini belirtmek için eklenir. Örneğin, İngiliz kraliyet ailesi çocuklarının Kanadalı ressamlarca yapılan portreleri 757.50971. Sınıflanan eserin kapsadığı alan 2. Tablo’dan alınan notasyonda belirtilen alanın tamamına yaklaşmıyorsa, 1. Tablo’dan 074 notasyonunu eklemeyin.
769.92 [Baskı sanatçıları]
Başka ressamları kopya eden baskı sanatçıları ya da kopya edilen ressamlar (sadece baskılar tartışılıyorsa), burada sınıflanır. Örneğin, Gainsborough baskıları 769.92. İster baskı atölyesi ister stüdyoda üretilmiş olsun, baskılar 769.93-.99’da sınıflanır.
778.3 ile 621.367 Fotoğrafçılığın özel türleri ile Teknolojik fotoğrafçılık ve foto-optik
Kendi başına bir sonuç olarak resim üretme teknikleri 778.3’te sınıflanır. Fotoğrafçılığın ve bilimsel uygulamaların altında yatan mühendislik teknolojisi 621.367’de sınıflanır. Bilimin belirli bir alanına yapılan uygulamalar, alanla birlikte sınıflanır. Örneğin, astronomiye uygulamalar 522.63. Emin değilseniz, 778.3’ü tercih edin.
779 Fotoğraflar
Bireylere ait eserlerin koleksiyonları için 779 ve altbölümlerine 1. Tablo’dan 092 notasyonu eklenebilir. Bazı fotoğrafları da içerebilecek biyografileri ve eleştirel değerlendirmeleri 770.92’de sınıflayın. Aynı alandan birkaç sanatçının fotoğraflarından oluşan koleksiyonlar için, 1. Tablo’dan 09, fotoğrafçıların nereden geldiklerini belirtmek için 2. Tablo’dan 1-9 notasyonunu ekleyin.
780 Müzik
Müzik için tümüyle gözden geçirilen sınıflama cetveli, genel haT1arı izler ve Russell Svveeney ve John Clews yönetiminde hazırlanan 1980 tarihli Forest Press yayını 780 Müzik için Gözden Geçirme Önerisinde yer alan listedeki ayrıntıların çoğunu içerir. (Gözden Geçirme Önerisi ile 20. Basım’daki 780 sınıfının bir karşılaştırması için 934. sayfaya bkz.)
Genel Yapı
780.0001 -.0999 Müziğin diğer konularla ilişkisi
780.1-.9 Standart altbölümler, düzenli ve düzeltilmiş
781 Genel ilkeler ve müzikal biçimler
781.1 Temel ilkeler
781.2 Müziğin öğeleri
781.3 Kompozisyon (Beste)
781.4 Müzik teknikleri
781.5 Müzik türleri (örneğin, belirli durumlar için)
781.6 Müzik gelenekleri (örneğin, halk, popüler)
781.7 Kutsal müzik
781.8 [Genel] müzikal biçimler
782-788 Topluluklar, sesler, çalgılar
782-783 Sesler ve vokal müzik
782 Vokal müzik
783 Sesler için müzik Ses
784-788 Çalgılar ve onların müziği
784 Çalgılar ve çalgı toplulukları ve onların müziği
785 Her bölüm için sadece bir tek çalgının bulunduğu topluluklar
786-788 Belirli çalgılar ve müzikleri
786 Klavyeli, mekanik, elektrofonik, vurmalı çalgılar
787 Telli çalgılar
788 Üflemeli çalgılar
Belirtme sırası
Belirtme sırası şöyledir:
|
Sesler ve çalgılar |
782-788 |
|
Müzikal biçimler |
781.8 |
|
Kutsal müzik |
781.7 |
|
Müzik gelenekleri |
781.6 |
|
Müzik türleri |
781.5 |
|
Müzik teknikleri |
781.4 |
|
Kompozisyon (Beste) |
781.3 |
|
Müziğin öğeleri |
781.2 |
|
Müziğin temel ilkeleri |
781.1 |
|
Standart altbölümler |
780.1-.9 |
Önemli bir unsurun, bestecinin, sınıf numarasnda belirtilmediğini (müzikle ilgili literatür için 789’da yer alan seçenek kullanılmamışsa) unutmayın. Bir kesme numarası ya da başka bir alfabetikleştirme aracı, besteciyi belirtme görevini yerine getirecektir. 1. Tablo’dan 092 notasyonu, bir biyografiyi, bestecinin genel bir eleştirisini, bir bestecinin müziğin bir yönünün gelişimine olan katkısına ilişkin bir analizi (örneğin Haydn’ın konçerto formunun gelişimi üzerindeki rolü) ve bir bestecinin eserinin tümüne ilişkin eleştirel çalışmaları belirtmek için kullanılır. (Ravel’in piyano müziğinin eleştirisi gibi) bir müzik parçası ve eleştirisinin aynı sınıf numarasına girmesi için bir bestecinin tek bir eserinin eleştirisi 092 notasyonunu almaz. Aynı şekilde, tek tek müzik parçalarının analizlerinden oluşan koleksiyonlar da T1-092 almazlar.
Bu belirtme sırası bir bestecinin belirli bir biçimdeki eserlerinin genel eleştirisini gerektirir ve eserlerin bir tek özelliğinin eleştirisinin ayrılmasını zorunlu kılar, çünkü, özellik 781’den ekleme yaparak belirtilir. Örneğin, Brahmsin senfonilerinin genel eleştirisi 784.2184092’de sınıflanırken, Brahmsin senfonilerindeki armoninin eleştirisi 784.2184125’te sınıflanır. Ancak, bir kütüphane eserlerin tüm eleştirilerini aynı numarada tutmak istiyorsa, 781’den ekleme yapmayabilir, örneğin hem Brahmsin senfonilerinin, hem de Brahmsin senfonilerindeki armoninin eleştirisi 784.2184092.
Sınıflama cetvelinin büyük bir kısmında, yukarıdaki listede yer alan unsurlardan birkaçını numara oluşturarak göstermek olanaklıdır. Numara oluşturmaya ilişkin talimaT1arın olduğu yerde, sınıflamacı yeni bir unsurun eklendiğini göstermek için 0 ya da 1 basamaklarını kullanarak, sınıflama cetvelinin bir parçasını başka bir parçaya ekleyebilir. Bu da, bir gitaristin İspanyol halk müziği kaydı ya da piyano için bir polonez notası için ilgili tüm özelliklerin ifade edilmesine olanak sağlar. Bir kütüphane, sınıflama cetvelini, notalar ve kayıtlar için değil, sadece tezler için kullanıyorsa, numara oluşturma ihtiyacı pek fazla olmayacaktır. Unsurların birleştirilmesi aşağıdaki örnekte görülebilir:
Rock and roll Noel müziği 781.723166
Noel günü 781.723
Unsur belirteci 1
Rock and roll 66 (781.66’dan)
1 kullanıcıya, sınıflama cetvelinin başka bir yerinden bir öğenin sunulduğunu bildiren unsur belirtecidir.
“Sesler”, insan sesi; “çalgılar”, ses çıkaran insan yapısı araçlardır. Hem sesler hem de çalgılardan, icra araçları, yani ses çıkaranlar olarak söz edilir.
781.2 Müziğin öğeleri, müzik yapmak için kullanılan ses ve zamana ilişkin yapı taşlarını içerir. Beste teknikleriyle birlikte yer alması daha uygun olan birkaç öge 781.3’e konmuştur. 781.4’te icra, kayıt ve müzik icrasında gerekli olan diğer beceriler vardır. Müzik, çok çeşitli zamanlarda, yerlerde ve çeşitli nedenlerle icra edilir. Bunlar, 781.5-.7 aralığında bulunur. Örneğin, 781.5’te deniz müziği, yurtsever müzik, televizyon için müzik ve sosyeteye tanıtma müziği vardır.
781.6’da, folk, caz, klasik müzik gibi müzik gelenekleri vardır. Bir geleneği, örneğin, Batılı olmayan sanat müziğini vurgulamayı tercih eden kütüphaneler, 780-788 boyunca bunu, ama sadece bunu sınıflayabilir ve diğer bütün gelenekleri 789’un altbölümlerinde sınıflayabilir.
781.7’de genel olarak kutsal müzik yer alır.
781.8 Müzikal biçimlerde rondo, tema ve çeşiT1emeler ve ostinato gibi genel kategoriler bulunur. Bunlar sadece eser, bir ses ya da çalgı belirlemediği zaman kullanılacaktır. Belirli seslere özgü müzikal biçimler 782.1-.4’te, belirli çalgılara özgü müzikal biçimler 784.18’de yer alır.
781’deki kategorileri temsil eden vokal ve enstrümantal müzik 782-788 içinde sesi çıkaranla birlikte sınıflanır. Örneğin, org için kutsal müzik orgla birlikte sınıflanır.
Müzikle ilgili literatür ile notalar ve kayıtlar
Müzik ile bilgi alanının diğer konuları arasındaki en önemli farklılık, müzikle ilgili literatürü, notalar ve kayıtlar biçimindeki bibliyografik nesneler olarak müzikten ayırdetmektir.
19. Basım, müzikle ilgili literatür ile müziğin kendisi için ayrı numaralar vermişti. 20. Basım, ayn numaralar vermiyor, ama kütüphaneler yer numarasındaki başka araçları kullanarak ayrımı belirtebilirler (sınıflama cetvellerinde 780’deki üçüncü nota bkz.)
Standart altbölümler
Birkaç tane genişletilmiş standart altbölüm sunulmuştur; bunlardan biri olan 026 Müzik notaları, kayıtları, metinleriyle ilgili bilimsel eserler, sorun çıkarabilir. 026’nın anlamı, 780-788’de kullanıldığında farklı, Sınıflama içindeki başka numaralara 780- 788 eklendiğinde farklıdır, unutmayın. 026, 780’de sadece notalar ve kayıtlarla ilgili bilimsel eserler için kullanılır. Sınıflama, müzik notaları, kayıtlarıyla ilgili bilimsel eserler arasında bir ayırım yapmaz. DOS’u kullanan bir kütüphane, bu ayırımı ya isteğe bağlı numarayı uygulayarak ya da müzikle ilgili malzemeyi ayırmak istiyorsa başka bir notasyon aracılığıyla yapmak durumundadır. Sınıflama içindeki başka numaralara eklenen 780-788’den alınmış numaralarla kullanıldığında, 026 notalar ve kayıtlarla onlara ilişkin bilimsel eserler için kullanılır. Bu ayırım, notalar, kayıtlar ve bunlara ilişkin bilimsel eserlerle, müzikle ilgili bilimsel eserleri birbirinden ayırmak için yapılır. Örneğin:
Numara Kullanılır
787.2 Keman müziği üzerine bir bilimsel eser, VE
787.2 Keman notaları, VE
787.2 Keman müziği kayıtları
787.2026 Keman notaları üzerine bir bilimsel eser
787.20266 Keman müziği kayıtlan üzerine bir bilimsel eser
AMA
016.7872 Keman müziğine ilişkin bilimsel eserlerin bibliyografyası
016.7872026 Keman notaları bibliyografyası, VE
016.7872026 Keman notalanna ilişkin bilimsel eserlerin bibliyografyası
016.78720266 Keman müziği kayıtlarının diskografisi, VE
016.78720266 Keman müziği kayıtlanna ilişkin bilimsel eserlerlerin bibliyografyası
19. Basım’dan farklı olarak 20. Basım, bir yerin müziği ile bir yerdeki müzik arasında hiçbir ayınm yapmaz. Örneğin, hem Paris’e ait opera, hem de Paris’te opera 782.1094436’da sınıflanır, hem Viyana müziği hem de Viyana’da çalınan müzik 780.943613’te sınıflanır.
782-783 Sesler ve vokal müzik
19. Basım’daki düzenlemenin başlıca özelliği karakter ile ilgiliydi. Yani vokal müzik, ya dramatik (teatral) (782) ya dramatik (teatral) olmayan (783 ve 784); dramatik (teatral) olmayan müzik, ya kutsal (783) ya dünyevi (784) idi. Bu aymmlar, 20. Basım’da da korunmuştur: Vokal müzik, ya dramatik (teatral) (782.1) ya da dramatik (teatral) olmayan (782.2-.4); dramatik (teatral) olmayan müzik, ya kutsal (782.2.-.3) ya da dünyevi (782.4) olur. İki basım arasındaki benzerlik burada sona eriyor (Dramatik müziği sahnelemenin artık 792.5’te sınıflandığını unutmayın).
782-783 Vokal müzik’te, malzemenin bir nota, bir tez ya da kayıt olması, eserin nasıl sınıflanacağını belirler. Aşağıdaki akış çizelgesi vokal müziğin doğru yerini belirlemede yardımcı olmak üzere sunulmuştur.
Örnekler (akış çizelgesinin uygulanmasından):
Operadan soprano aryaları [notalar] 782.1
Operadan olmayan soprano parçaları [notalar] 783.66
Sopranolar için kutsal şarkılar [kayıtlar] 782.25
Kadınların soprano sesi [bilimsel eser] 783.66
Vokal notalar
Notalarla uğraşırken, sesin türü ve büyüklüğü dikkate alınmalıdır. 782.5-.9 ve 783 arasındaki ayırım, bölüm başına düşen ses sayısı üzerinden yapılır. Yani 782.5-,9’a giren eserler, müziği her bölümde birkaç ses içeren eserler olarak ele alırlar (genellikle koro müziği kastedilmiştir). 783’e, bölüm başına bir ses içeren müzikleri ele alan eserler girer (bölüm şarkıları ve sololar). Dramatik olmayan vokal müziğin notaları ve parçaları için belirtme sırası aşağıdaki gibidir:
Vokal topluluğun büyüklüğü (sololar dahil)
Sesin tipi. Örneğin, erkek, tiz, soprano, çocuk
Vokal biçimler
Vokal topluluğun büyüklüğü, sınıflama cetvelinin çalgı bölümündeki ilk bölünmeyle benzeşir. Koro müziği, orkestra müziğinin benzeşiğidir (bazı bölümlerde her bölüm için birden fazla ses/çalgı); birleşik haldeki tek sesler, oda müziğinin benzeşiğidir (her bölüm için sadece bir ses/çalgı); ve solo ses için müzik solo çalgı için müziğin benzeşiğidir.
Sesin tipi de sınıflama cetvelinin çalgı bölümüyle benzeşir ve sesin cinsiyeti ve aralığının belirlenmesi, çalgı türü ve tipinin belirlenmesiyle aynıdır. Farklı ses türleri, önce cinsiyet ve yaşa göre (kadın, çocuk, erkek), sonra da aralığına göre belirlenir. Bu sınıflama cetvellerinde 19. Basım’da olduğundan daha fazla ayrıntı verildiğini göreceksiniz.
Örneğin:
Erkekler korosu için dünyevi şarkı : 782.842
Erkekler korosu 782.8
Dünyevi şarkı 42 (782.42’den)
Birleşik tek ses için karoller 783.11928
Birleşik tek ses 783.1
Unsur belirteci 19
Karoller 28 (782.28’den)
784-788 Çalgılar ve ve onların müziği
Çalgılar ve müzikleri için 784-788 aralığı ayrılmıştır ve bu aralık, büyük ölçüde, orkestra topluluklanndan (her bölüm için birden fazla çalgı) oda orkestralarına (her bölüm için bir tek çalgı) ve tek çalgılara kadar uzanan, büyükten küçüğe doğru, bir düzenleme içerir.
DOS’u geliştirenler, Sınıflamayı, Amerikan ya da Batılı dünya görüşüne daha az bağımlı kılarak, Batılı olmayan kültürler tarafından benimsenmiş bilgilere daha kolay uygulanmasını sağlama yoluyla uluslararası bir niteliğe kavuşturmayı amaçladığından, müzik için hazırlanacak yeni sınıflama cetvelinin bütün kültürlerin müziğine kucak açabilir nitelikte olması çok önemliydi. Bu nedenle, çalgıların sınıflanması için, değerden arınmış bir temel bulmak zorunlu olmuştur, ilk bakışta, yeni sınıflama cetvelinin yönelimi, adı geçen ya da örnek olarak verilen çalgıların tümü Avrupaya özgü olduğundan Avrupalı gibi görünse de, aslında, sınıflama hangi kültürden olursa olsun tüm çalgılara uygulanabilir niteliktedir, çünkü, E. M. Von Hornbostel ve C. Sachs’in ilk olarak Zeitschrift für Ethnologie 4-5, 1914’te yayınlanan; sonra Galpin Society Journal 14:3-29, 1961’deki A. Baines ve K. P. Wachsmann tarafından tercümesi sırasında gözden geçirilen “Systematik der Musikinstrumente; ein Versuch” adlı eserinde yer alan salt akustik düzenlemeyi temel almıştır. (Dikkat ederseniz, Bağıntılı Dizin’de batılı olmayan birçok çalgı yer almaktadır, gayda, hiçirikis, santur, surunay ve tulumlar).
780 sınıflama cetveli, Sachs-Hornbostel dörtlü sınıflamasını, geniş ölçüde eşanlamlar taşıyan geleneksel Batı sınıflamasının bölümleriyle uzlaştırmaya çalışır: Vurmalı (idiyofonlar ve membranofonlar), telliler (kordofonlar) ve üflemeliler (aerofonlar). Sınıflama cetveli, ses nasıl üretilmiş olursa olsun, klavyeli ve mekanik çalgıları birinci dereceden sınıflar haline getirerek ve çalgı sınıflamasına elektrofonlardan oluşan beşinci bir akustik kategori ekleyerek, Batı teknolojisinin müzik aletlerine uygulanmasıyla gerekli hale gelen işlevsel bölünmeleri de içerir.
Sınıflama cetvelindeki sıralama aşağıdaki gibidir:
Çalgıların işlevsel kategorileri
Bileşik çalgılar (orkestra ve oda müziği)
Klavyeli çalgılar
Mekanik ve aeolyen çalgılar
Çalgıların akustik kategorileri
Elektrofonlar (elektronik ses üreticileri)
İdiyofonlar (yankılı katılar) [Vurmalı]
Membranofonlar (davullar) [Vurmalı]
Kordofonlar (telli çalgılar)
Aerofonlar (üflemeli çalgılar)
Enstrümantal müzik içindeki iki ana özellik, bölüm başına kaç çalgı olduğu (büyüklük), örneğin, tam senfoni orkestrası, oda grupları ve solo çalgılar; ve enstrümantal gruplamadır. Örneğin, solo çalgı ile orkestra, üflemeli çalgılar toplulukları. İki özellik, listede çoğu durumda numara oluşturmaya gerek bırakmayacak biçimde numaralandırılmıştır. Ancak, bileşim içinde belirli çalgılar söz konusuysa, bunları, sınıflama cetvelinin diğer bölümlerinden ayırmak gerekebilir.
Örneğin:
785.832 Flüt toplulukları (788.32’den)
785.962 Klarnet toplulukları (788.62’den)
Belirli çalgılar için belirli müzikal biçimler, belirli çalgılarla icra ve çalgının kendisine yer vermek için gereken numaralar orada verildiğinden, 784.l’in altbölümleri çok kullanılacaktır. Örneğin:
Klarnet çalarken nefes alma teknikleri 788.621932
Klarnet 788.62
Unsur belirteci 1
Nefes alma tekniği 932 (784.1932’den)
Org fügleri 786.51872
Unsur belirteci 1
Fügler 872 (784.1872’den)
789 Besteciler ve müzik gelenekleri
İsteğe bağlı 789 numarası, hem besteciler hem de müzik gelenekleri için kullanılabilir. Belirtme sıraları ve 780-788’de belirtilen talimatlar, bu seçenek kullanıldığında, burada da geçerlidir.
1980 780 Müzik için Gözden Geçirme Önerisi ile 20. Basım’daki 780 sınıfının karşılaştırılması
1980 Gözden Geçirme Önerisi ile mevcut sınıflama cetveli arasındaki en önemli değişiklikler şunlardır:
Besteci listesi kaldırılmıştır. Besteciler (789’daki yeni A seçeneği kullanılmadıkça) notasyonda belirtilmez.
Özgün çalgı ya da sesi belirleme olanağı, 781.38 Düzenlemelere eklenmiştir.
781.52-.58 Çeşitli belirli zamanlar, mekanlar, ortamlar için müzik, 781.52-54’e indirgenmiştir.
781.62 Müzik gelenekleri 781.62-.69 olarak genişletilmiştir.
781.62, şimdi, Halk müziğidir.
781.63 Kutsal müzik, 781.7’ye alınmıştır.
781.64-.69 Belirli müzik türleri, 781.55-,59’a alınmıştır.
781.7 Hem enstrümantal hem de vokal olan müzik biçimleri, 781.82’ye alınmıştır.
781.8-.9 Enstümantal biçimler, 784.183-. 189’a alınmıştır.
782.5-.9’da eşlik etme, vokal müziğin düzenlenmesinde kullanılan bir unsur değildir artık. Eşlik etmenin olup olmadığı, şimdi, 147 (781,47’den) eklenerek belirtilmektedir.
782.5-.9’daki belirli sesler ve topluluklarla ilgili bilimsel incelemeleri ve bunlara ait vokal biçimlerin kayıtları, 782.1-.4’e alındı.
787.8 Utlar ve gitarlar yeniden düzenlendi. 788.79 Tulumlar, 788.49’a alındı.
788.79 Tulumlar, 788.49’a alındı.
780 Müzik’ten örnekler
Müzik hakkında eserler
Yeni müzik lügatçesi: notasyon işaretleri için bir rehber 780.148
Müzik notasyonu 780.148
Müzikte ses yapısı 781.234
Ses rengi 781.234
Country müziğinde New life 781.642
Batı popüler müziği Country 781.642
İnsan ve sanatçı olarak Wagner 782.1092
Opera 782.1
Genel biyografi ve eleştiri 092 (1 .Tablo’dan)
Koro tekniğinde ses üretimi 782.5143
Koro müziği 782.5
Unsur belirteci 1
İcra tekniği 43 (781,43’ten)
Bartok orkestra müziği [genel eleştiri] 784.2092
Orkestra 784.2
Besteci 092 (1. Tablo’dan)
Bartok orkestra müziği [beş parçanın eleştirisi] 784.2
Orkestra 784.2
Pirinç üflemeliler bandosu için nota yazımı 784.9138
Pirinç üflemeliler bandosu 784.9
Unsur belirteci 1
Düzenleme 38 (781,38’den)
Beethoven telli dörtlüleri [eleştiri] 785.7194
Oda grubu-telli 785.7
Unsur belirteci 19
Dörtlü 4 (785.14’ten)
Beethoven’in piyano müziğinde füg 786.21872
Piyano 786.2
Unsur belirteci 1
Füg 872 (784.1872’den)
Bilimsel piyano akordu ve hizmetleri 786.21928
Piyano 786.2
Unsur belirteci 1
Akord 928 (784.1928’den)
Yay kullanmanın kökenleri 787.1936909
Yaylı telli çalgılar 787
Unsur belirteci 1
Yay kullanma 9369 (784.19369’dan)
Tarih 09 (1. Tablodan)
Pablo Casals; biyografi 787.4092
Çello 787.4
İcracılar 092 (780.92’den)
Kanun müziği diskografisi 016.78770266
Konu bibliyografyası 016
Kanun 787.7
Kayıtlar 0266 (780.266’dan)
Londra orgları 786.519421
Org 786.5
Unsur belirteci 19
Londra 421 (2. Tablodan)
“Sessiz Gece”nin Öyküsü 782.281723
Karoller 782.28
Unsur belirteci 1
Noel müziği 723 (781.723’ten)
Notalar
Korolar için ilahiler, David Willcocks tarafından karışık sesler ve org için
düzenlenmiş 782.527
Karışık sesler için koro müziği 782.5
İlahiler 27 (782.27’den)
Nefesler. ‘Breathe on me,breath of God’; 3 bölümlü kadın sesleri için koroya eşlik
edilmeyen ilahiler 782.6265
Koro müziği-kadın sesleri 782.6
Anthemler 265 (782.265’ten)
Schubert şarkı dizileri 783.247
Solo ses 783.2
Şarkı dizisi 47 (782.47’den)
Brahms. St. Anthony Koral üzerine çeşitlemeler 784.21825
Orkestra 784.2
Unsur belirteci 1
Çeşitlemeler 825 (784.1825’ten)
Berlioz. Romeo ve Juliet; dramatik bir senfoni 784.22184
Vokal bölümleri olan orkestra 784.22
Unsur belirteci 1
Senfoni biçimi 84(784.184’ten)
Schuller. Trio: obua, korno, viyola 785.42193
Tahta üflemeli, pirinç üflemeli, telli 785.42 topluluklar
Unsur belirteci 19
Triolar 3 (785.13’ten)
Chopin. Mazurka, piyano 786.21884
Piyano 786.2
Unsur belirteci 1
Mazurka biçimi 884 (784.1884’ten)
780.079 ile 790.2 [Müzik ve gösteri sanatları] ile Genel olarak gösteri sanatları
780.079, diğer gösteri sanatları ile ilişkili olarak müzik üzerinde odaklaşan eserler için kullanılırken, 790.2, bütün olarak gösteri sanatlarına ilişkin eserler için kullanılır. Emin değilseniz, 780.079’u tercih edin.
780.268 Müzikle birlikte söylenecek sözler ve diğer vokal sesler
Bu altbölümü sadece başka numaralar oluşturmak için kullanın; asla kendi başına kullanmayın. Çoğu durumda 782-783’te kullanılacaktır. Örneğin şarkı sözleri 782.420268; ancak, ses, ağırlıkla enstrümantal bir eserdeki tek öge olduğunda 784-788’de de kullanılabilir. Örneğin, koral senfonilerin metinleri 784.221840268.
780.269 Öyküler, taslaklar, özetler
Bu altbölümü sadece başka numaralar oluşturmak için kullanın; asla kendi başına kullanmayın. Çoğu durumda 782-783’te kullanılacaktır. Örneğin operaların taslakları 782.10269; ancak, ses, ağırlıkla enstrümantal bir eserdeki tek öge olduğunda 784-788’de de kullanılabilir. Örneğin, koral senfonilerin özetleri 784.221840269.
780.89 ile 781.62 Belirli ırksal, etnik, ulusal gruplara göre müzik ile Halk müziği
Irksal, etnik ya da ulusal bir grubu genel olarak müzikle ilişkili olarak ele alan bir eser 780.89’da sınıflanır. Örneğin, Afro-Amerikan besteciler, opera şarkıcıları, caz orkestra şefleri ile ilgili bir eseri
780.8996073’te sınıflayın. Gruba özgü müziği ele alan eserler 781.62’de sınıflanır. Örneğin, Afro-Amerikan müziği 781.6296073. Emin değilseniz 781.62’de sınıflayın.
781.382- .388 [Düzenlemeler] Özgün sesler, çalgı, topluluğa göre
Bu altbölümleri sadece başka numaralar oluşturmak için kullanın; asla kendi başlarına kullanmayın. Bu altbölümler, özgün sesi, çalgıyı ya da topluluğu belirtmek için müziğin düzenlendiği ses, çalgı, ya da topluluk için verilen numaraya eklenir. Örneğin, bir keman müziğinin piyano için düzenlenmesi 786.213872 içinde sınıflanır, 786.2 (piyano müziği) artı 13872 (keman müziği için düzenlemeler). Bir ses, çalgı ya da topluluğun ya da bir çalgı ya da topluluk için genel düzenlemeler 782-788’de sınıflanır. Örneğin, hem çeşitli çalgılar için düzenlemiş keman müziğini hem de keman için düzenlenmiş birkaç çalgının müziğini 787.2138’de sınıflayın.
781.47 Eşlik etme
(781.47’den) 147 eşlik etme, bilimsel eserlere eklendiğinde, esere nasıl eşlik edileceği belirtilmiş olur.
(Seçenek: notalar söz konusu olduğunda, eşlik etme olduğunu belirtmek için 147 ekleyin. Örneğin, bilimsel eserler için, 787.2147 keman müziğine nasıl eşlik edileceği anlamına gelir; notalar için, 787.2147 eşlikli keman müziği, 787.2 eşliksiz keman müziği anlamına gelir).
784-788 Çalgılar ve onların müziği
Ekleme tablosu
092 [Çalgılarla ve onların müziğiyle ilgili kişiler]
Bir çalgı ve müziğiyle ya da o çalgı için yazılmış müzikle ilişkili müzikçileri, söz konusu çalgı ve müziği için verilen numara artı 1. Tablo’dan 092 notasyonunda sınıflayın. Örneğin, Isaac Stern (bir kemancı) 787.2092. Batı sanat müziği dışındaki belirli bir müzik geleneğiyle ilişkili olan müzisyenler için 781.6’dan notasyon ekleyin, örneğin bir country müzik kemancısı 787.21642092. Müzisyen birden fazla gelenekle ilgilenmişse, geleneği göstermek üzere ekleme yapmayın.
Sadece çalgıyla ilgilenen kişileri ise, sadece çalgı için verilen numara artı 1. Tablo’dan 092 notasyonunda sınıflayın. Örneğin, Antonio Stradivari (keman yapımcısı) 787.219092.
790
Dinlence, eğlence ve gösteri sanatları
790’ın özgün başlığı Eğlence idi. Eğlenmenin iki yolu vardır: Biri, başkaları tarafından eğlendirilmek (791 ve 792), diğeriyse kendi kendine eğlenmek (793-799). Bir insanın eğlenebileceği ortamlar iki türlüdür: Kapalı yerler (793-795) ve açıkhava (796-799). Dewey, her iki aralıktaki ilk numarayı etkinlik için genel bir numara olarak tasarladığından (yani, 791, 793, 796), sınıflamacı genel olarak bu numaralarda eğlendirme ya da eğlencenin daha geniş bir yelpazesini bulmayı bekleyebilir.
Son yüzyılda katılımcı eğlenceler de bir tür eğlendirme haline gelmiştir. Bir zamanlar golf oynayanlara sadece bu tuhaf eğlenceye tanık olmak isteyen az sayıda kişi eşlik ederken, şimdi milyonlarca insan onları televizyondan ya da yerinde izlemektedir. Aynı şey çoğu spor için geçerlidir. Amerikan futbolu gibi bazı açık hava eğlenceleri artık zaman zaman kapalı yerlerde de oynanmaktadır. Sonuç olarak, teknoloji ve toplumsal değerler son yüzyıl içinde öylesine değişmiştir ki, bir konunun 790’lar içinde yer alması, sınıfın özgün yapısı bakımından anlaşılır ve mantıklı olmakla birlikte, modern uygulamaların ve kavramların ışığında anlaşılması ya da mantıklı olması söz konusu değildir.
791.092 Kişiler [topluluk önündeki gösterilerle ilişkili]
Bir icracının biyografisini, meslek yaşamının esas olarak özdeşleştiği etkinlikle birlikte sınıflayın. Örneğin, bir opera şarkıcısının biyografisi 782.1092. Bir insanın meslek yaşamı, hiçbirinin baskın olmadığı birden fazla gösteri türünü içeriyorsa, biyografiyi aşağıdaki öncelik tablosunda, önce gelen etkinlikle birlikte sınıflayın:
|
müzik |
780 |
|
dans |
792.8 |
|
sahne |
792 |
|
filmler |
791.43 |
|
televizyon |
791.45 |
|
radyo |
791.44 |
Örneğin, televizyonda da önemli çalışmalar yapmış bir sahne sanatçısının biyografisini 792.028092’de sınıflayın. Yukandaki tabloda sıralanan etkinlikler, 791’de sıralanan diğer tüm etkinliklere göre önceliklidir.
791.437 ve 791.447, 791.457, 792.9 Filmler [ve Radyo] Programları [ve Televizyon] Programları [ve] 791.447, Sahne yapımları
Bir oyunun metni, edebiyattaki uygun numarada sınıflanır. Örneğin, Thornton Wilder’ın Our Town isimli eserinin metni 828.3252. Bir yapım metni, ya 791 ya da 792’de sınıflanır. Örneğin, Our Town isimli eserin sahnelenmesine ilişkin bir yapım metni 792.92. Bir yapım metni, eşyaların nereye konacağı, aktörlerin nerede duracağı gibi çeşitli talimatları içermesi bakımından edebi bir metinden ayrılır.
Orijinal yapımdan farklı bir ortamda kaydedilen bir yapım, yapımla birlikte değil, kayıtla birlikte sınıflanır. Örneğin, televizyon için kaydedilen sahnelenmiş bir opera, 792.542’de operayla değil, 791.4572’de televizyonla birlikte sınıflanır.
792.5 ile 782.1 Opera [Sahneleme] ile Dramatik vokal biçimlerin [müzikal özellikleri]
Dramatik vokal biçimleri, tempolar, taslaklar, şarkıcılar, yönetim gibi konular da dahil, vokal müziğin bir türü olarak ele alan eserleri 782.1’de sınıflayın. Dramatik vokal biçimleri, kostümler, setler, yönetim gibi konular da dahil sahnelemenin bir türü olarak ele alan eserleri 792.5’te sınıflayın. Bir opera salonu ile yapımına ilişkin eserler 792.509’da sınıflanır. Örneğin, La Scala’nın tarihi, Milano 792.5094521. Emin değilseniz 782.1’de sınıflayın.
Bale ve modern dans ile Toplumsal, halk, ulusal danslar
Toplumsal, halk ya da ulusal danslar tiyatroda sunulabildiği gibi, teatral bir dans da toplumsal bir dans haline gelebilir. Bir dans, eserin odak noktasına bağlı olarak 792.8 ya da 793.3’te sınıflanır. Örneğin, vals, genellikle balo salonlarında yapılan bir dans olarak ele alınır ve 793.33’te sınıflanır; ama Balanchine’nin Vienna Waltzes adlı bale eserinin ayrılmaz bir parçası olan valsler 792.842’de sınıflanır.
794.82 Bilgisayar oyunlarının belirli türleri
(DC & 4:3’te sunulan) 794.82’nin, bilgisayar oyunlarıyla ilgili kapsamlı eserler için kullanılmasından vazgeçilmiştir; 794.8’de sınıflayın.
795.015192 ile 519.2 Olasılıklar [şans oyunlarına uygulanmış] ile Olasılıklar
Eğlence anlamındaki “şans oyunları” sonucu belirleyen en önemli etmenin beceri değil şans olduğu oyunlardır, örneğin, poker, zar oyunları, tek kişilik iskambil oyunları. Bu oyunlarda kazanma olasılıklarını ele alan eserler 795.015192’de sınıflanır. Matematiksel anlamda “şans oyunları”, oyunları kazanmanın optimal politika ve stratejilerini belirlemek için tek bir oyuncuyla oynanan oyunlarla sınırlıdır. Bu oyunlar denetimli olasılık kuramının bir parçası olduğundan, 519.2’de sınıflanır. Emin değilseniz, 795.015192’yi tercih edin.
796 Atletik ve açık hava sporları ve oyunları
796-798in altında, oyun sahası, kortu ya da benzer bir tesisin tanımlanması için bazen 1. Tablo’dan 068 notasyonu kullanılır. Örneğin, bir golf sahasının çimlerine ilişkin bir tanımlama 796.352068’de sınıflanır; ancak, çimlerin eğiminin hafif vuruşları nasıl etkilediği 796.35235’te sınıflanır.
Onlu Sınıflama Bölümü’nün uygulaması, sporcuların biyografilerini, oynadığı yer ya da oyun tarzı ne olursa olsun belirli spor için verilen genel numarada sınıflamaktır. Örneğin, Bölüm, Amerikan profesyonel futbolundaki bir arka saha oyuncusunu 796.33225092 ya da 796.33264092’de değil, 796.332092’de sınıflar.
798.2 Atçılık
798.2’deki çapraz gönderme “At yarışları için 798.4’e bkz.” notu, at yarışçılığının 798.2’nin bir parçası olarak kabul edildiği anlamına gelmektedir. Bu nedenle, sadece hem biniciliği hem de yarışçılığı ele alan eserler burada sınıflanır. Eser adlarında “atçılık” sözü bulunan çalışmaların çoğu yarışçılığı kapsamaz; onlar 798.23’te sınıflanır.
800 Edebiyat ve retorik (güzel anlatım sanatı)
Aşağıdaki tartışmada, çeşitli edebiyatların ilkelerini uygulamanın tartışıldığı her yerde, 3. Tablo’dan notasyondan da söz edilir. Örneğin Belirli edebiyatlardaki şiiri tartışmak için “811, 841, vb.” yerine “T3-1” kullanılır. “T3-1” numarası hem Tablo 3-A’dan (tek tek yazarlar) T3A-1, hem de Tablo 3-B’den (birden fazla yazar) T3B-1 anlamına gelir. T3-8 Çeşitli eserler için söz konusu olduğunda güçlükler ortaya çıkar, çünkü edebi dönem T3-8 ve çeşitli altbölümlerinin arasına girer. Bu forma gönderme yapıldığında, T3-8 + altbölüm için notasyon biçiminde ifade edilir. Örneğin, günlükler T3-8 + 03.
Edebiyat ve edebi olmayan konu arasında seçim
Horace’a göre edebiyatın amacı iki yönlüdür: Öğretmek ve eğlendirmek. Dewey Onlu Sınıflama bu görüşü benimser. Eğlendirmeyi amaçlayan hayal ürünü eserler 800’de, esas olarak bilgi sunan eserler, konuya göre sınıflama cetvelinin diğer bölümlerinde sınıflanır. Edebiyat disiplini aşağıdaki eserlerle sınırlanmıştır: (1) Çeşitli edebi biçimlerde yazılmış hayal ürünü eserler. Örneğin roman ve hikâye, şiir; (2) Edebi eleştiri ve tanımlama; (3) Edebi tarih ve biyografi. Bilgi içeren eserlerin gökçe yazın alanından dışlanması bir eserin edebi biçiminden bağımsızdır. Dolayısıyla Jonathan Svvift’in The Drapier’ Letters adlı eseri, yazann mektuplarından oluşan bir koleksiyon olarak değil, para politikasına ilişkin bir eser olarak 332.49415’de sınıflanır.
Denemeler, söylevler, mektuplar ve günlükler, yaygın olarak edebi olmayan amaçlarla kullanılır. Eğer, bu biçimlerden birinde yazılmış bir eserin 800’de edebiyat olarak mı, sınıflama cetvelinin başka yerindeki bir konuyla birlikte mi sınıflanacağı konusunda karar veremiyorsanız, konuyla birlikte sınıflayın.
Kurgusal olmayan bir roman sınıflamacılar için sorun yaratır. Bu tür romanlar gerçek olayların ve gerçek insanların öyküsünü anlatmak için roman ve hikâye yazım tekniklerini kullanılırlar. Gerçek bir olayın ya da bir dizi olayın, ilgili insanlann isimlerini kullanarak anlatılmasını, amaçlanan sanatsal etkiyi arttırmak için yeni kişilikler icat etmeyen ya da gerçekleri çarpıtmayan, soruşturmalar ve röportajlar dışında, yazarın elinde bulunan bilgilerden ötesine geçmeyen eserleri, anlatılan olaylara uygun disiplin içinde sınıflayın. Truman Capote’nin In Cold Blood isimli eseri, üstüste işlenmiş cinayetlere ilişkin gerçek bir öyküdür ve bir roman numarası almayıp, 364.1523’de, cinayete ilişkin kriminoloji numarasında sınıflanır. Ancak, yazar, konuşmaları, duyguları, düşünceleri ya da hakkında yazdığı insanların zihinsel durumlarını tanımlarken soruşturma ve röportajlardan öğrendiklerinin ötesine geçerse, o zaman bu insanları roman kişileri olarak ele almaktadır ve eserin roman olarak sınıflanması gerekir. Örneğin, Norman Mailer’ın The Executioner’s Song isimli eseri 828.3354. Emin değilseniz, roman olarak sınıflayın.
Diğer roman, hikâye türleri, şiir ve tiyatro da bazen olgusal bilgileri aktarmanın bir aracı olarak kullanılırlar. Manzum olarak yazılmış biyografiler vardır, matematiğin temellerini öğretmek amacıyla roman ve hikâye kullanıldığı da olmuştur. Biçim, belirli bir konunun açıklanması için bilinçli olarak kullanılmamışsa şiir, tiyatro, roman ve hikâye için 800’ü tercih edin. Örneğin, Harvey’in Kan Dolaşımı isimli eseri (Latince mısralar olarak yazılmıştır) 612.13’tür, 871.04 değil.
Genel kuralda tek kuraldışı durum, eserin içeriğine bakılmaksızın uzun yıllar edebiyat olarak sınıflanmış olan bazı eski eserlerdir. Örneğin, Hesiod’un İşler ve Günler isimli eseri, pratik tarımla ilgili olmasına karşın 630’da değil, 881.01’de sınıflanır. Bu eski eserlerin edebiyat olarak sınıflanmasına devam edilir, ama ana amacı bilgi vermek olan yeni eserler, ele alınan konuyla birlikte sınıflanır.
Edebi olmayan eserlerin edebi incelemeleri 809’da sınıflanır. Örneğin, edebiyat olarak Kutsal Kitap 809.93522.
Dil
Edebiyat, her zaman dilin kullanımını içerir ve dil de 800’de numara oluşturmanın temel unsurudur.
Edebi eserleri dile göre sınıflayın, kaynaklandığı ülkeye göre değil.* Bu karalda en önemli kuraldışı durum. Batı Yarıkürede yaratılmış İngilizce eserlerin, Doğu Yarıküre kaynaklı İngilizce eserler ve İngilizce eserler üzerine kapsamlı eserlerle birlikte 820’de değil, 810’da sınıflanmasıdır
Edebi eserleri, yazıldıkları özgün dille birlikte sınıflayın. Özgün olarak İspanyolca yazılmış bir eserin İngilizce çevirisi, 820’de İngiliz edebiyatıyla değil, 860’ta İspanyol edebiyatıyla birlikte sınıflanır.
İki ya da daha fazla dilin edebiyatı. İki ya da daha fazla dilin edebiyatını ele alan eserler, genellikle koleksiyon ya da eserlerin eleştirileridir. İki dil sözkonusuysa, eseri, 820-890’da önce gelen dilin numarasında sınıflayın; ancak, Grekçe ve Latinceyi 870 değil 880’de sınıflayın. İkiden fazla dil söz konusuysa, eseri, tümünü içerecek en belirgin numarada sınıflayın. Örneğin, İngilizce, Almanca ve Felemenkçeyi içeren bir eseri, tümü Germanik diller olduğundan, 83’da sınıflayın. İngilizce, Fransızca ve Rusça içeren bir eseri, koleksiyonlar sözkonusu olduğunda 808’de, eleştiri söz konusu olduğunda 809’da sınıflayın. Sadece bir tek dil baskınsa, o dille birlikte sınıflayın.
Edebi biçim
Edebiyatta uygulanacak ikinci unsur da biçimdir. Edebiyatta iki temel ifade tarzı vardır: Şiir ve düzyazı. Tiyatro, ister şiir ister düzyazı biçiminde olsun, T3-2’de tiyatroyla birlikte sınıflanır. Epigram, tarzı ne olursa olsun, T3-8 + 02’de çeşitli eserlerle birlikte sınıflanır. Diğer biçimlerdeki eserler mısralar halinde yazılmışsa T3-1 ‘de şiirle birlikte sınıflanır. Sadece düzyazıyla yazılmış eserler T3-3 Roman ve hikâye, T3-4 Denemeler, T3-5 Söylevler, T3-6 Mektuplar ve (şiir halindeki epigramlar hariç) T3-8 Çeşitli eserlerde sınıflanır. Düzyazı edebiyatının altbölümü olan T3-8 + 08, sadece birden fazla edebi biçim içeren düzyazı eserleri için kullanılır; belirli bir biçimdeki düzyazı eserleri, biçimle birlikte sınıflanır.
Hiciv ve mizah, belirli biçimleri içeren aralıkta T3B-7 numarasını almakla birlikte, ne biçim ne de tarz sayılırlar; bunlar, hiciv söz konusu olduğunda aşağılama ve alay, mizah söz konusu olduğunda bir konuyu komikleştiren bir ifade tarzı kullanılmasıyla belirlenen yazım kategorileridir. Hiciv ve mizah içeren belirli bir biçimdeki edebi eserler (T3-1-6 ve T3-8) biçimle birlikte sınıflanır. Tek tek yazarlar için Tablo 3-A’nın T3B-7’ye paralel bir notasyonu yoktur; tek bir yazarın birden fazla biçim ile mizah ve yergi içeren eserlerinden oluşan bir koleksiyon T3A-8 + 09’da sınıflanır.
Türler, amaçlar, ortam
Birden fazla yazarı olan eserler için belli başlı biçimler altbölümlere ayrılabilir. Şiir, tiyatro, roman, hikâye ve söylevler, türlerine göre ayrılabilirler. Örneğin, lirik ve öykülü şiirler, bilimkurgu ve tarihi roman, hikâye. Tiyatro, roman ve hikâye ayrıca amacına göre de ayrılabilir. Örneğin, tek perdelik oyunlar ve kısa öyküler. Tiyatro, ortama göre ayrılabilir. Örneğin, televizyon için yazılmış oyunlar.
Edebi dönem
Edebiyattaki üçüncü unsur, edebi dönemdir. Her dilin edebiyatı altında, kullanılmaları tavsiye edildiğinde, dönem tabloları verilmiştir. Bunlar, o dilde dünyanın her tarafında yazılmış edebiyat için olduğu kadar, dilin geleneksel anavatanında yazılmış edebiyat için de kullanılır. Örneğin 19. yy. sonuna ait dünyanın her yanında yazılmış Fransızca şiirler de, 19. yy’da Fransa’da yazılmış Fransızca şiirler de 841.8’de sınıflanır. İlgili edebiyatlar için de (aynı dildeki ama dilin geleneksel anavatanından farklı ülkelerin edebiyatları), ilgili edebiyat aynı kıtada yer alıyorsa, aynı dönemler kullanılır. Bu durumda, İsviçre ve Belçika’da yazılmış 19. yy.’a ait Fransızca şiirler de 841.8’de sınıflanır *. İngiltere için belirtilen dönemler, İrlanda; ABD dönemleri, Puerto Rico’nun İngilizce edebiyatı için de kullanılır. Ancak, İngiliz dilindeki Kanada edebiyatı içinse, ABD dönemleri değil, Kanada dönemleri kullanılır. Edebiyat, başka bir kıtadaki bir ülkeden kaynaklanıyorsa dönem genellikle belirtilmez. Örneğin, Kanada kaynaklı Fransızca 19. yy şiiri 841.* (Böyle bir edebiyatı genel olarak edebiyattan ayırmak için özel bir araç kullanılmışsa, bazen böyle bir ülke ile birlikte kullanmak üzere isteğe bağlı dönemler belirtilmiştir.Bu seçenekler sınıflama cetvelinde 810-890’da açıklanmıştır).
Diğer öğeler
Birden fazla yazara ait ya da birden fazla yazar hakkındaki eserler için, anahtar unsurlar genel olarak Tablo 3-B’den eklenir: koleksiyonlar için T3B-08 ve ilgili numaralar; tarih, tanımlama ve eleştirel değerlendirme için T3B-09 ve ilgili numaralar. Bu notasyon, aynı zamanda ek özelliklerin ifade edilmesine olanak veren Tablo 3- C’ye de bir bağlantı görevi yapar. Bu özellikler, edebi temalar ya da konular, edebi öğeler (örneğin diyaloglar), edebi nitelikler (örneğin romantizm) ve edebiyat yapan ya da hakkında edebiyat yapılan belirli tür insanlardır.
Edebi eleştiri
Burada kullanıldığı biçimiyle “edebi eleştiri”, metin eleştirisini içerir.
Eleştiriyi sınıflarken izlenmesi gereken başlıca kural, her zaman, eleştirilen edebiyatla birlikte sınıflanmasıdır.
Belirli bir eserin eleştirisi, eserle birlikte sınıflanır. Örneğin, Hemingvvay’in Çanlar Kimin İçin Çalıyor isimli eserinin eleştirel bir çözümlemesi, eserin kendisiyle aynı numara içinde 828.30352’de sınıflanır. Bir yazarın eserine ilişkin genel eleştiri 809 içinde sınıflanır, birkaç edebiyatta roman ve hikâye eleştirisi 809.3 içinde sınıflanır. Genel olarak ABD Edebiyatının eleştirisi 828.309, genel olarak ABD roman ve hikâyesinin eleştirisi 828.303009, 20. yy. başı Amerikan roman ve hikâyesinin eleştirisi 828.3035209’da sınıflanır.
Birden fazla edebiyattan, belirli bir biçimdeki edebiyatın eleştirisini 809.1-.7’de sınıflayın. Edebi eleştirinin kuram ve tekniğini 801.95’te sınıflayın. Vurgunun, örnek olarak kullanılabilecek çeşitli yazarlar ya da edebiyatlar üzerinde değil de, çeşitli edebi biçimler üzerinde olduğu eleştiri eserlerini de bu numaralarda sınıflayın. 801.95 ile 809.1-.7 arasında karar veremiyorsanız, 809.1-.7’yi tercih edin.
Edebiyatın değerlendirmesi de tıpkı diğer eleştiriler gibi sınıflanır.
Eleştirinin eleştirisi, eleştirilmekte olan eleştiriyle, dolayısıyla da eleştirinin özgün konusuyla birlikte sınıflanır. Hemingway’in eleştirisi 828.30352’de sınıflanır. Üçüncü bir kişi, Hemingway eleştirisini eleştiren bir yazı yazarsa, bu da 828.30352’de sınıflanır.
Eleştirilerle ilgili eserler, diğer yazarlar hakkındaki eserlerle aynı biçimde ele alınır; yani eleştiri, ağırlıkla, eleştirdiği edebiyat türüyle birlikte sınıflanır. Bu durumda, yaşamının büyük bölümünü Hemingway’in eserlerinin eleştirisine vakfetmiş biri 828.30352’de sınıflanır. İspanyol edebiyatının bir eleştirisi 860.9’da sınıflanır.
Eleştirinin ve eleştirilerin, eleştirinin yazıldığı dille birlikte değil, eleştirilen edebiyatın yazıldığı dille birlikte sınıflandığı unutulmamalıdır. Örneğin, Fransızca yazan bir Fransız eleştirmenin Amerikan edebiyatıyla ilgili eleştirisi 828.309’da sınıflanır.
Uyarlamalar
Bir uyarlama, bir eserin biçimini değiştirebilir ya da dil, kapsam ya da sunuluş düzeyi açısından, içeriğini özgün eserin bir çeşitlemesi sayılamayacak denli değiştirebilir. Bir uyarlama, uyarlamaya uygun numarada sınıflanır. Örneğin, Lamb’in Tales from Shakespeare adlı eseri 823.7’de sınıflanır. Çeviriler için 800: Dil’e bkz.
Ancak, bir şiirin düzyazı çevirisinin (bu sadece tarza ilişkin bir değişikliktir) uyarlama olarak ele alınmadığını unutmayın. Örneğin, Dante’nin ilahi Komedi adlı eserinin Almanca düzyası çevirisi 851.1’de sınıflanır.
Alıntılar
Bir alıntılar koleksiyonunu, koleksiyon olarak ele alın. Ancak, koleksiyon başka bir disiplini incelemek için bir model oluşturma amacını taşıyorsa, anlatılan disiplinle birlikte sınıflayın. Örneğin, toplumun ne olduğunu açıklamayı amaçlayan bir koleksiyonu 307’de sınıflayın.
800 ile 398.2 Edebiyat ve retorik (güzel anlatım sanatı) ile Halk edebiyatı
Halk edebiyatı sözlü gelenek içindeki kısa eserlerden oluşur ve 398.2’de sınıflanır. Halk edebiyatı, bir zamanlar sahip olduğu edebi özgünlük ne olursa olsun, aradan geçen zaman içinde anonim hale gelmiştir. Ancak, anonim klasikler halk edebiyatı kabul edilmez. Yazarlarının kim olduğu bilinmemesine karşın, bu tür eserlerin edebi üstünlükleri kabul edilmiştir; hemen hemen her zaman uzundurlar ve edebi bir düzenin bir parçasını oluştururlar. Bu nedenle 800’de sınıflanırlar. Örneğin, Chanson de Roland 841.1, Cantar de mio Cid 861.1, Kalevala 894.54111.
Kutsal Tas’ın aranması ya da Roland’ın Saracensie savaşı gibi bazı efsanevi ya da tarihi olaylar ya da temalar, bunları içeren ortaçağ eserlerinin çoğu anonim olmasına karşın, birçok edebiyat, dönem, biçime ait özgün eserin temelini oluşturmuştur. Buradaki bağlayıcı unsur edebiyattan çok konu olmakla birlikte, okunan şey edebi bir eserdir. Sonuç olarak, bir olay ya da temanın yeniden işlendiği her örneği, yazıldığı edebiyat, biçim ve dönemle birlikte sınıflayın. Örneğin, Mary Stewart’ın Merlin üçlemesi 823.914. Birkaç edebi türde ele alınan belirli bir temaya ilişkin eserleri 809.933’te sınıflayın.
Emin değilseniz 800 u tercih edin.
800 ile 591, 636, 398.245 Edebiyat ve retorik (güzel anlatım sanatı) ile Zooloji ile Hayvancılık [Halk edebiyatında] Hayvanlar
Edebiyattan çok, belirli bir disipline katkıda bulunmak üzere yazılmış hayvanlarla ilgili eserler, ilgili disiplinle birlikte sınıflanır. Hayvan öykülerini, yazarın vurguladığı özellikler hayvanın alışkanlıkları ve davranışlarına ilişkinse 591 ‘de, hayvanın bakım ve eğitimine ilişkinse 636’da sınıflayın. Hayvanlara ilişkin halk edebiyatını 398.245’te sınıflayın.
Hayvanlara ilişkin edebi eserler edebiyataki uygun biçimle birlikte sınıflanır. Örneğin, şiir. Bu tür eserler kurgu ya da gerçek olabilir. Hayvanlarla ilgili bir eser, hayvanların konuşmalarını ya da düşüncelerini içeriyorsa kesinlikle roman ya da hikâyedir. Gerçek hayvanlara ilişkin edebi eserler genellikle kısa öyküler ya da kişisel anılar biçimindedir. Bu tür eserler genellikle T3-8 Çeşitli eserlerde yer alır. Uygun olduğu biçimde, anektodlar T3-8 + 02, hatıralar, günlükler, hatıra defterleri T3-8 + 03’te; ya da T3-8 + 07 tanımlanabilir bir edebi biçimi olmayan eserlerde sınıflanırlar.
800 ile 741.6 Edebiyat ve retorik (güzel anlatım sanatı) ile Grafik tasarım, resimleme, ticari sanat
Genel olarak resimlemeyi 741.6’da sınıflayın. Belirli tür bir resimlemeyi, türü vurgulanmışsa, temsil edilen sanat biçimiyle birlikte sınıflayın. Örneğin, kazımalar. Resimleme, sadece edebi metne eşlik etmek ya da zenginleştirmek için kullanılmışsa, metinle birlikte edebiyatta sınıflayın.
808.001-.7 ile 070.52 [Retorik-Güzel anlatım sanatı] ile [Yayıncının] Yazarlarla ilişkileri
Bitmiş bir yazı parçasını üretmek için üç öge biraraya gelir: Kompozisyon, el yazmasının hazırlanması ve yayınlama:
1 Kompozisyon
Genel 808
Gazeteler için nasıl yazılır 808.06607
Hukuk konusunda nasıl yazılır 808.06634
Oyunlar nasıl yazılır 808.2
2. El yazmasının hazırlanması
Genel 808.02
Gazeteler için 808.06607
Hukuk konusundaki eserler için 808.06634
Oyunlar için 808.2
3. Yayınlama 070.52
Ajansların bulunması, el yazmalarının teslimi, yazarlarla yayıncıların ilişkileriyle sınırlı eserleri 070.52’de sınıflayın.
(2) ve (3)’ü birleştiren eserler, ağırlık açıkça yayınlanma konusunda değilse, el yazmasının hazırlanması için verilen numaralarda (808.02, vb.) sınıflanır.
Serbest yazarlıktan nasıl para kazanılır 808.02
El yazmalarınızı nerede pazarlarsınız 070.52.
808.0427 Eleştirel okuma yoluyla retoriği öğrenme
Kompozisyon eğitiminde kullanılan okuma kitapları burada sınıflanır. Belirli bir edebi biçimle sınırlı okuma kitapları, o biçim için verilen retorik numarasında sınıflanır. Örneğin, kısa öyküler 808.31. Bir konudaki akademik okuma kitapları konuyla birlikte sınıflanır.
808.1 ile 404.6 Şiirde retorik ile [dilbilimde] parça üstü özellikler
Prozodi incelemelerinin çoğu, şiirin nasıl yazılacağıyla ilgili olduğundan, edebi prozodiye ilişkin genel incelemeler 808.l’de sınıflanır. Ancak, belirli bir edebiyatın prozodisine ilişkin eserler edebiyatın eleştirisi olarak sınıflanır. Örneğin, Amerikan şairlerinin dil kullanımına ilişkin bir çalışma 828.301009, 19. yy. sonlarından bir Fransız denemecinin düzyazı ritmlerine ilişkin bir çalışması 844.8.
Dilbilimci bakış açısından, belirli bir dilin bütününe ilişkin prozodik incelemeler, 4. Tablo’dan 16 notasyonu kullanılarak, belirli dile ait tonlama ile birlikte sınıflanır. Örneğin, İtalyan dili prozodi incelemeleri için 451.6. Birkaç dili kapsayan ve dilbilimcinin bakış açısıyla ele alınan dilbilimsel prozodi incelemeleri 404.6’da sınıflanır.
808.8 Birden fazla edebiyattan edebi metin koleksiyonları
Birden fazla edebi türden birden fazla biçimdeki metin derlemeleri için öncelik sırasını gösteren örnekler aşağıdadır. Öncelik sırası eleştiride olduğu gibidir (809).
-
- Belirli temalar ve konular. Örneğin, 808.80382 (din)
- Belirli öğeler. Örneğin, 808.8024 (konu)
- Belirli nitelikler. Örneğin, 808.8013 (idealizm)
- Belirli tür insanlar tarafmdan ve belirli tür insanlar için. Örneğin, 808.899282 (çocuklar)
- Dönem. Örneğin, 808.80033 (18. yy.)
Tablo 3-B: Öncelik sırasına ayrıca bkz.
900 Coğrafya, tarih ve yardımcı disiplinler
Tarih, olayların, nedenlerinin ve etkilerinin ve bu olayları ortaya çıkaran ve zenginleştiren çağdaş koşulların kaydedilmesidir. Bir eser, belirli bir yer ya da bölgede meydana gelmiş olan olayları ya da geçerli olan koşullan anlatıyorsa, 900’de sınıflanır. Belirli bir konunun tarihi ise, uygun disiplin içinde sınıflanır. Örneğin, daha geniş toplumlar üzerindeki etkileri ve meydana geldikleri yer dikkate alınmaksızın yazılmış bir siyasal gelişmeler tarihi (örneğin hükümet içindeki gelişmeler) 320.9; Fransa’daki ekonomik olayların tarihi 330.944; savaşların tarihi 355.0209; saatlerin tarihi 681.11309.
Siyasal tarih, tarihin güçlü bir rakibidir çünkü belirli bir toplumun tamamını etkiler. Ama, siyasal gelişmeler tarihi, partilerin iç etkinliklerini ya da diğer siyasal grupları etkilediğinden, 320.9’da; ya da partiler, kampanyalar ve seçim tarihi için verilmiş 324’lü numaralarda sınıflanır.
Tarih, bugünü (durumu ve koşullan) içerir ama geleceği (tahmin edilen olayları) içermez. Tahmin edilen olayları 303.49’da sınıflayın.
Belirli bir yerin tarihi ya da coğrafyası için, siyasal bağlarından çok harita üzerindeki yere göre numara verildiğini unutmayın, çünkü siyasal bağlantılar değişebilir, ama dünya yüzeyindeki konum aynı kalır.
Belirtme sırası
900’lerin sıralama düzeni düz bir hat izler:
Tarih: 9 + yer + dönem + standart altbölüm. Örneğin, 20. yy.’da Jalisco eyaleti (Meksika) tarihine ilişkin bir süreli yayın: 972.350805.
Coğrafya ve seyahat: 91 + yer + fiziki coğrafya, seyahat ya da bölgesel coğrafya + standart altbölüm. Örneğin, bugünün İtalya’sında seyahat ansiklopedisi: 914.50492803, İtalya’daki dağlarla ilgili bir süreli yayın 914.5094305.
Tarihi olaylar ile tarihi olmayan olaylar
Belirli olaylar,yarattıkları etkiye bağlı olarak ya 90’de ya da 001- 899’daki belirli disiplinlerde sınıflanır. Bir yerin genel sosyal yaşamını ve tarihini etkileyecek kadar önemli olaylar, hangi disiplinle ilgili olurlarsa olsunlar, o yerin tarihi ile birlikte sınıflanır. Örneğin, Lusitania’nm batması 940.4514, Abraham Lincoln’ün öldürülmesi 973.7092, San Fransisco depremi 979.461051’de sınıflanır.
Diğer belirli olaylar, ilgili oldukları disiplinin tarihi ile birlikte sınıflanır. Örneğin, bir suçun tarihi 364 içinde sınıflanır, örneğin, Jack the Ripper’ın işlediği Whitechapel cinayetleri 364.1523. Bir spor kazası, 796-799’da sınıflanır. Örneğin, bir araba yarışı sırasındaki ölümcül bir kaza 796.72.
Sınıflamacı, yukardakileri uygularken, yazarın amacını ya da bakış açısını dikkate almalıdır. Örneğin, John F. Kennedy’nin öldürülmesine ilişkin bir eser, suçun modus operandi (icra yolu) yönü, çözümlenmesine ilişkin dedektiflik çalışmaları, ya da her ikisi üzerinde odaklaşmışsa, 973.922092 değil 364.1524092’de sınıflanır.
Olaylara ilişkin eserler, teknolojik özelliklerden çok toplumsal özellikleri vurgulama eğilimindedir ve genellikle 600 değil 300 içinde sınıflanırlar. Vurgulanan konu, güvenlik etmenleriyse, eser 363 içinde sınıflanır, ilgili başka bir disiplinle birlikte değil. Örneğin, kazanın nedenlerini, bu olayın sonucu olarak ne gibi önleyici tedbirlerin alınabileceğini belirlemek için Andrea Doria’nın enkazına ilişkin bir çalışma, 363.12365’te sınıflanır.
Olayların toplu anlatımları da, tümünün bir tek disipline ait olması koşuluyla, aynı şekilde ele alınır. Örneğin, bilimsel seyahat 508. Böyle bir odaklaşma taşımayan toplu olayları 904’te sınıflayın.
910 ile 909, 930-990 Coğrafya ve seyahat ile Dünya tarihi [ve] Eskiçağda dünya; belirli kıtalar, ülkeler, yerlerin tarihi
Bir eser, coğrafya ve uygarlık ya da seyahat ve uygarlıkla ilgiliyse 909 ya da 930-990’da sınıflayın; ancak, coğrafya ya da seyahate ilişkin yaklaşım ağırlıktaysa, eseri, 910’da sınıflayın. Emin değilseniz 909 ya da 930-990’ı tercih edin.
Eser, sadece fiziki alanın tanımlanmasıyla ilgiliyse, 910.02 ya da 913- 919 altındaki tablodan 02 notasyonunu kullanarak 913-919’da sınıflayın.
913-919 Eski dünyada ve çağdaş dünyanın belirli kıtaları, ülkeleri, yerlerinde; yeryüzü dışındaki dünyalarda coğrafya ve seyahat
Tarihi sitler ve binalar
Aşağıda tartışılanın dışında, eserler özel olarak rehber adıyla tanımlansınlar ya da tanımlanmasınlar, ziyaret edenlerin kullanımı için tasarlanmış tarihi sitleri ve binaları (ya da parçalarını) anlatan eserleri burada sınıflayın. Rehberlerin kapsadığı alan 2. Tablo’dan notasyonun belirttiği alanın tamamına yaklaşmıyorsa ekleme tablosundan 04 altbölümünü kullanmayın. Örneğin, İngiltere’nin tarihi evlerine ilişkin çağdaş bir rehber 914.204858’de sınıflanır.
Müze ya da anıt haline gelmiş olan tarihi binaları aşağıdaki yöntemlerden biriyle sınıflayın:
-
-
- Müze ya da anıt, bir bireyin yaşamıyla ilgiliyse, o insan için ayrılan biyografi numarasında sınıflayın. Örneğin, Thomas Wolfe’un Asheville, North Carolina’daki evi 828.3352.
- Müze ya da anıt, bir yerin tarihiyle ilgiliyse, uygulanabiliyorsa 1. Tablo’dan 074 notasyonunu kullanarak, 930-990’da uygun numarayla birlikte sınıflayın. Örneğin, Windsor, Ontario’daki bir Kanada tarihi müzesi 971.007471332.
- Bina, hâlâ belirli bir amaçla kullanılıyorsa, amaçla birlikte sınıflayın. Örneğin, New York Hisse Senetleri Borsası binasına ilişkin bir rehber 332.64273. Dini ve benzeri amaçlı binalar bu kuralın dışındadırlar, 726’da sınıflanırlar.
-
Tarihi binaların ve evlerin tarihlerini 930-990’da, mimarilerini 720’de, iç dekorasyonlarını 747’de sınıflayın.
333J-.9 ile 508, 913-919, 930-990’a ayrıca bkz.
Ekleme tablosu
Aşağıdaki akış çizelgesi numara oluşturmada ve 913-919’daki ayrıntılı talimatlara bir ek olarak sunulmuştur.
Seyahat
Bu altbölümü, seyahat anlatımları için kullanın. Bu tür anlatımlar geziyi, durulan yerleri, tesisleri, seyahat araçlarını vurgulamalıdır. Eser, sadece ziyaret edilen alanı tanımlıyorsa ve yukarıdaki özelliklerin hiçbirini ya da çok azını ele alıyorsa, fiziki coğrafya için 02 altbölümünü kullanın, ya da ziyaret edilen yerin uygarlık ve toplumsal koşulları için 930-990’da sınıflayın. Tanımlanan alanda birkaç yıl yaşamış bir insanın eserleri genellikle 930-990’da sınıflanır.
Seyahat, normal olarak, verili bir alanın tamamını kapsamaz. Anlatılanları, kapsanan en geniş aralığa göre sınıflayın. Örneğin, New York’tan San Fransisco’ya yapılan seyahat 917.304, Marsilya’dan Paris’e yapılan seyahat 914.404, 1981’de New York City’den Buffalo, New York’a yapılan bir seyahat 917.470443. Bu tür numaralara standart aT1bölümler eklenebilir.
Keşif ve araştırma
Daha önce bilinmeyen ya da çok az bilinen yerlere yapılan seferleri anlatan eserler için 04’ü kullanın. Örneğin, Lewis ve Clark seferi 917.8042, Byrd’ün Güney Kutbu’na yaptığı sefer 919.8904. Ancak, bir yerin ilk kez incelenmesi, o yerin erken tarihinde önemli bir bölüm oluşturuyorsa, eseri 930-990’da sınıflayın. Örneğin, Kuzey Amerika’ya yapılan ilk keşif gezileri 970.01.
Arkeolojik gezilere ilişkin anlatımları 930.1’de sınıflayın.
Rehber kitapları
Rehber kitapları, turistlere ve seyyahlara seyahat edecekleri yer hakkında ayrıntılı bilgi veren, nereleri görmeleri gerektiğini, nerelerde kalabileceklerini, nerelerde yemek yiyebileceklerini anlatan eserlerdir. Örneğin, ABD ulusal parklarına ilişkin rehber kitaplar 917.304. Ancak rehber kitapta ele alınan tek konu yemek ve yatakla ilgiliyse bunu 647.94-.95’te sınıflayın.
Eski alanlara ilişkin çağdaş rehber kitaplarını 913’te sınıflayın. Örneğin, Pausanias’ın Attika rehberi 913.85049. Eski alanlara ait modern rehber kitapları, 914-919’da bunlara karşılık olan modern alan numaralarında sınıflayın. Örneğin, Fodor’un Roma harabeleri rehberi 914.563204928.
Belirli bir konuyu vurgulayan rehber kitaplar konuyla birlikte sınıflanır. Örneğin, İspanya’daki kutsal yerlere ilişkin bir rehber 263.04246. Tarihi binalara ve evlere ilişkin rehber kitaplar çoğunlukla sanat ve tarih olmak üzere, birden fazla disiplini kapsarlar; bu nedenle bu tür rehberleri 913-919’da sınıflayın.
Bir ülkeden diğer bir ülkeye kesin olarak yerleşen insanlar için hazırlanmış bir rehberi 940-990’da sınıflayın.
333.7-9 ile 508, 913-919, 930-990.Tarihi binalar ve evlere ayrıca bkz.
Biyografi
041-049’un altbölümlerine, kaşiflerin, araştırmacıların ve gezginlerin biyografileri için 1. Tablo’dan 092 notasyonu eklenir, ama genel coğrafyacılar ya da seyahati birinci ağızdan anlatan eserler için bu ekleme yapılmaz. Genel coğrafyacıların biyografilerini daha fazla altbölüm kullanmadan alan için verilen temel numarada sınıflayın. Birinci ağızdan anlatılan seyahatler için 041-049’u kullanın, ama 092 notasyonunu eklemeyin.
929.1 Şecere
Bu, şecerenin kendisine ait bilgi veren eserler için belirlenmiş kapsamlı numaradır: Ne olduğu, şecere kayıtlarının nereden bulunabileceği, neye bakılacağı, hangi kaynakların kullanılacağı, bu kaynakların nasıl elde edileceği, soy ağaçlarının nasıl izleneceği. Kaynakların kendileri 929.3 ‘te sınıflanır.
929.2 Aile tarihçeleri
Bir aile tarihi için seçilen alan numarasının aileler kök saldıkları yerden ayrılıp dağıldığı ölçüde belirgin olmaktan çıkması gerekir. Onlu Sınıflama Bölümü, sadece ailenin yaşadığı ülke için alan numarası ekler, eyalet, il ya da daha küçük alanı dikkate almaz. Bölüm, örneğin Florida’lı bir ailenin tarihini 929.209759’da değil, 929.20973’te sınıflar.
Bir aile tarihini, atalarının geldiği ülke içinde değil, ailenin şu anda yaşadığı ülkede sınıflayın. Örneğin, Fransız kökenli ABD’li bir aile olan Dupont’ları 929.0944’te değil, 929.0973’te sınıflayın.
Ailenin bulunduğu alanla ilgili tarihi bilgiler sunan aile tarihleri, yerin tarihiyle birlikte sınıflanır. Örneğin, New York Kenti’nin öndegelen aileleri 974.71.
929.2 ile 929.7 Aile tarihçeleri ile Hanedanlar, asiller, seçkinler, şövalyelik rütbeleri
Asillerin ve seçkinlerin aile tarihleri genellikle 929.2’de sınıflanır. Asillerin ve seçkinlerin soyunu ya da atalarını vurgulayan aile tarihleri 929.7’de sınıflanır. Örneğin, Burke’s Peerage 929.72, Virginians of GenT1e Birth 929.709755. Emin değilseniz 929.2’yi tercih edin.
930-990 Eskiçağda dünya; belirli kıtalar, ülkeler, yerlerin ve yeryüzü dışındaki dünyaların tarihi
Savaşlar
Bir savaşın tarihi, çoğu durumda, çarpışmaların büyük kısmının yer aldığı ülke ya da bölgenin tarihiyle birlikte sınıflanır. Örneğin, Vietnam Savaşı 959.7043, Napolyon savaşları 940.27, Falkland Adalan Savaşı (1982) 997.11. Ancak, bazı savaşlar zorunlu olarak ya önemli taraflardan birinin tarihi içinde ya da savaşın başladığı bölgede yer alırlar. Örneğin, İspanya-Amerika Savaşı 973.89’da ABD tarihiyle birlikte sınıflanır. II. Dünya Savaşı (savaşın başladığı yer olan) 909.824’te dünya tarihi içinde değil, 940.53’te Avrupa tarihinde sınıflanır.
Belirli çarpışmalar ya da muharebeler, savaşın nerde olduğuna bakılmaksızın, savaş için verilen numarada sınıflanır, eylemin meydana geldiği yere ait numarada değil. Örneğin, Ispanyol-Amerikan Savaşı sırasında Filipinler’de meydana gelen bir çarpışma 959.903l’de değil, 973.8937’de sınıflanır; II. Dünya Savaşı sırasında Tokyo’daki hava saldırılan 952.135033’te değil, 940.5425’te sınıflanır.
Savaş numaraları içinde (kapsanan alan savaş için kullanılan alanla çakışmadığı sürece) sınıflanmayan iki tür savaş dönemi tarihi vardır. Bir alandaki günlük olaylann düzenli tarihi, savaş sırasına ait bile olsa, savaşla birlikte değil, alan için belirtilen numaralarla birlikte sınıflanır. Örneğin, İç Savaş sırasında Maryland’in tarihi, 973.709752 değil, 975.203. Bir yerin günlük yaşantısı ve uygarlığı üzerinde askeri harekâtın etkisi, yerin tarihi ile birlikte sınıflanır. Örneğin, İç Savaş askeri harekâT1arının Maryland üzerindeki etkisi, 973.709752 değil, 975.203. Bu iki tür tarih, bir yerin savaşa katılması konusundan özenle ayrılmalıdır; çünkü, o yerin savaşa katılması savaşla birlikte sınıflanır. Örneğin, Maryland’in İç Savaş’a katılması 975.203 değil, 973.709752. Bir savaş dönemini kapsayan ulusal tarihler, genellikle, ülkenin katılımını vurgulayacak ve savaşla birlikte sınıflanacaktır; böyle bir vurgulama yoksa, tarih, uygun ulusal tarih numarasında sınıflanacaktır. Örneğin, II. Dünya Savaşı’na İngilizlerin katılması 940.5341, VI. George’un hükümdarlığı sırasında İngiltere’nin tarihi 941.084.
335.7-,9 ile 508, 913-919, 930-99; 355.009 ile 930-990’a ayrıca bkz.
İşgal edilen ülkeler
Savaş sırasında bir ülkenin işgaliyle ilgili tarih, savaşla birlikte sınıflanır. Örneğin, II. Dünya Savaşı sırasında ülkelerin işgal edilmesi 940.5336. Savaş sırasında ya da savaş ertesinde işgal edilmiş ülkenin yönetiminin askeri idaresi 355.49’da sınıflanır. İşgale ilişkin uluslararası hukuk 341.66’da sınıflanır.
Savaşta belirli birlikler
Bir savaşta belirli askeri birliklerin tarihi, söz konusu savaşın tarihi altındaki askeri birlikler için ayrılmış numaralarla birlikte sınıflanır. Örneğin, I. Dünya Savaşındaki askeri birlikler 940.412- .413. Askeri birlikler için belirli bir numara yoksa, askeri birliklere ilişkin bir eser, askeri operasyonlar için belirtilen numarada sınıflanır. Örneğin, Vietnam Savaşı’nda askeri birlikler 959.70434.
Belirli askeri birlikler ve barış zamanındaki askeri birliklere ilişkin kapsamlı eserleri 355.3’te ya da 355-359’daki yakın numaralarda sınıflayın.
Kişisel öyküler
Bir savaşa katılanların kişisel öyküleri, belirli savaş için tarih numaralarının uygun altbölümlerinde sınıflanır. Örneğin, II. Dünya Savaşı’na katılan Amerikan askerlerinin kişisel öyküleri 940.548173. Belirli çarpışmalar, çatışmalar ya da başka bir konu üzerinde odaklaşan öyküler konuyla birlikte sınıflanır. Örneğin, Berlin Çarpışmasının kişisel bir anlatımı 940.5421092, II. Dünya Savaşı’ndaki Axis haberalma harekâT1arına ilişkin kişisel bir anlatım 940.548743092.
Bir insanın savaş dönemindeki deneyimlerinin öyküsü, savaşın kendi üzerinde odaklaşmıyorsa, biyografi olarak ele alınır ve savaş için belirlenen numarada sınıflanmaz. Örneğin, 1940-1942 yıllarında tskoçya’da sahneye çıkan bir aktörün kişisel deneyimleri 940.5315792092’de değil, 792.092’de sınıflanır.
Tarihi koruma
Tarihi koruma ile ilgili kapsamlı eserleri ve gerçekleştirilecek olan koruma projelerini 363.69’da sınıflayın. Ancak, böyle bir liste esas olarak envanter hazırlamaya ya da sitleri tanımlamaya yönelikse, listeyi 930-990’da uygun bir numarada sınıflayın ya da sitteki binaların tanımlanması ağırlıktaysa 720’de sınıflayın.
Tarihi sitlerin korunmasını destekleyen kuruluşların yıllık idari raporlarını 351.859 ve 352-354’ün yakın numaralarında sınıflayın.
Mimari anlamda tarihi korumayı 720.288 ile 721-729’un yakın numaralarında sınıflayın.
333J-.9 ile 508, 913-919, 930-990’a ayrıca bkz.
Biyografi
Tarihi dönemde yaşamış kişilere ve o dönemin tarihçilerine ve tarih yazarlarına ait biyografiler için 01-09’un altbölümlerine 1. Tablo’dan 092 notasyonu eklenir, örneğin Abraham Lincoln ve Iç Savaş tarihçisi Bruce Catton’un biyografileri 973.7092. Kişinin hayatının tamamı, ya da kişinin ülkenin ya da yerin tarihini etkilediği dönem bu dönemin tamamına yaklaşmıyorsa bile 092 notasyonu eklenebilir, örneğin Rajiv Gandhi’nin biyografisi 954.052092. 0099 altbölümü (toplu ele alışla sınırlıdır) sadece belirli bir dönemle sınırlı olmayan eserler için kullanılır, örneğin Büyük Britanya kralları ve kraliçelerinin biyografileri 941.0099. Sınıflama cetvelinde tarihi dönemler için 01- 09 altbölümleri verilmemişse, ne belirli bir dönemle sınırlı toplu biyografiler için ne de tek tek biyografiler için 0099 altbölümünü eklemeyin, örneğin 20. yy. Monako prensleri ve prenseslerinin biyografileri ve Monako Prensesi Grace’in biyografisi 944.949, 944.9490099 değil; ancak, 0099 altbölümü belirli bir dönemle sınırlı olmayan toplu biyografiler için kullanılır, örneğin Monako prensleri ve prenseslerinin biyografileri 944.9490099. Eserleri belirli bir dönemle sınırlı olmayan tarihçiler ve tarih yazarlarının biyografileri için 007202 altbölümü kullanılır, örneğin İngiliz tarihi tarihçilerinin biyografileri 941.007202.
Ekleme tablosu
Aşağıdaki akış çizelgesi numara oluşturmak ve 930-990’daki ayrıntılı talimatlara ek oluşturmak üzere sunulmuştur.
01-09 Tarihi dönemler
Alanın tarihi, genellikle orayı etkilemiş olan olaylarla tanımlanan dönemleri içeren altbölümlere ayrılmıştır. Olaylar, ister başlıkta belirtilmiş olsun ister ima edilmiş olsun, nadiren 1 Ocak ya da 31 aralıkta meydana gelirler. Dolayısıyla, olayın meydana geldiği yıl, normal olarak, iki farklı notasyonda verilecektir. Örneğin, Kansas’ın eyalet haline geldiği yıl olan 1861, hem 978.102 ABD’ye ilhak dönemi, 1803-1861’de, hem de 978.103 ABD eyaleti olduğu dönem 1861-‘de görünecektir. Aynı şekilde II. Dünya Savaşı’nın sona erdiği 1945 yılı, hem 978.1032, 1918-1945 hem de 978.1033 1945- ‘te görünür.
Bir alanın tarihi, yüzyıllar ya da onyıllar halinde dönemler olarak da altbölümlere ayrılabilir. Bunlar 1 Ocak’ta başlayıp 31 Aralık’ta sona erdiğinden, dönemi başlatan ya da bitiren yıl, sadece bir tek notasyonda görünecektir. Örneğin, ABD’nin Batısına ilişkin tarih için numara oluştururken, 978.02 1800-1899 ve 978.03 1900-. (DOS, bir yüzyılın 0 yılında başlayıp 99. yılda bittiğini kabul eder) Belirli bir yüzyılın adı, ancak, başlıktaki yıl aralığının 75 yıldan daha az olması halinde verilir. Örneğin Alman tarihindeki 15. yy., 943.028 II. Albert ve III. Frederick Hükümdarlıkları, 1438-1493’te burada sınıflayın notunda verilmiştir, 17. yy. Alman tarihi 943.04, 1618-1705 içinde değil.
Tarihi dönemlere standart altbölümler eklerken, 930-990 altındaki tablodan 001-009 notasyonunu değil, 1. Tablo’dan 01-09 notasyonunu kullanın. Ancak, T1-089 ve T1-091 numaralan, kendilerine 004 ve 0091-0098’de ayrılan yerler, 930-990 altındaki tablo tarihi dönemler için verilen numaralara göre öncelikli olduğundan, kullanılmazlar.
941 Britanya Adaları [tarihi]
Siyasal bir bütün olan Birleşik Krallık (İngiltere, Galler, Iskoçya ve Kuzey İrlanda) ve coğrafi bir bütün olan Büyük Britanya (İngiltere, Galler ve Iskoçya) ile ilgili eserleri burada sınıflayın. 942’de sadece salt ingiltere ya da ingiltere ve Galler ile ilgili eserleri sınıflayın. 1603’ten başlayarak (bu dönem dahil) dönemin tarihleri ender olarak salt ingiltere ya da salt ingiltere ve Galler ile ilgilidir. 1603’ten önceki dönemin tarihleri ingiltere ya da salt İngiltere ve Galler’le ilgili olabilir. Buralardaki uygarlık ile ilgili eserler herhangi bir bileşimi ele alabilirler. İki alanın aşağıdaki bileşimleri 941’de sınıflanacaktır: ingiltere ve İskoçya, ingiltere ve İrlanda, irlanda ve Galler.
968 Güney Afrika Güney Afrika Cumhuriyeti
Egemenlik konuları dikkate alınmaksızın, kendi dönemi ile birlikte bir yer gösterilmemiş ülkenin her coğrafi altbölümüne bir ülke ya da bölge için dönem notasyonu eklenir. Bu durumda, Güney Afrika Cumhuriyeti’nin illerine ilişkin tarihi dönemler her ildeki anayurT1ara da uygulanır. Yani, Natal’ın tarihi dönemleri KwaZulu için de geçerlidir. Örneğin, Shaka döneminde KvvaZulu tarihi 968.491039, P.W. Botha’nın başbakanlığı sırasındaki KwaZulu tarihi 968.491063.
[Kuzey Amerika’nın genel tarihi] Irksal, etnik, ulusal gruplar
Yerli Amerikan halklarının eserlerine sınıf numarası verirken akılda tutulması gereken temel olgu, bu halkların zaman içinde yer değiştirmiş ve bu yerlerin genellikle geniş bir alanda dağılmış olmasıdır.
Bu nedenle, genel olarak, belirli halklara ilişkin bir eser, daha belirgin bir yer belirlemeye kalkışmadan 970.00497’de sınıflanır. Örneğin, Cherokee’lere ilişkin genel eserler 970.004975.
Ancak, eğer eserin odak noktası belirli bir yerdeki yerli halklar ise, yer için belirtilen numara artı 930-990 altındaki tablodan 00497 notasyonunu kullanın. Örneğin, Kanada’nın yerli ırkları 971.00497, Kuzey Carolina’nın Cherokee’leri 975.6004975.
Ek: Kongre Kütüphanesi Onlu Sınıflama Bölümü’nün Politikaları ve İşlemleri
Merkezi Olarak Kataloglanmış Kayıtların Bölümlenmesi
Kongre Kütüphanesi, İngiliz Kütüphanesi ve Kanada Ulusal Kütüphanesi’nin Onlu Sınıflama Bölümü gibi merkezi kataloglama hizmetlerinin DOS numaralarında yaptıkları bölümleme, tam DOS numarasının kısaltılmasına yardımcı olacak bir uygulamadır. Bölümleme bir üs (‘) işareti, bir yatık çizgi (/) ya da bunlara benzer belirteçlerle belirtilir.
Onlu Sınıflama Bölümü’nün yaptığı bölümleme iki farklı ilkeye göre uygulanır. Bir bölümleme işareti, kısaltılmış bir numaranın sonunu (DOS’un Kısaltılmış Basımı’nda olduğu gibi), ya da bir standart altbölümün başım belirtebilir. Böylece, bir DOS numarası bir, iki ya da üç bölümden oluşabilir. Örneğin:
324.6’23’092 Susan B. Anthony’nin biyografisi
324.6 Seçim sistemleri ve işleyiş; oy verme (Kısaltılmış Basım’da bulunan numara)
23 Kadınların oy verme hakkı (Kısaltılmamış Basım Sınıflama Cetvellerinden
numaranın geri kalanı)
092 Kişiler (Kısaltılmamış 1. Tablo’dan)
323′.025’73 ABD’deki yurttaşlık hakları önderleri ve kuruluşları rehberi
323 Yurttaşlık hakları ve siyasal haklar (Kısaltılmış Basım’da bulunan numara)
.025 Rehberler (Kısaltılmış 1. Tablo’dan uygulanabilir standart altbölüm)
73 ABD (2. Tablo’dan alan notasyonu, Kısaltılmamış 1. Tablo’dan rehberler numarasına [025] eklenebilir)
LC Bibliyografik Kayıtlarında Köşeli Paranteze Alınmış DOS Numaraları
Kongre Kütüphanesi’nin hazırladığı kataloglama verilerini kullanan kütüphaneler, DOS için ayrılan alanda bazen iki ya da daha fazla DOS numarası ya da nümerik olmayan notasyon olduğunu göreceklerdir. LC basılı kartları üzerinde, ilki hariç tüm DOS numarası köşeli parantez ([ ]) içinde verilmiştir. Aşağıdaki örnekler (yukarıda tanımlanan bölümleme işaretleri dikkate alınmadan) Onlu Sınıflama Bölümü’nün köşeli parantez içindeki DOS numaralarına ilişkin uygulamalarını açıklamaktadır.
Ergenlik Dönemine İlişkin Olmayan Eserler
- Bir küme olarak sınıflanan ama Kongre Kütüphanesinin Konu Kataloglama Bölümü’nün kararlarına göre tüm olarak ya da kısmen çözümlenen monografik bir diziye ait eserler için, Onlu Sınıflama Bölümü iki numara verir:
081 s dizi bir sınıf numarası içinde birarada tutuluyorsa materyal için numara
[327.7] dizi içindeki belirli materyal için numara
- Bölüm, biyografi ve ağırlıkla biyografik eserler için bir numara ve [B] harfi verir:
780.92 materyal sınıflanmış koleksiyona eklenecekse numara
[B] materyal biyografi koleksiyonuna eklenecekse harf
- Bir dizideki monograf ve biyografi için de köşeli parantezin ifade ettiği:
780.92 s dizi için numara
[787.66092] [B] bir dizi içindeki monograf için numara ve harf
- Bölüm, hukukta, isteğe bağlı numaralardan kaçınma uygulamasının dışına çıkar. Hem tercih edilen numarayı hem de Seçenek B numarasını gösterir:
345.7308 tercih edilen numara
[347.3058] Seçenek B numarası
- Hukukla ilgili eserler çözümlenmiş monografik kümelere ait olduğunda, dört numara verilir. Bunlar, Kongre Kütüphanesi katalog kartlarında, genellikle ikişer ikişer yazılıdır, üst sırada DOS’un tercih ettiği numaralar, alt sırada da isteğe bağlı numaralar vardır:
343.41052 s . [343.410523]
344.10352 s [344.103523]
Ergenlik Dönemi Eserleri
Ergenlik dönemi eserleri için, Kongre Kütüphanesi Çocuk Edebiyatı Bölümü tarafından köşeli parantez içindeki numaralar ve alfabetik kodlar ([B] dışında) verilmiştir.
-
- Kolay kitaplar
- Kabul edilmiş bir çalışma alanında yer alan, açıkça tanımlanmış bir konusu olmayan kolay kitaplara [E] harfi verilir. Örneğin Tommy ilk kez bir dükkana gidiyor [E].
- Kabul edilmiş bir çalışma alanında yer alan, farkedilebilir bir konusu olan kolay kitaplara hem [E] hem de bir DOS numarası verilir. Örneğin Tommy ilk kez Londra’ya gidiyor 914.2 [E]
- K-3 (sekiz yaşına kadar) çocuklar için kolay roman ve hikâyeye [E] verilir.
- 4.-6. sınıflar ya da 9-11 yaş için hazırlanmış roman ve hikâyelere [Fic] verilir. Bir ergen için uygun görülen roman ve hikâyeler ile sürekli bir erişkin okuyucu kitlesi olan çocuk edebiyatı sınıflarına [Fic] yanısıra bir sınıf numarası da verilir. Örneğin Define Adası 823.8 [Fic],
- Kolay kitaplar
C. Biyografi
-
-
- Konusu ya da disipliner bir bağlantısı olmayan
-
Bir kişi [92]
Birkaç kişi [920]
-
-
- Konusu ya da disipliner bağlantısı olan
-
Bir kişi 509.2 [B] [92]
Birkaç kişi 509.22 [B] [920]
Çocuk Kitaplarını DOS İçinde sınıflama
Onlu Sınıflama Bölümü, Kongre Kütüphanesi Çocuk Edebiyatı Bölümü tarafından işleme konan bir çok çocuk edebiyatını sınıflar, ancak [Fic] ya da [E] ile belirtilmiş olan eserler, normal olarak, başka bir sınıflamaya tabi tutulmadan gönderilir.
